T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2014/677 Esas
KARAR NO: 2018/313
DAVA: Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 15/09/2014
KARAR TARİHİ: 05/04/2018
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ile müvekkili arasındaki 01/08/2011 tarihli eser sözleşmesi gereğince müvekkilinin edimini eksiksiz olarak yerine getirdiğini, davalının ise yapması gereken ödemelerini eksik olarak yaptığını davalı yanın uyarılara rağmen ödemeyi yapmaması üzerine ... Noterliğniin 07/05/2013 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnameyi yolladıklarını buna rağmen ödeme yapılmadığını alacağın tahsili amacı ile huzurdaki davanın açıldığını, 88.500,00-TL alacağa sözleşme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davlaıdan tahsilini, yapılan yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının belirttiği edimini eksiksiz olarak yerine getirdiği iddiasının doğru olmadığını, sözleşme ve teknik şartnamede belirtilen kritere uygun olarak yapmadığını, işin ayıplı olması sebebiyle ... tarafından kabul edilmediğini bu durumu davacıya bildirdiklerini, bu durumda davacının bakiye ücret talep hakkı bulunmadığını, davacı nedeniyle müvkekilinin zarara uğradığını, bu sebeplerle davanın reddine karar verilmesini, yapılan yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesi talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava konusu ihtilaf; taraflar arasında düzenlenmiş olan yazılım geliştirmesi kapsamındaki sözleşmenin 11. Maddesinde karalaştırılan iş bedelinin ödenmeyen kısmının davalı tarafından ödenmesinin gerekip gerekmediğinin belirlenerek, ticari ilişki gereğince oluşan alacağın tahsili noktasında toplanmaktadır.
Dosya mahkemece reesen belirlenen bilirkişi heyetine tevdi edilerek rapor hazırlaması talep edilmiş bilirkişi heyeti raporunda "Davacı ... na alt yüklenici kullanarak devrettiği ve davalının dava dışı ... ile yaptığı 01,08,2011 tarihli sözleşmenin Alt Yüklenicilere ilişkin 15. maddesi (bu İşte alt yüklenici çalıştınlmayacak ve İşlerin tamamı yüklenicinin kendisi tarafından yapılacaktır) hükmüne aykırı davrandığı anlaşılmakla birlikte bu durum, dava dışı ... ilgilendirdiği ancak davacının EPDK [ş Süreçleri Yazılım Geliştirmesi Hizmet Alımı İşini dava dışı ...'ın hazırladığı anlaşılan ihale Teknik Şartnamesi kapsamında yapıp, yaptığı İşi ...'a test ve kabul ettirebilmesi İçin, ...'la yakın işbirliği içinde olması gerektiği,Gerek elektronik posta yazışmaları içeriklerinden ve gerekse Davacı ... ... tarafından hazırlandığı anlaşılan yukarıdaki 20.01.2012 tarihli Proje Durum Raporlarından, taraflar arasında akdedilen 01.08.2011 tarihli sözleşme kapsamında yapılacak EPDK İş Süreçleri Yazılım Geliştirmesi yapım İşin fazlarının 20,01.2012 tarihi itibariyle bitmediği, yapılanlarında ... tarafından test edilerek eksik ve hataların bildirilmesinin beklendiği.Davacı ... tarafından yapılması öngörülen "EPDK İş Süreçleri Geliştirilmesi Hizmeti" işinin, yalnızca İhale dosyası ve sözleşme Eki Teknik Şartnameye uygun bulunmadığı nedeniyle kabul edilemediğine dayandırılmasının mümkün olamayacağı,Davacıya ait 2011 yılı İşletme Defterlerinin açılış tasdikinin zamanında ve usulüne uygun olarak yaptırılmış olduğu. TTK.Md.66/son-72/3 maddeleri gereğince İşletme Defterlerinin kapanış tasdik mecburiyeti bulunmadığından davacının 2011 yılı İşletme Defterinin delil vasfının bulunduğu kanaatine varılmıştır. Davacının 2012 vılı ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunmadığı. kanaatine varılmıştır. Davacının ticari defterlerine göre dava tarihi (21.06.2013) İtibariyle davalı taraftan 86.500,00 TL cari hesap bakiye alacağının olduğu tespit edilmiştir.Davalının sayılı (Mülga) TTK.m.66. HMK 222 md. ve 6102 sayılı TTK 4/3 md, gereğince 201l, 2012 ve 2013 yılları ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu kanaatine varılmıştır. Davalının ticari defterlerinde, davacının alacağına dayanak olan 03.05.2013 tarih ve A-25 sıra no lu 70.000 Tl + KDV olmak üzere toplam $6.500 TL bedelli faturanın davalının 2013 yılı ticari defterlerinde kayıttı olmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca davalı firmanın 2013 yılı Mayıs ayı 6a formunda da böyle bir fatura alımının beyan edilmediği, İbraz edilen Ba formundan tespit edilmiştir. Davalının İncelemeye İbraz ettiği ticari defterlerine göre: dava tarihi (21.06.2013) tarihi itibariyle davacıya borcu olmodığı tespit edilmiştir.Davalı ile dava dışı ... Bilgem arasında, eser sözleşmesi olduğu. Davalı...ile davacı ... arasındaki sözleşmenin konusu iş sahibi ... Bilgem ile asıl yüklenici...arasında kurulmuş bulunan "EPDK Süreç Analizi ve Çizimi ile EPDK İş Süreç/eri Geliştirilmesi Hizmet İşi ve /halesine Ait Sözleşme1ye dayandığı ve TBK m. 471 uyarınca, alt yüklenicilik sözleşmesi olduğu.Davalı ...'ün, dava dışı ... Bilgem e 27.01.2012 tarihinde yazdığı yazıda, kullandığı "feshedilmesini talep ederiz" şeklindeki beyanının geniş anlamda borç ilişkisinin tarafların anlaşması İle sona erdirilmesi anlamına gelen ikale sözleşmesine İşaret ettiği, davafr ...'ün, ... 'e flcale sözleşmesi önerisi yaphğı Bu öneriye cevaben ... 'in Davalı ...'e gönderdiği 31,01.2012 tarihli yazıda, ...'ün yaptığı İkale sözleşmesi önerisi kabul edildiği ve taraflar arasındaki borç İlişkisinin (eser sözleşmesi) ileriye etkili oiarak sona erdirildiği ikale sözleşmesinden 10 hafta sonra, davalı ...'ün talebi üzerine. Tübttak Bilgem tarafından gönderilen 04.03.2012 tarihli yazıdaki, "hazırlanan yazılım, teknik, şartnamede yer alan kriterlere uygun olarak tamamianjp feslim edilmediğinden. Kurumumuzca uygun bulunmamış ve kabul verilmemiştir. Sözleşmenin karşılıklı mutabakatla sona erdirilmesi yoluna gidilmiş olup, bununla ilgili şirketinize her hangi bir Ödeme yapılmamıştır" ifadesinin kullanılması eserin ayıplı testim edildiği veya temerrüt olgusuna dayalı olarak ifadan vazgeçildiği anlamrna gelmediği, bu ifadenin kullanılması son derece doğal olduğu çünkü 10 hafta önce sözleşme süresi bitmeden davalı ... tarafından yapılan İkale önerisi ie sözleşmenin sona erdirildiği, yazılımın geç teslimi veya ayıplı olması nedeniyle ... tarafından kullanılan bir fesih hakkının varlığına işaret eder bir veri bulunmadığı, sözleşmenin sona erdiriîmesfain, proje yönetiminde yaşanan değişikler gerekçe gösterilerek davalı ...'ün talebi üzerine gerçekleştiği, iddia edildiği gibi ...'ın eserin ayıplı olduğu veya geç teslimini gerekçe göstererek sözleşmenin sona erdirilmesi yönünde bir talebi bulunmadığı.Yüklenici ...'in ediminin 31.12.2011 tarihinde tamamlamış olması gerektiği, yüklenicinin eseri teslim borcunun belirli vadeye bağlandığı ve vadenin dolması ile temerrüdün geçekleştiği, ancak davalı ...'ün davacı ...'e seçimlik hafcfanm kullanabilmek İçin mehil vermediği bu nedenle seçlmlik haklarını kullanması mümkün değildir. Buna rağmen sözleşmenin İleriye etkili olarak sona erdirilmesi ve kalan ödemelerin yapılmamasının hukuka (borca) aykırı olduğu.Somut olayda eseri teslim atan asıl iş sahibi ... Biigem'in yüklenici ...'e eserin ayıplı olduğu yönünde bir ihbarı söz konusu olmadığı, aynı şekilde yüklenici ...'ün de alt yüklenici ...'e ayıp ihbarı bulunmadığı, eseri oluşturan yazılımın teknik olarak incelenemedliği, yazılımın ayıplı olduğu ve bunun önemli olduğunun varsayıldığı halde bile yüklenicinin ayıbı ihbar söz konusu olmadığı için eserin bu haliyle kabul edilmiş sayılması ve alt yüklenicinin ayıptan sorumluluğunun koşullarının oluşmadığı kanaatine ulaşılmıştır." şeklinde raporunu sunmuşlardır.
Dosya mahkememizce ... kayıtlarında inceleme yapılmak üzere talimat mahkemesine gönderilmiş, Bilgisayar Mühendisi bilirkişi 16/06/2016 tarihli raporunda; "Dava konusu yazılımın ne kadarının tamamlanarak ...'a teslim edildiği, teslim edilen yazılımın Teknik Şartnameye uygun olup olmadığının teknik açıdan tam olarak tespit edilebilmesi için söz konusu yazılımın yüklendiği bilgisayarların incelenmesi gerekmektedir. 25/05/2016 tarihinde gerekli inceleme yapılmak üzere ... Gebze yerleşkesine gidilmiş ve 3 saat boyunca Merkez Başkanlık. UEKAE, Satın Alma ve Hukuk birimleri ile görüşmelerde bulunulmuş ise de dava konusu yazılıma ilişkin bilgi alınamamıştır. Sağlıklı bir inceleme yapılabilmesi için öncelikle Sayın Mahkeme'nin aşağıdaki bilgileri ... Başkanlığı'ndan istemesinin uygun olacağı düşünülmektedir: Dava konusu yazılım ...'a ait bilgisayarlarda mevcut mudur? Eğer mevcut değilse geçmiş tarihli yedeklerden ulaşılması mümkün müdür? Eğer mevcut ise, söz konusu bilgisayarlar hangi yerleşkede(... 'in Gebze ve Ankara'da yerleşkesi bulunmaktadır) hangi enstitü ve/veya birimde yer almaktadır? Eğer mevcut ise inceleme yapılabilmesi için irtibata geçilmesi gereken kişiler ve iletişim bilgileri nelerdir? Dava dosyasında yer alan bilgi ve belgeler değerlendirildiğinde davacı ... ve davalı çalışanı ...tarafından hazırlanan proje durum raporundan projenin 20/01/2012 tarihi itibariyle tamamlanmamış olduğu görülmektedir. Davalı ve davacı taraflarca imzalanan sözleşmede yer alan proje süresi 2011 yılı sonu olup projenin zamanında tamamlanmadığı anlaşılmaktadır. Bununla birlikte projenin gecikmesine davalı, davacı ve dava dışı ...'tan hangisinin neden olduğu dava dosyası kapsamından tam olarak anlaşılamamaktadır. Davacı ... ve davalı çalışanı ...tarafından hazırlanan proje durum raporu göz önünde bulundurulduğunda gecikmenin büyük olasılıkla ... tarafından gerçekleştirilecek yazılım testlerinin beklenmesinden dolayı olabileceği düşünülmektedir. Davacı ... ve davalı çalışanı ...tarafından hazırlanan proje durum raporunda ayrıca projenin tahmini tamamlanma süresinin 16/02/2012 olarak görülmekte olduğu, davalı ile ... arasında 01/08/2011 tarihinde imzalanan sözleşmede proje tamamlanma tarihinin işe başlanmasından sonra 30 hafta olarak belirlendiği, dolayısıyla ... için en erken proje tamamlanma süresinin şubat 2012 sonu olacağı düşünülmektedir. Ayrıca gerek davalı ile davacı arasında imzalanan sözleşmede, gerekse davalı ile ... arasında imzalanan sözleşmede gecikme durumlarıyla ilgili cezai şartlar belli olup, gerek davalının gerekse ...'ın herhangi bir ihtar ve cezai şart uygulaması olmaması dikkat çekicidir. Ayrıca yine projenin gecikmesiyle ilgili taraflar arasında herhangi bir yazışmanın, tutanağı vb.belgenin dava dosyasına sunulmamış olması da dikkat çekici bir husustur. ...'ın B.14.2.TBT.5.08.08.07-151-14 sayılı, 31.01.2012 tarihli "EPDK İş süreçleri Geliştirilmesi Hizmeti projesi"konulu yazısı ekinde yer alan ödeme planında, projenin dava konusu olmayan"EPDK Süreç Analizi ve Çizimi" kısmının 7. Faza ilişkin ödemenin yapılmayacağı bilgisinin bulunması da ... ile davalı arasındaki sözleşmenin sadece dava konusu EPDK Iş Süreçleri Geliştirilmesi Hizmetleri" kısmına ilişkin olarak sonlandırılmamış olabileceği izlenemi uyandırmaktadır."şeklinde beyanda bulunmuştur.
Bilgisayar mühendisi bilirkişinin raporu doğrultusunda ... ile yazışmalar yapılmış ancak , ...'tan gelen 21/07/2017 tarihli yazıya göre, dava konusu yazılımın ... Bilgem'e ait bilgisayarlarda mevcut olmadığı, geçmiş tarihli yedekler içinde de söz konusu yazılıma ulaşılamadığı anlaşılmıştır.
Netice olarak, taraflar arasında ticari ilişkinin mevcut olduğu,eseri teslim alan asıl iş sahibi ...in yüklenici davalı ...'e eserin ayıplı olduğu yönünde bir ihbarının söz konusu olmadığı, aynı şekilde yüklenici ...'ün de alt yüklenici davacı ...'e ayıp ihbarı bulunmadığı, eseri oluşturan yazılımın teknik olarak incelenemediği, yazılımın ayıplı olduğu ve bunun önemli olduğunun varsayıldığı halde bile yüklenicinin ayıbı ihbar söz konusu olmadığı için eserin bu haliyle kabul edilmiş sayılması ve alt yüklenicinin ayıptan sorumluluğunun koşullarının oluşmadığı, sorumluluğu bulunmayan davacı alt yüklenicinin de dava konusu edilen bedeli tahsil etme hakkı bulunduğu, bu hususun yapılan bilirkişi incelemesinde de belirlendiği ve mahkememizce aldırılan raporun uygulama ve mevzuata göre yerinde olup hükme esas alınmaya elverişli olduğu ve davalının savunmalarında haksız olduğu kanaatine varıldığından, davanın kabulüne karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulü ile 88.500,00 TL nin temerrüt tarihi olan 19/05/2013 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli 6.045,43 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 1.511,40 TL harcın mahsubu ile geriye kalan 4.534,03 TL eksik harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafça başlangıçta yapılan 1.539,45 TL toplam harç ile yargılama aşamasında yapılan tebligat, posta ücreti 144,85 TL ve bilirkişi ücreti 1.800,00 TL olmak üzere toplam 3.484,30 TL yargılama giderinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
-Davalı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı taraf vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 9,830,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
5-Karar kesinleşene kadar yargılama giderlerinin davacı gider avansından karşılanmasına, karar kesinleştikten sonra bakiye gider avansının istek halinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık kesin süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.
Katip ...
Hakim ...
¸