T.C.
İSTANBUL
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2019/672 Esas
KARAR NO:2020/837
DAVA:İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ:12/12/2019
KARAR TARİHİ:04/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan Finansal Kiralama Sözleşmesine Konu Malın İadesi (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı arasında 12/04/2017 tarihinde ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi akdedildiğini, anılan finansal kiralama sözleşmesine konu paletli ekskavatörün davalı kiracıya teslim edildiğini, davalı kiracı tarafından kira borçlarının ödenmemesi üzerine .... Noterliği kanalıyla kiracıya 24/09/2019 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamenin keşide edildiğini, ihtarnamede borç bakiyesinin 60 gün içerisinde ödenmesinin, ödenmemesi halinde finansal kiralama sözleşmesinin feshedileceğinin kiracıya bildirildiğini, ihtarnamenin 27/09/2019 tarihinde muhatabına tebliğ edildiğini ve 60+3 günlük yasal sürenin 29/11/2019 tarihinde sona erdiğini, davalının sözleşmenin feshi nedeniyle kiralananı müvekkiline teslim etmesi gerekirken teslim etmediğini belirterek, finansal kiralama sözleşmesinin müvekkili şirketçe haklı nedenle fesholunduğunun tespiti ile davalı tarafından iade edilmesi gereken finansal kiralama sözleşmesine konu paletli ekskavatörün (malın) müvekkili davacıya aynen iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava dilekçesi, delil listesi ve tensip zaptı davalıya usulüne uygun olarak tebliğ edilmesine karşın, davalı taraf davaya karşı cevap vermediği gibi, duruşmalara da katılmamıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava; 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu’nun 22. vd. maddeleri (Mülga 3226 sayılı Finansal Kiralama Kanunun 24 ve 25. Maddesi) hükümlerine dayalı olarak açılmış olup, finansal kiralama konusu malın aynen iadesi talebine ilişkindir.
Davacı taraf delil olarak; finansal kiralama sözleşmesi, .... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... D.İş sayılı ihtiyati tedbir dosyası, faturalar, teslim tesellüm belgesi, .... Noterliği'nin 24/09/2019 tarih ve ... numaralı ihtarnamesi, müvekkili şirketin defter kayıtları, ilgili tüm mali işler birimi kayıtları üzerinde yapılacak inceleme, yemin ve sair her türlü yasal delile dayanmıştır. Davalı taraf ile herhangi bir delil bildirmemiştir.
Dosyanın ve eklerinin tetkikinde; taraflar arasında 12/04/2017 tarihinde ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi’nin akdedildiği, anılan sözleşmede yazılı olan ve dava konusu yapılan paletli ekstavatörün davacı kiralayan tarafından sunulan belgelere ve özellikle de teslim tesellüm belgesine göre kiralayan davacı tarafından davalı kiracıya eksiksiz ve kullanıma uygun olarak teslim edildiği anlaşılmıştır.
Finansal Kiralama Sözleşmesi; kanunda yetkili kılınmış kiralayan ile kiracının anlaşarak kiralayanın, kiracının talebi ve seçimi doğrultusunda üçüncü kişiden veya başka bir şekilde temin ettiği veya daha önceden mülkiyetine geçirdiği bir malın mülkiyeti kendisinde kalmak koşuluyla zilyetliğini belli bir kira bedeli karşılığında her türlü faydayı sağlamak üzere kiracıya devretmesidir.
Finansal kiralama sözleşmesinin şekli ve tescili ise 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu’nun 22. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre; finansal kiralama sözleşmesinin taraflarca yazılı biçimde yapılması gerekli ve yeterlidir. Burada öngörülen şekil, kanunî şekildir. Somut dosyada, taraflar arasında yazılı olarak dava konusu finansal kiralama sözleşmesinin imzalandığı ve sözleşmede yasada aranan tüm şartların sağlandığı anlaşılmaktadır.
Finansal kiralama sözleşmesine konu mallar, 6361 sayılı kanunun 18. ve 23. maddeleri gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı kanunun 24/1. maddesi gereğince kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malların zilyedi olup, malları sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6361 sayılı Kanunun 31/1. maddesine göre; "Kiralayan, finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği 30 (otuz) günlük süre içinde de bu bedelin ödenmemesi hâlinde, sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise bu süre 60 (altmış) günden az olamaz. Bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olan kiracılarla yapılan sözleşmeler kiralayan tarafından feshedilebilir." Aynı Kanunun 33/1 maddesine göre; "Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi ile 30. maddenin ikinci fıkrası uyarınca kiracı tarafından feshi hâllerinde, kiracı malı iade ile yükümlüdür."
Dosya kapsamındaki tüm bilgi ve belgeler, davaya konu finansal kiralama sözleşmesi, davalıya keşide edilen ihtarname ile celbedilen .... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... D.İş sayılı ihtiyati tedbir içeriğinden anlaşıldığı üzere; taraflar arasında 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu çerçevesinde usulüne uygun ve geçerli Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedildiği, sözleşmeye konu edilen dava konusu malın (paletli ekskavatörün) davacı şirket tarafından davalı-kiracıya teslim edildiği, davalı kiracının finansal kiralama sözleşmesinde belirtilen ödeme tablosu dahilinde kira bedellerini süresinde ödemediği, borçların zamanında ödenmemesi üzerine 6361 sayılı Kanunun 31/1 maddesi kapsamında davalıya ihtarname çekildiği ve borcun ödenmesi için 60 günlük süre tanındığı buna rağmen kalan borcun ödenmediği, davalının bu hali ile temerrüde düştüğü anlaşılmakla, davacı tarafın sözleşmeye konu malı (paletli ekskavatörü) teslim ederek edimini yerine getirdiği, davalının ise süresinde kira bedellerini ödemediği, ihtarname ile kendisine verilen 60 günlük süreye rağmen dahi üzerine düşen ‘kira bedelini ödeme’ edimini yerine getirmediği anlaşılmıştır.
Yukarıda anılan yasa hükümleri gereğince; finansal kiralama sözleşmesine konu malın mülkiyeti davacı kiralayana ait olduğundan ve 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesine göre sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracı sözleşme konusu malı kiralayana iade ile yükümlü bulunduğundan ve dosya kapsamına göre davalı kiracı tarafından finansal kiralama bedelinin ödendiği yahut ödememesi gerektiği veyahut bedelin istenebilir olmadığı hususları Türk Medeni Kanunu’nun 6. maddesi ve HMK.’nun 200 ve izleyen maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlanamadığından, davacının huzurdaki davayı açmakta haklı olduğu ve davalı kiracının da sözleşme hükümlerine göre sözleşme ve dava konusu mal ve ekipmanları davacıya aynen iade ile yükümlü olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne ilişkin olarak aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.
KARAR: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulü ile; davaya konu Finansal Kiralama Sözleşmesi’nin davacı şirket tarafından haklı nedenle feshedildiğinin tespitine,
2-Dava konusu; “2013 model, ... marka, ...-3 tipli, ... şasi seri nolu, ... motor seri nolu, 34-00-13-6204 plakalı PALETLİ EKSKAVATÖR” ün davalıdan alınıp davacıya aynen iadesine, aynen iade mümkün olmadığı takdirde İİK.’nun 24. maddesinin infazda dikkate alınmasına,
3-İhtiyati tedbirin hüküm kesinleşinceye kadar devamına,
4-Alınması gerekli 15.369,75-TL. karar ve ilam harcından 3.842,45-TL. peşin ve tamamlama harcının mahsubu ile geriye kalan 11.527,30-TL. harcın davalıdan alınıp Hazine'ye gelir kaydına,
5-Davacı taraf vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 24.200,00-TL. vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafça yapılan; 44,40-TL. başvuru harcı, 6,40-TL. vekalet harcı, 3.842,45-TL. peşin harç+tamamlama harcı ve 73,50-TL. tebligat gideri olmak üzere toplam 3.966,75-TL. yargılama giderinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafça yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair; HMK.'nun 6723 sayılı Kanunla değişik Geçici 3. ve 341/1 vd. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere bir başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda açıkça okunup, usulen anlatıldı. 04/12/2020
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır