T.C.
İSTANBUL
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/578 Esas
KARAR NO:2021/787
DAVA:Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ:07/09/2021
KARAR TARİHİ:26/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA DİLEKÇESİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı kurumun ticari defterlerinin muhasebeci ... ' a teslim edildiğini, ancak müvekkili şirketin muhasebecisi olan müteveffa ... 09.07.2019 tarihinde vefat ettiğini, müteveffanın vefatının ardından müvekkili şirket ticari işlerinin aksamaması ve muhasebe kayıtlarının sağlıklı biçimde tutulabilmesi için Mali Müşavir Tuğçe Küçükcan'ı mevcut kayıtların devri ve şirketin muhasebe işlerinin sürdürülmesi konusunda yetkilendirdiğini, yapılandırma kanunu kapsamında ilgili defterlerin kontrolü sağlanırken şirketin belli dönemlere ait ticari defterlerinin mevcut olmadığının yeni fark edildiğini, yapılan incelemelerde 2016-2017-2018 yıllarına ait Yevmiye Defteri, Defteri Kebir, Envanter Defterleri ile "Pay Defteri" ve "Genel Kurul Müzakere ve Karar Defterinin müteveffanın kayıtlarında ve arşivinde bulunmadığının görüldüğünü, bu durum üzerine taraflarınca araştırmalara başlandığını, müteveffanın yakın akrabaları ile görüşüldüğünü ve ilgili defterlerin arandığını, ancak söz konusu defterlere yapılan bütün araştırmalara rağmen ulaşılamadığını, yapılan bütün araştırmaların sonuçsuz kalması üzerine, şirketin hukuki sorumluluğun önlenmesi ve ticaret hayatını sağlıkla sürdürebilmesi adına süre kaybı yaşanmadan derhal zayi olan defterlerin tespiti ve taraflarına zayi belgesi verilmesi talebiyle işbu davayı açma zorunluluğumuz hasıl olduğunu, açıklanan tüm bu nedenlerle fazlaya ilişkin her türlü hakla saklı kalmak kaydıyla, müvekkili şirkete ait 2016, 2017 ve 2018 yıllarına ait yevmiye defteri, defter-i kebir, envanter defteri ile şirketin Pay Defteri, Genel Kurul Müzakere ve Karar Defterinin müvekkil şirketin iradesi haricinde ve kusuru olmaksızın tüm özen ve dikkat borcunu yerine getirmesine rağmen kaybolması nedeniyle ziyaanın tespitine ve taraflarına TTK 82/7 uyarınca zayi belgesi verilmesine karar verilmesini, her halükarda haklı davalarının kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Talep 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 82/7. maddesi gereğince ticari defterin zıyaa uğramasından ötürü zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
6102 Sayılı TTK'nın 82/7. maddesinde; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” düzenlemesine Kanun'un 18/2.maddesinde ise " Her tacirin ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gerekir." düzenlemesine yer verilmiştir.
Tacirin yukarıda bahsedilen kanun maddesinden yararlanabilmesi için ticari defter ve belgelerinin korunabilmesi amacıyla gerekli dikkati ve ihtimamı göstermiş olması gerekmektedir.
Dava dilekçesi ile talep eden şirkete ait defterlerin şirketin muhasebecisi ...'a teslim edildiği adı geçenin 09.07.2019 tarihinde vefatı ile şirket defterlerine tüm aramalara rağmen ulaşılamadığı iddia edilmiştir.
Kanun koyucu zayin öğrenilmesinden itibaren 15 günlük hak düşürücü sürü içerisinde zayi belgesi verilmesi için dava açılabileceğini ön görmüş, davacı zayii tam olarak hangi tarihte öğrendiğini belirtmeden zayi olan belgeleri tespit eder etmez eldeki davayı açtığını iddia etmiş olup mahkememizce zayi olan belgelerin ölen muhasebeci tarafından muhafaza ediliyor olması dava tarihine kadar aramaların sürdürüldüğünün bildirilmesi karşısında eldeki davanın yasal süre içerisinde açıldığı kabul edilmiştir. Ancak talep edenin kanunen saklamakla yükümlü olduğu belgelerin muhafaza edildiği yeri bilmediği, bu belgelerin muhasebecisinin inisiyatifine bıraktığı, muhasebecide bulunan ve zayi olduğu iddia edilen belgeler arasında şirket pay defterinin de bulunduğu gözetildiğinde, talep eden şirketin saklamakla yükümlü olduğu defterleri muhafazasında basiretli tacir gibi hareket etmediği anlaşılmış olup davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR : Gerekçede açıklandığı üzere;
1-)DAVANIN REDDİNE,
2-)Harç peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına
3-)Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-)Davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalan kısmın kararın kesinleşmesi halinde davacıya iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 26/10/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır