T.C.
İSTANBUL
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2020/166 Esas
KARAR NO:2021/232
DAVA: Tazminat (Ticari Nitelikteki Vekalet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:08/03/2020
KARAR TARİHİ: 24/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Nitelikteki Vekalet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalılar arasında yazılı bir sözleşme bulunmadığını, ancak uzun süreli olarak devam eden bir sözleşmesel ilişki bulunduğunu, müvekkilinin davalıların yolculara verdiği taşıma hizmetinin gerçekleşebilmesi için minibüs tipi aracını sağladığını, davalıların yaptığı taşımacılık hizmetinden çok büyük miktarda gelir elde ettiğini ve müvekkiline de hizmet bedeli olarak komisyon ödemesi yapıldığını, müvekkilinin davalı ...’le olan uzun süreli ilişkisi uyarınca çeşitli yatırımlar yaptığını, ... standartlarında araç temin ettiğini, bu aracı ... standartlarına göre dizayn ettiğini, ... standartları gereği araca sürücü istihdam ettiğini, fakat davalıların tek taraflı olarak akdi ilişkiyi sonlandırması neticesinde müvekkilinin birçok zarara (araç satın alınması için kullanılan krediler, aracın dekorasyonu için yapılan masraflar, kazanç kaybı gibi) uğramasına sebep olduklarını, müvekkilinin davalılarla girdiği iş görme sözleşmesi hükümlerine göre yaptığı masrafların ve uğradığı zararların davalıların haksız ve hukuka aykırı tek taraflı fesihleri nedeniyle meydana geldiği tarihlerden itibaren yasal faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesi gerektiğini belirterek, müvekkilinin uğradığı zararlar ve yaptığı giderlerin karşılığı olarak fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik davalıların ... sistemine kaydolunması için davacıdan istediği şirket kurulumu ve firmanın mutad giderleri için 2.000,00-TL., D2 belgesi, Ulaştırma Bakanlığı taşıt kartı, ... üyelik ücreti, Kültür ve Turizm Bakanlığı A grubu seyahat acentası işletme belgesi ücreti, Karayolları Motorlu Araçlar ZMSS poliçesi ücreti, karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigorta poliçesi için 2.000,00-TL., araç servis, bakım ve muayene ücreti, araç kasko ücreti, noter ücreti, İBB yol ve güzergah belgesi ücreti, taşıt kira sözleşmesi ücreti için 500,00-TL., davalıların şart koştuğu araç içi dizaynın yapılması için 2.500,00-TL., araç için ödenen finansman faizi ve değer kaybı için 2.800,00-TL., yoksun kalınan miktar için 100,00-TL., eksik ödenen komisyon ve alacak bedelleri için 100,00-TL. olmak üzere toplam 10.000,00-TL.'nin tahakkuk / arabuluculuk başvuru tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalılardan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılardan ...Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; ...’in 2014 yılı itibariyle İstanbul'da hizmet vermeye başladığını ve Türkiye'de iki ana teknoloji hizmeti sunduğunu, bunlardan ... ... hizmeti ile İstanbul'daki ticari sarı ... şoförleri ile ... arayan yolcuların ... mobil uygulaması üzerinden sağlanan teknoloji sayesinde bir araya getirildiğini, ... ... hizmetiyle ise ... taşımacılığından farklı koşullar altında hizmet veren, Karayolları Taşıma Yönetmeliği'ne göre düzenlenen D-2 yetki belgesine ve ... tarafından düzenlenen yol güzergâh belgesine sahip, vergi mükellefiyeti tesis ettirmiş veya kurulu şirketi olan taşımacılar ile bu hizmetten yararlanmak isteyen yolcuların ... mobil uygulaması üzerinden sağlanan teknoloji sayesinde bir araya getirildiğini, ancak bu hizmetin 31 Mayıs 2019 tarihi itibariyle sonlandırıldığını, ... uygulaması ve ... adlı hizmetlerin Türkiye'de diğer davalı ...V. şirketi tarafından sunulduğunu, diğer davalı ...V.’nin müvekkili ...'den tamamen farklı ve ayrı bir şirket olduğunu, ... ile davacı arasında yazılı bir sözleşme olmadan davacının ... sistemine kabulünün söz konusu olamayacağını, ...’in ise bu sözleşmeye taraf olmadığını, ...’in davacıya kendi aracını kullanarak taşıma hizmeti sağlayabilmesi için bir platform sunduğunu, ... uygulamasının sahibinin diğer davalı ...V. olduğunu ve müvekkili ...'in bu uygulama üzerinde hiçbir kontrolü veya mülkiyet hakkı bulunmadığını, ...'in tek faaliyetinin davacı ile diğer davalı ...V. arasındaki sözleşmeden bağımsız olarak pazarlama ve destek hizmetleri sunmaktan ibaret olduğunu, bahse konu pazarlama ve destek hizmetlerinin ise dil engeli, saat farkı gibi pratik ve lojistik ihtiyaçları karşılamaya yönelik olduğunu, diğer ülkelerde de bu tür pazarlama ve destek ofislerinin mevcut olduğunu, ...'in ... için pazarlama ve destek sağlamak dışında hiçbir kontrolü ve yetkisi bulunmadığını, ... uygulamasına ilişkin tüm teknolojik hizmetler ve nakit akışının diğer davalı ...V. üzerinden gerçekleşmektiğini, huzurdaki davanın müvekkili ... yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, davalılar arasında müteselsil sorumluluk bulunmadığını, ...'in Türkiye'deki faaliyeti hem fiilen hem de hukuken imkânsız hale geldiğinden müvekkili ...'in de pazarlama ve destek hizmeti sağlama borcunun TBK.’nun 136. maddesi uyarınca sona erdiğini belirterek ve dilekçede açıklanan diğer nedenlerle, öncelikle davanın müvekkili şirket yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, bu talepleri kabul görmez ise mesnetsiz ve ispatlanamayan davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin ise davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalı ...V.’ye dava dilekçesi ile ekleri ve tensip tutanağı Türkiye’de mukim olmadığından tebliğ edilemiş, mahkememizce 16/09/2020 tarihli duruşmada verilen 1 nolu ara karar ile davacı vekiline kendisine tebligat yapılamayan davalılardan ...'ye tebligat yapılabilmesi için gerekli olan yurtdışı tebligat harç ve masraflarını yatırması, dava dilekçesi ve eklerinin noterce tercüme edilmiş örneklerini sunması ve makbuzlarını mahkememize ibraz etmesi için 2 (iki) haftalık kesin süre verilmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava; davacının ... sisteminden davalıların tek taraflı tasarrufu ile çıkarıldığı iddiasıyla uğradığını ileri sürdüğü maddi zararlarının tazminine yönelik olarak açılmış belirsiz alacak davasıdır.
Davacı taraf delil olarak; arabuluculuk tutanağı, bilirkişi incelemesi, tanıkların ifadeleri, araç alış ve satış belgeleri, ... uygulama görüntüleri, aracın içine yapılan masrafları gösterir belgeler, aracın taşımacılık yapabilmesi için aldığı izin ve belgeler, aracın taşımacılık yapabilmesi için yapılan masrafları gösterir belgeler, sigorta, poliçe, kasko, muayene, servis bakım belgeleri, yemin, keşif, davalının ilgili tüm kayıtları, banka hesabı kayıtları ve diğer tüm yasal delillere dayanmıştır.
Davalılardan ...Ltd. Şti. delil olarak; cevap dilekçesi ekindeki belgeler, bilirkişi incelemesi, ticaret sicil gazetesi kayıtları, keşif, tanık beyanı, uzman görüşü ve sair yasal delillere dayanmıştır.
Davalılardan yurtdışında mukim ... ise kendisine tebligat yapılamağı için herhangi bir delil sunmamıştır.
Mahkememizce davacı vekiline, dosyada taraf teşkilinin sağlanabilmesi bakımından davalılardan Hollanda’da mukim ...’ye tebligat yapılabilmesi için gerekli olan yurtdışı tebligat harcı ve masraflarını yatırması için verilen kesin süreye rağmen davacı taraf gereken yurtdışı tebligat harç ve masraflarını yatırmamış, ayrıca dava dilekçesi ve eklerinin tercümelerini de sunmamıştır. Bu nedenle davalılardan ...’ye dava dilekçesi ve ekleri tebliğe çıkarılamamıştır.
Davacı vekili tarafından 22/11/2020 tarihinde UYAP sistemi üzerinden mahkememize gönderilen beyan dilekçesinde; medeni usul hukukunda davanın açılmamış sayılması sonucunu doğuran sebeplerin prensipte taraflara ilişkin usuli işlemlerden kaynaklandığı, dolayısıyla tarafların kimi usuli işlemleri hiç veya süresi içinde yerine getirmemeleri veya muhakeme usulü açısından kaçınmaları gereken yükümlülüklere riayet etmemeleri durumunda davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerektiği, mahkemece kendilerine verilen süre içerisinde usuli bir işlem olan tebligat işlemlerini davalı ...V. yönünden gerçekleştiremedikleri, bu durumda yalnızca tebligat işlemlerini gerçekleştiremedikleri davalı ...V. yönünden davanın usulen açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerektiği, mahkeme aksi kanaatte ise davalılardan ...'ye karşı dosyayı takip etmeyecekleri belirtilerek, açıkça davalı ...V. yönünden davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi talep edilmiştir.
Mahkememizce 24/03/2021 tarihli duruşmada; davalılarından ...Ltd. Şti. aleyhine açılan davanın işbu dava dosyasından tefrik edilerek mahkememizin ayrı bir esasına kaydedilmesine, davalılardan ... hakkında açılmış davaya ise mevcut dava dosyası üzerinden devam edilmesine karar verilmiştir.
Somut olayda; mahkememizce davacı vekiline taraf teşkilinin sağlanabilmesi bakımından davalılardan ...'ye tebligat yapılabilmesi için gerekli yurtdışı tebligat harcı ile masraflarını yatırması, ayrıca dava dilekçesi ve ekindeki belgelerin noterce tercüme edilmiş örnekleri ile makbuzlarını sunması için 2 (iki) haftalık kesin süre verilmesine, verilen kesin süreye rağmen yatırılmadığı takdirde HMK.’nun 119/2. maddesi gereğince davanın açılmamış sayılacağı hususu açıkça ihtar edilmesine karşın, davacı vekilince ara karar gereği yerine getirilmemiştir. Davacı vekiline yurt dışı tebligat masrafını (harcını) ikmal etmediği takdirde HMK.’nun 119/2. maddesi gereğince davanın açılmamış sayılacağı hususunda gerekli ihtarat yapıldığı halde davacı tarafın gerekli harcı ikmal etmemesi, gereken masrafları da yatırmaması, ayrıca dava dilekçesi ve ekindeki belgelerin noterce tercüme edilmiş örneklerini sunmaması karşısında davanın HMK.'nun 119/2. maddesi gereğince açılmamış sayılmasına ilişkin olarak aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
KARAR: Gerekçede açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafından ... aleyhine açılan davanın HMK'nın 119/2 maddesi gereğince açılmamış sayılmasına,
2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gerekli 59,30-TL karar ve ilam harcının davacı tarafından peşin yatırılan 170,78-TL harçtan düşümü ile kalan 111,48-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacının yapmış olduğu yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansından geriye kalanın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair; HMK.'nun 6723 sayılı Kanunla değişik Geçici 3. ve 341/1 vd. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere bir başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 24/03/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır