T.C.
İSTANBUL
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2017/868 Esas
KARAR NO:2020/650
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ:28/09/2017
KARAR TARİHİ:27/10/2020
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA DİLEKÇESİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; 23/08/2015 günü saat 15:00 sularında ... Mah. ... Sokağı takiben ... istikametine seyrekmekte olan davalı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç, kaldırım üzerinde durmakta olan müvekkili ...' a çarparak ağır yaralanmasına sebebiyet verdiğini, diğer davalılardan ..., ... plakalı aracın maliki , ... A.Ş aynı aracın 04/06/2015 tarih ve ... nolu poliçesine müsteniden kasko sigortalısı olduğunu, kaza sonucu ağır yaralanan müvekkilinin ambulans ile ...Eğitim ve Araştırma Hastanesine kaldırıldığını, yapılan incelemelerde müvekkilinin vücuttaki kemik kırıklarının hayat fonksiyonlarını ağır derecede etkileyecek nitelikte olduğunun bildirildiğini, müvekkilinin dizine ömür boyu kalıcı olarak platin takılmasına sebebiyet verildiğini, açıklanan nedenlerle davalarının kabulü ile davalının haksız eylemi nedeniyle HMK m.107 hükmü çerçevesinde tahkikat sırasında belirlenecek maddi tazminatın olay tarihi olan 23/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini, müvekkilin uğramış olduğu manevi zarara karşılık olmak üzere, 30.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 23/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
ISLAH:
Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu 02/09/2020 tarihli talep artırım dilekçesinin tetkikinde, davalının haksız eylemi nedeniyle yaşanan maddi zarara karşılık olmak üzere 50.758,51 TL maddi tazminatın olay tarihi olan 23/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...' den müteselsilen tahsiline karar verilmesini, müvekkilinin uğramış olduğu manevi zarara karşılık olmak üzere 30.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 23/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...' den müteselsilen tahsiline karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar ... ve ...' den müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP DİLEKÇESİ:
Davalı ... şirketi vekili cevap dilekçesinde; açılan davada ... plakalı aracın kaza tarihinde trafik sigortası ... Sigorta A.Ş ' de bulunduğunu, şirket kayıtlarında yapılan araştırma neticesinde söz konusu aracın müvekkili şirket nezdinde kaza tarihini kapsayan mevcut bir Trafik Poliçesine rastlanılmadığını, davanın ... Sigorta A.Ş ' ne ihbarına karar verilmesini talep ettiklerini, davacının maddi tazminat talebi öncelikle trafik poliçesinden karşılanacağından aşan kısım için müvekkili şirket devreye gidereceğini, müvekkili şirketin poliçeden kaynaklanan sorumluluğunun bulunmadığını, müvekkili şirket temerrüde düşmediği gibi dava açılmasına da sebebiyet vermediğini, açıklanan nedenlerle davanın reddine, davanın ... Sigorta A.Ş ' ne ihbarına karar verilmesini, reddedilen kısım için yargılama gideri ve ücreti vekaletin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı şahıslar vekilinin cevap dilekçesinde; kazanın taksirle gerçekleştiğini, müvekkillerinin kastının olmadığını, kaza esnasında davacının yol üstünde bulunduğu, kaldırım üzerinde olmadığının sabit olduğunu, ayrıca .... Asliye Ceza Mahkemesinin ... Es. Sayılı dosyasında verilen kararın istinaf edildiğini ve dosyanın henüz kesinleşmediğini, davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü gibi davacının sürekli kısmi maluliyete uğradığına dair beyanı tamamen kendi tahmini görüşünden ibaret olduğunu, hiçbir bilgi ve belgeye tabi olmadığını, davacının kaza nedeniyle 6 ay boyunca çalışamadığını beyan etmiş olup, bu durumun tespiti açısından ... ' dan davacının çalıştığı dönemler ve işyerlerine ilişkin kayıtlarının celp edilmesinin gerektiğini, açıklanan tüm bu nedenlerle maddi ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı taraftan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... şirketinin talebi üzerine davanın ... Sigorta A.Ş ' ne ihbarı sağlanmış, ihbar edilen vekilinin cevap dilekçesinde; dava dilekçesinde aleyhe olan hususları kabul etmediklerini, dava konusu kazaya karıştığı ifade edilen ... plakalı aracın ... nolu ZMMS poliçesinin bulunduğunu ve bunu dosyaya sunduklarını, davanın araç sigorta ettirenine, araç sürücüsüne ve ... ' ya ihbarının gerektiğini, zira davacı herhangi bir ödeme almış ise aynı ödemeyi mükerrer şekilde taraflarından tazmin ettiği taktirde sebepsiz zenginleşmiş olacağını, bu nedenle ihbar taleplerinin bulunduğunu, zorunlu dava şartı olan sigorta şirketine usulüne uygun başvurunun davacı tarafça yerine getirilip getirilmediğinin ispat edilmesinin gerektiğini, ZMMS Genel Şartlarında belirtilen ve ibrazı zorunlu olan belgelerle yapılmış bir başvuru bulunmuyor ise dava şartı yokluğundan huzurdaki davanın reddine karar verilmesinin gerektiğini, zamanaşımı itirazlarının bulunduğunu, kaza ile sakatlık ve kaza ile meydana gelen ölüm arasındaki bağının tespit edilmesinin gerektiğini, kusur ve maluliyet oranlarının tespit edilmesi için dosyanın ATK ilgili dairelere gönderilmesinin gerektiğini, açıklanan nedenlerle haksız ve mesnetsiz davanın usulden ve esastan reddine, davanın ihbarını, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Mahkememizce davaya konu olarak .... Asliye Ceza Mahkemesinin ... Es. Sayılı dosyası aslı, poliçe ve hasar dosyası sureti, davacı tarafın tedavi evraklarının celbi için yazılan müzekkere cevapları, ... yazı cevabı, ... İlçe Emniyet Müdürlüğünden celp olunan kayıtlar celp edilip incelenmiştir.
Mahkememizce kusur oranlarının tespiti yönünden dosya bir bütün halinde ... Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesine gönderilmiş, ... Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinin 15/04/2019 tarihli raporunun tetkikinde, davalı sürücü ... ' in %100 oranında kusurlu olduğu, davacı yaya ... ' ın kusursuz olduğu kanaatiyle rapor alınmıştır.
Mahkememizce maluliyet oranının tespiti yönünden dosya bir bütün halinde .... İhtisas Dairesine gönderilmiş, .... İhtisas Dairesinin 17/01/2020 tarihli raporunun tetkikinde, kişinin tüm vücut engellilik oranının %6 olduğu, iyileşme süresinin olay tarihinden itibaren altı aya kadar uzayabileceği kanaatiyle rapor alınmıştır.
Adli tıp raporunun tetkikinde sonra dosya, mahkememizin 28/02/2020 tarihli ara kararı gereğince, iddia, savunma, toplanan deliller üzerinde aktüarya uzmanı bilirkişisinden rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişi olarak konusunda uzman ... seçilmiş, adı geçen bilirkişice sunulan 04/05/2020 tarihli bilirkişi raporunun dosya içerisinde bulunduğu görülmüştür.
Bilirkişi raporunun tetkikinde, 23/08/2015 tarihinde meydana gelen yaralanmalı trafik kazasında davacı ... 'a ilişkin tazminat tutarının 50.758,51 TL olarak hesaplandığı, poliçe limitleri yönünden dosya içerisinde mevcut olay tarihini kapsayan ... poliçe numaralı KTK Zorunlu Mali Sorumluluk poliçesindeki sakatlanma ve ölüm için kişi başına limitinin 290.000,00 TL olması nedeniyle davacının ihbar olunan sigorta şirketinden talep edebileceği toplam tazminat bedelinin poliçe limiti dahilinde 50.758,51 TL olarak hesaplandığı kanaatiyle rapor alınmıştır.
HUKUKİ NİTELENDİRME DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava yaralanmalı trafik kazası nedeni ile maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Somut olayda, davalıların maliki, sürücüsü ve kasko poliçesi kapsamında ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı olduğu ... plakalı aracın karıştığı kaza neticesinde davacı yanın yaralandığı anlaşılmıştır.
Meydana gelen kaza da, davacı yanın kusursuz davalı sürücünün ise %100 oranında kusurlu olduğu ... Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden alınan rapordan anlaşılmıştır. Kaza nedeni ile davacı yanın %6 oranında sürekli maluliyetinin oluştuğu, iyileşme süresinin 6 aya kadar uzayabileceği .... İhtisas Kurulu tarafından rapor edilmiştir.
Bilirkişi ... tarafından hazırlanan 29.03.2020 tarihli rapor ile davacının talep edebileceği maddi tazminat 50.758,51 TL olarak hesaplanmış, davacı vekili tarafından sunulan 02.09.2020 tarihli bedel arttırım dilekçesi ile dava değeri belirlenmiştir.
Maddi tazminat talebi yönünden; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.”; 85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”; 85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” şeklinde ifade edilmiştir.
Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre ise, sigortacı, zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitinin dışında (üstünde) kalan miktardan başlayıp, ihtiyari mali sorumluluk sigortası teminat limitine kadar sorumludur.
Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu trafik sigortacısı ve ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir(Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 20/02/2018 tarih ve 2015/6887 E., 2018/1123 K. sayılı kararı).
Somut olayda, davalı ... Sigorta A.Ş. kazaya neden olan ... plakalı aracın ihtiyari mali mesuliyet (İMSS) sigortacısı olup, olay tarihi itibariyle bu davalının, ZMSS limitini aşan kısımdan (ve temin ettiği İMSS poliçe limiti dahilinde sınırlı olarak) sorumlu olacağı açıktır.
Bu durumda, davacı için bilirkişi raporu ile hesaplanan ve talep arttırım ile istenen maddi tazminat miktarı ZMSS poliçesinin kaza tarihindeki teminat limitini geçmediği anlaşıldığından davalı ... Sigorta A.Ş. hakkında açılan maddi tazminat davasının reddine , dosya içerisinde yer alan bilirkişi raporları ve talep arttırım dilekçesi göz önüne alınarak diğer davalılara yönelik maddi tazminat talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Manevi tazminat talebi yönünden; Karayolları Trafik Kanunu'nda manevi tazminat konusunda özel bir düzenleme yapılmadığından trafik kazası nedeniyle oluşan cismani zarar nedeniyle manevi tazminat talep edilmesi halinde TBK'da manevi tazminata ilişkin hükümler uygulanacaktır. 6098 sayılı TBK. md. 56. maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktarın, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde de takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
Manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber, manevi tazminat miktarı takdirinde olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli de gözönünde tutularak, hak ve nesafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır. Zira, Türk Medeni Kanununun 4. maddesinde, kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hukuka ve hakkaniyete göre hükmedeceği öngörülmüştür.
Dosya içerisinde bulunan poliçeden, davalı ... şirketinin manevi tazminat taleplerinin 50.000 TL limit ile sınırlı olmak kaydıyla teminata dahil edildiğine dair özel şartın bulunduğu görülmektedir. Bu durumda davalı ... şirketi manevi tazminattan diğer davalılarla birlikte teminat altına aldığı limit dahilinde sorumludur.
Tüm dosya kapsamı az yukarıda yapılan açıklamalar, tarafların kusur durumu ve olayın meydana gelişi, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, zararın ağırlığı kaza tarihindeki paranın alım gücü göz önünde bulundurularak manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Yukarıda yapılan açıklamalar ve belirtilen gerekçelerle uyuşmazlığın bütünü hakkında aşağıdaki şekilde hüküm kurma yoluna gidilmiştir.
KARAR : Gerekçede açıklandığı üzere;
A-)MADDİ TAZMİNAT TALEBİ YÖNÜNDEN;
1-)Davalı ... Sigorta A.Ş.'ye yönünden maddi tazminat talebinin REDDİNE
2-)50.758,51 TL maddi tazminatın olay tarihi olan 23.08.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı yana ödenmesine
3-)Alınması gereken 3.467,31 TL karar ve ilam harcının peşin ve talep artırım yolu ile alınan 866,84 TL harçtan mahsubu ile bakiye 2.600,47 TL harcın davalılar ... ve ...'den tahsili ile hazineye irat kaydına, davacı tarafından ödenen 866,84 TL harcın davalılardan alınarak davacı yana ödenmesine
4-)Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereği hesap olunan 7.398,60 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'den tahsili ile davacı yana ödenmesine
5-)Davalı ... Sigorta Aş. Kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereği ( anılan davalı yönünden bedel arttırım talebinde bulunulmadığı göz önüne alınarak) 1.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Sigorta Aş.'ye ödenmesine
B-)MANEVİ TAZMİNAT TALEBİ YÖNÜNDEN;
1-) Manevi tazminat talebinin KISMEN KABULÜ İLE; 15.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ...'den 23.08.2015 tarihinden davalı ... Sigorta Aş. Yönünden dava tarihi olan 28.09.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsili ile davacı yana ödenmesine, FAZLAYA İLİŞKİN İSTEMİN REDDİNE
2-)Alınması gereken 1.024,65 TL karar ve ilam harcının peşin alınan 512,33 TL harçtan mahsubu ile bakiye 512,32 TL harcın davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına davacı tarafından peşin ödenen 512,33 TL harcın davalılardan alınarak davacı yana ödenmesine ,
3-)Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereği hesap olunan 3.400,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacı yana ödenmesine
4-)Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereği hesap olunan 3.400,00'er TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara ödenmesine
C-)YARGILAMA GİDERİ YÖNÜNDEN;
1-)Davalı tarafından bu yargılama nedeni ile yapılan 31.40 TL başvuru harcı ile 606,15 TL posta tebligat masrafı ile davacı tarafından ödenen 1001,5 TL adli tıp fatura bedeli olmak üzere toplam 1639,05 TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre hesaplanan 1.334,61 TL'nin davalı ... Sigorta Aş. 304.43 TL'sinden sorumlu olmak üzere davalılardan alınarak davacı yana ödenmesine, bekiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına
2-)Maddi tazminatın hesaplanması için ödenen 750,00 TL bilirkişi ücreti yargılama giderinin davalılar ... ve ...'den alınarak davacı yana ödenmesine
Dair; HMK'nun 6723 sayılı Kanunla değişik Geçici 3. ve 341/1 vd. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzlerine karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı.27/10/2020
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır