T.C.
İSTANBUL
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1137 Esas
KARAR NO: 2021/1047
DAVA: Çek istirdadı
DAVA TARİHİ: 17/09/2014
KARAR TARİHİ: 20/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan çek istirdadı davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının Tuzla'daki fabrikasına 31/01/2014 tarihinde kilitleri kırılarak giren hırsızların müşteri çek ve senetleri ile davacının boş çek yapraklarını ve bir kısım altınlar ile ruhsatlı silahlarını çaldıklarını, bunun kamera kayıtları ile sabit olduğunu, İstanbul ...ATM nin ...esas sayılı dosyası ile zayi nedeniyle iptal davası açıldığını,...Anadolu ... soruşturma nosu ile hırsızlık soruşturmasının devam ettiğini, çek iptali davasında davalının müdahale talebinde bulunduğu, oysa davacının davaya konu çeki Seval Plastikten aradaki ticari ilişkide teslim aldığını ve sahte imza kullanılmak suretiyle davalıya teslim edildiği, bu nedenle davaya konu ... Bankası Derince Şubesine ait keşidecisi ...'lu olan 30/06/2014 tarihli 6.000,00 Tl bedelli ... nolu çekin imzanın müvekkilinin ait olmaması ve bunun mutlak defi olması nedeniyle davalıya karşı da ileri sürülebileceğinden çekin davalıdan istirdatını talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; çekin, aralarında sözleşme bulunan müşterisi ... Ticareti -... tarafından verildiğini ve çekin meşru hamili olduğunu, bu nedenle çekin iade edilemeyeceğini, ekin çalıntı olup olmadığının bilemeyeceklerini, iyi niyetli hamil olduğunu, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Davacı taraf delil olarak; stanbul Anadolu ... ATM nin ... eas sayılı dosyası, hırsızlığa ait kayıtlar, soruşturma dosyası, çekin meşru hamili olduğnua ilişkin makbuz, ticari defter ve kayıtlar ve delillere dayanmıştır. Davalı taraf delil olarak: Çek faktoring sözleşmesi, çek teslim tutanağı, fatura , İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemesi dosyasına dayanmıştır.
Davalı taraf delil olarak;çek, faktoring sözleşmesi, çek teslim tutanağı, İstanbul Anadolu ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ve her türlü yasla delillere dayanmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
Dava; 6102 sayılı yasanın 763.maddesi uyarınca çek istirdat istemine ilişkindir.
Mahkememizden verilen 30/06/2016 tarih ... Esas ... Karar sayılı karar, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2018/3616 Esas ve 2018/5618 Karar sayılı ilamı ile '' Somut olayda davalı faktöring şirketi, dava konusu çeki müşterisi olan ve kendisine ciro eden dava dışı ...Ticaret – ...’dan faktöring sözleşmesi uyarınca aldığını, ciro silsilesinde ...Ticaret – ...’dan önce yer alan ...Ltd. Şti. ile Vural Ticaret – ...arasındaki alış verişin fatura ile tevsik edildiğini, çekin üzerinde davacının imzasının olduğunu, faktöring mevzuatına uygun olarak çeki aldığını ve iyiniyetli hamil olduğunu savunduğuna göre yukarıda açıklanan mevzuat hükümleri dikkate alınarak davalının dava konusu çeki alırken gerekli istihbarat çalışmasını yapıp yapmadığı, şirketin mali durumlarına ilişkin değerlendirme yapıp yapmadığı ve diğer yükümlülükleri yerine getirip getirmediği hususlarında araştırma yapıldıktan sonra davacının ileri sürdüğü iddialarda değerlendirilerek sonucunda davalı faktöring şirketinin çeki iktisabında ağır kusurlu veya kötüniyetli olup olmadığı, çekin istirdadına karar verilip verilmeyeceği bu mevzuat çerçevesinde değerlendirilerek bir karar verilmesi gerekirken yanılgılı gerekçelerle ve eksik araştırma inceleme doğrultusunda karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın davalı yararına bozulması gerekmiştir. ''gerektiği gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiş olup, bozma ilamına uyularak devam edilen yargılamada;
Dosyanın teknik bilgi ve bilirkişi incelemesi gerektirmesi nedeniyle, dosya finans uzmanı...'na tevdi edilmiş, bilirkişi sunmuş olduğu raporunda; dava konusu; ...-Derince/Kocaeli Şubesine ait ...no.lu 30.06.2014 keşide tarihli 6.000,00 TL bedelli çekin dava dışı ...-...Ticaret tarafından dava1 dışı ... Ltd. Şti. adına keşide edilmiş olduğu, çeklerin arkasındaki ciro silsilesine göre: ...Ltd. Şti.. Ltd. Şti.. davacı ... Tic. Ltd. Şti.r ... Tekstil İnşaat....Ltd. Şti.. Ltd. Şti.....Ticaret... Ticareti-...cirosu ile davalı ...Ş. ne verilmiş olduğunu,
Davalı ... şirketi ile dava dışı ... Ticaret...Ticareti-...arasında 10.01.2014 tarihinde akdedilen Faktoring Sözleşmesi kapsamında; davalı şirkete temlik edilen fatura borçlusunun... Ltd. Şti. olduğu, fatura karşılığında davalı şirkete teslim edilen dava konusu çekin arka yüzünde fatura borçlusu şirket cirosu ile... Ticaret-...' a verildiği ve bu şirket tarafından davalı şirkete teslim edildiği, buna göre dava konusu çekin faktoring işlemine konu edildiği, böylece faktoring sözleşmesi çerçevesinde dava konusu çekin düzgün ciro silsilesi ile davalı ... şirketine ulaştığını,
Davalı şirketin ticari defter kayıtlarında; dava konusu 30.06.2014 tarih 6.000.- TL miktarlı çekin 03.02.2014 tarihinde Portföye giriş kaydının yapılmış olduğu ve çekin keşide tarihinde tahsil edilmesi amacıyla bankaya takasa verilerek 03.02.2014 tarihinde Portföyden çıkış kaydının yapılmış olduğunu,
Faktoring sözleşmesi çerçevesinde: dava konusu çeke ait faktoring işlemine istinaden, davalı ... şirketi tarafından dava dışı ...hesabına 03.02.2014 tarihinde 15.635.85 TL ödeme yapılmış olduğunu,
Davacının çek iadesi talebi hususunda, davalı factoring şirketinin kambiyo senedini iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket edip etmediğine ilişkin dosyadaki delillerin nihai takdirinin mahkemeye ait olduğuna dair rapor sunmuştur.
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmaları, Yargıtay bozma ilamı, bilirkişi raporu ile dosyamızda bulunan tüm bilgi ve belgeler bir arada değerlendirildiğinde; Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda davalı faktöring şirketinin çeki iktisabında ağır kusurlu veya kötüniyetli olup olmadığı tespiti için alınan 28/07/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle, dava konusu çeke ilişkin davalı tarafından yapılan istihbarat araştırmasında çekin risk raporunun olumlu olarak sonuçlandığının tespit edildiği, davalının talebe konu çekin alırken fatura ile tevsik ettiği, bu suretle davalının Yargıtay bozma ilamında belirtildiği şekilde dava konusu çeki alırken gerekli istihbarat çalışmasını ve şirketin mali durumlarına ilişkin değerlendirmeyi yaptığı, çeki iktisabında ağır kusurlu olmadığı, kötüniyetli olduğunun ise ispatlanamadığı kanaatine varılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelere binaen;
1-Davanın reddine,
2-Alınması gerekli 80,70-TL karar ve ilam harcının, peşin alınan 102,50-TL den mahsubu ile kalan 21,80-TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacı tarafa iadesine,
(28/09/2016 tarihli, 2014/757 esas 2016/565 karar 2016/248 harç nolu harç tahsil müzekkeresi ile davalıdan tahsili istenilen 307,36-TL tahsil edilmiş ise, işbu karar kesinleştiğinde ve talep halinde davalıya iadesine, tahsil edilmemiş ise ilgili harç tahsil müzekkeresinin işlemsiz iadesinin istenilmesine),
3-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesap olunan 5.100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan 100,00-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafça yatırılan ve harcanmayan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzünde, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 15 günlük süre içerisinde Yargıtay ilgili hukuk dairesi nezdinde TEMYİZ yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup ana hatları ile anlatıldı.
20/12/2021
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı
Bu belge 5070 sayılı Yasa uyarınca güvenli E-İMZA ile imzalanmıştır.