T.C.
İSTANBUL
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/84 Esas
KARAR NO: 2022/723
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 03/02/2021
KARAR TARİHİ: 19/09/2022
Mahkememizde görülmekte olan Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (Alacak) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin otel sahibi olup, otellere internet üzerinden hizmet veren ....com internet sitesinden hizmet verdiğini, ... üzerinden yapılan rezervasyonların bedellerinin davacının davalı bankada bulunan ... numaralı ticari hesabına gön derildiğini, davacının, ... üzerinden hizmet verdiği müşterilerin hizmet aldığına dair belgeleri rutin ve düzenli olarak davalı bankanın ilgili şube ve çalışanlarına teslim ettiğini, bilgilendirme yaptığını, herhangi bir usulsüzlüğün bulunmadığını, ....com ile de herhangi bir anlaşmazlığın bulunmadığını, davalı banka tarafından haksız ve hukuka aykırı olarak ....com tarafından yatırılmış olan hak edişler üzerine öncelikle bloke konulduğunu, sonrasında da dövizlerin müvekkilinin herhangi bir izni ve bilgisi olmadan Türk parasına çevrildiğini, hesaptaki paraya tamamen el konulduğunu, bu nedenlerle mağdur edildiğini ve hak kaybına uğrayan davacının iş bu alacak davasını açmak durumunda kaldığını. Müvekkilinin davalı banka nezdinde bulunan ... müşteri numaralı şahsi hesabında, ....com isimli internet sitesinden yapılan rezervasyonlardan kaynaklı olarak 4.683-USD ve 8.567,00-TL bulunmakta iken davalı banka tarafından yapılmış olan usulsüz ve haksız icra işlemleri nedeniyle hesapta bulunan bu bedellere banka tarafından el konulduğunu, icra dosyası itiraz ile durmuş durumda iken davalı bankanın hukuka aykırı ve usulsüz olarak icra işlemlerine devam ettiğini, davacının hesabında bulunan USD cinsinden dövizin, davacının bilgisi ve izni olmadan Türk Lirasın a çevrildiğini, geri kalan 8.567,00 TL'de dahil edilerek bu tutarların hesaptan çekildiğini belirterek, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydı ile alacak taleplerinin kabulüne, davalının haksız ve hukuka aykırı işlemlerinin tespitine, hesaplara konulan blokenin kaldırılması ve davacıdan haksız olarak tahsil edilmiş olan 4.683 USD ve 8.567,00 TL nin bankanın blokeye koyduğu tarihten itibaren en yüksek ticari faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya iadesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ile müvekkili arasında Üye İşyeri Sözleşmesi imzalandığını ve ... ... ( ...) 17/06/2019 tarihinde hesap açılışı gerçekleştiğini, ... unvanı ile çalışan müşteriye mail order işlem yapma yetkisi ve pos cihazı verildiğini, kart sahteciliği ve riskli işlemler sebebiyle harcama itirazları nedeniyle davacıya chargeback geldiğini, üye işyeri sözleşmesinin 12. Sayfa 9. Maddesinde usulsüz işlemlerle ilgili madde de chargeback işlemleri ile ilgili bilgilerin yer aldığı ve davacının imzasının bulunduğunu, itiraz gelen tutarlara Visa/Mastercard anlaşması gereği karşı bankalara müvekkili banka tarafından ödeme yapıldığından davacının hesaplarının 25/12/2019 tarihinde 164.797.69-TL olarak kanuni takibe aktarıldığını, 25/02/2020 tarihinde ise borçlarına mahsuben 37.027,75-TL kanuni takip borcuna tahsilat yapıldığını, davacının hesabına konulmuş bir blokenin olmadığını, davacının mevduat hesabındaki tutarın yasa ve sözleşme hükümleri uyarınca borcuna mahsup edildiğini, davacının imzalamış olduğu şahıs şirketinin ticari ve bireysel hesaplarının ayrılmasına ilişkin muvafakatnamenın virman, takas ve mahsup talimatı ile borcun ödenmemesi halinde banka nezdinde bulunan tüm alacakları, mevduat ve hesapları üzerinde bloke, hapis, mahsup ve takas etme yetkisini davalı bankaya verdiğini,Ayrıca davacı ile davalı banka arasında imzalanan Üye İşyeri Sözleşmesi'nin 15. Maddesinde Bankanın Hapis ve Mahsup hakkı ile ilgili maddeye yer veril d iği,5411 sayılı Bankacılık Kanunu'nun "Mevduatın ve katılım fonunun çekilmesi" başlıklı 61. Maddesinde de bankaların takas mahsup hakkının düzenlendiğim,davacının imzalamış olduğu Üye işyeri Sözleşmesi ve Virman, Takas ve Mahsup Talimatı ile borcun ödenmemesi halinde müvekkili Bankanın nezdinde bulunan tüm alacakları, mevduat ve hesapları üzerinde hapis, mahsup ve takas etme yetkisini kabul ettiğini, müvekkili bankanın yasaya aykırı herhangi bir işlem yapmadığını, yasaların kendisine tanıdığı sınırlar çerçevesinde ve taraflar arasında imzalanmış sözleşme hükümlerine uygun olarak davacının da kabul ettiği hapis hakkını kullandığını, davacı, sözleşmede borcunu ödemediği takdirde Bankanın hesapları üzerinde takas mahsup/hapis hakkı olduğunu kabul etmiş olmasına karşın haksız ve iyi niyete aykırı olarak bu davayı açtığını ve davacının haksız davasının reddini talep etmiştir.
DELİLLER:
Davacı taraf delil olarak; davacıya ait banka hesapları, ... İcra Müdürlüğünün 2020/... esas sayılı dosyası, ... İcra Müdürlüğünün 2020/... ve 2020/... esas sayılı dosyaları, ....com ie yapılmış olan anlaşmaya ilişkin her türlü evrak, ticari defter ve kayıtlar, her türlü tutanak ve belgeler, ihtarnameler, mail yazışmaları, tanık, bilirkişi raporu, uzman raporu, yemin ve her türlü yasal delillere dayanmıştır.
Davalı taraf delil olarak; üye işyeri sözleşmesi, pos şartları, taahhütname, riskli işlemler listesi, her türlü banka kayıtları, tanık, bilirkişi incelemesi, yemin, keşif, Yargıtay kararları ve sair yasal delillere dayanmıştır.
Bilirkişi raporu:
Dosyanın teknik bilgi ve bilirkişi incelemesi gerektirmesi nedeniyle, mahkememizin 24/05/2021 tarihli celsesinde alınan ara karar uyarınca bankacı bilirkişi ... 'in mahememize sunmuş olduğu 03/08/2021 tarihli raporunun hüküm kurmaya elverişli olmadığı anlaşılmakla, mahkememiz 18/10/2021 tarihli celsesinde alınan ara karar uyarınca seçilen bankacı bilirkişi ... ... sunmuş olduğu raporunda: Uluslararası Chargeback kural lan uyarınca, bir itiraz söz konusu olduğunda, üye işyeri bankası tarafından, üye işyerinden itiraz konusu harcamalara ilişkin belgelerin sunulması talep edilmekte, belgelerin verilen süre içerisinde ibraz edilmesi halinde, bu bilgi ve belgeler kan hamili bankasına iletilmektedir kart hamillerinin itirazının giderilip gideni ememesıne ilişkin aksiyon kart hamili bankası taralından alınmakta olduğunu, Nihayetinde Kart Hamili Bankası tarafından, kart hamillerinin itirazının giderilmemesi halinde Uluslararası Kart Çıkartan Kuruluşlara Ait Kurallar tahtında davalı Bankaya bu tutarlar borç geçilmektedir Akabinde borç olarak geçilen bu tutarlar ise Üye İşyeri Sözleşmesi kapsamında üye işyerine borç olarak geçilmekte olduğunu, dava dışı Kart Hamili Bankası tarafından harcama itirazının kart hamili lehine sonuçlandırılması sebebiyle harcama tutarları davah Bankaya borç geçilmiş, daha sonra ise davacı ile davalı Banka arasında kurulu olan Üye İşyeri Sözleşmesi kapsamında harcama tutarları davalı şirketten talep edilmiş, dolayısıyla davacı üye işyeri hem yasada« hem de sözleşmeden doğan ispat yükünü Uluslararası Chargeback kurallarına göre kart hamilleri bankasına ifa edemediğinden 5464 Sayılı Banka Kartlara ve Kredi Karttan Kanununun İspat Yükü başlıklı 32 inci maddesi ile yukarıda Yargıtay karan doğrultusunda, davacının dava dışı asıl kart sahiplerine verdiği hizmetlerin dogruluğunu, kart hamili bankalara ispati ay anladığından davalı bankanın kart hamili bankalara yapmış olduğu ödemeler neticesinde davacıdan alacaklı olduğu,Bu alacağı 25/12/2019 tarihinde 164.797.69 TL olarak kanuni takibe aktarıldığını, akabinde imzalanan sözleşmenin "BANKA NIN HAPİS VE MAHSUP HAKKrbaşlıklı B. maddesine" Üye İşyeri, işbu Sözleşmeden doğan tüm alacaklarını teminen Banka nezdinde açılmış ve açılacak tüm hesapları ile doğmuş veya doğacak her türlü hak ve alacakları üzerinde Banka'mn rehin hakkı bulunduğunu, BankaYıın bu hesaplardan re sen takas, mahsup ya da virinan yetkisi olduğunu peşinen kabul, beyan ve taahhüt eder/' İstinaden 25/02/2020 tarihinde borçlarına mahsuben 37.027,75 TL kanuni takip borcuna tahsilat yapıldığından davacının 37.027,75 TL lık alacak talebinin yerinde olup olmadığının keyfiyeti 6100 sayılı HMK 282 hükmü de gözetilmek kaydıyla ve 6754 sayılı Kanun un md 3/3 ile HMK md. 266/c.2 uyannea bilcümle hukuki tavsif takdir tamamıyla ve münhasıran mahkemeye ait olduğuna dair rapor sunmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
Dava; bankacılık işlemlerinden kaynaklanan alacak davasıdır.
Dava dışı kart hamili bankası tarafından harcama itirazının kart hamili lehine sonuçlandırılması sebebiyle harcama tutarları davalı bankaya borç geçilmiş olup sonrasında ise davacı ile davalı banka arasında kurulu olan üye işyeri sözleşmesi kapsamında harcama tutarlarının davacıdan tahsili amacıyla davalı banka tarafından davacının hesabı üzerine bloke konulması ve haksız tahsilat yapılması nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemi ile eldeki dava açılmıştır.
Tarafların iddia ve savunmaları, bilirkişi raporları ile dosyamızda bulunan tüm bilgi ve belgeler bir arada değerlendirildiğinde; inceleme konusu alanın hukuk dışı uzmanlık gerektiren bankacılık alanına ilişkin olması nedeniyle öncelikle 03/08/2021 tarihli raporun alındığı, bahsi geçen raporun hüküm kurmaya elverişli olmaması nedeniyle bankacı bilirkişi ... ...'dan 19/04/2022 tarihli raporun alındığı, raporda özetle davacı üye işyeri hem yasada, hem de sözleşmeden doğan ispat yükünü Uluslararası Chargeback kurallarına göre kart hamilleri bankasına ifa edemediğinden 5464 Sayılı Banka Kartlara ve Kredi Karttan Kanununun İspat Yükü başlıklı 32 inci maddesi ile yaygın içtihatlar doğrultusunda, davacının dava dışı asıl kart sahiplerine verdiği hizmetlerin dogruluğunu, kart hamili bankalara ispatlayamadığından, davalı bankanın kart hamili bankalara yapmış olduğu ödemeler neticesinde davacıdan alacaklı olduğu, bu alacağı 25/12/2019 tarihinde 164.797,69 TL olarak kanuni takibe aktarıldığını, akabinde imzalanan sözleşmenin "BANKA NIN HAPİS VE MAHSUP HAKKI başlıklı B. maddesine" Üye İşyeri, işbu Sözleşmeden doğan tüm alacaklarını teminen Banka nezdinde açılmış ve açılacak tüm hesapları ile doğmuş veya doğacak her türlü hak ve alacakları üzerinde davalı bankanın rehin hakkı bulunduğunu, BankaYıın bu hesaplardan re sen takas, mahsup ya da virinan yetkisi olduğunu peşinen kabul, beyan ve taahhüt eder/' İstinaden 25/02/2020 tarihinde borçlarına mahsuben 37.027,75 TL kanuni takip borcuna tahsilat yapıldığının tespit edildiği, işbu raporun denetime ve hüküm kurmaya elverişli, mevzuata uygun olarak hazırlanmış olması nedeniyle rapora itibar edilerek, davalı bankanın davacıdan alacaklı olduğu ve taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 'bankanın hapis ve mahsup hakkı' başlıklı b. maddesi uyarınca davacı hesapları üzerine bloke koyup tahsilat yapması işlemlerinde herhangi bir usulsüzlük bulunmadığı kanaatine varıldığından, davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelere binaen;
1-Davanın reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gerekli olan 80,70 TL maktu karar ve ilam harcının, başlangıçta yatırılan 632,33-TL peşin harçdan mahsubu ile bakiye 551,63-TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve takdir olunan 9.200,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan 37,00-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabulucu ücretinin davacıdan alınarak maliyeye gelir kaydına,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup ana hatları ile anlatıldı.19/09/2022
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı
Bu belge 5070 sayılı Yasa uyarınca güvenli E-İMZA ile imzalanmıştır.