T.C .
İSTANBUL
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR.
ESAS NO: 2016/1182 Esas
KARAR NO: 2018/18
DAVA: İstirdat
DAVA TARİHİ: 02/12/2016
KARAR TARİHİ: 22/01/2018
Yukarıda tarafları, konusu, esas ve karar numarası yazılı mahkememiz dosyasının yapıp bitirilen açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili sunmuş olduğu dava dilekçesi ile; keşidecisi... olan ...bank ...Şubesine ait 19/03/2016 tarihli 19.000,00 TL tutarlı çeki kaybettiğini, bunun üzerine İstanbul ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... sayılı dosyasında çek zayi davası açıldığını ve teminat yatırılarak ödeme yasağına dair karar alındığını, İstanbul ... ATM ne davalı ... Bankasınca müdahale dilekçesi vermek suretiyle çekin ... Bankasında olduğunu öğrenmiş olduklarını ve diğer hamil ve davalı Selçuk'un da davalı banka ile anlaşarak çek bedelini ödemek üzere protokol yaptığını , 9.000,00 TL ödendiğini, çek iptali davası açtıkları mahkemece istirdat davası açılması yönünde verilen öner üzere bu davanın açıldığından bahisle bedeli ödenen çek aslının kendilerine iadesini karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı tarafın dilekçesindeki muğlaklık nedeniyle davacı vekiline açıklamada bulunması istenmiş, davacı vekili 22/01/2018 tarihli oturumda...Şti ye ilişkin herhangi bir davanın bulunmadığını, davalarının...A.Ş ve...'e yönelik olduğunu belirtmiştir.
CEVAP: Davalı ...A.Ş vekili sunduğu dilekçesinde; çekin munzam ciro silsilesiyle selamiyetli hamil sıfatıyla bankaya geçtiğini, çekin zayi olduğunu istirdatı talep edenin ispatlaması gerektiğini ve çeki elinde bulunduran müvekkilinin de yine kötü niyetli veya ağır kusurlu olduğunu ispatlaması gerektiğini, oysa müvekkilinin davaya konu çeki ... Şti ve...'in kanuni takip boçlarının olduğu ve bu borçlar hakkında İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... ve İstanbul... İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyaları ile takip yapıldığını, dava dilekçesinde bahsedilen ödemelerin de diger davalı... tarafından bu borçlara mahsuben yapıldığını belirterek asıl davanın reddine ve davacının İstanbul ...ATM nin... E sayılı dosyasından verilen ihtiyati tedbir kararı nedeniyle alacaklarını alamadıklarından, çekin karşılıksız kalması halinde 19.000,00 TL lik çek bedeli ve çek tarihi 19/03/2016 tarihinden, karşı dava tarihi 14/02/2016 ya kadar çek bedeline işlemiş T.C Merkez Bankası'nın avans işlemlerinde uyguladığı faiz oranı üzerinde gerçekleşen 1.797,46 TL faiz kayıplarına ilişkin karşı davalarının ise kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalı..., çeki...'tan keşidesi üzerine aldığını ve teminat amaçlı bankaya teslim ettiğini, 9.000,00 TL sini ödediğini, 10.000,00 TL si için ödeme yapamadığını belirtmiş, duruşmadaki beyanında da dava açanı tanımadığını belirtmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE: Davacı taraf delil olarak; İstanbul ...Asliye Ticaret Mahkemesinin 2016/280 esas sayılı dosyası, ... A.Ş de bulunan çek aslı, çek tevdi bordrosu, kredi sözleşmesi, yapılandırma protokolü, ödeme makbuzları vs. Her türlü yasal delillere dayanmıştır.
Dava, zayi olduğu cihetiyle açılan çek iptali davası sonrasında, çek iptaline bakan mahkemece davacıya verilen önel üzerine açılan çek istirdatı davasıdır.
Davacı tarafça, her ne kadar İstanbul ... ATM nin ... E sayılı dosyasında açmış olduğu, çek iptali davası üzerine bu mahkemece verilen önel üzerine mahkememize 10.000,00 TL lik üzerinden istirdat davası açmış ise de, davası aktif dava ehliyeti yokluğundan, dava şartı yokluğundan reddine karar verilmiştir.
Dava şartı HMK 114 maddesinde düzenlenmiş olup, HMK 114/1- d maddesi uyarınca davacının açtığı davada aktif dava ehliyeti dava şartı olarak sayılmış, HMK 138 maddesi uyarınca da dava şartlarının öncelikle ve 115/1 maddesi uyarınca yargılamanın her safhasında re'sen değerlendirileceği hükümleri dikkate alınmış ve davacının aktif dava ehliyetine sahip bulunmadığından davasının dava şartı yokluğundan reddine karar verilmiştir. Zira davacı her ne kadar İstanbul ... ATM' nin ... E sayılı dosyasında çek iptali davası açmış ise de, bu davayı açarken dosyamız diğer davalının dayandığı çek ve çek keşidesince kesilen faturaya dayanmış ise de, çek iptali davası açması için elinde hamil olduğunu kanıtlar belge sunmadan açtığı davasında tedbir kararı verildiği ve çeke ödeme yasağı konulduğu, bilahare çekin ... Bankasında olduğu tespit edilince mahkememize istirdat davası açmış ise de, çek iptali davasından 24/01/2017 tarihinde feragat ettiği ve bu davasının feragat ile sonuçlandığı, mahkememizce yapılan incelemede çekin keşidecisinin... olduğu, lehtarın dosyamız diğer davalısı... olduğu ve bu lehtar tarafından çekin...Şti ye ciro edildiği, buradan da çekin dosyamız diğer davalısı ... Bankası A.Ş ye ciro silsilesi muntazam olarak ciro edilmek suretiyle geçtiği ve 21/03/2016 tarihinde bankaya ibrazında ödeme yasağı kararı nedeniyle ödenmediği, bu haliyle avacının çekte lehtar veya ciro yoluyla alacaklı olduğunu gösteren çekte ciro silsilesi içerisinde yer almadığı, başka bir şekilde çekin hamili olduğuna dair dosyaya delil sunamadığı, lehine çek keşide edilen...'in dosyamız davacısını tanımadığını da belirttiği, bu haliyle davacının çek hamili olmadan usulsüz bir şekilde İstanbul ... ATM nin... E sayılı dosyasında çek iptali davası ve akabinde de mahkememizde istirdat davası açmış ise de, yetkili çek hamili olmadığından istirdat davası açmasında hukuki yararın bulunmadığına, yetkili çek hamili olduğuna dair dosyaya delil sunamadığına, bu nedenle de aktif dava ehliyetinin bulunmadığına kanaat getirilmiş ve davasının dava şartı yokluğundan reddine karar verilmiştir.
Dosyamız davalısı ... A.Ş sunduğu cevap dilekçesinde ayrıca çek bedelinin verilen tedbir kararı nedeniyle tahsil edilememiş olmasından dolayı faiz zararı bulunduğundan bahisle süresi içerisinde ayrıca karşı dava olarak 1.797,46 TL lik alacak talebinde bulunmuş olup, açılan davada tedbir kararı neticesinde doğan zararın da talep edilebileceği cihetiyle mahkememizce açılmış olan istirdat davasında davacının çekin bedelinin geç ödenmiş olması, yani çekin ödeme günü 19/03/2016 tarihinden karşı dava tarihi olan tarihe kadar davalı karşı davacı ... A.Ş nin alacağına geç ulaşmış olması nedeniyle davacının faiz zararının bulunduğu, bu nedenle de talep edilen 1.797,46 TL lik faize ilişkin karşı davasının kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı ...'in açmış olduğu istirdat davasının aktif dava ehliyeti yokluğundan REDİNE,
2-Davalı /karşı davacı alacağı ... den temlik alan... A.Ş nin karşı davasının kabulü ile 1.797,46 TL nin davacı ...'den 14/02/2017 tarihinden itibaren avans faizi ile davacıdan tahsili ile karşı davacı...A.Ş ye verilmesine,
3-Ana dava yönünden alınması gerekli 35,90 TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 170,78 TL peşin harç ve bila ikmal edilen 355,16 TL harcın mahsubu ile bakiye 490,04 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-Ana dava yönünden davacının yapmış olduğu masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Ana dava yönünden davalı/karşı davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 2.180,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı/karşı davacıya verilmesine,
6-Karşı dava yönünden alınması gerekli 122,78 TL harçtan davalı/karşı davacı tarafça yatırılan 355,16 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 232,38 TL nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davalı/karşı davacıya iadesine,
7-Davalı/karşı davacı tarafça yapılan 31,40 TL başvuru harcı, 122,78 TL peşin harç 7,25 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 161,43 TL nin davacıdan alınarak davalı/karşı davacıya verilmesine,
8-Karşı dava yönünden davalı/karşı davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 1.797,46 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı /karşı davacıya verilmesine,
9-Taraflarca yatırılan ve harcanmayan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair, karşı dava yönünden miktar itibariyle yasa yolu kapalı kesin, asıl dava yönünden HMK 345 maddesi uyarınca kararın taraflara ...liğ edildiği tarihten başlayarak iki hafta içinde HMK 342 maddesi gereğince düzenlenmiş dilekçe ile HMK 343 maddesi uyarınca mahkememize veya başka bir mahkemeye yapılacak başvuru ile HMK 341/1 maddesi uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olarak davacı vekili, davalı... ile davalı/karşı davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup anlatıldı.
Katip
¸e-imzalı
Hakim
¸e-imzalı