T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2015/252 Esas
KARAR NO :2025/383
DAVA:İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:05/03/2015
KARAR TARİHİ:20/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkili şirketin araç kiralama işi ile iştigal eden bir şirket olduğunu, kazaya karışan ... plakalı aracın da maliki olduğunu, davalılardan ...'in hem maliki olduğu hem de sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile 06.11.2012_tarihinde davalı sürücü müvekkili şirketin aracına çarptığını ve neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, diğer davalı sigorta şirketi de karşı aracın sigorta şirketi olduğunu, meydana gelen kazada davalı araç sürücüsü tramer kaydına ve kaza tespit tutanağına göre asli ve tam kusurlu olduğunu, bahse konu kaza neticesinde müvekkili şirketin aracı hasar gördüğünü ve neticede araçta değer ve şirket nezdinde de kazanç kaybı olduğunu, borçlular tarafından dosyaya itiraz edidiğini ve iş bu itiraz dilekçesi taraflarına tebliğ edildiğini, davalı yana ait ... plakalı aracı plakalı aracın kaydına 3. kişilere devrinin önlenmesi için ihtiyati tedbir konulmasını, davalılar tarafından takibe yapılan itirazın iptali ile takibin devamını, davalı-borçluların % 20 dan az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini yargılama harç ve giderleri ile ücreti vekâletin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle: ... plakalı araç müvekkili şirket tarafından 05.08.2012-2013 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ... no.lu Zorunlu Karayolu Mali Mesuliyet (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigortalandığını, davacı yan tarafından iddia edilen değer kaybı iddiasına itirazlarımızı sunduğunu, öncelikle kazada kusur durumunun tespit edilmesi gerektiği gibi, kusur tespiti sonrasında, gerek hasar tutarı gerekse de değer kaybının Yargıtayca kabul edilen kriterlere göre hesaplanması gerekmektiğini, nitekim araçta meydana geldiği iddia edilen hasar tutarına ve iddia edilen değer kaybına itiraz ettiklerini, değer kaybı hesabında gerek yüksek yargı gerekse de .. hesaplarında kullanılan formüller; aracın rayiç değerinin yanı sıra, hasar boyutu katsayısı ve araç kullanılmış düzeyi dikkate alınarak total değer kaybını belirlemek için kullanıldığını, müvekkili şirket tarafından, Zorunlu Karayolu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları gereği, ilgili belgelerle yapılan başvurulara derhal eksper ataması yapılarak, kusur durumu ve hasar miktarına göre mağdurların zararı karşılandığını, öncelikle kusur ve hasara yönelik itirazlarının kabulünü, araçtaki hasar tutarının ve değer kaybının, Yargıtay'ca kabul edilen kriterlere göre hesaplanmak üzere bilirkişiye gönderilmesini, davacıya ait aracın kullanılmışlık katsayısı, hasar boyutu katsayısı ve araç baz değeri göz önüne alındığında talep edilen fahiş değer kaybı taleplerinin reddini, ZMM genel şartları B.2. Maddesi gereği kaza tarihinden faiz taleplerinin reddi ile sigortalı araç hususi olduğundan ticari faiz talebinin reddini, haksız ve mesnetsiz davanın reddini, dava açılmasına müvekkili şirket tarafından sebebiyet verilmediğinden yargılama gideri yahut vekalet ücreti yönünden aleyhlerine hüküm kurulmamasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...'in cevap dilekçesinde özetle: davacı ... Anonim Şirketi tarafından tarafının maliki olduğu ... plakalı araç ile 06/11/2012 tarihinde davacının aracı ile çarpıştığı neticesiyle maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, kaza tespit tutanağı ve olay krokisi incelendiğinde kazanın meydana gelmesinde tarafının herhangi bir kusurunun bulunmadığı, kazanın meydana gelmesinde şahsının sorumlu olmayacağının görüleceğini, değer kaybına dayanarak yapılan belge ve raporların tek taraflı tanzim edildiğini, esas parçaları değişmeyen , zarar görmeyen , yan parçalarda kısmen hasar gören bir aracın bu düzeyde yüksek değer kaybına tabi tutulması mümkün olmadığını, davacının kazanç kaybına yönelik taleplerinin tamamen soyut olduğunu, aracın hasar gördüğü parçaların tali parçalar olması bir yana tamir süresinin bu durumda ne kadar olabileceği ve bu sürenin de çok kısa bir süre olduğunu, davacının tüm talepler zaman aşımına uğradığını, davaya cevaplarının kabulünü, kazada kusur olmadığını, davacının taleplerinin soyut ve tek taraflı olduğunu ve zaman aşımına uğradığını davanın reddini, mahkeme masrafları ve ilerde tutacak olan vekilin avukatlık ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE:
Dava, hukuki niteliği itibari ile; İİK.nun 67.maddesinde düzenlenen itirazın iptali davasıdır.
Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, mahkememizin ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip, deliller toplanmıştır.
Dosyamıza getirtilen .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalı aleyhine 5.100,00TL asıl alacak ve 158,45 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 5.258,45TL üzerinden icra takibi yapıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu, itirazın süresinde ve usulüne uygun yapıldığı, buna göre davanın, İİK.67.maddesinde yazılı 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Bilirkişi ... alınan bilirkişi raporunda özetle:"... plakalı araç sürücüsü davalı ...'in meydana gelen kazada ve %75 (yüzdeyetmışbeş) oranında kusurlu olduğu,Dava konusu ... plakalı araç süriicüsü ... ise tali ve %25 (yüzdevirmibeş) oranında kusurlu olduğu. Dava konusu araçta oluşan reel değer kaybının 4,000,- TL olduğu, Dava konusu aracın kullamlamamasından kaynaklanan zararın 8S0.-TL olduğu, Davalı tarafın kusur oranına göre toplam tutarın 3,637J0 TL dan sorumlu bulunduğu " şeklinde rapor ibraz etmiştir.
Bilirkişi ...'den alınan ek raporundan özetle : "Dava konusu araçla oluşan rcei değer kaybının kusur dağü ınu öncesi 4,000.- TL olduğu, Dava koousu aracın kullaıulamamasındaıı kaynaklanan zararın 350 »-TL. Olduğu, Davalı tarafin kusur oranına göre toplam tutarın 3,637.50 TL'dan sorumlu bulunduğu görüş ve kanaatine varılmıştır" şeklinde rapor ibraz etmiştir.
Bilirkişi İrfan Demirci'den alınan bilirkişi raporundan özetle : "".Kazanç kaybından bahsedilebilmesi için tek tek giderlerin tespiti ile giderler düştükten sonra kalan kısmı kazanç kaybı olduğu dikkate alınarak rapor düzenlenmesine..." karar verilmiş olup piyasa araştırması sonucunda o tarihteki piyasa koşullarında emsal araç kiralama fiyatı (85,00 TL)'dan %15 götürü gider (12,75 TL) düşüldükten sonra 72,25 TL olup, (7061 sayılı kanunun 14 üncü maddesiyle değişen ibare;Yürürlük 1/1/2017 tarihinden itibaren elde edilen gelirlere uygulanmak üzere 05.12.2017 %15'ini götürü gider indirimi) 10 günlük kullanılmamasından kaynaklı zararın ise (72,25 TL x 10,00 TL=) 722,50 TL olduğu," şeklinde rapor ibraz etmiştir.
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasından 06/11/2018 tarihinde iflasına karar verilen müflis ... A.Ş’nin tasfiye işlemlerinin .... İflas Dairesi tarafından 2018/16 esas sayılı dosyası ile yürütülmekte iken; iflas kararının istinaf edilmesi üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesinin 2019/221 Esas 2019/886 Karar sayılı 09/05/2019 tarihli ilamı ile; "Dosya kapsamı ve delil durumuna göre İlk Derece Mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun olduğundan HMK' nın 353/1.b.1 Maddesi gereğince davacı tarafın istinaf başvurusunun esastan REDDİNE," temyiz yolu açık olmak üzere karar verildiği, istinaf ilamının taraflara tebliği sonrası temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 2021/559 Esas 2021/246 Karar sayılı 21.09.2021 tarihli ilamı ile "İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesinin 09.05.2019 tarih ve 2019/221 esas, 2019/886 karar sayılı kararın kaldırılarak ilk derece mahkemesi kararının resen BOZULMASINA," karar verildiği, bozma üzerine yeniden yapılan yargılama sonununda, ... ANONİM ŞİRKETİ (... Mersis)'nin 1'nin 2021/825 Esas sayılı yazıları ile İFLASINA; iflasın 10.02.2022 günü saat 16:18'de AÇILMASINA karar verildiği, İflas Tasfiyesinin 2022/2 Esas dosyası üzerinden yürütüldüğü, onama ilamının davacı vekiline 20.02.2023 tarihinde tebliğ edildiği, davacı tarafça yasal süre içerisinde karar düzeltme isteminde bulunulmadığı, mahkeme kararının ve dosyanın 08/03/2023 tarihinde kesinleştiği, ikinci alacaklılar toplantısının 02.05.2023 tarihinde yapıldığı ve tasfiye memurlarının davaya dahil edildiği, iflas masası tarafından davanın takip edileceğinin bildirildiği anlaşılmış olup yargılamaya devam olunmuştur.
Yapılan yargılama, toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporu ile sonucunda; meydana gelen kazada ... plakalı araç sürücüsü davalı ...'in %75 (yüzdeyetmışbeş) oranında kusurlu olduğu, Dava konusu ... plakalı araç sürücüsü Mesut VALIK'ın ise tali ve %25 (yüzdevirmibeş) oranında kusurlu olduğu, dava konusu araçta oluşan reel değer kaybının 4,000,- TL olduğu, ) 10 günlük kullanılmamasından kaynaklı zararın ise (72,25 TL x 10,00 TL=) 722,50 TL olduğu, bilirkişi raporlarıyla tespit edilmiş olup, icra dosyasına yapılan itirazın davalının kusur oranında hesaplanan bedel üzerinden kısmen kabulüne, dava konusu likit ve hesaplanabilir olmadığından icra inkar tazminatının reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kısmen kabulü ile .... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasına vaki itirazın kısmen iptaline, 900,00 TL asıl alacak talebine ilişkin itirazın kısmen iptali ile takibin bu alacak kalemi bakımından 541,88 TL üzerinden davalı borçlu ... yönünden kaldığı yerden aynen devamına, 4.200,00 TL asıl alacak talebine ilişkin itirazın kısmen iptali ile takibin bu alacak kalemi bakımından 3.000,00 TL üzerinden kaldığı yerden aynen devamına fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-Alınması gerekli 615,40 TL harçtan davacı tarafça peşin olarak yatırılan 89,81 TL harcın mahsubi ile eksik 525,59 TL harcın davalı taraftan tahsili ile hazineyi irat kaydına,
4-Davacı tarafından dava açılırken peşin olarak yatırılan 27,70 TL başvuru, 89,81 TL peşin nispi harç 4,10 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 121,61 TL'nin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 422,60 TL tebligat ve müzekkere gideri, 1.000,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 1.422,60 TL yargılama giderinin kabul ve ret oranları gözetilerek 958,21 TL'sinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından yapılan bir yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T'deki esaslara göre belirlenen ve kabul edilen miktarı geçmemek üzere 3.541,88 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T'deki esaslara göre belirlenen ve reddedilen miktarı geçmemek üzere 1.716,57 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-Karar kesinleşene kadar yapılacak yargılama giderlerinin davacı gider avansından karşılanmasına, karar kesinleştikten sonra bakiye gider avansının istek halinde davacıya iadesine,
Dair, HMK 345 maddesi uyarınca kararın taraflara tebliğ edildiği tarihten başlayarak iki hafta içinde HMK 342 maddesi gereğince düzenlenmiş dilekçe ile HMK 343 maddesi uyarınca mahkememize veya başka bir mahkemeye yapılacak başvuru ile HMK 341/1 maddesi uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olarak davacı İflas İdare memuru vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup anlatıldı.
20/05/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır