T.C.
İSTANBUL
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/840 Esas
KARAR NO:2022/1150
DAVA:Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ:14/12/2022
KARAR TARİHİ:15/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Keşidecisi müvekkili ... olan; 04.05.2015 ibraz tarihli, ... A.Ş. ... şubesinin ... sıra numaralı 23.800,00 TL bedelli çek, 16.02.2015 ibraz tarihli, ... A.Ş. ... şubesinin ... sıra numaralı 38.800,00 TL bedelli çek, 17.11.2014 ibraz tarihli, ... A.Ş. ... şubesinin ... sıra numaralı 11.880,00 TL bedelli çek, 27.10.2014 ibraz tarihli, ... A.Ş. ... şubesinin ... sıra numaralı 9.880,00 TL bedelli çek, 02.03.2015 ibraz tarihli, ... A.Ş. ... şubesinin ... sıra numaralı 23.800,00 TL bedelli çek, 09.02.2015 ibraz tarihli, ... A.Ş. ... şubesinin ... sıra numaralı 18.800,00 TL bedelli çek ve 27.10.2014 ibraz tarihli, ... A.Ş. ... şubesinin ... sıra numaralı 26.880,00 TL bedelli çeklerin müvekkilinde iken zayi olduklarını belirterek, çeklerin iptalini talep ve dava etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava; Türk Ticaret Kanunu’nun 757. ve izleyen maddeleri hükümlerine istinaden açılan ve davacı tarafça yolda düşürülmek suretiyle kaybolduğu ileri sürülen dava konusu çeklerin zayi nedeniyle iptali istemine ilişkindir.
Davanın yasal dayanağı, TTK.'nun 757, 764. maddeleri ile TTK.'nun 818/1-s. maddesi delaleti ile TTK.'nun 764. maddesi olup, huzurdaki dava çekişmesiz yargı kapsamına giren hasımsız davalardandır. Bu nitelikteki davalarda kural olarak duruşma yapılması zorunlu değildir. Bu nedenle dosyadaki dava dilekçesi ile ekinde sunulan belgelere ve davacı tarafça iddianın ileri sürülüş biçimine göre mahkememizce duruşma açılmasına gerek dahi görülmeden dosya üzerinde inceleme yapılmıştır.
Zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkı lehtar ve hamile tanınmış bir haktır. Keşidecinin bu yasal hükümlere dayanarak iptal davası açma hakkı yoktur. Bir başka ifade ile zayi nedeniyle çek iptali davasını ancak çekin meşru hamili açabilir.
Davacı vekilinin dava dilekçesindeki beyanlarından dava konusu çekin keşidecisinin davacı olduğu anlaşılmaktadır. TTK. hükümlerine göre keşideci, kaybettiği çekin bedeli kendisinden talep edildiğinde veya çekin kimde olduğunu öğrendiğinde hasım göstererek borçlu olmadığının tespiti yönünde dava açmak ve o aşamadan sonra gerekli tedbirleri istemek hakkına sahip bulunduğundan, keşidecinin zayi nedeniyle çek iptali davası açmada hukuki yararı bulunmamaktadır.
Keşideci konumunda olan davacının zayi olduğunu iddia ettiği dava konusu çeklerin zayi nedeniyle çek iptali dava açması mümkün olmadığı, bu nedenle aktif husumetinin bulunmadığı, bu aşamada mahkememizce başkaca araştırmayı gerektirir bir hususun kalmadığı anlaşılmakla HMK.’nun 320. maddesi gereğince dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
KARAR: Gerekçede açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının aktif husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,
2-Harç peşin alınmış olmakla başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansının harcanmayan kısmının karar kesinleştiğinde istek halinde davacı tarafa iadesine,
Dair, HMK 345 maddesi uyarınca kararın taraflara tebliğ edildiği tarihten başlayarak iki hafta içinde HMK 342 maddesi gereğince düzenlenmiş dilekçe ile HMK 343 maddesi uyarınca mahkememize veya başka bir mahkemeye yapılacak başvuru ile HMK 341/1 maddesi uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olarak dosya üzerinden karar verildi. 16/12/2022
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı