T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/849 Esas
KARAR NO: 2018/1100
DAVA: Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 15/09/2014
KARAR TARİHİ: 20/11/2018
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin yemek üretim ve dağıtım işi yaptığını, 11 adet şirket aracının bulunduğunu bu araçların İstanbul içi gişelerden gün içinde devamlı olarak geçişler yaptığını, gişe ücretlerinde kolaylık sağlanması amacı ile...Bankasından hesap açarak ...cihazını araçlarına taktığını ve bu şekilde gişelerden geçişlerini yaptığını cihaz içinde paranın azılması ile ilgili bankanın cihaz hesabına para gönderildiğini, bu şekilde dağıtım işinin yapıldığnı ancak şirkete ait ...plakalı aracın ...cihazının iptal olduğunun şirket muhasebe departmanı tarafından belirlendiğini, düzenli ödeme yapılmasına rağmen cihazın iptal olduğunun bildirilmediği bunun neticesinde bu aracın 10/09/2013 ile 28/02/2014 tarihleri arasında kaçak geçiş yapmış gibi en uzun mesafeden ücretlendirme yapılarak buna 10 katı da ceza yansıtılarak 26.658,50 TL borç çıkartıldığını, müvekkili şirkete herhangi bir uyarıda bulunulmadan cihazın iptal edilmesi ve bu borcun çıkartılması neticesinde huzurdaki davanın açılarak müvekkilinin davalıya 26.658,50 TL borçlu olmadığnın tespitine, davalının bu parayı icra takibine koymaması içinde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın öncelikle zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, ayrıca kaçak geçiş işleminin ...mevcut olması durumunda yapılmasının mümkün olmayacağını, son ödeme tarihinde ödenmeyen kaçak geçişler için davacı şirketin menfi tespit talebine yargı yolu itirazlarının olduğunu, yapılan incelemeler neticesinde delil olarakda sundukları fotoğraflar ve belgelerde de görülen kaçak geçişlerin yapıldığının tespit edildiğini, belirtilen araçların gişelerden kaçak geçiş uyarıları almalarına rağmen bu uyarıların dikkate alınmadığını, ...sözleşmesinde belirtildiği oranda ceza ve hesaplamanın yapıldığını davacının bu sözleşme ve cezai maddeleri bilerek cihazı aldığını ve sözleşmeyi imzaladığını, tüm bu sebeplerle davanın reddini talep etmiştir.
DEĞERLENDİRME:
Dava davacının araçlarının davalı idarenin işletiminde olan otoyol vs lerden geçişleri sebebiyle davalı tarafından belirlenen geçiş ücreti ve cezalar dolayısıyla borçlu olunmadığının tespitine dair menfi tespit davasıdır.
Dosya mahkememizce resen belirlenen bilirkişiye tevdi edilerek rapor alınmış, bilirkişi "davacı ... aktifine kayıtlı ...plakalı araç adına kayıtlı ...cihazının bağlı bulunduğu hesapta 198,80 TL para mevcut ve bahse konu hesaba bağlı otomatik ödeme talimatı mevcutken, Karayolları Genel Müdürlüğünce ...' nin haksız yere iptali edildiği,...plakalı aracın 10.09.2013 - 28.02.2014 tarihleri arsında İstanbul - Ankara Otoyolu Çamlıca, Sultanbeyli ve Kurtköy istasyonları arasındaki geçiş ücretlerinin, en uzun mesafe baz alınmak suretiyle 2.423,50 TL geçiş ücreti ve 26.658,50 TL ceza tahakkuk ettirildiği,...plakalı aracın 10.09,2013 - 28.02.2014 tarihleri arasında İstanbul - Ankara Otoyoluna giriş ve çıkışları fotoğraflarla sabitken ve otoyola giriş ve çıkış istasyonları baz alınarak hesaplanacak geçiş ücretlerinin 316,75 TL olduğu, İptal edilen ...cihazının bağlı olduğu hesapta para varken Para Cezası uygulanıp uygulanmayacağı sayın mahkemelerinin takdirinde olduğu, ceza uygulanması gerekiyorsa uygulanacak cezanın normal geçiş ücretine göre 3.484,25 TL olarak hesaplanması gerektiği, Görüş ve kanaatine varılmıştır." şeklinde raporunu sunmuştur.
Taraflarca yapılan itirazlar sonucunda dosya bilirkişiye ek rapor hazırlamak üzere gönderilmiş bilirkişi ek raporunda "Kök raporda belirtildiği üzere Davacı ...' nin aktifine kayıtlı ...plakalı araca ait; ... Etiket hesap nolu ...cihazının bağlı olduğu banka hesabının; 05.01.2010 tarihinden 27,04.2010 tarihine kadar hareket gördüğü, Son hareket gördüğü 27,04.2010 tarihinde hesapta 198,80 TL para mevcut olduğu, O Bahsi geçen hesabın bulunduğu T.Ç....Bankası / Ümraniye Şubesinin 16.04.2014 tarihi yazısına ekli hesap ekstresine göre 198,80 TL hesap bakiyesinin 27.04.2010 tarihinden yazının yazrldığı 16.04,2014 tarihine kadar hesapta bulunmaya devam ettiği, Hesaba bağJı ...cihazının bakiye yetersizliği gerekçesi ile iptal edildiğr davalı tarartn 02.05.2014 tarihli dilekçesinden anlaşıldığı,... Etiket Hesap nolu ...cihazının 29.04.2014 tarihinde satm alındığı, 28.03.2013 tarihinde bakiye yetersizliği sebebiyle banka tarafından iptal edildiği anlaşıldığı,...piakalı aracın 19,12.2013 tarihinden 26.02.2014 tarihine kadar İstanbul - Anakara Otoyolu Çamlıca- Kurtköy gişeleri arasındaki geçişleri ile ilgili olarak; Otoyoldan çıkış yapılan istasyona en uzun mesafe dikkate alınarak hesaplanan geçiş ücreti ve ceza tutarının aşağıdaki gibi olduğu, Kaçak geçişlerde çıkış yapılan gişeye en uzun mesafe ücretinin cezalı alınması uygulamasına 27.03.2015 tarihinde yürürlüğe giren 6639 sayılı kanun ile son verilerek giriş ve çıkış yapılan gişeler dikkate alınarak ücret hesaplanmaya başlandığı, Adı geçen kanunun geçici birinci maddesi ile kaçak geçiş ücretine uygulanacak cezanın giriş ve çıkış istasyonları dikkate alınarak hesaplanmasına yasanın yürürlüğe girdiği 27.03.2015 tarihinden itibaren başlandığı, 29.01.2016 tarihli 6663 sayılı kanun Ne 6639 sayjlı kanunun geçici birinci maddesinin iptal edildiği,...Bakanlığının 11.03.2016 tarih ve ... sayılr genelgesi ile 0l.01.2014-15.04.2015 tarihleri arsındaki tüm ihlalli geçişler için giriş ve çıkış yapılan mesafeye göre yeniden hesaplanan geçiş ücreti ile ceza tutarının aşağıdaki gibi olduğu ...plakalı araç adına 05.01.2010 tarihinden önce tanımlanmış ... Etiket Hesap nolu ...cihazı ile 29.10.2010 tarihinde alınan ve ...Etiket hesap nolu hesaba tammh ...cihazı olmak üzere iki cihaz ile cihazfara bağlı banka hesaplarından birincisinde 198,80 TL bakiye var ve ikincisinde bakiye yokken hesapların kara listeye alınması sonucu davacı adına kaçak geçiş işlemi uygulanıp uygulanamayacağı hususu sayın mahkemelerinin takdirinde olduğu, Sayın Mahkemelerinin ... Etiket Hesap Numaralı ...cihazının bağlı olduğu hesapta 198,80 TL para varken, hesapta bakiye olmadığı gerekçesi ile hesabın kara listeye alınması sonucu kaçak geçiş işlemi uygulanmayacağı yönünde karar vermesi halinde Otobana giriş ve çıkış istasyonları baz alınarak hesaplanacak geçiş ücretinin 316,75 TL olacağı ve bu tutardan bankada bulunan 198,80 TL' nin tenzil edilmesi gerektiği,Sayın Mahkemelerinin kaçak geçiş işlemi uygulanması yönünde karar vermesi halinde; Kaçak geçiş ücretlerinin giriş çıkış yapılan istasyonlara göre hesaplanmasr halindeki geçiş ücretleri ile ceza tarlarınm aşağıdaki gibi olacağı, Kaçak geçiş ücretinin 10,09.2013-31.12,2013 dönemi için en uzun mesafe, 01.01.2014-28.02,2014 dönemi için giriş ve çıkış yapıfan istasyonlar baz alınarak hesaplanması halinde geçiş ücretleri ile ceza tutarının 19.895,50 TL olacağı Görüş ve kanaatine varılmıştır." şeklinde ek raporunu sunmuştur.
Ek rapora karşıda yapılan itirazlar sonucu dosya yeniden bilirkişiye tevdi edilmiş bilirkişi 2. Ek raporunda özetle "7144 sayılı kanunun ile 6001 sayılı Karayolu Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkındaki Kanunun 30/5 maddesinde yapılan değişiklik ile adı geçen kanuna eklenen geçici 3. maddeye göre geçiş ücretlerinin giriş çıkış yapılan gişeler dikkate alınarak, geçiş İhlali cezalannn ise geçiş ücretinin dört katı olarak uygulanması gerekmektedir. Aynı kanunun geçici 3. macdesi ile 30. maddenin yürürlük tarihi itibarı ile tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında 30 maddede yer alan oranların uygulanacağı hüküm altın alınmıştır. Kök rapora ekli ...Plakalı Araç ...Kaçış İhlal Sorgulama Sonuçları Karşılaştırma Tablosunun "Normal Geçiş Ücretine Göre" adlı son kısmının Normal Geçiş Ücreti sütununda aracın giriş çıkış mesafeleri dikkate alınarak geçiş ücretleri 316,75 TL olarak hesaplanmıştır. Geçiş ihlali cezasını geçiş ücretinin dört katı olarak hesapladığımızda 1.267,00 TL olacaktır. Davacı ...AŞ.' nin aktifine kayıtlı ...plâkalı aracın 10.09.2013 - 28.02.2014 tarihleri arasında ücretini ödemeden geçiş yaptığı geçiş ücretleri 316,75 TL ve geçiş ihlali cezaları 1.267,00 TL olmak üzere toplam 1.583,75 TL olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.
Netice olarak yapılan değerlendirmede; davacıya ait ...plakalı araç ile davalının işletiminde olan otoyolların kullanıldığı, 7144 sayılı kanunun ile 6001 sayılı Karayolu Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkındaki Kanunun 30/5 maddesinde yapılan değişiklik ile adı geçen kanuna eklenen geçici 3. maddeye göre geçiş ücretlerinin giriş çıkış yapılan gişeler dikkate alınarak, geçiş İhlali cezalannn ise geçiş ücretinin dört katı olarak uygulanması gerektiği aynı kanunun geçici 3. macdesi ile 30. maddenin yürürlük tarihi itibarı ile tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında 30 maddede yer alan oranların uygulanacağının hüküm altına alındığı, kök rapora ekli ...Plakalı Araç ...Kaçış İhlal Sorgulama Sonuçları Karşılaştırma Tablosunun "Normal Geçiş Ücretine Göre" adlı son kısmının Normal Geçiş Ücreti sütununda aracın giriş çıkış mesafeleri dikkate alınarak geçiş ücretleri 316,75 TL olarak hesaplandığı ve bu hesabın dosya kapsamındaki bilgi ve belgelere göre yerinde olduğu, geçiş ihlali cezasının geçiş ücretinin dört katı olarak hesaplandığında 1.267,00 TL olacağı, davacı ...AŞ.' nin aktifine kayıtlı ...plâkalı aracın 10.09.2013 - 28.02.2014 tarihleri arasında ücretini ödemeden geçiş yaptığı geçiş ücretleri 316,75 TL ve geçiş ihlali cezaları 1.267,00 TL olmak üzere toplam 1.583,75 TL olduğu anlaşılmakla, bu miktar dava dilekçesindeki talep miktarından düşülerek geriye kalan 25.074,75 TL üzerinden davacının borçlu olmadığına dair davanın kısmen kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Dava kısmen kabulü ile davacıya ait ...plakalı araç dolayısıyla ...kaçak geçişleri sebebiyle davalıya 25.074,75 TL borçlu olmadığının tespitine,
2-Fazlaya ilişkin 1.583,75 TL lik talebin reddine,
3-Dava konusu olup, kabul edilen değer üzerinden alınması gereken 1.712,85 TL harçtan önceden davacıdan alınan peşin harç 455,30 TL harcın mahsubu ile kalan 1.257,55 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye aktarılmasına,
4-Davacı tarafça yapılmış olan toplam posta ve tebligat ücreti 267,60 TL, bilirkişi ücreti 500,00 TL olmak üzere toplam 767,60 TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre (% 94,05) 721,92 TL yargılama gideri ve 455,30 TL peşin harç olmak üzere toplam 1.177,22 TL nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinden, davalıdan tahsiline karar verilenden hariç kalan miktarın kısmen kabul- kısmen red dolayısıyla davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğininden karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 3.008,97 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile kendisini vekille temsil ettiren davacıya ödenmesine,
7-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğininden karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre reddedilen dava değeri üzerinden hesaplanan 1.583,75 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile kendisini vekille temsil ettiren davalıya ödenmesine,
8- Karar kesinleşene kadar yapılacak yargılama giderlerinin davacı gider avansından karşılanmasına, karar kesinleştikten sonra bakiye gider avansının istek halinde davacıya iadesine,
Dair, davalı vekilinin yüzüne karşı davacı vekilinin yokluğunda kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık kesin süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.
Katip ...
Hakim ...
¸