T.C.
İSTANBUL
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN
ESAS NO: 2018/229 Esas
KARAR NO: 2019/618
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 23/05/2007
KARAR TARİHİ: 17/09/2019
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA DİLEKÇESİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin hava yoluyla yurt dışından getirdiği lazer len makinesinin davalı ...A.Ş.nin antreposunda bulunuyorken ... Limanı Kargo bölümünde çıkan 24/05/2007 tarihli yangına bağlı yanarak yok olduğunu, yazılı olarak ve ihtarname yoluyla konişmento konusu malın iadesinin istenmesine karşın olumsuz yanıt verildiğini, yanan mallara karşılık başkaca mallar teslim edilmediği gibi bedelininde ödenmediğini ileri sürerek fazla hak saklı kalmak üzere 12.251,22-EURO'nun olay tarihinden EURO faiziyle davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiştir.
CEVAP DİLEKÇESİ:
Davalı ... AŞ.vekili yanıt dilekçesinde; davacının talep hakkının bulunabilmesi için mallara yönelik meşru hak sahibi olduğunu kanıtlaması gerektiğini ve ayrıca malların antrepoda bulunduğu sırada çıkan yangına bağlı telef olduğunun da kanıtlanması gerektiğini, esasen hasar ve zararın Devlet Hava Meydanları İşletmesine ait sundurma bölümünde başlayıp antrepoya yöneldiğini, bu kapsamda müvekkili şirketin zararın meydana gelişinde kiracı ve antrepo işleticisi olarak herhangi bir sorumluluğu bulunmadığı bildirerek davanın reddini istemiş, diğer davalı... şirket vekili olarak da verilen yanıtta, ...Limanı C terminalinde bulunan antrepo ve deponun endüstriyel yangın abonman poliçesi ile sigorta himayesine alındığı, ancak bu sigortalama olayının ... A.Ş.nin antrepodaki malları yangına karşı kendi menfaatine yönelik sigorta ettirdiğini, bu kapsamda başkası nam ve hesabına yaptırmış sigorta olmadığını, ayrıca 3.kişilere yönelik sözleşme niteliğinde sigorta poliçesi olmadığını bildirerek davanın reddini istemiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Yapılan yargılama toplanan kanıtlar değerlendirilmek suretiyle kapatılan İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E sayılı dosyasında çıkan yangına dayalı malların telef olmasından Mülga BK 58.maddeye göre asıl sorumlu olması gereken kuruluşun bina sahibi niteliğinde yer alan Devlet Hava Meydanları İşletmesi olduğu, ancak bu şirkete karşı davanın açılmadığı, davalı ... Sigorta firmasının antrepoda bulunan malları yangın riskine karşın sigorta ettirmiş ise de ... A.Ş.nin ayrıca endüstriyel yangın abonman sözleşme poliçesi ile de malları yangına karşı kendi yararına sigorta ettirdiği, poliçe üzerinde sigortalı olarak ... A.Ş. kaydının bulunduğu, başkasının nam ve hesabına yapılmış sigorta olmadığı, ayrıca Mülga BK 111.maddesi anlamında 3.kişi yararına yapılmış sözleşme niteliği taşımadığı, davacının varsa zararlarının ...firmasından talep hakkının bulunduğu ancak benimsenen bilirkişi raporuna göre bu firmanın yangında kusursuz görüldüğü gerekçe göstererek davalılar yönünden davanın reddine 23/02/2012 tarihinde 2012/33 K. sayısı ile karar verilmiş olup, bu kararın davacı tarafından temyizi üzerine Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 08/01/2014 tarih, ... E, ... sayılı kararı ile ...A.Ş.yönünden mahkeme kararının onanmasına, diğer davalı yönünden ...A.Ş.nin dava dışı hava taşıyıcısının ifa yardımcısı durumunda bulunduğu ...Konvansiyonu hükümlerine göre sorumlu olduğunun gözetilmemesi... noktasından bozulmuş, mahkememizce bozmaya uyulmuştur.
Uyulan bozma ilamı taraflar yararına usuli kazanılmış hak doğurduğundan bu kapsamda davalı ... A.Ş.yönünden mahkeme kararının onanmasıyla bu davalıya ilişkin verilen davanın reddi kararı kesinlik kazanmış olup bu davalı yönünden yeniden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
Davalı ...A.Ş.yönünden ise bu davalının taşıyıcı uçak şirketi ile aralarındaki sözleşme kapsamında ifa yardımcısı olduğu, 4 numaralı Montreal Protokolü ile değişik 1929 tarihli ...Konvansiyonu hükümlerine göre sınırlı sorumluluktan yararlandığı, bu kapsamda davacının oluşan zararından sorumlu olduğu anlaşılmakla, haksız fiilin meydana geldiği 24/05/2007 tarihinden itibaren yürütülecek faizle birlikte talep edilen miktar tazminatın kabulüne karar verilmiş ise de, davalı ...A.Ş vekili tarafından dosya temyiz edilmiş olup, dosyamız Yargıtay 11. Hukuk Dairesine gönderilmiş, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 16/02/2016 tarih 2015/4339 Es. 2016/1537 Kar. Sayılı kararı ile; '' Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama ve dosya kapsamına göre, davalının havayolu şirketi ile aralarındaki sözleşme gereğince ifa yardımcısı olduğu, ...Konvansiyonu hükümlerine göre sınırlı sorumluluktan yararlandığı, davalının oluşan zarardan sorumlu olduğu gerekçesiyle, davanın kabulüne, 12.251,22 Euro'nun 24.05.2007 tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi uyarınca faiziyle birlikte tahsiline karar verilmiştir. 1-Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir. 2-Davacı vekili, müvekkilinin yurtdışından getirdiği makinelerin taşıyıcı tarafından davalıya ait antrepoya bırakıldığını, yangın sonucu emtianın zayi olduğunu ileri sürerek, 12.251,22 Euro'nun tahsilini talep etmiş olup, Dairemizin ilamında ise davalının dava dışı hava taşıyıcısının ifa yardımcısı olduğu, 4 numaralı Montreal Protokolü ile değişik 1929 tarihli ...Konvansiyonu hükümlerine göre sorumlu olduğunun nazara alınması gerektiğine işaret olunarak karar bozulmuş, mahkemece bozma ilamına uyulmuş, davalının ...Konvansiyonu hükümlerine göre sınırlı sorumlu olduğu belirtilerek, davacının tazminat talebinin tamamına hükmedilmiştir. Oysa, 4 sayılı Montreal Protokolü ile değiştirilen ...Antlaşmasının 24/2 nci maddesine göre, yük taşıması ile ilgili sözleşme veya haksız fiil veya herhangi bir nedenden doğan tazminat davalarının sorumluluk sınırlarına bağlı açılması zorunlu hale getirilmiştir. Yük taşımasında sınırsız sorumluluk söz konusu değildir. ...Konvansiyonu, 4 sayılı Montreal Protokolü ile yük taşımalarında taşıyıcının sorumluluğunun daima sınırlı olduğu yönünde değiştirilmiştir. Dolayısıyla, bu değişikliğe taraf olan devletler arasındaki yük taşımaları bakımından taşıyıcının sorumluluğu daima sınırlı olacak, sınırsız sorumluluk müeyyidesinin uygulanması söz konusu olmayacaktır. Buna göre davalının sorumluluğunun üst sınırının, anılan hükümler uyarınca belirlenmesi gerekmektedir. Aynı Konvansiyonun 22/6. maddesinde yük taşıması ile ilgili yazılı sorumluluk sınırlamasının somut olaya uygulanması, karar tarihine en yakın SDR kuruna göre sorumluluk sınırının belirlenmesi, gerçek zarar ile bunun karşılaştırılması, gerçek zarar sorumluluk sınırının altında ise ona, şayet üzerinde ise sorumluluk sınırına hükmedilmelidir. Bu itibarla, mahkemece yukarıda anılan konvansiyon hükümleri uyarınca sınırlı sorumluluk miktarı belirlenerek, neticesine göre bir karar vermek gerekirken, bir taraftan davalının sınırlı sorumlu olduğu kabul edilip, diğer taraftan davacının tazminat talebinin tamamına hükmedilmesi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması'' karar verilmiş, usul ve yasaya uygun bulunan yargıtay bozma ilamına uyulmuştur.
Usul ve yasaya uygun bulunan yargıtay bozma ilamı ile birlikte dosya önceki bilirkişi heyetine tevdii edilmiş, bu heyetten alınan 10/04/2019 tarihli raporun tetkikinde; 4 Sayılı Montreal Protokolü ile uluslararası hava taşımalarına ilişkin ...Konvansiyonunun 24.maddesinde değişiklik yapılarak, yük taşımasında dayanağı ne olursa olsun bir tazminat davası ister bu sözleşmeden veya bir anlaşma veya haksız fiilden veya diğer herhangi bir sebepten doğsun sorumluluk sınırlarına bağlı olarak dava açılabilir ve bu sorumluluk sınırlamaları azami sınırı oluşturur ve sorumluluğun kaynağı ne olursa olsun aşılamaz. Aynı protokolün 22. Maddesinde de ; Yük taşımalarında paket taşıyıcıya verilirken değerine ilişkin olarak özel bir bildirimde bulunmadıkça ve gerekiyorsa ek bir meblağ ödemedikçe taşıyıcının sorumluluğu kilogram başına 17 özel çekme hakkı ( SDR ) ile sınırlandırılmıştır. Bu madde de özel çekme hakkı olarak belirtilen meblağların uluslararası para fonu tarafından tanımlamış olan özel çekme hakkı olduğu kabul edilecektir. Buna göre taşınan yükün değerinin tespiti yapıldığında ; davacı şirket yurtdışında faaliyet gösteren ...şirketinden Lazer Len 3000 makinasının parçalarının alım satımı konusunda anlaşma yapmış ve bu anlaşmaya göre de ithalatçı firma olan ...şirketi, yedek parçaları 12.251,22 euro bedel karşılığında davacıya satıp teslim etmeyi kabul etmiş, ithalatçı firma bedelini aldığı malları 20.05.2006 tarihinde ... Konşimento numarasıyla İstanbul' a göndermiş ve mallan Istanbul’ a taşıyan ... şirketi, davalılardan S. Sistem Lojistik Hizmetleri A.Ş.‘ nin antreposuna teslim ettiği,ancak 24.05.2006 tarihinde ... Limanı Kargo bölümünde meydana gelen yangında malların tamamının yanarak yok olduğu, buna göre yanarak kullanılamaz hale gelen yedek parçaların toplam ağırlığı ; 17.350 kğ olduğu, bunların SDR olarak değeri ; 17,350 kg x 17 SDR = 294.950,00 SDR olduğu, Yargıtay Kararı gereğince de karar tarihine en yakın SDR kuruna göre sorumluluk sınırının belirlenmesi gerektiğinden raporun düzenlenmiş olduğu 10.01.2019 tarihindeki SDR kuru 7.6454 TL olduğundan buna göre 294.950 SDR karşılığı TL olarak değeri 294.950 SDR x 7.6454 TL = 2.255,010 TL olduğu, bu değer TL olarak davalının sorumlu bulunduğu tutarın üst limiti olarak belirlendiği, davalının antreposunda muhafaza edildiği sırada yanarak zayi olan emtianın Euro olarak değeri; 18.05.2006 tarih 69971 nolu fatura gereğince : 8.093.17 Euro, 18.05.2006 tarih ... nolu fatura gereğince : 4,158.05 Euro olmak üzere toplam 12.251.22-Euro olduğu, dava konusu gerçek zarar davalının sınırlı sorumluluğunun çok altında bulunmakta olduğu, buna göre 4 numaralı Montreal Protokolü ile değişik 1929 tarihli ...Konvansiyonu hükümleri gereğince Davalının sınırlı sorumluluğu gerçek zararın üstünde bulunduğundan davalının 12.251.22.- Euro gerçek zarardan sorumlu olduğu tespit edilmiş olup bilirkişi heyet raporunun kapsamı tümüyle birlikte değerlendirilmiş, alınan bilirkişi raporu gerekçeli, denetlenebilir, dosya içeriğine uygun ve uyuşmazlığı çözmeye yeterli görüldüğünden, mahkememizce de benimsenmiş; davalı ...Hiz.A.Ş. yönünden davanın kabulü ile, 12.251,22 EURO'nun 24/05/2007 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek faiziyle beraber tahsili ile davacıya verilmesine karar verilek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR : Gerekçede açıklandığı üzere;
1-Davalı ... A.Ş. yönünden 23/02/2012 tarihli davanın reddine ait karar kesinleşmekle bu davalı yönünden yeniden karar verilmesine yer olmadığına,
2-Davanın davalı ...Hiz.A.Ş. yönünden kabulü ile, 12.251,22-EURO'nun 24/05/2007 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek faiziyle beraber tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Alınması gerekli 1.488,80-TL karar ve ilam harcından 294,30-TL peşin harcın mahsubu ile geriye kalan 1.194,50-TL eksik harcın davalı ... A.Ş. ' den alınıp maliyeye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça yapılan 3.001,60 TL yargılama giderinin davalı ... A.Ş. ' den alınıp davacıya verilmesine,
5-Davacı taraf vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 2.725,00-TL vekalet ücretinin davalı ....A.Ş.' den alınıp davacıya verilmesine,
6-Gider avansının harcanmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve istek halinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, HMK 345 maddesi uyarınca kararın taraflara tebliğ edildiği tarihten başlayarak iki hafta içinde HMK 342 maddesi gereğince düzenlenmiş dilekçe ile HMK 343 maddesi uyarınca mahkememize veya başka bir mahkemeye yapılacak başvuru ile HMK 341/1 maddesi uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olarak davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup anlatıldı.
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır