T.C.
İSTANBUL
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2018/960
KARAR NO:2020/314
DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:17/04/2018
KARAR TARİHİ:08/07/2020
Mahkememizde görülmekte olan ve yukarıda tarafları, konusu, esas - karar numarası yazılı bulunan itirazın iptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin sigortalısı olan dava dışı ...’ın mülk sahibi olduğu Uğur Mumcu Mah. ... Bulvarı ... No:44 ... adresindeki binada 23/01/2017 tarihinde davalı ...’ın sorumluluğundaki bodrum katında bulunan ana elektrik/enerji kablolarında meydana gelen yangın ve tüm binaya sirayet eden sonuçları dolayısıyla binada ve faaliyet gösteren işyerlerinde hasar meydana geldiğini, bahsedilen hasar neticesinde ortaya çıkan 5.935,29-TL. sigorta zararının müvekkili şirket tarafından tazmin edildiğini, TTK ve poliçe hükümleri gereğince halefiyet ve temlik esasına göre sigortalısının haklarını devralan müvekkilinin TTK.’nun 1472 vd. maddeleri uyarınca davalıya rücu hakkının doğduğunu, davalıya (borçluya) borcunu ödemesi için müvekkili şirket tarafından yazılı başvuru yapıldığını, ancak olumlu bir sonuç alınamadığını, bunun üzerine davalı aleyhine .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyasıyla ilamsız icra takibi yapıldığını, borçlunun itiraz ederek takibi durdurduğunu belirterek, davalının itirazlarının iptali ile .... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasında yapılan takibin devamına, ayrıca davalı aleyhine %20’den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili ise cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından talep edilen tazminat alacağının zamanaşımına uğradığını, davanın öncelikle zamanaşımı ve husumet nedeniyle reddinin gerektiğini, ayrıca davanın görevli mahkemede de açılmadığını, müvekkili şirketin ve karşı tarafın tacir olduklarını, bu nedenle davanın İstanbul Ticaret Mahkemeleri’nde açılması gerektiğini, ilgili yazının İşletme Müdürlüğü tarafından incelendiğini, herhangi bir voltaj dalgalanması ve ani elektrik verilmesinin söz konusu olmadığını, davacının kablolarının yanmasında müvekkili şirketin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, mevzuat gereğince tüm sorumluluğun abonede olduğunu, 08/05/2017 tarihinde müvekkili şirket tarafından yapılan herhangi bir çalışmanın da söz konusu olmadığını, davacı tarafın tüm taleplerinin yasal dayanaktan yoksun olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dosyanın .... Asliye Hukuk Mahkemesi’nin taraflarca istinaf kanun yoluna gidilmeksizin 01/10/2018 tarihinde kesinleşen 29/05/2018 tarih, ... E. ve ... K. sayılı görevsizlik kararı üzerine mahkememize gönderildiği ve sonrasında mahkememiz esasına kaydedildiği anlaşılmıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava; ... poliçe numaralı “... Poliçesi” ile sigortalı olan ve içerisinde konfeksiyon atölyeleri bulunan işyerlerinin bodrum katındaki ana elektrik/enerji kablolarından çıktığı iddia edilen yangın sonucunda meydana gelen hasar nedeniyle davacı ... şirketi tarafından dava dışı sigortalıya ödenen hasar bedelinin, 6102 sayılı TTK.’nun 1472. maddesi uyarınca rücuen tazminine yönelik olarak davalı aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile başlatılan ilamsız icra takibinde davalı tarafça yapılan itirazın İİK.'nun 67. maddesi gereğince iptali istemine ilişkin itirazın iptali davasıdır.
Taraflar arasında çözümlenmesi gereken ihtilafın; 23/01/2017 tarihinde dava dışı sigortalıya ait işyerlerinde meydana gelen elektrkik kaynaklı yangın ve sonrasında oluşan hasar nedeniyle davalı şirketin sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, davacı ... şirketinin dava dışı sigortalısına “... Poliçesi” nedeniyle ödediği hasar bedelinden dolayı davalı şirkete rücu edebileceği bir alacağının bulunup bulunmadığı, alacağı varsa takip ve dava tarihi itibariyle miktarının ne olduğu ve alacağın likit olup olmadığı noktalarında toplandığı görülmüştür.
Davacı taraf delil olarak; .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takip dosyası, ...'a yapılan yazılı başvuru evrakı, yangın raporu, hasar ekspertiz raporu, yangın sonrası oluşan hasara ilişkin bina ve işyeri fotoğrafları, hasar ödemesi dekontu, ... poliçe numaralı, 11/01/2017 düzenleme tarihli ... Poliçesi, gerektiğinde keşif, bilirkişi incelemesi ve diğer her türlü yasal delile dayanmıştır. Davalı taraf ise delil olarak; müvekkili kuruma ait kayıtlar, keşif, tanık beyanı, bilirkişi incelemesi ve her türlü yasal delile dayanmıştır.
Mahkememizce .... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı icra takip dosyası celbedilerek incelenmiştir. İcra takip dosyasının incelenmesinde; davacı ... şirketi tarafından davalı şirket aleyhine 31/10/2017 tarihinde 5.935,29-TL. rücu (asıl) alacağı, 251,72-TL. işlemiş faiz olmak üzere toplam 6.187,01-TL. üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığı, davacı ... şirketi tarafından takip talebinde borcun sebebi olarak “12/05/2017 - 23/01/2017 tarihinde sigortalımız ...’a ait ... Bulvarı No:... ... ... adresli binada ...’ın sorumluluğundaki enerji kablolarında meydana gelen yangın sonucunda meydana gelen hasarın tarafımızca karşılanmış olması sebebiyle tarafınıza rücu edilmesidir.” gösterildiği, bu şekilde 12/05/2017 ödeme tarihi ile takip tarihi olan 31/10/2017 tarihi arasında geçen 172 günlük dönem için yıllık %9 oranı üzerinden 251,72-TL. işlemiş faiz talep edildiği, örnek-7 nolu ödeme emrinin davalı şirkete 07/11/2017 tarihinde tebliğ edildiği, davalı şirket vekili tarafından yasal süresi içerisinde 14/11/2017 tarihinde borca ve fer’ilerine itiraz edildiği, itiraz üzerine takibin durduğu, sonrasında ise 1 (bir) yıllık hak düşürücü süre içerisinde 17/04/2018 tarihinde huzurdaki itirazın iptali davasının açıldığı görülmüştür.
Sigortacının açtığı rücu davalarında zamanaşımı, sigorta ettirenin zarar sorumlusu aleyhine açabileceği davanın zamanaşımı süresine tabidir. Huzurdaki rücuen tazminat talebine konu olaya uygulanacak zamanaşımı da dava tarihinde yürürlükte bulunan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 72/1 maddesine göre belirlenmelidir. Buna göre zamanaşımı süresi; zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve her hâlde fiilin işlendiği tarihten başlayarak 10 yıldır. Davalı vekili cevap dilekçesinde her ne kadar zamanaşımı def’inde bulunmuş ise de; huzurdaki davada takibe ve davaya konu yangın hasarının (zararın) meydana geldiği tarih 23/01/2017 tarihidir. Davacı ... şirketi ise davalı şirket aleyhine dava konusu ilamsız icra takibini 31/10/2017 tarihinde başlatmıştır. Dava konusu yangın 23/01/2017 tarihinde gerçekleşmiş olup, eldeki davanın dayanağı olan icra takibinin başlatıldığı tarih (31/10/2017) itibariyle yasada öngörülen 2 yıllık zamanaşımı süresi henüz dolmamıştır. Davaya konu icra takibinin başlatılması üzerine zamanaşımı süresi kesilmiştir. Davalının itirazı üzerine duran takibin devamını sağlamak amacıyla huzurdaki itirazın iptali davasının da hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır. Açıklanan tüm bu nedenler dikkate alındığında, mahkememizce davalı tarafın zamanaşımına yönelik olarak yaptığı itirazlarının yerinde olmadığı kanaatine varılmıştır.
Yasal dayanağını 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun (İİK.) 67. maddesinden alan itirazın iptali davası ile alacaklı; icra takibine karşı borçlunun yaptığı itirazın iptali ile İİK’nun 66. maddesine göre itiraz üzerine duran takibin devamını sağlamayı amaçlamaktadır. Takip hukukundan doğan bu davada tespit edilecek husus, borçlunun icra takibine yapmış olduğu itirazında haklı olup olmadığının belirlenmesidir.
Dosya kapsamında bulunan ve ... Belediye Başkanlığı İtfaiye Daire Başkanlığı - ... görevlilerince düzenlenen 25/01/2017 tarihli Yangın Raporu’nda; yangının çıkış sebebinin iş merkezinin 2. bodrum kat merdiven boşluğundaki elektrik tesisatındaki herhangi bir elektriksel arıza sonucu oluşan ısının kablo izolasyonlarını tutuşturması oyduğu, yangın başlangıç olayının bu nedenle meydana geldiği ve gelişerek 2. bodrum kat merdiven boşluğunda istiflenmiş olan ...’a ait yan mamullere sirayet ettiği belirtilerek, 2. bodrum kat merdiven boşluğundaki ayakkabı üretiminde kullanılan yarı mamul malzemeler ve 2 adet kompresörün kavrulmak, merdiven boşluğunun islenmek ve ıslanmak, 1. bodrum kat merdiven boşluğundaki enerji panoları ve tesisatın kavrulmak, tüm katların ise islenmek suretiyle zarar görmüş olduğu tespit edilmiştir.
Ayrıca dosyadaki belgelerden; davacı ... şirketi tarafından dava dışı sigortalı ...’ın ... A.Ş. nezdindeki hesabına 12/05/2017 tarihinde açıklama kısmına “... nolu hasar ödemesi” yazılmak suretiyle 5.935,29-TL. tutarında hasar ödemesi yapıldığı görülmüştür.
Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, icra takip dosyası, sigorta poliçesi, yangın raporu, hasar ekspertiz raporu, hasar ödeme dekontu ile hasar dosyasının tamamı eksiksiz olarak celbedilerek incelenmiştir. Uyuşmazlığın niteliği itibarı ile çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektirdiğinden, mahkememizce hasar dosyası eksiksiz olarak celbedildikten sonra 25/12/2019 tarihli duruşmada dosyanın; biri yangın konularında tecrübeli makine mühendisi, biri sigorta uzmanı ve biri de elektrik mühendisinden oluşacak bilirkişi heyetine tevdii edilerek davacı taraf iddiası, davalı taraf savunması, dosya kapsamındaki tüm bilgi ve belgeler ile hasar dosyası yönünden değerlendirme yapmak üzere bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiştir.
Bilirkişi heyetince 05/02/2020 tarihinde ön bürodan dosyaya sunulan raporda özetle; yangının kofre ile elektrik sayacı arasındaki kolon kablosunda oluşan bir kısa devre nedeniyle çıktığı, kofreden başlayıp sayaca kadar giden ana hatta kolon ismi verildiği, kolonların aboneler tarafından Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği’ne uygun olarak tesis edildikleri ve dağıtım şirketinin muayenesi sonucunda kullanılmaya başlandıkları, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği’nin 26. maddesinde; gerçek veya tüzel kişinin yapı bina giriş noktasından sayaca kadar olan tesisata müdahale etmesinin memnu (yasak) işlerden sayıldığı, dağıtım şirketinin bilgisi dışında kolona abone tarafından müdahale edilemeyeceği, kofrede bulunan sigortaların olası bir kısa devre esnasında kolon kablosunun ve elektrik tesisatının zarar görmemesi ve yangın çıkmaması için elektrik enerjisini keserek kolonu ve tesisatı koruduğu, davaya konu binadaki kofrede bulunan sigortaların ise nizami olmadıkları için kolonu ve tesisatı koruyamadığı, bu nedenle yangının başlamasına sebep oldukları, kofredeki sigortaların dağıtım şirketi olan davalı ... ... A.Ş. tarafından tesis edildiği, davacı şirket sigortalısının ise kofredeki sigortalara müdahale ederek nizami hale getirme yetkisinin bulunmadığı, hatta kofrenin kapağını dahi açmasının yasak olduğu, somut olayda kolonun korunması için gerekli olan kofredeki sigortaların nizami şekilde tesis edilmemiş olması nedeniyle davalı ... ... A.Ş.’nin kusurlu ve sorumlu olduğu, öte yandan dava dışı sigortalı ... ile davacı arasında akdedilen ... Poliçesi’nin başlangıç tarihinin 11/01/2017, bitiş tarihinin ise 11/01/2018 olduğu, dava konusu olayın 23/01/2017 tarihinde meydana geldiği , olay (yangın) tarihi dikkate alındığında dava konusu hasarın sigorta teminatı kapsamında bulunduğunun anlaşıldığı, meydana gelen yangın olayı sonucunda dava konusu hasarın meydana geldiği, davacı şirket tarafından dava dışı sigortalı ...’a dosya kapsamında yer alan rapora göre 5.935,29-TL. ödeme yapıldığının anlaşıldığı, kofredeki sigortaları nizami şekilde tesis etmeyerek oluşan kısa devrede kolon kablosunu koruyamayarak yangının başlamasına ve arkasından yayılarak binada ve emtiada zarara neden olması nedenleriyle kusurlu olduğu belirlenen davalı şirketin davacı tarafça sigortalısına ödenen tutar yönünden sorumluluğu olduğu ve davacı ... şirketinin oluşan 5.935,29-TL. sigorta zararını davalı ... ... A.Ş.’den rücuen talep edebileceği belirtilerek görüş bildirilmiştir.
Huzurdaki dava; davacı ... şirketinin sigortalısının maliki olduğu işyeri niteliğindeki binada 23/01/2017 tarihinde meydana gelen ve binanın ana elektrik kablolarındaki kısa devreden kaynaklanan yangın neticesinde binada faaliyet gösteren işyerlerinde meydana gelen hasar nedeniyle oluşan sigorta zararının rücuen tahsiline yönelik olarak .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyası ile davalı aleyhine girişilen ilamsız icra takibine yapılan itirazın iptaline ilişkindir.
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerden anlaşıldığı üzere, dava konusu yangının ve dolayısıyla hasarın meydana geldiği bina, dava dışı sigortalı tarafından ticari amaçla ve işyeri olarak üçüncü kişilere kiraya verilen ticari nitelikteki konfeksiyon atölyelerinin (iş yerlerinin) bulunduğu bir binadır. Dosyada mevcut yangın raporunda; davaya ve ... Poliçesine konu binanın kullanım amacı işyeri olarak belirtilmiştir. Dava konusu yangının meydana geldiği bina, içerisinde ticari amaçla faaliyet gösteren konfeksiyon atölyelerinin bulunduğu 6 katlı bir iş merkezidir. Dava dışı sigortalı ile davacı ... şirketi arasında düzenlenen ... Poliçesi de anılan işyerlerini güvence altına alan bir poliçedir. 6102 sayılı TTK.’nun 1472. maddesine göre; sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer ve sigortalının gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya icra takibi başlatılmış ise sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin halefiyet kuralı gereğince sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek davayı veya icra takibini kaldığı yerden devam ettirebilir. Sigorta şirketleri, sigortalılarına hasar ödemesi yaptıktan sonra onların yerine geçerler. Halefiyet ilkesi adı verilen bu ilkeye göre de hasarın oluşmasına neden olan kişi ve/veya kişilerden ödediği hasarın tazmini yoluna giderler. Yukarıda anılan yasa hükmü gereği, davacı ... şirketi sigortalısına yapmış olduğu ödeme miktarı kadar sigortalısının haklarına halef olmaktadır. Bir başka ifade ile sigortacı, tazmin ettiği zarar ölçüsünde sigortalısının halefi olur ve sigortalı ile davalı arasındaki temel ilişki aynen sigortacı ve davalı için de geçerlidir. Dava dışı sigortalı ..., dava ve poliçe konusu işyerlerini ticari amaçla konfeksiyon atölyelerine kiraya verdiğinden, dava konusu ... Poliçesi ticari işyeri vasfındaki konfeksiyon atölyelerini kapsadığından, taraflar arasındaki uyuşmazlık mahkememizce de ticari nitelikte kabul edilmiş ve huzurdaki davada mahkememizin görevli olduğu kanaatine varılarak işin esasına girilmiştir.
Dosyada alınan bilirkişi kurulu raporu mahkememizce incelenip denetlenmiş, raporun toplanan delillere dosya kapsamındaki tüm bilgi ve belgelere uygun olduğu görülmüş; raporun gerekçeli, yargısal denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu saptanarak benimsenmiş ve hükme esas alınmıştır.
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmaları, dosyadaki bilgi ve belgeler, tüm dosya kapsamı, alınan detaylı, gerekçeli ve dosya kapsamı ile uyumlu olması nedeniyle itibar edilen bilirkişi kurulu raporunun birlikte değerlendirilmesinde; dava dışı sigortalıya ait binada bulunan ve ticari amaçla konfeksiyon atölyesi olarak dava dışı firmalara kiraya verildiği anlaşılan işyerlerinde 23/01/2017 tarihinde meydana gelen yangın neticesinde binadaki işyerlerinde maddi hasar meydana geldiği, davaya konu yangının kofre ile elektrik sayacı arasındaki kolon kablosunda oluşan kısa devre nedeniyle çıktığı, her ne kadar davalı şirket tarafından aksi iddia edilmiş ise de gerek olay sonrası düzenlenen yangın raporu, gerek dosyada alınan bilirkişi kurulu raporu ve gerekse hasar dosyası kapsamındaki belgelere göre yangının ve bu nedenle oluşan hasarın, davalı şirketin sorumluluğunda bulunan ve kolonun korunması için gerekli kofredeki sigortaların nizami şekilde tesis edilmemiş olmasından kaynaklandığı, oluşan hasarla davalının sorumlusu olduğu yangın arasında uygun illiyet bağının bulunduğu, dolayısıyla davalı şirketin yangının meydana gelmesinde tamamen kusurlu ve neticelerinden de sorumlu olduğu, dolayısıyla davalı tarafın husumet itirazının yerinde olmadığı, dava dışı sigortalı ... ile davacı arasında akdedilen ... Poliçesi’nin başlangıç tarihinin 11/01/2017, bitiş tarihinin ise 11/01/2018 olduğu, davaya konu yangının 23/01/2017 tarihinde meydana geldiği ve olay (yangın) tarihi itibariyle dava ve takip konusu hasarın anılan sigorta poliçesinin sağladığı teminat kapsamında kaldığı, davacı ... şirketi tarafından dava dışı sigortalı ...’a 12/05/2017 tarihinde 5.935,29-TL. tutarında hasar ödemesi yapıldığı, davacı ... şirketinin sigortalısına ödemiş olduğu ve davalıdan icra takibi ile talep ettiği 5.935,29-TL. tutarındaki hasar bedelinin (asıl alacak tutarının) hasar dosyasındaki belgelere uygun ve kadri maruf olduğu, rücu sorumlusu davalı şirketin sorumluluğu bakımından temerrüt faizinin başlangıç tarihinin davacı ... şirketi tarafından sigortalısına ödemenin yapıldığı tarih olan 12/05/2017 tarihi olduğu ve takip talebinde 12/05/2017 ödeme tarihi ile takip tarihi (31/10/2017) arasında geçen 172 gün için yıllık %9 oranından hesap edilerek talep edilen 251,72-TL. işlemiş yasal faizin haklı, yerinde ve uygun olduğu, sonuç itirbariyle davacı ... şirketinin davalı şirketten takip tarihi itibariyle 5.935,29-TL. asıl alacak ve 251,72-TL. işlemiş yasal faiz olmak üzere toplam 6.187,01-TL. tutarında alacaklı olduğu, böylelikle davacı ... şirketi tarafından dava dışı sigortalıya ödenen hasar bedelinin davalıdan rücuen tahsili için başlatılan icra takibine davalı tarafça yapılan itirazın haksız olduğu anlaşılmakla; ayrıca mahkememizce kabul edilen alacak miktarı likit ve belirlenebilir olmayıp, miktarı ve haklılığı yargılamayı ve hesaplamayı gerektirdiğinden, davacı tarafın icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın kabulüne,
.... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasında davalı şirketin 5.935,29-TL. rücu asıl alacağı, 251,72-TL. işlemiş faiz olmak üzere TOPLAM 6.187,01-TL.'ye ilişkin itirazın iptaline, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmak suretiyle takibin talepnamedeki diğer kayıt ve şartlarda aynen devamına,
2-Alacak likit ve belirlenebilir olmayıp yargılamaya gerektirdiğinden davacı tarafın icra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-Alınması gerekli 422,63-TL. karar ve ilam harcından 74,72-TL. peşin harcın mahsubu ile geriye kalan 347,91-TL. eksik harcın davalıdan alınarak maliyeye gelir kaydına,
4-Davacı taraf vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 3.400,00-TL. vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan ve aşağıda dökümü yazılı olan 2.768,32-TL. yargılama giderinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
6-Gider avansının harcanmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve istek halinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, HMK.’nun 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğ edildiği tarihten başlayarak 2 (iki) hafta içinde HMK.’nun 342. maddesi gereğince düzenlenmiş dilekçe ile HMK.’nun 343. maddesi uyarınca mahkememize veya başka bir mahkemeye yapılacak başvuru ile yine HMK.’nun 341/1 maddesi uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olarak verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı açıkça okunup usulen anlatıldı.08/07/2020
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır