T.C.
İSTANBUL
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/220 Esas
KARAR NO:2021/821
DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:29/03/2021
KARAR TARİHİ:03/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... ve ...'nun işletmesinin müvekkili şirket tarafından yürütüldüğünü, davalı şirkete ait ... ve ... plakalı araçların müvekkili şirketin işlettiği köprü ve otoyollardan birçok kez geçiş ücreti ödemeksizin ihlalli geçişler yaptığını, bedeli ödenmeden yapılan geçiş ücretlerinin 15 günlük sürede ödenmemesi üzerine davalı şirket aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı (borçlu) şirketin icra takibine ve borca haksız itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek ve dilekçesinde açıkladığı diğer nedenlerle; davalının itirazının iptali ile takibinin devamına, öncelikle davalı şirketin menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine, davalı borçlu şirket aleyhine %20’den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin ise davalı karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili ise cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete ait araçlar üzerine kayıtlı HGS ve OGS hesapları bulunduğunu, bu hesaplara müvekkili şirketçe düzenli olarak para yüklemesi yapıldığını, dolayısıyla davacı şirketin HGS ve OGS’den alacağını alma hakkı varken bunu yapmamasının açıkça kötü niyetini gösterdiğini, HGS ve OGS sözleşmelerinde “gecikmelerde geçiş ücretinin 4 katı kadar ceza uygulanacağına dair” bir madde bulunmadığını belirterek ve dilekçesinde açıkladığı diğer nedenlerle; haksız davanın reddine, davacı şirket aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin ise davacı karşı tarafa tahmiline karar verimesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava; davacı şirket tarafından işletilen köprü ve oto yollardan davalı şirkete ait ticari nitelikteki araçların muhtelif tarihlerde ihlalli geçişler yaptığı iddiasıyla ödenmeyen geçiş ücreti ile yasadan kaynaklı para cezasının tahsiline yönelik olarak .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile davalı şirket aleyhine girişilen ilamsız icra takibine vaki itirazın İİK.’nun 67. maddesi gereğince iptali istemine ilişkindir.
Davacı taraf delil olarak; .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takip dosyası, ihlalli geçişlere ilişkin listeler, ihlalli geçişlere ilişkin görüntü ve provizyon kayıtları, arabuluculuk tutanakları, müvekkili şirkete ait kayıtlar, bilirkişi incelemesi, tanık beyanı, yemin ve sair tüm yasal delillere dayanmıştır. Davalı taraf ise herhangi bir delil bildirmemiştir.
Mahkememizce .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takip dosyası celbedilerek dosyaya kazandırılmıştır. İcra dosyasının incelenmesinde; davacı şirket tarafından 12/02/2019 tarihinde davalı-borçlu şirket aleyhine 978,50-TL. asıl alacak (geçiş ücreti + para cezası), 35,52-TL. işlemiş faiz, 6,39-TL. KDV olmak üzere toplam 1.020,42-TL. üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığı, Örnek-7 nolu ödeme emrinin 19/02/2019 tarihinde tebliği üzerine davalı şirket tarafından vekili aracılığıyla 25/02/2019 tarihinde takibe, borca, faize, faiz oranına ve para cezasına itiraz edildiği, borçlu şirketin itirazı üzerine takibin durduğu, akabinde davacı şirket vekili tarafından 29/03/2021 tarihinde harca esas değer olarak 1.020,41-TL. gösterilmek suretiyle huzurdaki itirazın iptali davasının açıldığı anlaşılmıştır.
Yasal dayanağını 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun (İİK) 67. maddesinden alan itirazın iptali davası ile alacaklı; icra takibine karşı borçlunun yaptığı itirazın iptali ile İİK.’nun 66. maddesine göre itiraz üzerine duran takibin devamını sağlamayı amaçlamaktadır. Takip hukukundan doğan bu davada tespit edilecek husus, borçlunun icra takibine yapmış olduğu itirazında haklı olup olmadığının belirlenmesidir.
Davanın, başlatılan takibin ve vaki itirazın niteliği gereği, takipte talep edilen alacağın varlığı ile miktarını kanıtlama yükümlülüğü davacı tarafa ait olduğundan, bu kapsamda davacı tarafça bildirilen deliller toplanmış, mahkememizce icra takip dosyasının bir sureti dosyaya kazandırılmış ve sonrasında 09/09/2021 tarihli ara kararla; uyuşmazlığın niteliği itibari ile çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektirdiğinden, iddia, savunma, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre SMMM bilirkişi marifetiyle inceleme yaptırılarak rapor alınmasına karar verilmiştir.
SMMM bilirkişi ... tarafından düzenlenen 04/10/2021 tarihli raporda özetle; davacı şirketçe davalı şirketin maliki olduğu ..., ... plakalı araçların otoyol gişelerinden geçişleri esnasında otoyol ücret geçiş bedellerini ödemeden geçmesi sebebiyle yukarıda detayı verilen geçiş ücreti + geçiş ücretinin 4 katı kadar ceza toplamı 978,50-TL. (asıl alacak) bedelinin davalı taraftan talep edebileceği, 7144 sayılı Torba Kanun ile Torba Kanun'un yürürlük tarihi olan 25/05/2018 tarihi itibari ile sadece tahsil edilmemiş ceza tutarları hakkında uygulanmak üzere, geçiş ücretinin 10 katı tutarındaki cezanın 4 katı olarak değiştirildiği, hazine payı uygulamasının ortadan kaldırıldığı, takibe konu geçiş ücreti + ceza bedeli (195,70-TL. + 782,80-TL. =978,50-TL. asıl alacak, 35,52-TL. işlemiş ticari faiz, 6,39-TL. işlemiş faizin KDV’si olmak üzere toplam 1.020,41-TL. üzerinden davalı şirket adına devam edebileceği, tarafların icra inkar tazminatı ve diğer benzeri taleplerinin değerlendirilmesinde takdirin mahkemeye ait olduğu şeklinde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Bilirkişi raporu dosya taraflarına usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, davacı şirket vekili tarafından bilirkişi raporuna karşı 07/10/2021 tarihli dilekçe ile beyanda bulunulduğu, davalı şirket tarafından rapora karşı herhangi bir beyan ve itirazda bulunulmamıştır.
6100 sayılı HMK.’nun 281/1 maddesine göre; “Taraflar, bilirkişi raporunun, kendilerine tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde, raporda eksik gördükleri hususların, bilirkişiye tamamlattırılmasını; belirsizlik gösteren hususlar hakkında ise bilirkişinin açıklama yapmasının sağlanmasını veya yeni bilirkişi atanmasını mahkemeden talep edebilirler.” HMK.’nun 281. maddesinin gerekçesinde ise maddede rapora itiraz için taraflara tanınmış bulunan 2 haftalık sürenin kesin süre olduğu ve hak düşürücü bir nitelik taşıdığı ifade edilmektedir. Dolayısıyla, taraflar bu süre içerisinde bilirkişi raporuna karşı itirazlarını dile getirmezlerse bilirkişi raporu itiraz etmeyen taraf yönünden kesinleşir, yani itiraz etmeyen taraf artık rapora itiraz olanağını tümüyle kaybeder. Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarında da bilirkişi raporuna yasal süresi içinde itiraz edilmemesi halinde diğer taraf yönünden usulü müktesep hakkın doğacağı belirtilmektedir.
Tüm dosya kapsamı, toplanan ve celbedilen deliller ile dosyada alınan bilirkişi raporu mahkememizce incelenip denetlenmiş, alınan raporun dosyada toplanan delillere, dosya kapsamında mevcut bilgi ve belgelere uygun olduğu, davacı tarafça sunulan davalıya ait araçların ihlalli geçişlerine ilişkin CD’yi de incelemek suretiyle detaylı olarak hazırlandığı, yargısal denetime ve hüküm kurmaya elverişli nitelikte olduğu saptanarak mahkememizce de benimsenmiştir.
6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30/5 maddesine göre; geçiş ücretleri ve cezalardan araç malikleri sorumludurlar. 30431 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanarak 25.05.2018 tarihinde yürürlüğe giren 16.05.2018 tarihli ve 7144 Sayılı Kanun’un 18. maddesi ile değiştirilen ve söz konusu değişikliğin uygulama usulü belirleyen 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanun’a eklenen Geçici Madde 3 ile getirilen düzenleme çerçevesinde; 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü’nün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 5. fıkrası ile 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin 4 (dört) katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. 7144 sayılı yasal ile ve bu yasanın yürürlük tarihi olan 25.05.2018 tarihi itibari ile ve sadece tahsil edilmemiş ceza tutarları hakkında uygulanmak üzere, geçiş ücretinin geçiş tarihinden itibaren 15 gün içerisinde ödenmemesi halinde tahakkuk eden geçiş ücretinin 10 katı tutarındaki ceza; 4 katı olarak değiştirilmiş ve hazine payı uygulaması ortadan kaldırılmıştır. Sonuç olarak; Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5. maddesine göre, 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.
Öte yandan 2004 sayılı İİK.'nun 67/2 maddesine göre; icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için, borçlunun takip sırasında ödeme emrine itiraz etmesi, alacaklının alacağını mahkemede dava ederek haklı çıkması, borçlunun da itirazında haksız olması yasal koşullardandır. İcra inkar tazminatı, aleyhinde yapılan icra takibine haksız olarak itiraz eden borçluya karşı konulmuş bir yaptırımdır. Bunların dışında alacağın likit ve belli olması da gerekir. Alacağın gerçek miktarı belli, sabit veya borçlu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurlar bilinmekte ya da bilinmesi gerekmekte, böylece borçlu tarafından borcun tutarının tahkik ve tayini mümkün ise başka bir ifadeyle borçlu yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda ise alacağın likit ve muayyen olduğunun kabulü zorunludur. (Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 09/10/2019 tarihli, 2019/4054 Esas ve 2019/7699 Karar ve 04/06/2020 tarihli, 2020/2083 Esas ve 2020/2727 Karar sayılı ilamları)
Tüm dosya kapsamına göre, davalı şirkete ait ... ve ... plakalı araçların davacı şirketin işlettiği köprü ve otoyollardan muhtelif tarihlerde ihlalli geçişler yaptığı, bu geçişler nedeniyle ödenmesi gereken ücretlerin davalı tarafça yasal süresi içerisinde ve henüz cezaya uğramadan ödenmediği, bunun üzerine davacı şirket tarafından davalı şirket aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu, mahkememizde görülen huzurdaki davanın İİK.’nun 67. maddesi gereğince 1 (bir) yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı, dosyada alınan 04/10/2021 tarihli bilirkişi raporunda davacı şirketin takip tarihi itibariyle davalı şirketten 978,50-TL. geçiş bedeli+ ceza bedeli olmak üzere 35,52-TL. işlemiş faiz ve 6,39-TL. işlemiş faizin KDV'si olmak üzere toplam 1.020,42-TL. tutarında alacaklı olduğunun tespit edildiği, 25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan; 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 18. maddesi ile; "25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü’nün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesinin 1. ve 5. fıkrasında yer alan "on" ibaresinin "dört" şeklinde değiştirilmiş olduğu, bilirkişi kurulunun 05/07/2021 tarihli ek raporunda yapılan hesaplamanın yasadaki bu değişikliğe uygun olduğu, dosyada alınan raporun uygulamaya ve mevzuata uygun, aynı zamanda hüküm kurmaya elverişli olduğu, sonuç itibariyle takip tarihi itibariyle davalının davacı şirkete toplam 1.020,42-TL. borcu bulunduğu, davalı borçlunun bu miktara yönelik itirazının haklı ve yerinde olmadığı anlaşılmakla, hükme esas alınmasında sakınca görülmeyen ve mahkememizce de benimsenen bilirkişi raporunda tespit edilen miktara göre davanın kabulü ile 978,50-TL. geçiş bedeli+ ceza bedeli olmak üzere 35,52-TL. işlemiş faiz ve 6,39-TL. işlemiş faizin KDV'si olmak üzere toplam 1.020,42-TL.’ye ilişkin itirazının iptali ile takibin talepnamedeki diğer kayıt ve şartlarda aynen devamına, öte yandan takip ve dava konusu geçiş ücretlerine ilişkin alacaklar likit ve davalı borçlu tarafından önceden belirlenebilir nitelikte para alacağı olduğundan, davalı aleyhine %20 oranında hesaplanan 204,08-TL. icra inkar tazminatını da kapsayacak şekilde aşağıdaki gibi karar vermek gerekmiştir.
KARAR : Gerekçede açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulü ile; davalı şirketin .... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasında 978,50-TL. asıl alacak (geçiş ücreti ve ceza), 35,52-TL. işlemiş faiz ve 6,39-TL. işlemiş faizin KDV’si olmak üzere toplam 1.020,42-TL.’ye yönelik itirazının iptaline, takibin talepnamedeki diğer kayıt ve şartlarda aynen devamına,
2-Alacak likit ve belirlenebilir olduğundan, itirazın iptaline karar verilen miktar üzerinden %20 oranında hesaplanan 204,08-TL. icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gerekli 69,70-TL karar ve ilam harcından, 59,30-TL. peşin harcın mahsubu ile kalan 10,40-TL harcın davalıdan alınarak maliyeye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan toplam 1.013,95-TL. yargılama giderinin (59,30-TL başvuru harcı, 59,30-TL peşin harç, 8,50-TL vekalet harcı, 800,00-TL bilirkişi ücreti ve 86,85-TL tebligat, posta ücreti olmak üzere toplam:1.013,95-TL) davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
5-Davacı taraf vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 1.020,42-TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
6-Gider avansının harcanmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, HMK.'nun 6723 sayılı Kanunla değişik Geçici 3. ve 341/2 ve devamı maddeleri uyarınca ve miktar itibarıyla kesin olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda açıkça okunup usulen anlatıldı. 03/11/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır