T.C.
İSTANBUL
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/287 Esas
KARAR NO:2024/316
DAVA:Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali
DAVA TARİHİ:28/04/2023
KARAR TARİHİ:09/05/2024
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonrasında;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkillerinin davalı kooperatifin ortakları ve pay sahipleri olduklarını, davalı kooperatifin 02/04/2023 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısında alınan kararların paydaşlıktan doğan kişisel haklara ve hakkaniyete aykırı olduğunu, müvekkillerinin iptali istenen kararlara red oyu verdiklerini ve şerhlerini tutanağa geçirdiklerini; imar izni olmayan taşınmaz üzerinde gerçekleşmesi planlanan inşa işlerine ilişkin gündemin 5.maddesi ile alınan kararın iptalinin gerektiğini, bu hususta daha önceki genel kurul toplantılarında aynı yönde alınan kararların iptali istemli derdest davaların bulunduğunu, sözleşmelerin imzalanması ve inşaat işlerinin faaliyete geçmesi ile kooperatif ve ortakların geri dönülmez zarar uğrayacaklarını; sözleşmelerin kabul edilmesi kooperatif ana sözleşmesine, Kooperatifler Kanunu'na, Kat Mülkiyetleri Kanunu'na ve ilgili mevzuata aykırı olduğunu ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle davalı kooperatifin 02/04/2023 tarihinde yapılan Olağanüstü Genel Kurul toplantısında gündemin 5.maddesiyle alınan kararın iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; alınan genel kurul kararların usul ve yasaya, kooperatif ana sözleşmesinde belirtilen amaç ve faaliyetlere uygun olduğunu ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle davanın reddini savunmuştur.
Davacılar ... tarafından açılan dava yönünden;
Davacılardan ... vekili 29/03/2024 tarihli, ... 21/06/2023 tarihli, ... 03/07/2023 tarihli ve ... 03/07/2023 tarihli dilekçeleri ile, davadan feragat ettiklerini bildirmişlerdir.
Davadan feragat HMK'nun 307 ve 309. maddelerin hükümleri gereğince uyuşmazlığı ve dolayısıyla davayı sona erdiren, davalı tarafın kabulünü gerektirmeyen ve kesin mahkeme hükmünün hukuksal sonuçlarını doğuran bir taraf işlemidir.
HMK'nın 307.maddesi hükmüne uygun olarak davacının davadan feragatinin mahkemece saptanması halinde feragat sebebiyle davanın reddine karar verilmesi gerekir. Davacı ... vekilinin vekaletnamesindeki yetki durumu incelendiğinde davadan feragate yetkili olduğu, diğer davacılar ..., ... ve ...'nun bizzat feragat ettikleri anlaşılmaktadır. Feragat bildirimi de HMK.nun 307. maddesi hükmüne uygun olarak mahkemece tespit olunmuştur. Bu yasal nedenlerle anılan davacılar tarafından açılan davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Diğer davacılar tarafından açılan dava yönünden;
Dava; davalı kooperatifin 02/04/2023 tarihli genel kurul toplantısında gündemin 5.maddesiyle alınan kararların iptali istemine ilişkindir.
Olaya uygulanması gereken 1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 53.maddesi; "Aşağıda yazılı kimseler kanuna, anasözleşme hükümlerine ve iyi niyet esaslarına aykırı olduğu iddiası ile Genel Kurul kararları aleyhine, toplantıyı kovalıyan günden başlamak üzere bir ay içinde, kooperatif merkezinin bulunduğu yerdeki mahkemeye başvurabilirler.
1.Toplantıda hazır bulunup da kararlara aykırı kalarak keyfiyeti tutanağa geçirten veya oyunu kullanmasına haksız olarak müsaade edilmiyen yahut toplantıya çağrının usulü dairesinde yapılmadığını veyahut gündemin gereği gibi ilan veya tebliğ edilmediğini yahut da Genel Kurul toplantısına katılmaya yetkili olmıyan kimselerin karara katılmış bulunduklarını iddia eden pay sahipleri;
2.Yönetim Kurulu;
3.Kararların yerine getirilmesi Yönetim Kurulu üyeleri ile denetçilerin şahsi sorumluluklarını mucip olduğu takdirde bunların her biri;
Bozma davasının açıldığı ve duruşmanın yapılacağı gün, Yönetim Kurulu tarafından usulen ilan olunur.
Birinci fıkrada yazılı bir aylık hak düşüren sürenin sona ermesinden önce duruşmaya başlanılamaz. Birden fazla bozma davası açıldığı takdirde, davalar birleştirilerek görülür.
Mahkeme, kooperatifin isteği üzerine muhtemel zararlarına karşı davacıların teminat göstermesine karar verebilir. Teminatın mahiyet ve miktarını belirtmek mahkemeye aittir.
Bir kararın bozulması bütün ortaklar için hüküm ifade eder." hükmünü içermekte olup;
Anılan madde hükmü gereğince iptal davası açabilmek için toplantıda hazır bulunan ilgilinin karara olumsuz oy vermesi ve bu muhalefetini usulüne uygun tutanağa tutanağa geçirtmesi veya divan başkanlığına vermesi yasal zorunluluktur.
Genel kurulun toplantıya çağırılmasına ilişkin usullere uyulmaması tek başına alınan kararların iptali sonucunu doğurmaz. Ayrıca alınan kararların kanuna, ana sözleşmeye ve iyiniyet kurallarına aykırı bulunduğunun kanıtlanması gerekmektedir. Çağrıdaki usulsüzlüğün yaptırımı, genel kurula katılmayan ortağa kararlara muhalefet şerhi yazdırmadan süresinde dava açma hakkı vermesidir. Ancak, çağrıdaki usulsüzlüğe rağmen genel kurula katılan ortağın iptal davası açması için, yine alınan karara karşı oy kullanması ve muhalefetini tutanağa yazdırması yasal zorunluluktur. Aksi halde, ortağın dava hakkı olmayacaktır. Başka bir anlatımla Genel Kurul'da alınan karara karşı iptal davası açmak için genel kurula katılıp alınan kararlara karşı oy kullanılması ve bunun yanında muhalefet şerhinin tutanağa yazdırılması gerekmektedir.
Davalı kooperatifin merkez adresi itibariyle (Beyoğlu) iş bu davaya bakmaya Kooperatifler Kanunu 53.maddesi gereğince mahkememiz yetkilidir. Toplantının yapıldığı tarih ve dava tarihi itibari ile davanın 1 aylık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı görülmüştür.
İddia ve savunmaların ileri sürülüş biçimine göre, uyuşmazlığın niteliği itibari ile çözümü uzmanlık gerektirdiğinden; dava konusu kararların, iptal koşullarının bulunup bulunmadığının tespiti için bilirkişi kurulu raporu alınmasına karar verilmiş; taraf ticari defter ve kayıtları, getirtilen-sunulan belgelerle birlikte dosya konusunda uzman bilirkişiler İnşaat Mühendisi ..., SMMM ..., Kooperatif bilirkişisi ... ve Borçlar Mevzuatından Kaynaklı Nitelikli Hesaplamalar Uzmanı ...'ya tevdi edilmiş, adı geçen bilirkişi kurulu tarafından düzenlenen 21/02/2024 tarihli raporun dosya arasında olduğu görülmüştür.
Alınan bilirkişi kurulu raporunda özetle; davacıların davalı kooperatifin üyesi oldukları, davacıların davalı kooperatifin 02/04/2023 tarihli genel kurul toplantısına iştirak ettikleri ve iptali istenen gündem maddesi ile ilgili olarak muhalefet şerhlerini usulüne uygun biçimde zapta yazdırdıkları; davanın da yasada belirtilen süre içinde açıldığı;
Kooperatif ana sözleşmesinin 33.md kapsamında toplanma nisabı şartının sağlandığı, dava konusu kararın alınması için yeterli çoğunluğun sağlandığı;
Davalı ...İşletme Kooperatifi'nin amacı ... İnşaat ve ... Adi Ortaklığı arasında düzenlendiği görülen Taşınmaz Satış Vaatli Eser Sözleşmesi ile Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi” içeriğinde belirtilen alt yapı üst yapısının yapılarak ve sayılan ihtiyaçların giderilmesinin gerekliliği ile ... Mah. 577 ada 7 parselden yükleniciye arsa verilmesinden sonra konut ve ticari yapı inşa edilmesi doğrudan kooperatif ana amacına hizmet etmediği gibi yüklenici firmaya arsa devredilmesi kapsamında mal varlığını azaltıcı bir işlem olduğu, kooperatif ana sözleşmesinin 23 maddesinin 8. bendine göre elden çıkarılacak arsanın asgari bedeli genel kurulda üyelere açıklanmamış, imar izninin yargı kararlarına bağlı riskler taşıması, Proje Kurulu'nca teklif alınan yüklenici firmaların listesi ve teklif içeriği ile kabul edilen ... ... A.Ş. - ... Ortaklığı teklifinin içeriği ve neden kabul edildiğinin hesaplanabilir, açık ve anlaşılır izahatının yazılı veya sözlü şekilde genel kurulda üyelere yapılmaması gibi bazı belirsizlikler vasat düzeydeki bir kooperatif ortağının genel kurulda tereddütlü şekilde oy kullanmasına yol açtığı, kooperatif açısından önemli” ... devri, inşaatı ve parasal değer arzeden bu sözleşmelerin kabul edildiği genel kurulun 5. Maddesinin amacına uygun olmadığı, Parsel Kat Malikleri Kurulu kararına ihtiyaç olduğu, Taşınmaz Satış Vaatli Eser Sözleşmesi'nde 5.madde de Altyapı İhtiyaçlarının Giderilmesi başlığı altında siteyi oluşturan parsellerde altyapı/üstyapının yüklenici tarafından gerçekleştirileceği, 5.9.maddede “imar yollarıyla tapulu parsellerimizin kesiştiği noktalar (815 ada | parselin girişi ve çıkışları) bariyer. plaka sistemi, kapan vb. güvenlik tedbirleri alınacaktır” açıklamasının yazlıkçı kooperatif ortaklarının denize ulaşmasını engelleyici/zorlaştırıcı belirsizlikler taşıdığından üyeler arasında hak ve vecibelerde eşitlik kuralını izah eden Kooperatif Kanunu 23. madde kapsamında denize kolay ulaşım sağlayan üyeler ve denize ulaşımı kısıtlanmış üyeler olarak ikili ayrıma ve eşitsizliğe de yol açabileceğinden üyeler zararına telafi edilemez hak kaybına yol açabileceğinin anlaşıldığı, kooperatifin alt yapı üst yapısının (su arıtma tesisi, su deposu, personel lojmanı, wc, cafe, duş kabini vb.) yapılarak ve sayılan ihtiyaçların giderilmesi için ana sözleşmesinin “Ortaklık Payı Dışındaki Giderlere Katılma Payı” başlığı altındaki 21. maddede belirtilen ortaklardan aidat alınması gerektiği, Kooperatif yönetim kurulu, genel kurul kararlarına bağlı olarak üyelerden aidatlarını toplamak görevi kapsamında ödemeyen ortaklar hakkında yasal işlem başlatma yetkisine sahip olup aidat ödemelerini “sıfırlama” amacıyla, önemli mali hacim barındıran sözleşmeler yapılması, arsa devri, inşaat vb. işlemlere başvurması amaca ve ihtiyaca uygunluk yönünden uygulamada yaygınlığı olmayan, ihtiyaç ile maliyet riski açısından önemli orantısızlık ve belirsizlik taşıdığından kararın kanuna, ana sözleşmeye ve iyi niyet kurallarına uygun olmadığı, kararın yeterli şartları taşımadığından iptal edilmesi gerektiği; kararın, ortakların ekonomik yönden zararına sebep olduğu yönünde görüş bildirilmiştir.
Alınan bilirkişi kurulu raporu gerekçeli, denetlenebilir, dosya içeriğine uygun ve uyuşmazlığı çözmeye yeterli görüldüğünden, raporlara yönelik itirazlar yerinde görülmemiş, mahkememizce de benimsenmiş ve hükme esas alınmıştır.
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmaları, alınan ve benimsenen bilirkişi kurulu raporu ile toplanıp değerlendirilen delillere göre; davacıların, üyesi oldukları davalı kooperatifin 02/04/2023 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısına iştirak ettikleri, iptali istenilen dava konusu karara olumsuz oy kullandıkları ve alınan karara muhalefet şerhi yazdırdıkları, davacıların gündem maddesiyle bağlı olarak alınan kararın iptaline ilişkin dava açma koşullarının bulunduğu anlaşılmaktadır.
Benimsenen bilirkişi kurulu raporunda dayanak ve gerekçeleriyle ayrıntılı olarak açıklandığı üzere; iptali istenilen genel kurul kararının alınması için yasanın ve ana sözleşmenin aramış olduğu oy nisabı sağlanmış ise de;
Davalı kooperatifin 02/04/2023 tarihli Olağanüstü Genel Kurul Toplantısında gündemin 5.maddesiyle alınan, Taşınmaz Satış Vaatli Eser Sözleşmesi ile Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi yapılmasına ilişkin kararların, sözleşmelerin belirsizlikler ve taraflarına yüklediği yükümlülükler açısından orantısızlıklar içerdiği ve yeterince şeffaflık barındırmadığından, üyelerin genel kurulda tereddütlü şekilde oy kullanmalarına neden olduğu; diğer yandan kararın doğrudan kooperatif ana amacına hizmet etmediği gibi kooperatifin mal varlığını azaltıcı nitelikte olduğu dolayısıyla, iyiniyet kurallarına uygun olmadığı kanaatine varıldığından, bu davacılar tarafından açılan davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Yapılan yargılama sonrasında davanın kabulüne karar verilmiş olması göz önüne alınarak, 1163 sayılı Kooperatifler Yasası'nın 98.maddesinin yollamasıyla 6102 sayılı TTK'nın 449.maddesi gereğince iptaline karar verilen kararların da yürütülmelerinin geri bırakılmasına ilişkin aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davacılardan ... tarafından Açılan Davanın Feragat Nedeniyle Reddine,
2-Diğer davacılar tarafından Açılan Davanın Kabulü ile;
a)Davalı Kooperatifin 02/04/2023 tarihli Olağanüstü Genel Kurul Toplantısında 5 numaralı gündem maddesi ile görüşülüp alınan kararların iptallerine,
b)İptaline karar verilen 5 numaralı gündem maddesinde alınan kararların, yürütülmelerinin TTK.nın 449.maddesi gereğince geri bırakılmalarına,
3-Alınması gerekli 427,60-TL karar ve ilam harcından 179,90-TL peşin harcın mahsubu ile geriye kalan 247,70-TL harcın davalıdan alınıp maliyeye gelir kaydına,
4-Davacı taraf vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 17.900-TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp haklarında feragat nedeniyle davanın reddine karar verilmeyen davacılara verilmesine,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve takdir olunan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacılar ...'dan alınıp davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafça yapılan 179,90 TL başvuru harcı, 179,90 TL peşin harç, 844,80 TL vekalet harcı, 24.000 TL bilirkişi ücreti ve 479,25 TL tebligat gideri olmak üzere toplam 25.683,85 TL yargılama giderinin davalıdan alınıp hakkında feragat nedeniyle davanın reddi kararı verilmeyen davacılara verilmesine,
7-Davacı tarafça yatırılan gider avansından geriye kalanın karar kesinleştiğinde davacılara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzünde, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 09/05/2024
Başkan ...
e-imzalı
Üye ...
e-imzalı
Üye ...
e-imzalı
Katip ...
e-imzalı