T.C.
İSTANBUL
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2015/742 Esas
KARAR NO:2022/990
DAVA:Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:14/07/2015
KARAR TARİHİ:15/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA DİLEKÇESİ:
Davacılar vekili dava dilekçesinde; 15.07.2013 günü saat 22:08 sıralarında ... Beldesi D 100 Karayolu ışıklı kavşakta, davalı ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araçla ölümlü, yaralamalı ve maadi hasarlı trafik kazasına sebebiyet verdiğini, kaza sırasında ... ağır şekilde yaralandığını ve baba ...' in hayatını kaybettiğini, söz konusu vahim olay neticesinde davalı ... hakkında ... Ağır Ceza Mahkemesi’nde Türk Ceza Kanunu çerçevesinde taksirle birden fazla kişinin yaralanmasına ve ölümüne sebebiyet vermesi nedeniyle dava açılmış olup, söz konusu davada sanık hakkında ceza kararı verildiğini, davalının kusuru sonucunda meydana gelen ve müvekkilinin babasının ölümü ve annesinin ağır şekilde yaralanması sonucunu doğuran bu olay davalının Türk Borçalr Kanununun 53, 54, 55 ve 56. Maddeleri çerçevesinde tazminat sorumluluğunu gündeme getirdiğini ve bu haklı davayı açma zarureti doğurduğunu, davalının, trafik kurallarını ihlal etmesi neticesinde meydana gelen ve ...’in ağır şekilde yaralanarak uzun süre yoğun bakımda kalması ve maalesef ...’in hayatını kaybetmesi sonucu doğuran bu vahim kazada davalı ... asli kusurlu olduğunu, açıklanan nedenlerle usul ve esasa uygun davamızın kabulüne, fazlaya ilişkin tüm talep ve dava ıslah hakları saklı kalmak kaydıyla, ... için babasının vefatı sebebiyle 100.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan ...’den tahsili ile müvekkiline ödenmesine, müvekkili ... için eşinin vefatı ve kendisinin ağır yaralanması sebebiyle ayrı ayrı Fazlaya ilişkin tüm talep ve dava ıslah haklarımız saklı kalmak kaydıyla 1.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteslesilen tahsilini ( Sigorta Şirketi poliçe limiti dahilinde sorumludur.), müvekkili ... ‘in ağır yaralanması ve eşini kaybetmesi sebebiyle 150.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan ... den tahsili ile müvekkile ödenmesine, davalı ... adına kayıtlı araç ve gayrimekul malların tespiti ile 3.şahıslara devrinin engellenmesi amacıyla ihtiyati tedbir konulmasını, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara müştereken ve müteselsilen yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
ISLAH:
Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu 25/03/2022 tarihli ıslah dilekçesinin tetkikinde, fazlaya ilişkin tüm talep ve dava haklarımız saklı kalmak kaydıyla, davanın kabulü ile, maddi tazminat talepleri yönünden, ... için maddi tazminat talebimizi 177.341,32 TL artırarak 178.341,32 TL maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faiziyle birlikte davalılardan müşterek ve müteselsil olarak tahsili ile müvekkile ödenmesine, manevi tazminat talepleri yönünden, ... için babasının vefatı sebebiyle 100.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan ...’den tahsili ile müvekkile ödenmesine, müvekkili ... ‘in ağır yaralanması ve eşini kaybetmesi sebebiyle 150.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan ...’den tahsili ile müvekkile ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP DİLEKÇESİ:
Davalı ... Dağdelen' in mahkememize sunduğu cevap dilekçesinde; öncelikle açılan davaya kabul etmediğini, yaşanılmış olan kaza olayından dolayı üzgün olduğunu ve psikolojisinin bozuk olduğunu, nacak davacı yan tarafından haksızca ifade edilmeyen çalışılan kusur oranının kesinlikle kabul etmediğini, kazanın meydana gelmemesi için bir anlık reflexle elinden geleni yaptığını, davacı yanın talep ettiği manevi tazminat haksız ve oldukça fahiş olduğunu, kendisinin asgari ücretle geçimini idame ettirmeye çalışan biri olduğunu, yine maddi tazminat talebinin de haksız olduğunu, açıklanan tüm bu nedenlerle haksız ve hukuksal dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; dava dilekçesinde bahsi geçen ... plakalı araç, müvekkili şirkete 06/09/2012-2013 tarihleri arasında, ... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, iş bu poliçeden dolayı sorumluluklarının sigortalısının kusuru oranında olmak üzere bedeni zararlarda şahıs başına azami 250.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, sigorta şirketinin sorumluluğu sigortalısının kusurlu olması halinde söz konusu olabileceğini, sigortalı araç sürücüsü tali, yayaların ise asli kusurlu olduklarını, kusur incelemesi yönünden dosyanın İstanbul ATK Trafik İhtisas Dairesine gönderilerek rapor alınmasının gerektiğini, ayrıca müvekkili şirket tarafından ... ' in vefatına ilişkin olarak 04/08/2014 tarihinde 14.628,15 TL ödeme yapıldığını, müvekkili şirketin üzerine düşen sorumluluğu yerine getirdiğini, destekten yoksun kalma tazminatı belirlenirken, bilinen ücret, belirlenebilir bir ücret yoksa asgari ücretin baz alınmasının gerektiğini, ... ' in maluliyet oranının tespiti yönünden dosyanın İstanbul ATK Kurumuna gönderilmesinin gerektiğini, açıklanan tüm bu nedenlerle ek ödeme yapılmasına karar verilmesi durumunda, sorumluluğunun yukarıda açıkladıkları çerçevede ve azami limit ile sınırlı olacağına, davada aleyhlerine hüküm kurulması halinde dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesini, dosyanın kusur incelemesi yönünden ATK ya gönderilmesinin gerektiğini, yine aktüer sıfatına sahip bir bilirkişi kanalı ile sakatlıktan kaynaklanan sürekli iş göremezlik tazminatının hesaplanmasını, müvekkili şirket dava açılmasına sebebiyet vermediği için yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazası nedeni ile maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Tüm dosya kapsamından; 15/07/2013 günü davalı ...'in sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı araç ile davacılardan ... ile müteveffa ...'e çarpması ile oluşan trafik kazası sonucunda, ...'in vefat ettiği, davacı ...'in ise yaralandığı, kazaya karışan ... plakalı aracın dava dışı ...'e ait olduğu ve 06/09/2012- 06/09/2013 tarihleri arasında davalı ... Aş'ye zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalı olduğu, olaya ilişkin ceza kovuşturmasının yürütüldüğü ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... esas ve ... karar sayılı ilamı ile sanık ...'in ölüm ve yaralanma ile neticelenen trafik kazasında tali kusurlu olması nedeni ile cezalandırılmasına karar verildiği, müteveffa ...'in davacı ...'in eşi ve ...'in babası olduğu, davalı ... Aş. tarafından dava tarihinden önce 04/08/2014 tarihinde davacı ...'e 14.628,15 TL tazminat ödemesi yapıldığı anlaşılmıştır.
Maddi tazminat istemi yönünden; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi uyarınca bir motorlu aracın işletilmesinin bir kişinin ölümüne, yaralanmasına veya bir şeyin zararına sebep olması halinde motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüs sahibi bu zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmuştur. Aynı Kanun md. 3 uyarınca aracın maliki işleten sayıldığından araç malikinden de zararın tazmini talep edilebilir.
2918 sayılı KTK’nın 91. maddesiyle; işletenin aynı Kanun’un 85. maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırma zorunluluğu getirilmiştir.
Davalıların sorumluluğunun yasal dayanağını yukarıda anılar kanun hükümleri oluşturmaktadır.
Davalıların maddi tazminat isteminde ki sorumluluğu davalı sürücü ...'in kusuru oranındadır. Mahkememizce bilirkişiden aldırılan 04/03/2019 tarihli raporun kusur tespitine dair bölümünde dava konusu kazada davacı ... ile müteveffa ...'in birinci derecede %75 oranında davalı sürücü ...'in ise ikinci derecede %25 oranında kusurlu olduğu tespit edilmiştir.
Bilirkişi tarafından yapılan kusur tespiti olayın oluşuna ve ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasında yapılan kusur tespitine uyumlu olmakla mahkememizce hükme hükme esas alınmıştır.
Davacı ...'in dava konusu kaza nedeni ile Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesi tarafından kaza tarihinde yürürlükte bulunan Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğine uygun olarak düzenlenen 29/01/2018-1975 karar numaralı rapor ile %47.2 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı ve iş göremezlik süresinin kaza tarihinden itibaren 9 ay süreceği rapor edilmiştir.
Müteveffa ...'in trafik kazası nedeni ile yaşamını yitirmeseydi eşi davacı ...'e destek olacağı açıktır. Bu noktada belirlenmesi gereken davacının talep edebileceği destek tazminatı miktarıdır.
Mahkememizce davacı ...'in kendisinde oluşan maluliyete ilişkin tazminat miktarı ile eşini kaybetmesi nedeni ile hak ettiği tazminat miktarının belirlenmesi için bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişi ... tarafından sunulan 01/02/2022 UYAP tarihli rapor ile davacının tazminat miktarı alternatifli olarak hesaplanmıştır.
Davacının talep edebileceği destek tazminatı miktarının bilirkişi raporunun 4.A bendinde, davalı ... tarafından yapılan ödemede mahsup edilerek 33.520,92 TL olduğu belirlenmiş, mahkememizce davacının talep edebileceği destek tazminatı miktarının 33.520,92 TL olduğu kabul edilmiştir.
Yargıtay 4. HD'nin yerleşik içtihatları gereği çalışma hayatının aktif çalışma dönemi ve emeklilik dönemi olan pasif devre olarak ayrılması, genel kabule göre aktif devrenin 60 yaş sonunda hitama ereceğinin kabulü gerekir.( Yargıtay 4.HD'nin 05/04/2022 tarihli 2021/13021 esas ve 2022/6775 karar sayılı ilamı ). Dosya içerisine gelen yazı cevapları ve SGK maaş ödeme dökümlerinden davacının kaza tarihinden önce emekli olduğu bu durumda kendisi için aktif pasif dönem ayrımı yapılmaksızın , pasif devrede olduğu kabul edilerek asgari geçim indirimi dahil edilmemiş net asgari ücret üzerinden tazminat hesabı yapılması gerekir. (Yargıtay 17. HD'nin 29/05/2017 tarihli 2015/238 esas ve 2017/6036 karar sayılı ilamı ). Bu nedenle davacının kendisinin yaralanması nedeni ile talep edebileceği tazminat miktarı yönünden 01/02/2022 tarihli bilirkişi raporunun 4.B.1 bendinde yapılan hesaplamaya itibar edilmiştir.
Yukarıda yapılar açıklamalar gereği davacı yanın destekten yoksun kalma tazminatı isteminin kabulüne, kendisinin yaralanması nedeni ile talep ettiği iş göremezlik tazminatı isteminin kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Manevi tazminat istemi yönünden; 6098 sayılı TBK'nun haksız fiil nedeni ile manevi tazminatı düzenleyen 56. Maddesi ;
"(1) Hakim bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini föz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir.
(2)Ağır bedensem zarar veya ölüm halinde, zarar veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir," hükümleri davacıların manevi tazminat isteminin yasal dayanağıdır.
22/06/1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İBK gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir.
Somut olaya gelince, dava konusu kazada davacıların eş ve babalarını kaybetmiş olması, davacı ...'in yaralanması, kaza tarihi itibariyle paranın alım gücü, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, manevi tazminatın niteliği ile davalı ve davacılar murisi ile davacı ...'in dava konusu kazada ki kusur oranı dikkate alınarak manevi tazminat isteminin hükümde belirtilen miktar itibariyle kabulüne fazlaya istemin reddine karar verilerek uyuşmazlığın bütünü hakkında aşağıda ki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-MADDİ TAZMİNAT İSTEMİ YÖNÜNDEN ;
a)Davacı ... ' in maddi tazminat davasının KISMEN KABULÜ ile, eşi ... ' in ölümü nedeniyle 33.520,92 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile kendisinin yaralanması nedeniyle 1.678,83 TL geçici iş göremezlik ve 133.969,92 TL sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 169.169,67 TL maddi tazminatın davalı ... ' den 15/07/2013 tarihinden, davalı ...Ş' den 04/08/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile müştereken ve müteselsilen alınarak bu davacıya ödenmesine,
b)Alınması gereken 11.555,98 TL karar ve ilam harcının davacı tarafından başlangıçta yatırılan 34,16 TL harç ve ıslah yolu ile yatırılan 3.030.00 TL harçtan mahsubu ile bakiye 8.491,82 TL harcın davalılardan alınarak Hazine'ye irat kaydına
c)Davacı tarafından ödenen toplam 3.064,16 TL harcın davalılardan alınarak davacı ...'e ödenmesine
d)Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereği hesap olunan 26.375,45 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya ödenmesine
e)Davalı ... Aş kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereği hesap olunan 9.171,65 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya ödenmesine
2-MANEVİ TAZMİNAT İSTEMİ YÖNÜNDEN;
a)Davacı ... ' in manevi tazminat davasının KISMEN KABULÜ ile, eşi ... ' in ölümü nedeniyle 30.000,00 TL ve kendisinin yaralanması nedeniyle 20.000,00 TL olmak üzere toplam 50.000,00 TL manevi tazminatın 15/07/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...' den alınarak bu davacıya ödenmesine,
b) Davacı ... ' in manevi tazminat davasının KISMEN KABULÜ ile, 20.000,00 TL manevi tazminatın 15/07/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...' den alınarak bu davacıya ödenmesine,
c)Manevi tazminat istemi yönünden alınması gereken 4.781,7 TL karar ve ilam harcının davacılar tarafından peşin ödenen toplam 853,87 TL harçtan mahsubu ile bakiye 3.927,83 TL harcın davalı ...'den alınarak Hazine'ye irat kaydına
d)Davacı ... tarafından peşin ödenen 512,32 TL harç ve davacı ... tarafından peşin ödenen 341,55 TL harcın davalı ...'den alınarak davacılara ödenmesine
e)Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereği hesap olunan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak bu davalıya ödenmesine
f-)Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereği hesap olunan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak bu davalıya ödenmesine
3-Davacıların maddi ve manevi tazminat davalarında fazlaya ilişkin taleplerinin REDDİNE,
4-Davacılar tarafından bu yargılama nedeni ile yapılan 27,70 TL başvuru harcı ile 3.274,80 TL posta tebligat ve bilirkişi ücreti ile 693,10 TL ATK fatura bedeli olmak üzere toplam 3.995,6 TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre hesaplanan 2.212,33 TL yargılama giderinin davalı ... AŞ 1.578,02 TL'sinden sorumlu olmak üzere davalılardan alınarak davacılara ödenmesine bakiyesinin davacılar üzerinde bırakılmasına
5-Gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine
Dair, davacılar vekilinin yüzüne karşı davalıların yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/11/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır