T.C.
İSTANBUL
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/252 Esas
KARAR NO:2022/598
DAVA:Ticari Şirket (Bilgi Alma Ve İnceleme Hakkı İhlali)
DAVA TARİHİ:13/04/2022
KARAR TARİHİ:16/06/2022
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonrasında;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı şirketin %15 oranında paya sahip ortağı olduğunu, davalı şirketin 29/03/2022 tarihli 2021 yılı Olağan Genel Kurul Toplantısında, TTK 420 md kapsamında toplantının bir ay ertelenmesini talep ettiğini ve finansal tablolara ilişkin bilgi alma ve inceleme talep ettiği noktaları tutanağa şerh olarak yazdırdığını, 14/03/2022 tarihli ihtarnamede belirttiği ve toplantı tutanağına şerh düşürdüğü 28 madde bulunduğunu, bu hususların genel kurul sonrası tarafına verileceği yönünde ... tarafından toplantı tutanağına not düşüldüğünü, hazırlanmış PDF dosyalarının televizyon ekranından gösterileceği, bunun dışında bilgi verilmeyeceğinin ifade edilmesi üzerine dürüst hesap verme ilkesine uygun bilgi verilmeyeceğine kanaat getirerek durumu bir tutanak ile tespit ettiklerini, davalı şirketin 29/03/2022 tarihli olağan genel kurul toplantısı öncesinde ve sonrasında herhangi bir bilgi veya belgenin temin edilemediğini, davalı şirket yönetiminin bu tutumunun dürüst hesap vermek ilkeleri ile bağdaşmadığını ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle davalı şirket merkezinde TTK 437 md gereğince bilgi alma ve inceleme hakkı tanınmasına ve dilekçesinde bildirdiği konularda belgelerin birer örneğinin dizi pusulasına bağlanarak PDF formatında CD olarak hazırlanıp müvekkiline verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın, 29/03/2022 tarihli genel kurul toplantısının üzerinden kanuni süre olan 10 gün geçtikten sonra açıldığını, süresinde açılmayan davanın usulden reddi gerektiğini; davacının talebinin TTK 437.md kapsamını aştığını, davacının davalı şirketin ticari sır niteliğindeki belgeleri de kapsayan talep konusu tüm belgelerin bir örneğinin tarafına verilmesini talep ettiğini, TTK 437/5 maddesindeki dava şartlarının oluşmadığını, davacıya tebliğ edilen olağan genel kurula davet mektubu ekinde bilanço, finansal tablolar ve yıllık faaliyet raporunun gönderildiğini, yasal olarak gönderilmesi gereken bilgi ve belgelerden fazlasının kendisine gönderildiğini, gerekli bilgilendirmenin yapıldığını, davacının zaten bilgi alma hakkını kullandığını, bu nedenle inceleme hakkı sağlanmış olduğundan davacının dava açma hakkı bulunmadığını, bilanço, finansal tablolar ve yıllık faaliyet raporunun davacıya tebliğ edilmiş olması karşısında davacı tarafından ihtarname keşide edilerek bilgi alma hakkının kullanılmak istendiğini, davalı şirke yetkilileri tarafından davacının talebinin iyi niyetli düşüncelerle kabul edilerek randevu olarak verildiğini, davacının inceleme günü istediği tüm bilgi ve belgelerin incelenmek üzere davacıya dijital ortamda sunulduğunu, ilgililerin davacıya bilgi vermek üzere salonda hazır bulunduğunu, davalı şirketin davacıya fiziki olarak belge sunmamasının nedeninin belgelerin dijital ortamda tutulması yanında davacının daha önce fiziki sunulan evrakları davalı şirket yetkililerinin haberi ve izni olmaksızın alarak şirket dışına çıkarmasından kaynaklandığını, davacının eylemlerinin kötü niyetli olduğunu, davacının iddialarının haksız olduğunu, davacının asıl amacının bilgi alma hakkını kullanmak olmadığını, şirket yöneticileri ile husumetinden dolayı rahatsızlık vermek olduğunu ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle davanın reddine savunmuş; davacının, HMK 329/1 gereği davalı ile kararlaştırılan vekalet ücreti olan 20.000 TL'nin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine, HMK madde 329/2 gereği davacının 5.000 TL disiplin para cezası ödemesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava; TTK'nın 437.maddesinde düzenlenen bilgi alma ve inceleme hakkı verilmesi istemine ilişkindir.
Davalı şirketinin adresinin "..." olması nedeniyle, mahkememiz işbu davaya bakmaya yetkili olup; davacının davalı şirketteki payı dikkate alındığında eldeki davada davacılık sıfatı bulunmaktadır.
Olaya uygulanması gereken TTK'nın 437.maddesi; "(1) Finansal tablolar, konsolide finansal tablolar, yönetim kurulunun yıllık faaliyet raporu, denetleme raporları ve yönetim kurulunun kâr dağıtım önerisi, genel kurulun toplantısından en az onbeş gün önce, şirketin merkez ve şubelerinde, pay sahiplerinin incelemesine hazır bulundurulur. Bunlardan finansal tablolar ve konsolide tablolar bir yıl süre ile merkezde ve şubelerde pay sahiplerinin bilgi edinmelerine açık tutulur. Her pay sahibi, gideri şirkete ait olmak üzere gelir tablosuyla bilançonun bir suretini isteyebilir.
(2) Pay sahibi genel kurulda, yönetim kurulundan, şirketin işleri; denetçilerden denetimin yapılma şekli ve sonuçları hakkında bilgi isteyebilir. Bilgi verme yükümü, 200 üncü madde çerçevesinde şirketin bağlı şirketlerini de kapsar. Verilecek bilgiler, hesap verme ve dürüstlük ilkeleri bakımından özenli ve gerçeğe uygun olmalıdır. Pay sahiplerinden herhangi birine bu sıfatı dolayısıyla genel kurul dışında bir konuda bilgi verilmişse, diğer bir pay sahibinin istemde bulunması üzerine, aynı bilgi, gündemle ilgili olmasa da aynı kapsam ve ayrıntıda verilir. Bu hâlde yönetim kurulu bu maddenin üçüncü fıkrasına dayanamaz.
(3) Bilgi verilmesi, sadece, istenilen bilgi verildiği takdirde şirket sırlarının açıklanacağı veya korunması gereken diğer şirket menfaatlerinin tehlikeye girebileceği gerekçesi ile reddedilebilir.
(4) Şirketin ticari defterleriyle yazışmalarının, pay sahibinin sorusunu ilgilendiren kısımlarının incelenebilmesi için, genel kurulun açık izni veya yönetim kurulunun bu hususta kararı gerekir. İzin alındığı takdirde inceleme bir uzman aracılığıyla da yapılabilir.
(5) Bilgi alma veya inceleme istemleri cevapsız bırakılan, haksız olarak reddedilen, ertelenen ve bu fıkra anlamında bilgi alamayan pay sahibi, reddi izleyen on gün içinde, diğer hâllerde de makul bir süre sonra şirketin merkezinin bulunduğu asliye ticaret mahkemesine başvurabilir. Başvuru basit yargılama usulüne göre incelenir. Mahkeme kararı, bilginin genel kurul dışında verilmesi talimatını ve bunun şeklini de içerebilir. Mahkeme kararı kesindir.
(6) Bilgi alma ve inceleme hakkı, esas sözleşmeyle ve şirket organlarından birinin kararıyla kaldırılamaz ve sınırlandırılamaz.
" hükmünü içermektedir.
Yapılan yargılama, davacı tarafın iddiaları, davalının savunması ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Davacının davalı şirketin ortağı olduğu, ... 25.Noterliğinin 14/03/2022 tarihli ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile bilgi alma ve inceleme talep ettiği hususları 28 madde olarak bildirdiği, 29/03/2022 tarihinde yapılan 2021 yılına dair olağan genel kurul toplantısında TTK 420 maddesine dayanarak toplantının bir ay geriye bırakılmasını talep ederek finansal tablolara ilişkin bilgi alma ve inceleme talep ettiği hususları toplantı tutanağına şerh olarak düşürdüğü, davalı şirket ile toplantı yapılarak talep ettiği bilgilerin PDF ortamında hazırlanarak davacıya sunulduğu ancak, şirkete ait tv ekranından bakıp okunabileceğinin ve yazılı kağıt olarak toplantı masasında incelemesine izin verilmeyeceğinin, bunun üzerine davacının bu kadar uzun belgeleri televizyon ekranından okumasının mümkün olmadığının toplantı odasında incelenmek üzere dökümler ve fotokopilerin toplantı masasında çalışmasına izin verilmediği takdirde çalışma yapamayacağını beyan ettiğinin ve yazılı kağıt CD olarak herhangi bir döküman bilgi alınmadan tespit mahallinin terk edildiğinin tutanağa geçirildiği, olağan genel kurul toplantı tutanağı da incelendiğinde, davacının muhalefet şerhini tutanağa işlettiği görülmüştür.
Davacı taraf, TTK 437.maddesi kapsamında bilgi alma hakkı istemiş; davalı taraf ise, davacının bu talebinin kabul edilerek istediği hususların CD'ye kaydedilerek şirkete ait televizyon ekranında davacıya gösterilmek suretiyle bilgi alma hakkının kullandırıldığını savunmuştur. Davacının bilgi alma hakkını kullanmak istediği hususlarda herhangi bir yazılı döküman sunulmadan ve bu dökümanlar üzerinde yeteri kadar sürede fiziki olarak inceleme imkanı tanınmadığından ve yoğun muhasebe kayıtları içeren çok sayıda dökümanın televizyondan CD'nin gösterilmesi şekliyle bilgi alma hakkının kullanıldığından bahsedilemeyeceği, bilgi alma ve inceleme hakkı kullandırılırken verilecek bilgilerin hesap verme ve dürüstlük ilkeleri bakımından özenli ve gerçeğe uygun olması gerektiği, sırf hakkın görünüşte kullanılmasını sağlamak amacıyla baştan savma ve özensiz şekilde, sınırlı sürede binlerce sayfalık bilgilerin ekrana yansıtılması şeklinde yapılan bir bilgi edinmenin yasanın koruduğu menfaat dengesine de aykırılık oluşturduğu anlaşıldığından davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki kararı vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜ ile;
1-Davalı şirketin 2021 yılına ilişkin hesapları üzerinde;
"Yönetim Kurulu üyelerine ödenen ücretler ile vergi ve SGK kesintilerinin dökümü
Avukatlara ödenen ücretlerin dökümü
Şirket ile ... A.Ş. ve ... A.Ş. arasındaki kira sözleşmelerinin suretleri ile yapılan ödemelerin dökümü
Şirket ile ...’ın sahip olduğu limited şirketler arasındaki kira sözleşmelerinin suretleri ile yapılan ödemelerin dökümü
Şirketin sahip olduğu veya kiraladığı motorlu taşıtlara ilişkin her türlü sözleşme, ödeme ve giderlerin dökümü
R Blok 1 ve 2 nolu dairelerin kira sözleşmelerinin suretleri ile hesapların dökümü
31/12/2021 tarihli kapanış öncesi ayrıntılı mizan dökümü
Mukayese amacıyla 31/12/2019 ve 31/12/2020 tarihli kapanış öncesi ayrıntılı mizan dökümleri
Kasa ve alt hesaplarının dökümü(100 ve alt hesapları)
Bankalar ve alt hesaplarının dökümü(102 ve alt hesapları)
Alıcılar ve alt hesaplarının dökümü(120 ve alt hesapları)
Ortaklardan Alacaklar ve alt hesaplarının dökümü(131 ve alt hesapları)
Verilen Sipariş Avansları ve alt hesaplarının dökümü(159 ve alt hesapları)
İndirilecek K.D.V. ve alt hesaplarının dökümü(191 ve alt hesapları)
Satıcılar ve alt hesaplarının dökümü(320 ve alt hesapları)
Ortaklara Borçlar ve alt hesaplarının dökümü(331 ve alt hesapları)
Personele Borçlar ve alt hesaplarının dökümü(335 ve alt hesapları)
Sermaye ve alt hesaplarının dökümü(500 ve alt hesapları)
Hizmet Üretim Maliyeti ve alt hesaplarının dökümü(740 ve alt hesapları)
Genel Yönetim Giderleri ve alt hesaplarının dökümü(770 ve alt hesapları)
Şirketin kira gelirlerini gösteren tüm ana ve alt hesapların dökümü
Kanunen Kabul Edilmeyen Giderlerin dökümü
Diğer tüm ana ve alt hesapların dökümü
2021 yılı içinde sermaye yapısını değiştiren yönetim kurulu kararlarının fotokopisi
2021 yılına ait işlemleri gösteren muavin dökümünün pdf olarak dijital sureti
Ortaklar Pay Defterinin 2021 yılında işlem gören sayfalarının fotokopisi
2021 yılı Aylık Ücret Bordrolarının ve SGK bildirgelerinin fotokopisi
2021 yılı KDV, Muhtasar, Geçici Vergi ve Kurumlar Vergisi beyannameleri ile bunların tahakkuk fişlerinin birer sureti"
Konularında karardan sonra davalı şirkete en az 15 önceden çekeceği ve tebliğ ettireceği ihtarname ile belirlediği 3 iş günü içerisinde sabah 09:00 akşam 17:00 saatleri arasında davacıya bilgi alma ve inceleme hakkı kullandırılmasına,
2-Davalı şirketin davacı tarafından belirlenen iş günlerinde incelenecek evrakları hazır etmesine, ayrıca birer örneğinin PDF formatında CD içerisinde davacıya verilmesine, dilerse davalı tarafından inceleme günlerinde kendi uzmanlarının inceleme esnasında bulundurabilmesine,
3-Davacının belirlenen günde bilgi edinme ve inceleme esnasında 1 Mali Müşavir ve 1 Hukukçu (Avukat) yanında bulundurabilmesine, çekeceği ihtarnamede söz konusu yardımından yararlanacağı Mali Müşavir ve Hukukçunun isimlerinin de bildirilmesine,
4-Peşin harç karar harcını karşıladığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
5-Davacı taraf vekille temsil olduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve takdir olunan 5.100 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafça yapılan 80,70 TL başvuru harcı, 11,50 TL vekalet harcı, 80,70 TL peşin harç ve 81,50 TL tebligat gideri olmak üzere toplam 254,40 TL yargılama giderinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, nitelik itibarı ile kesin olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/06/2022
Başkan ...
¸e-imzalı
Üye ...
¸e-imzalı
Üye ...
¸e-imzalı
Katip ...
¸e-imzalı
Bu belge 5070 sayılı Yasa uyarınca güvenli E-İMZA ile imzalanmıştır.