T.C.
İSTANBUL
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2018/948 Esas
KARAR NO:2020/958
DAVA:Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:16/10/2018
KARAR TARİHİ:23/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 07/08/2018 tarihinde müvekkilinin sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı ... model ... marka ticari kamyona (vidanjöre) davalılardan... tarafından sevk ve idare edilen ... plakalı ... model ... marka kamyonun (SG Özel amaçlı) ... Şantiyesi çıkışında geri geri gelmekte iken çarpması neticesinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında müvekkiline ait aracın (vidanjörün) şoför mahallinin de bulunduğu “kupa” kısmının hasar gördüğünü, aracın hareket kabiliyetinin kaza sonucunda tamamen ortadan kalktığını, bu nedenle kamyonun 48 günlük süre boyunca bir yandan hasar gören parçaların değiştirilmesi, diğer yandan tamir edilecek ve boyanacak işlemler dolayısıyla serviste kaldığını, bu süre zarfında aracın kullanılamadığını, söz konusu kazada...’ün %100 kusurlu olduğunu, davalı şirkete ve ... plakalı aracın sigortacısı şirkete müvekkili tarafından defalarca başvuruda bulunulduğunu, ancak müvekkiline hiçbir ödemenin yapılmadığını, böylece müvekkilinin zararlarının arttığını belirterek, müvekkiline ait araçta meydana gelen hasar bedeli olarak 20.060,00-TL., çekici bedeli olarak 400,00-TL., araçta meydana gelen değer kaybı olarak ise mahkeme tarafından tespit edildiğinde artırılacak harç tamamlanmak üzere şimdilik 250,00-TL., aracın tamir süresince kullanılamaması nedeni ile mahrum kalınan kar kaybı karşılığı olarak mahkemece tespit edildiğinde arttırılarak harç tamamlanmak üzere şimdilik 1.000,00-TL.’nin haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak müvekkiline verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılardan .... A.Ş. cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın tazminat taleplerinin kazanın oluş tarihi itibariyle zamanaşımına uğradığını, müvekkili şirketin kazada herhangi bir kusurunun bulunmadığını, davacının maddi tazminat taleplerinin fahiş olduğunu, kaza tarihinden itibaren faiz talep edilemeyeceğini, maddi tazminat talepli davalarda dava tarihi itibariyle yasal faize hükmedilebileceğini belirterek öncelikle zamanaşamı itirazlarının kabul edilerek davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesini, aksi halde haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın esastan reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davacı karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
Davalılardan... ise cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın aracında yapılan onarımların aracı kıymetlendiren bir durum olduğunu, bu nedenle araçta meydana gelen değer artışının varsa davacının zararından düşülmesi gerektiğini, davacı tarafa ait aracın tipi ve modeli göz önüne alındığında davacının iddia ettiği gibi aylık kazancının 60.000,00-TL. olmasının mümkün olmadığını, davacının aylık ne kadar kazandığını ispatlaması gerektiğini, araç onarımının geç yapılmasının müvekkilinin sorumluluğunda olmadığını, davacı tarafın dosyaya sunduğu hasar faturasındaki onarım bedeli ile hasarın uyumlu olmadığını ve rayiçlerin üzerinde olduğunu, müvekkilinin %100 kusurlu olduğu yönündeki iddiaların tespiti için mahallinde keşif yapılarak kusur raporu alınması gerektiğini, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin ise davacı karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava; trafik kazasına bağlı olarak ... plakalı araçta meydana gelen hasardan dolayı açılmış maddi tazminat davasıdır.
Davalılarca her ne kadar zamanaşımı def’inde bulunulmuş ve davanın mahkememizce öncelikle zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesi talep edilmiş ise de; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre araç hasarlarında zamanaşımı süresi 2 yıldır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun “zamanaşımı” başlıklı 109. maddesinin 1. fıkrasında (2) yıllık zamanaşımı öngörülmüş olup, somut davaya konu trafik kazası 07/08/2018 tarihinde meydana geldiğinden, huzurdaki dava ise 2 yıllık süre dolmadan 16/10/2018 tarihinde açılmış olduğundan, davalıların zamanaşımına yönelik itirazları mahkememizce yerinde görülmemiştir.
Davacı taraf delil olarak; 07/08/2018 tarihli maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi’nin kusur durumunu gösteren kaza tespit tutanağı sorgulama ekran görüntüsü, ... plakalı araca ait zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi (ZMSS), ...plakalı araca ait zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi (ZMSS), ... plakalı araç ruhsat fotokopisi, ...plakalı araçta meydana gelen hasarı gösteren fotoğraflar ve kaza yeri fotoğrafları, çekici bedelini gösteren fatura, servis tamirat formu ve faturası, sigorta şirketiyle yapılan yazışmalar, tamir süresince çekilen fotoğraflar, SGK kayıtları, emsal ücret araştırması, sosyal ekonomik durum araştırması, araç değeri araştırmaları, servis tamirat formu ve faturası, tanık, keşif, bilirkişi, yemin, sigorta şirketiyle yapılan yazışmalar, tamir süresince çekilen fotoğraflar, emsal kararlar ve diğer tüm hukuki delillere dayanmıştır.
Davalılardan... delil olarak; kaza tutanağı, tanık beyanı, bilirkişi incelemesi, sigorta hasar dosyası, yemin ve her türlü yasal delile dayanmıştır.
Davalılardan ... ... A.Ş. ise delil olarak; kazaya karışan araçların trafik sicil kaydı, kaza tespit tutanağı, sigorta poliçeleri, tanık beyanları, keşif, bilirkişi incelemesi, sair kanuni ve takdiri delillere dayanmıştır.
Mahkememizce taraflarca dosyaya sunulan deliller toplanmış, hasar dosyası celbedilmiş, sonrasında 05/08/2019 tarihli ara kararı gereğince dosya iddia, savunma, toplanan deliller üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmak üzere bilirkişi kuruluna tevdi edilmiştir.
Bilirkişi kurulu tarafından dosyaya sunulan 08/11/2019 tarihli raporda özetle; davacının dava konusu kazaya ait hasarın giderilmesi için 20.466,00-TL. tutarında ödeme yaptığı, davacı şirketin dava konusu kazadan dolayı 48 gün tek vidanjör ile çalıştığı, bu nedenle ortalama olarak 15.297,00-TL. satış faturası kesmekten mahrum kaldığı, davacı tarafın 2018 yılı ticari defterlerindeki kayıtlara göre vidanjörün 48 gün çalışmamasından kaynaklı olarak 2.195,00-TL. kar kaybına uğramış olduğu, dosya münderecatında yer alan maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı ve tarafların beyanları, ... A.Ş. Hasar Servisi Müdürlüğü’ne sunulan ...rapor nolu Araştırma Raporu içinde yer alan şantiye çalışanlarının beyanları hep birlikte değerlendirildiğinde, kaza yerinin ... şantiyesi içi olduğunu, Yargıtay Hukuk Kurulu’nun Esas:2011/17-499, Karar:2011/557 sayılı içtihadı doğrultusunda kazanın meydana geldiği yer olan ... Şantiyesi’nin araç trafiği açısından gelip-gitme amaçlı kullanıldığı, karayolu ile bağlantısı olduğu anlaşıldığından, dava konusu ...plakalı aracın hasarlanması ile oluşan kazanın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu kapsamında değerlendirilmesi gereken bir trafik kazası olduğu, davalı sürücü...'ün de beyanında da kabul ettiği üzere geri manevrası sırasında çarpma kusuru ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 67/b maddesinde belirtilen "Yönetmelikte belirtilen şartlar dışında geriye dönmek veya geriye gitmek yasaktır. İzin verilen hallerde bu manevraları yapacak sürücüler, karayolunu kullananlar için tehlike veya engel yaratmamak zorundadır." kuralını ihmal ve ihlal etmesi, dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranışları nedeniyle asli ve tam kusurlu olduğu, dava konusu ...plakalı araç sürücüsü dava dışı ...'nun aracı ile park halinde olması ve korna ile kendisine doğru gelen aracı uyarma çabasında olması nedeniyle atfı kabil kusuru olmayacağı ve kusursuz olacağı, dava konusu ...plakalı aracın vidanjör olması nedeniyle piyasadaki pazarlık payı da dikkate alındığında hasar tarihinde piyasa rayiç bedelinin ekspertiz raporunda da belirtilen 80.000,00-TL. olarak kabul edilmesi gerektiği, dava konusu ...plakalı aracın hasarlı resimleri ile mukayese edildiğinde 24/09/2018 tarihli .... Tic. Ltd. Şti.'nin A128027 seri nolu faturasında değişimi belirtilen parçaların ve onarım işçiliklerinin hasar ile uyumlu olduğu ve toplam hasar onarım tutarının 20.060,00-TL. olacağı, kaza tarihi itibariyle dava konusu ...plakalı araçta 8.000,00-TL. ticari/piyasa değer kaybı oluşacağı, davacının haklı görülmesi halinde davacının dava tarihi itibariyle 20.466,00-TL. hasar bedeli, 2.195,00-TL. kar kaybı bedeli, 400,00-TL. çekici bedeli ve 8.000,00-TL. değer kaybı zararı olmak üzere toplam 31.061,00-TL. alacaklı olduğu, davalı sigorta şirketinin ZMMS Genel Şartları gereği kar kaybı zararının bir yansıma zarar olması nedeni ile davacının 2.195,00-TL. tutarındaki kar kaybından sorumluluğundan söz edilemeyeceği, 07/08/2018 kaza tarihi dikkate alındığında poliçe limiti olan 36.000,00-TL. ile müşterek ve müteselsil sorumluluğunun yalnız (31.061,00-TL toplam zarar – 2.195,00-TL. kar kaybı zararı = 28.666,00-TL. olabileceği, davalı sigorta şirketi yönünden ihbar tarihini takip eden 8 iş gününün bitim tarihinin temerrüt tarihi olarak kabul edilebileceği, diğer davalıların ise araç işleteni ve araç sürücüsü olmaları nedeniyle kaza tarihinden itibaren işletilecek faizden sorumlu olacakları, temerrüt tarihi ve faiz türü konusunda ise takdirin mahkemeye ait olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Bilirkişi kurulu raporuna karşı davalılardan... vekili tarafından 16/11/2019 tarihli dilekçe ile itiraz edilmiş, davalı ... ... A.Ş. vekili de 25/11/2019 tarihli dilekçesi ile yine rapora itiraz etmiştir. Ayrıca davacı vekili tarafından da 29/11/2019 tarihinde rapora karşı beyan ve itirazda bulunulmuştur. Bunun üzerine mahkememizce 05/02/2020 tarihli duruşmada; tüm taraf vekillerinin bilirkişi kurulu raporuna karşı sunduğu itiraz dilekçelerindeki itirazlarını karşılar nitelikte ek rapor düzenlenmek üzere dosyanın kök raporu düzenleyen bilirkişi heyetine tevdi edilerek ek rapor alınmasına karar verilmiştir.
Bilirkişi kurulu tarafından düzenlenen 12/04/2020 tarihli ek raporda ise özetle; davacı ...’nun maliki olduğu ve dava dışı ...’nun sevk ve idaresindeki ...plakalı ... model ...marka ticari kamyona (vidanjöre) davalı ....A.Ş.’in maliki olduğu ve sürücüsü diğer davalı... olan ... plakalı ... Model, ... marka kamyonun (mikser) geri manevrası sırasında arka kısımları çarptığı, böylece ...plakalı kamyonun hasarlandığı, 08/11/2019 tarihli kök raporda belirtilen kusur dağılımında herhangi bir değişiklik bulunmadığı, davaya konu ...plakalı araç için piyasa rayiç değeri tespiti esnasında sahibinden.com adlı site üzerinden yapılan araştırmada dava konusu aracın muadillerinin rapor tarihi itibariyle hasarlı/hasarsız, kasa tipi ve kilometresine göre 50.000,00-TL. ile 74.000,00-TL. aralığında müşteri satış fiyatları bulunduğunun görüldüğü, dava konusu ...plakalı aracın vidanjör olması nedeniyle piyasadaki pazarlık payı da dikkate alındığında hasar tarihinde piyasa rayiç bedelinin ekspertiz raporunda belirtilen 80.000,00-TL. olarak kabul edilmesi gerektiği, dava konusu ...plakalı araç için dosya münderecatında yer alan kaza sonrası fotoğrafları ile hasar onarım fotoğraflarına göre; özellikle kabin değişiminin fotoğraflardan net olarak görüldüğü, dava konusu ...plakalı aracın hasarının ön cam, ön kabin ve silecek süpürgeleri üzerinde olduğunun anlaşıldığı, aracın hasarlı resimleri ile mukayese edildiğinde 24/09/2018 tarihli .... Tic. Ltd. Şti nin ... seri nolu faturasında değişimi belirtilen parçaların ve onarım işçiliklerinin hasar ile uyumlu olduğu ve toplam hasar onarım tutarının 20.060,00-TL. (KDV Dahil) olacağı kanaatine varıldığı, böylece hasarın kaza ile uyumlu olduğu ve hasar onarım fatura içeriğinin piyasa rayiç değerleri ile uyumlu olduğu, kazadan sonra dava konusu vidanjörün 48 günlük süre boyunca bir yandan hasar gören parçalarının değiştirilmesi, diğer yandan tamir edilecek ve boyanacak işlemler dolayısıyla serviste kalması sonucunda kullanılamadığı, kazanın 07/08/2018 tarihinde meydana gelmesi ve 24/09/2018 tarihinde teslim aldığı dikkate alındığında aradaki 48 günlük sürede firmada tek vidanjör çalıştığından bu süre için hesaplanan kar kaybının davacının 2018 yılı Kurumlar Vergisi Beyannamesinde belirtmiş olduğu tutar dikkate alındığında 2.195,00-TL. olabileceği şeklinde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Davacı taraf 25/11/2020 tarihli ıslah dilekçesi ile; dava dilekçesinde fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak talep ettikleri 250,00-TL. araç değer kaybını alacağını 7.750,00-TL. arttırarak 8.000.00-TL.'ye, 1.000,00-TL. uğranılan kar kaybı alacağını 1.195,00-TL. arttırarak 2.195,00-TL.'ye artırmış, 20.060,00-TL. araç hasar bedeli ile 400,00-TL. çekici bedelinde ise herhangi bir artırım yapmamıştır. Davacı taraf sonuç olarak davalılardan toplam 30.655,00-TL. tutarında alacak talebinde bulunmuştur.
İddia, savunma, toplanan deliller, tüm dosya kapsamı, dosyada alınan bilirkişi kurulu kök ve ek raporları bir bütün olarak değerlendirilmiş, dosyada alınan kök ve ek raporların gerekçeli, denetlenebilir, dosya içeriğine ve dosyada mevcut belgelere uygun olduğu, aynı zamanda uyuşmazlığı çözmeye yeterli anlaşılmış, kök ve ek raporlar mahkememizce de benimsenerek hükme esas alınmıştır.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesi’nin 15/03/2018 tarihli, 2017/1230 Esas ve 2018/2590 Karar sayılı ilamında da vurgulandığı gibi; araçta meydana gelen “değer kaybı” hesabında davaya konu aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek, aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmiştir. Dosyada mevcut ve mahkememizce de hükme esas alınan kök ve ek bilirkişi kurulu raporlarında; davacıya ait dava konusu araçtaki değer kaybı hesabında Yargıtay kararlarında belirtilen hususlara dikkat edilerek yani ...plakalı aracın modeli, markası, özellikleri, kullanım amacı, araçta yapılan onarım işlemleri, aracın kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı, aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre 8.000,00-TL. değer kaybı hesaplanıp tespit edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı, dosyada toplanan deliller ve mahkememizce benimsenerek hükme esas alınan bilirkişi kurulu kök ve raporlarının birlikte değerlendirilmesinde; dava konusu kazanın 07/08/2018 tarihinde davacı ...’nun maliki olduğu ve dava dışı ...’nun sevk ve idaresindeki ...plakalı ... model ...marka ticari kamyona (vidanjöre) davalı ....A.Ş.’in maliki ve işleteni olduğu, sürücüsü ise diğer davalı... olan ... plakalı ... Model, ... marka kamyonun (mikserin) geri geri giderken (geri manevrası sırasında) arka kısımları ile çarpması suretiyle meydana geldiği, meydana gelen bu kaza sonucunda davacıya ait ...plakalı kamyonun (vidanjörün) hasarlandığı, kazanın meydana gelmesinde ... plakalı kamyon sürücüsü davalı...'ün %100 oranında, asli ve tam kusurlu olduğu, ...plakalı araç sürücüsü dava dışı ...'nun ise kazanın meydana gelmesinde herhangi bir kusurunun bulunmadığı, özetle davalıların davacıya ait araçtaki hasara neden oldukları, araçtaki hasarın ve bedelinin davacı tarafından giderilmiş olduğu, davalı şirketin ... plakalı aracın işleteni olduğu ve KTK.'nun 85. maddesi gereğince davacı ...’nun aracındaki hasardan sürücü diğer davalı... ile birlikte müteselsilen sorumlu olduğu, bilirkişi kurulunca yapılan ve mahkememizce de benimsenen hesaplamaya göre dava konusu ...plakalı araçta 8.000,00-TL. tutarında değer kaybı oluştuğu, araçta oluşan hasarın ön cam, ön kabin ve silecek süpürgeleri üzerinde olduğu, değişim yapılan parçalar ile onarım işçiliklerinin piyasa rayiç fiyatlarına, kazanın oluş biçimine uygun ve hasarla uyumlu olduğu, araçta oluşan toplam hasar (onarım) tutarının KDV dahil 20.060,00-TL. olduğu, piyasa rayiç değerleri ile uyumlu ve kadri marufunda bulunduğu, ...plakalı aracın davacı tarafça vidanjör olarak yani ticari amaçla kullanıldığı, aracın tamiri, onarımı ve boya-kaporta işlemleri için serviste kaldığı 48 günlük süre boyunca davacı tarafça vidanjör olarak çalıştırılamamasından kaynaklı olarak davacının 2.195,00-TL. tutarında kar kaybına uğradığı, kaza sonrasında ...plakalı aracın çekici ile servise götürüldüğü dosya kapsamı ile sabit olduğundan 400,00-TL. tutarındaki çekici bedelinden de davalıların sorumlu olduğu, ayrıca davacı tarafın ve davalı şirketin tacir olmaları nedeniyle, davalıların davacıya ödemekle yükümlü oldukları toplam hasar bedeline kazanın meydana geldiği tarih olan 07/08/2018 tarihinden itibaren ticari avans faizi uygulanması gerektiğine kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR : Gerekçede açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulü ile; 20.060,00-TL hasar bedeli, 8.000,00-TL değer kaybı alacağı, 2.195,00-TL kâr kaybı alacağı ve 400,00-TL çekici bedeli olmak üzere toplam 30.655,00-TL'nin kaza tarihi olan 07/08/2018 tarihinde itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli 2.094,04-TL. karar ve ilam harcından, dava açılırken yatırılan peşin harç + ıslah harcı toplamı olan 523,52-TL'.den mahsubu ile kalan 1.570,52-TL. harcın davalılardan alınıp Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan ve aşağıda dökümü yazılı olan toplam 3.097,87-TL. yargılama giderinin davalılardan alınıp davacılara verilmesine,
4-Davacı vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan toplam 4.598,25-TL. vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
5-Gider avansının harcanmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafına iadesine,
Dair; HMK.'nun 6723 sayılı Kanunla değişik Geçici 3. ve 341/1 vd. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere bir başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekili ile davalı şirket vekilinin yüzüne karşı diğer davalının yokluğunda açıkça okunup, usulen anlatıldı. 23/12/2020
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır