T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/96 Esas
KARAR NO : 2025/517
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 20/12/2023
KARAR TARİHİ : 17/06/2025
Dosya, İstanbul 20. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 20/12/2023 Tarih 2023/322 Esas 2023/337 Karar sayılı görevsizlik kararı ile yukarıdaki esas sırasına kaydı yapıldı.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacıya ait ... plakalı aracın park halindeyken, davalı ...'a ait ... plakalı aracın müvekkilinin aracına çarptığını, araç sürücülerinin kendi aralarında tutanak tanzim ettiğini, ... plakalı aracın ZMMS sigortası ve davalı ... ile gerçekleştirilen arabuluculuk toplantılarından da herhangi bir netice alınamadığını, ... yönünden taleplerinin hem değer kaybı hem de ikame araç bedeli olduğunu, davalı sigorta yönünden ise sadece değer kaybı taleplerinin mevcut olduğunu, tutulan kaza tespit tutanağına göre davalı ...'ın %100 kusurlu olduğunu, müvekkilinin ise meydana gelen trafik kazasında kusuru bulunmadığını, kaza neticesinde müvekkilinin aracında hasar meydana geldiğini, mevcut kaza sebebiyle aracın bir kısım parçalarının yenileriyle değiştirildiğini, bir kısım parçalarının ise tamir görerek onarıldığını, aracın gördüğü iş bu kapsamlı tamir/onarım/boya/parça değişiminin tramer kayıtlarına işlendiğini, müvekkiline ait araçta meydana gelen hasara binaen ikame araç bedeli ve değer kaybı masraflarının tahsili amacıyla davayı açtıklarını belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, haksız fiil ve kusuru ile meydana gelen trafik kazası neticesinde müvekkiline ait araçta oluşan değer kaybına binaen şimdilik 100,00-TL’nin (davalılardan müştereken ve müteselsilen) ; kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile müvekkiline ödenmesine; müvekkilinin aracından mahrum kalmasından kaynaklı olarak ikame araç bedelinin şimdilik 100,00-TL ( davalı ... ile sınırlı olarak) işleyecek faizi ile müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Dava, hasarlı trafik kazasından kaynaklanan haksız eylem nedeniyle araç değer kaybı ve ikame araç bedelinin tazmini istemine ilişkindir.
Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilmiş olup, Ekspertiz Raporu, Trafik Kazası Tespit Tutanağı, Tramer Sorgusu, Davacıya ait aracın hasarlı resimleri, Bilirkişi İncelemesi, Tanık, Yemin, Arabuluculuk, Hasar Dosyası her türlü yasal delil dosya arasına alınmıştır.
Dosyanın ...'e tevdi edildiği, bilirkişinin 14/12/2024 tarihli raporunda özetle; ... plaka numaralı hususi kamyonetin sürücüsü ...'in %100 oranında tamamen asli kusurlu olduğunu, ... plaka numaralı hususi otomobilin sürücüsü ...'a atfı kabil kusur bulunmadığını, hadisenin meydana gelmesinde dava konusu zararın doğmasında ve artmasında kusurlu başkaca kişi, kurum, kuruluş ve etkili faktör bulunmadığını, kaza tarihinde davacı ...'a ait ... plaka ve (...) şaşi numaralı hususi otomobilin üzerinde meydana gelen değer kaybı zararının kaza tarihi döneminde gerçek zarar ilkesi ve Yargıtay'ın müstakar içtihatlarına göre 45.000,00 TL mertebesinde olduğunu, davalı ...A.Ş. Tarafından değer kaybı zararı ile ilgili olarak davacı tarafa 12/12/2023 tarihinde yapılan 26.301,00 TL tutarındaki ödemenini mahsubu ile talep edilebilecek net bakiye zararının 18.699,00 TL olduğunu, kaza tarihinde davacı ...'a ait ... plaka ve (...) şasi numaralı hususi otomobilin onarımı için yeterli olan 10 gün boyunca mahrumiyeti nedeniyle, eş değer başka bir araç kiralanması durumunda uğranacak zararın olay döneminde günlük 1.000,00 TL'den toplam KDV hariç 10.000,00 TL mertebesinde olduğu tespit ve rapor edilmiştir.
Davacı vekilinin 18/04/2025 tarihli ıslah dilekçesinde özetle; Davayı Değer Kaybı yönünden 100 TL üzerinden açtıklarını, yapılan hesaplamada 18.699,00 Değer kaybı hesaplandığını, davalılar yönünden müştereken ve müteselsilen değer kaybı talebini 18.599,00 arttırdıklarını, bu durumda davalılara karşı değer kaybı alacak talebin 18.699,00 TL olduğunu, davayı ikame araç bedeli yönünden sadece Murat Yücedağ'a karşı 100 TL üzerinden açtıklarını, yapılan hesaplamada 10.000 ikame araç bedeli olarak hesaplandığını, İkame araç bedeli alacağın ...'a ile sınırlı olarak 9.900 TL arttırdıklarını, bu durumda davalı ...'a karşı değer kaybı alacak talebinin 10.000 TL olduğunu, davalılar yönünden müştereken ve müteselsilen değer kaybı alacağımız olan 18.699,00 TL nin işleyecek ticari faiziyle berabar davacıya ödenmesine, ikame araç bedeli alacağı olan 10.000 TL işleyecek faiziyle nin Murat Yücedağ ile sınırlı olarak ...'dan alınarak davacıya verilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
Davacı vekilinin celse arasında; araç değer kaybı alacağı yönünden davalı tarafla sulh olduklarını ve bu talep yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesini içeren dilekçe sundukları anlaşılmıştır.
Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Davanın, hasarlı trafik kazasından kaynaklanan haksız eylem nedeniyle araç değer kaybı ve ikame araç bedelinin tazmini istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
6098 sayılı Borçlar Kanunu 49. Maddesi; Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür hükmünü amirdir.
Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Düzenlemesi mevcuttur. Haksız fiil sorumluluğunun ortaya çıkabilmesi için gerekli olan ikinci koşul, zarara sebebiyet veren hukuka aykırı fiilin, fail tarafından kusurlu olarak yapılmış olmasıdır. Kusur, hukuk düzeninin kurallarının bilerek ve isteyerek yada ihmal sebebiyle ihlal edilmesi gerekecektir.Kusurun kanunlarımızda tanımı yapılmamıştır. Uygulama ve öğretide kabul görmüş tanıma göre; kusur, hukuk düzenince kınanabilen davranıştır. Kınamanın nedeni, başka türlü davranma olanağı varken ve zorunlu iken, bu şekilde davranılmayarak, bu tarzdan sapılmış olmasıdır. Kısacası; kusur, genel tanımıyla, hukuk düzeni tarafından bir davranış tarzının kınanması olup; bu kınama, o davranışın belirli koşullar altında bireylerden beklenen ortalama hareket tarzından sapmış olmasından kaynaklanır.
Haksız fiil öğretide hukuka aykırı zarar verici fiil olarak tanımlanmakta ve unsurları; hukuka aykırı fiil, zarar, kusur ve illiyet bağı olarak belirlenmektedir. Buna göre haksız fiilden bahsedebilmek için hukuka aykırı bir fiil bulunmalı, bu fiil bir zararın doğması neden olmalı, zarara neden olan kişinin kusurlu bulunması ve zarar ile kusur arasında illiyet bağının olması gerekmektedir.
Bu beş unsurun varlığı halinde zarar veren kişi fiilden dolayı zarara uğrayan kişi ya da kişilerin maddi zararlarını karşılamak durumundadır. Türk Medeni Kanunu’nun 6. maddesine göre haksız fiilin unsurlarını ispat etme yükü davacıdadır. Davacı zararın haksız fiili ile gerçekleştiğinin diğer söylemle zarar ile haksız fiil arasındaki illiyet bağını ispat etmek durumundadır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1.maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.
O halde zarar verenin, zarar görenin durumunun haksız fiilden önceki duruma getirilmesi ve maddi kaybının tam olarak giderilmesi esastır. Yapmış olduğu haksız fiille zarar veren işletenin verdiği zararı eksiksiz olarak gidermesi gerektiğinden, gereği yapılması zorunlu olan sigorta poliçesi ile işletenin sorumluluğunu üstlenen sigortacının da meydana gelen zarardan, dava dışı davalı şirkete sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olması nazara alınarak tamamından sorumlu olacağı açıktır.
Davacıya ait ... plakalı aracın park halindeyken, davalı ...'a ait ... plakalı aracın davacının aracına çarptığı ve dosyamızdan alınan dosya kapsamına uygun denetime açık ve hükme elverişli bilirkişi raporu ile; ... plaka numaralı hususi kamyonetin sürücüsü ...'in %100 oranında tamamen asli kusurlu olduğu, ... plaka numaralı hususi otomobilin sürücüsü ...'a atfı kabil kusur bulunmadığı, hadisenin meydana gelmesinde dava konusu zararın doğmasında ve artmasında kusurlu başkaca kişi, kurum, kuruluş ve etkili faktör bulunmadığı, kaza tarihinde davacı ...'a ait ... plaka ve (...) şaşi numaralı hususi otomobilin üzerinde meydana gelen değer kaybı zararının kaza tarihi döneminde gerçek zarar ilkesi ve Yargıtay'ın müstakar içtihatlarına göre 45.000,00 TL mertebesinde olduğu, davalı ... A.Ş. Tarafından değer kaybı zararı ile ilgili olarak davacı tarafa 12/12/2023 tarihinde yapılan 26.301,00 TL tutarındaki ödemenini mahsubu ile talep edilebilecek net bakiye zararının 18.699,00 TL olduğu, kaza tarihinde davacı ...'a ait ... plaka ve (...) şasi numaralı hususi otomobilin onarımı için yeterli olan 10 gün boyunca mahrumiyeti nedeniyle, eş değer başka bir araç kiralanması durumunda uğranacak zararın olay döneminde günlük 1.000,00 TL'den toplam KDV hariç 10.000,00 TL mertebesinde olduğu tespit ve rapor edildiği ve yine dava devam ederken tarafların araç değer kaybı yönünden sulh oldukları anlaşıldığından; davacının araç değer kaybı alacağı talebi yönünden karar verilmesine yer olmadığına, davacının araç mahrumiyetinden kaynaklı alacak davasının kabulüne, 10.000 TL alacağın 28/07/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsili ile davacıya ödenmesine, miktar itibari ile kesin olarak karar verilmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davacının araç değer kaybı alacağı talebi yönünden, davacının davalılarla sulh olduğunu beyan etmiş olduğu anlaşıldığından, bu talep yönünden KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Davacının araç mahrumiyetinden kaynaklı alacak davasının KABULÜNE,
-10.000 TL alacağın 28/07/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Değer kaybı alacağı yönünden;
3-Harçlar kanunu gereğince davadan feragat veya davayı kabul veya sulh, muhakemenin ilk celsesinden sonra vuku bulduğundan, maktu karar ve ilam harcının üçte ikisi olan 410,27-TL harcın mahsubu ile fazladan alınan 101,73 TL'nin yatıran tarafa iadesine,
4-Davalı ... vekilinin beyanı doğrultusunda vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirmediğinden hüküm kurulmasına yer olmadığına,
Araç mahrumiyetinden kaynaklı alacak yönünden;
5-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 683,10-TL harcın davalı ...'dan alınarak hazineye irad kaydına,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13) göre hesaplanan 10.000,00-TL vekalet ücretinin davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan 3.500,00 TL bilirkişi ücreti, 1.287,00 TL tebligat, müzekkere, posta gideri olmak üzere toplam 4.787,00 TL yargılama giderinin davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
8-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinin davalı ...'dan alınarak Hazine adına gelir kaydına,
9-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK. yönetmeliğinin 47/1. maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,
Dair, tarafların yokluğunda miktar itibariyle kesin olmak üzere karar verildi.17/06/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır