T.C.
İSTANBUL
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/212 Esas
KARAR NO: 2023/8
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/11/2015
KARAR TARİHİ: 10/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA DİLEKÇESİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirket tarafından ... Ltd. Şti.'nin ... Sanayi Bölgesi'ndeki fabrika binasına yaptığı otomasyon işi ile ilgili olarak davalı şirketten 27/02/2013 tarihli teklif mektubu ile alım sözleşmesi kurulduğunu, söz konusu sözleşmeye istinaden müvekkili firmanın 12 adet ... marka 2 yollu motorlu vanalar aldığını, bu malzemelerin müvekkili firma tarafından... Ltd. Şti.'nin fabrikasına projede X1-2-3 olarak belirtilen boru hatları üzerinde kullanılmak üzere montajının yapıldığını, ancak bu vanaların hatlardaki suyu kesme görevini yerine getirmeyerek, sıcak ve soğuk suyun birbirine karışmasına yol açtığını, bu sorunların kesilmemesi üzerine davalı şirkete sorunların çözümüne ilişkin çeşitli tarihlerde mailler gönderildiğini ancak bir sonuca ulaşılamadığını, sadece davalı şirkete, müvekkili şirket tarafından 06/05/2015 tarihlerinde değiştirilmek üzere gönderilen 3 adet vanayı değiştirilme yoluyla problemin çözüldüğünü, bozuk vanalarla ilgili olarak da davalı tarafından servis raporu gönderileceği söylenmesine rağmen bir cevap gönderilmediğini, müvekkili şirket davalı tarafla geriye kalan 9 vana için herhangi bir çözüm getirilmediğinden bahisle Muğla ... Noterliği'nin 22/05/2015 tarih ve ... yevmiye numarasıyla ihtarname tebliğ edildiğini, davalı tarafın ihtarnameye herhangi bir cevabı olmadığını, toplamda 12 adet olan vanaların tamamının hatlardaki suyu kesme görevini yerine getirmeyerek sıcak ve soğuk suyun birbirine karışmasına yol açtığını, davalı şirketin müvekkili şirkete satılan bu vanalardaki sorunların kullanım sonucu ortaya çıkmış olup, satılan bu vanalardaki ayıbın gizli ayıp olduğunu, geriye kalan 9 adet vana ile ilgili olarak davalı şirketin bir çözüm bulamadığını, Manisa ...Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyası ile yaptırılan tespitte haklılıklarının belirlendiğini,...vs." belirterek, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile 47.210,00.TL alacağın yasal faizi ile birlikte, Manisa ...Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyasında yapılan 847,00.TL giderin davalıdan tespit tarihinden itibaren yasal faiziyle tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP DİLEKÇESİ:
Davalı vekili cevap dilekçesinde; Taraflar arasındaki satım akdinin müvekkilinin teklif mektubundan da anlaşılacağı üzere 27/02/2013 tarihinde yapıldığını, malların 25/03/2013 tarihinde teslim edildiğini, satım akdinin üzerinden yaklaşık 2 yıl 3 ay geçtikten sonra davacının Muğla ...Noterliği'nin 22/05/2015 tarih...yevmiye numaralı ihtarname ile ayıp ihbarında bulunduğunu, davacının bu ihbarı üzerine müvekkili tarafından davacının arandığını, 3 adet vanada sızıntı olduğunun bildirildiğini, başkaca bir açıklama yapılmadığını, müvekkili şirket tarafından satılan vanaların ayıplı olmadığını, ayıp ihbarına da Beyoğlu .... Noterliği'nin 01/06/2015 tarih ve ...yevmiye numaralı ihtarnamesi ile itiraz edildiğini, davacının vanalarda gizli ayıp bulunduğu yönündeki tespiti ve iddiasının yerinde olmadığını, davacının vanaları 2.5 yıldır kullandığını, halen de kullanmaya devam ettiğini, malların garanti sürelerini doldurduğunu, talep edilen tazminatın kaynağının, neye dayandığının, nasıl hesaplandığının da davacı tarafından belgelendirilemediğini, Manisa ... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyasından yapılan tespite ilişkin rapora süresinde itiraz edildiğini, satım akdine konu vanaların markasının davacı tarafından seçildiğini, ... Elektrik A.Ş. tarafından üretilen vanaların satın alındığını, bu nedenle huzurdaki davanın ... Elektrik A.Ş.'ye yöneltilmesi gerektiğini, davaya bakmaya yetkili yer mahkemesinin İstanbul Merkez Adliyesi Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, davanın yetkili yer mahkemesinde açılmadığını beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
YETKİSİZLİK KARARI :
Dava dosyası mahkememize Manisa ... Asliye Hukuk Mahkemesi (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) tarafından verilen 24/02/2015 tarihli...esas ve 2016/72 karar sayılı yetkisizlik kararı ile gelmiş olup ...esasa kaydı yapılmıştır.
MAHKEMEMİZDEN VERİLEN İLK KARAR:
Mahkememizce yapılan yargılama sonunda 11/09/2018 tarihli ... esas ve 2018/861 karar sayılı karar ile " ...Davalı vekili 05/04/2017 ve 07/04/2017 tarihli dilekçelerinde davacı tarafın kendi sipariş ettikleri vanaların ayıplı olduğu iddiası ile huzurdaki davayı açtığını, ancak davacı tarafın vanaların tedarik edilmesi için anlaştığı şirketin huzurdaki davadaki davalı şirket olmayıp, ...Ltd. Şti. Olduğunu bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere davacı tarafın kendisine satılan mallara ilişkin faturaları düzenleyen şirketin müvekkili şirket olmadığını, bu nedenle davanın husumet yönünden reddi gerektiğini beyan etmiştir.
Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, talimat yoluyla aldırılan bilirkişi raporları ve mahkememizde yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu sunulan bilirkişi raporu kapsamları, sunulan sözleşme kapsamı sözleşme ve faturalar kapsamları ve tüm deliller birlikte değerlendirilmiş, davacının davada bahsettiği ve dava dilekçesi ekinde örneğini sunduğu 27/02/2013 tarihli sözleşmeye taraf olan ve davacı adına düzenlenen 25/03/2013, 25/04/2013, 31/05/2013 tarihli faturaları düzenleyen firmanın davalı şirket olmadığı, dava dışı ...Ltd. Şti. olduğu saptanmış olmakla pasif husumet yokluğu sebebiyle davanın reddine karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır..." gerekçesi ile pasif husumet yokluğu nedeni ile davanın reddine karar verilmiştir.
İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 14.HUKUK DAİRESİNİN KALDIRMA İLAMI:
Mahkememizden verilen karara karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusu üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi'nin 25/02/2021 tarihli 2019/452 esas ve 2021/237 karar sayılı ilamı ile "...Dosya içerisinde davacı şirket temsilcisi tarafından davalı şirket temsilcisi ...'e gönderildiği anlaşılan 03.06.2014 tarihli 02.06.2014 tarihli, 30.05.2014 tarihli, e mail yazışmaları mevcuttur.
Dosya içerisindeki Muğla ...Noterliğine ait 22.05.2015 tarihli ihtarnamenin .... Ltd. Şti. tarafından .... Ltd. Şti.'ne gönderilmiş olduğu anlaşılmakla, ihtarnamenin incelenmesinde; .... Ltd. Şti. tarafından 27.02.2013 tarihli teklif mektubunun sunulduğu, böylece iki taraf arasında alım sözleşmesi kurulduğu, .... Ltd. Şti.'nin .... Ltd Şti' den 12 adet ... marka iki yollu motorlu vana aldığı, ancak vanaların montajı yapıldıktan sonra 12 adat vananın tamamının hatlardaki suyu kesme görevini yerine getirmediği, sıcak ve soğuk suyu birbirine karıştırdığı, sökülüp gönderilen 3 adat vananın değiştirildiği, .... Ltd. Şti. Tarafından sökülen üç adet vananın ise servis raporunun halen taraflarına gönderilmediği hususları ihtaren bildirilmiştir.
.... Ltd. Şti. tarafından .... Ltd Şti 'ne karşı açılan davada, satım ilişkisine konu toplamdaki 12 adet vana açasından gizli ayıbın varlığı nedeniyle fatura bedeli kadar alacak ile ...Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İŞ sayılı dosyasındaki 847,00 TL giderin tahsili talep edilmektedir.
Davalı vekili süresinde vermiş olduğu cevap dilekçesinde; taraflar arasındaki satım ilişkisini ikrar etmiş, ancak karşı tarafın süresinde ayıp ve geçerli şekilde ayıp ihbarında bulunmadığını söz konusu vanaların 2,5 yıldır kullanılmakta olduğunu, dolayısıyla somut olayda gizli ayıbın mevcut olmadığını ayrıca davacının ... A.Ş. tarafından alınan ürünleri satın alması sebebiyle davanın ... A.Ş.'ye yöneltilmesi gerektiği dolayısıyla husumet itirazları olduğunu ileri sürmüştür.
Davalı vekili 2.cevap dilekçesinde, müvekkili şirketin, ... A.Ş.'nin yetkili satıcısı olduğunu beyan etmektedir.
İstanbul ... İcra Dairesi'nin ...esas sayılı icra dosyasında akdi ilişkinin inkarına yönelik bir beyan bulunmaktadır. Davalı vekili yargılama aşamasındaki hiç bir beyanında müvekkilinin bahsi geçen satım ilişkisinin tarafı olmadığını ileri sürmemektedir. Hatta dava dosyası ekinde yer alan tespit dosyasında eldeki davaya konu faturaların ve teklif mektubunun yer aldığı ve davalı vekilinin tespite itiraz dilekçesinde açıkça satım ilişkisine konu edilen emtiaların müvekkili tarafından satılmış olduğuna yönelik ikrarı bulunmaktadır.
Eldeki davada davacı alıcı, satıma dayalı ticari ilişki kapsamında davalıdan aldığını ileri sürdüğü vana niteliğindeki emtianın tamamının ayıplı olduğunu, dolayısıyla satım bedeli karşılığı ödemiş olduğu fatura tutarı kadar alacaklı olduğunu ileri sürerek ödediği bedelin iadesini talep etmekle, talebini satım sözleşmesine dayandırmıştır. Dosya kapsamındaki beyanlardan ve belgelerden, davalının satım sözleşmesinin tarafı olduğunu kabul ettiği görülmektedir. Davalı, davaya konu vanaları davacıya kendisinin sattığını kabul etmektedir. Akdi ilişkinin varlığı ihtilafsız olduğuna göre faturanın kim tarafından düzenlendiğinin bu ilişkiye etkisi yoktur.
Bir davada taraf sıfatı, temel ilişkiye göre belirlenir. Bu davanın tarafları alıcı ve satıcı olup davalı, satıcı olduğunu kabul ettiğine göre davalı sıfatı, yani pasif husumet ehliyeti vardır. Bu nedenle ilk derece mahkemesinin işin esasını inceleyip delilleri değerlendirerek bir hüküm vermesi gerekirken, davayı pasif husumet nedeniyle reddetmesi usul ve yasaya aykırı olmuştur..." gerekçesi ile mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, ticari satım konusu vanaların ayıplı olması nedeni ile bedel iadesi istemine ilişkindir.
Yukarıda gerekçesi anılı istinaf mahkemesi ilamında belirtildiği üzere, davacı ile davalı arasında 27/02/2013 tarihli teklif formu ile 12 adet ... marka 2 yollu motorlu su vanası satışı konusunda anlaşma sağlandığı, vanaların ...LTD.ŞTİ 'ye ait fabrika binasında boru hatları üzerinde kullanıldığı ve su kesme işini yapmadığı , sıcak ve soğuk suyun birbirine karışmasına neden olduğu bu hali ile ayıplı olduğunun iddia edildiği anlaşılmıştır.
Dava açılmadan önce davacı yanın talebi ile Manisa ...Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... d.iş sayılı dosyası ile keşfen inceleme yapılarak rapor düzenlendiği, alınan 28/10/2015 havale tarihli rapor da bilirkişi tarafından, vanaların devreye alınarak yapılan incelemesinde vanaların kendilerinden beklenen faydayı sağlayamadığı, teklif formunda belirtilen özellikleri taşımadıkları, suyu kesme işini yapmadıkları ve bir müddet sonra sıcak ve soğuk suyun birbirine karışmasına neden olduğu, vanaların değişmesi için 47.210,48 TL maliyet belirlendiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce ilk karar tarihinden önce talimat yolu ile yaptırılan keşfen aldırılan 30/03/2017 tarihli bilirkişi heyet raporu ile vanaların %100 sızdırmazlık sağlayamadığı, vanaların çalıştığı ortamda beklenenden fazla sızıntı olduğu, vanalarda üretici tarafından bildirilen sızdırma miktarı dikkate alındığında oluşan sızıntının sistemde oluşan kirlilik veya vanayı kontrol eden elektrik motorunun vanayı tam kapatamamasından olabileceği, vana üreteci firmanın bilinirliği göz önüne alındığında 12 adet vananın tamamının hatalı olacağının öngörülmediği ve sızıntı nedeni ile sızıntı miktarının vanaların yerinden sökülerek test edilmesi neticesinde belirleneceğinin tespit ve rapor edildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce kaldırma kararından sonra yapılan yargılama sırasında aldırılan 05/10/2022 tarihli rapor ile, vanaların su kesme işini yapıp yapmadığının akredite laboratuvarda yapılacak testle mümkün olduğu ve tam sızdırmaz bir vana seçimi yapılmaması nedeni ile yanlış vana seçimi yapıldığı rapor ve tespit edilmiştir.
Dava konusu olaya uygulanması gereken 6102 sayılı TTK'nın 23/c maddesinde ''malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkca belli ise alıcı iki gün içerisinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkca belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra 8 gün içerisinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür. Diğer durumlarda TBK 223.maddesi uygulanır."düzenlemesine yer verilmiştir.
6098 sayılı TBK'nun 223. maddesinde; "Alıcı, devraldığı satılanın durumunu işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satılanda satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp görürse, bunu uygun bir süre içinde ona bildirmek zorundadır.
Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır." düzenlemesine yer verilmiştir.
Elde ki davada davacının varlığını iddia ettiği ayıp gizli ayıp niteliğinde olup, davacı tarafından TBK'nun 223/2 maddesi gereği ayıp anlaşıldığında hemen satıcıya bildirilmesi gerekmektedir.
Manisa ... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... d.iş sayılı dosyasında yerinde uygulama ile yapılan tespit ve vanaların 3 tanesinin değiştirilmesi ile değiştirilen vanalar yönünden sorunun çözülmüş olması dikkate alındığında vanalarda gizli ayıp bulunduğu anlaşılmıştır. Davacı tarafın ayıp ihbarını ayıbın ortaya çıktığı anda satıcı davalıya bildirmesi gerekmektedir. Davacının dava konusu vanaları yüklenmiş olduğu ...'a ait Manisa fabrika binası işinde kullanılmak üzere aldığı dosya kapsamı ile sabit olup, dosya içerisinde yer alan maillerden anlaşılacağı üzere iş sahibi tarafından işin kabulü yapılmadan evvel vanalarda bulunan sorun için davalı yana ihbarda bulunulup bu konuda davalıdan çözüm beklendiği, yapılan ihbar üzereni vanalardan 3 adedinin değişiminin yapıldığı da göz önüne alındığında davacının süresi içeresinde ayıp ihbarında bulunduğu anlaşılmış ve mahkememizce kabul edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı yukarıda yapılan açıklamalar, dava konusu vanaların ayıplı olması ve davacı tarafından süresi içerisinde ayıp ihbarında bulunulduğu dikkate alınarak davanın kabulüne dair aşağıda ki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR : Gerekçesi yukarıda yazılı kararda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ İLE, 47.210,00 TL ' nin 13/11/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
2-Davacının Manisa ... Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasına yapılan yargılama giderlerine ilişkin talebinin mahkememiz yargılama giderleri ile birlikte hüküm altına alınmasına,
3-Alınması gereken 3.224,91 TL karar ve ilam harcından davacı tarafından peşin ödenen 820,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.404,21 TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına
4-Davacı tarafından peşin ödenen 820,00 TL harcın davalıdan alınarak davacıya ödenmesine
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereği hesap olunan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine
6-Davacı tarafından bu yargılama nedeni ile yapılan 27,70 TL başvuru harcı ile 6.868,00 TL posta, tebligat, bilirkişi ve talimat ücreti ile Manisa 1. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... diş sayılı dosyasında sarf edilen 62,5 TL harç, 195,4 TL keşif harcı, 500,00 TL bilirkişi ücreti, 70 TL keşif araç ücreti ve 20,00 TL tebligat gideri olma üzere toplam 7.743,6 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine
7-Davalı tarafından yapılan giderlerin kendi üzerinde bırakılmasına
8-Gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
10/01/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır