T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2017/589 Esas
KARAR NO :2024/850
DAVA:Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ:23/06/2017
KARAR TARİHİ:05/11/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkillerim ... ile ..., ...’ın anne ve babasıdır. ..., ... Üniversitesi Kimya Bölümü 2. Sınıf öğrencisiyken davalıların müşterek kusuru ile meydana gelen kazada 24/12/2015 tarihinde yaşamını yitirdiğini, davaya konu zararın husule geldiği kaza ile ilgili olarak , kazaya karışan aracın şöförü olan davalı ... kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu görünmektedir. Her ne kadar savcılık aşamasında , kazanın meydana gelmesinde ...plakalı aracın hatalı park sebebiyle tali kusurlu olduğu ilk raporlarda tespit edilmiş ise de, Ağır Ceza Yargılaması aşamasında alınan raporlarda ...plakalı aracın (dolayısı ile ... Nak. -... Tic.Ltd.Şti., ... Sigorta A.Ş. ve ... hakkında ) kusurlarının bulunmadığı raporu verilmiştir.tüm bu nedenlerle ) haklılığı Ceza mahkemesi kararı ile sabit olup, öncelikle davalıların malvarlıkları üzerine (araç-gayrimenkul araştırması yapılarak) davanın devamı ve icrai işleme kadar sürecek şekilde teminatsız olarak 3. Kişilere devrinin önlenmesi için tedbir kararı konulmasını, Müvekkillerin tek evlatlarını üniversite sıralarında okuduğu sırada kaybetmiş olmaları sebebiyle yukarıda beyan ettiğimiz üzere maddi-manevi zarara uğradıkları ve tek çocuklarının desteğinden yoksun kaldıkları dikkate alınarak tüm tazminat taleplerimiz açısından belirsiz alacak davası nitelendirmesiyle ve şimdilik fazlaya dair hakları ve sair kişilere karşı açacakları dava hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000 TL maddi tazminatın davalıların tamamından müşterek ve müteselsil olarak alınarak davacı ...’a ödenmesine, taleplerine kaza tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, Fazlaya dair hakları ve sair kişilere karşı açacağımız dava haklarımız sakı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000 TL maddi tazminatın davalıların tamamından müşterek ve müteselsil olarak alınarak davacı ...’a ödenmesine, taleplerimize kaza tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, Fazlaya dair haklarımız ve sair kişilere karşı açacakları dava hakları sakı kalmak kaydıyla şimdilik 100.000TL manevi tazminatın sigorta şirketi dışındaki davalıların tamamından müşterek ve müteselsil olarak alınarak davacı ...’a ödenmesine, taleplerimize kaza tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, Fazlaya dair hakları ve sair kişilere karşı açacağımız dava haklarımız sakı kalmak kaydıyla şimdilik 100.000TL manevi tazminatın sigorta şirketi dışındaki davalıların tamamından müşterek ve müteselsil olarak alınarak davacı ...’a ödenmesine, taleplerimize kaza tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, Masraf ve vekalet ücretinin de davalılar üzerine tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP : Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava dilekçesinde bahsi geçen ... plaka sayılı araç müvekkil şirket nezdinde 14.05.2015 - 14.05.2016 tarihleri arasında 218207610/0 numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Sigortası ile sigortalı olduğu, bu poliçede, kişi başına sakatlık ve ölüm teminatı 290.000,00.-TL olduğu, Dava konusu olayda hatır taşıması bulunmaktadır. davacıların içinde bulunduğu aracın sürücüsü, hasar dosyası ve dava dosyası kapsamında sübut olduğu üzere yasal limitin üzerinde alkollü olduğu, davacıların sürücünün alkollü olduğunu bile bile araca binmesi sebebiyle ayrıca müterafik kusur indirimi yapılması gerektiği tüm bu nedenlerle Dosyanın .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... ESAS Sayılı dosyası ile birleştirilmesine, Müteveffanın nüfus kayıt örneklerinin celbi ile dosya kapsamına alınmasına, Müvekkil şirketin sorumluluğu yalnızca sigortalısının kusuru nispetinde ve poliçe limiti ile sınırlı olduğundan Adli Tıp Kurumu’ndan kusura ilişkin rapor alınmasına, kusur durumuna göre Hazineye kayıtlı aktüer aracılığı ile bilirkişi incelemesi yapılmasına, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, emniyet kemeri kullanmama sonucu var olan müterafik kusurun tazminattan mahsubuna, alkollü sürücünün aracına bile bile binme ve hatır taşıması nedeniyle tazminattan ayrı ayrı indirim yapılmasına, Müterafik kusurun tazminattan indirilmesine, söz konusu kazada birden fazla kişi yaralanmış olduğundan müvekkil şirkete müzekkere yazılarak başka şahıslara ödeme yapılıp yapılmadığının sorularak ve dahi birleştirme talebimize konu davalar yönünden inceleme yapılarak ve müvekkil şirket poliçe limiti dikkate alınarak proporsiyon hesaplaması yapılmasına, müvekkil şirket aleyhine tazminata hükmedilmesi halinde dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP : Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkil, dava konusu kazaya karışan ... plakalı aracın maliki ise de işleteni olmadığını, Dava konusu araç müvekkil tarafından 01/08/2015 tarihli Oto Kiralama Sözleşmesi ile araç kiralama şirketi ...-... şirketine 1 yıl süre ile kiraya verildiğini, Kaza gerçekleştikten sonra ... tarafından araç sahibi müvekkile; aracın ... isimli kişiye 12/08/2015 tarihli sözleşme kiraladığı; ... tarafından kira sözleşmesine aykırı olarak aracın kazadaki araç sürücüsü ...'ya verildiği; ... tarafından dava konusu böyle bir kazanın gerçekleştiği bilgisi verildiği, 01/08/2015 tarihli Oto Kiralama Sözleşmesi'nden de görüleceği üzere müvekkil tarafından dava konusu araç ...-... şirketine 1 yıl süre ile kiraya verildiği, iş bu sözleşme ile müvekkilin kazaya karışan araç üzerinde hiçbir fiili hakimiyeti kalmamakla tüm fiili hakimiyet ve işleten sıfatı; aracı uzun süreli kiralayan kiracı olan ... ve/veya ...'a geçtiğini, ... tarafından araç; kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işletilmekle fiili tasarrufta bulunularak araç tekrar kiraya verilerek ticari faaliyet yürütüldüğünü, Uzun süreli olarak aracını kiraya veren ve araç üzerinde herhangi bir hakimiyeti kalmayan müvekkilin dava konusu kaza ile ilgili zarardan sorumlu tutulabilmesinin olanağı olmadığını, Müteveffanın kaza esnasında içinde bulunduğu araç sürücüsünün alkollü olduğunu bildiği halde araca bindiği, zorunlu emniyet kemerini takmadığı gözetildiğinde kabul anlamına gelmemek koşulu ile belirlenecek tazminat miktarından bölüşük kusur nedeniyle ayrı ayrı indirim yapılması gerektiğini, tüm bu nedenlerle Davanın kazaya konu aracı uzun süreli kiralayan ve işleten sıfatını haiz ... ve ...'a İHBAR EDİLMESİNE; Mahkemeniz dosyasının arasında konu birliği olan ve bağlantılı davalar olan .... Asliye Ticaret Mahkemesi ... E. Sayılı dosyası ile BİRLEŞTİRİLMESİNE, yargılamaya ilk dava olarak ikame edilen .... Asliye Ticaret Mahkemesi ... E. Sayılı dosyası üzerinden devam edilmesine; Müvekkilin kaza tarihinde araç üzerinde herhangi bir hakimiyeti veya işleten sıfatı bulunmadığından müvekkil aleyhine açılan davanın reddine;Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.
Dava, Tazminat davasıdır.
Mahkememizin 13/06/2019 tarihli duruşma ara kararı gereğince dosyanın ATK'na tevdi edilmesine karar verildiği görüldü.
Mahkememize sunulan Adli Tıp raporundan özetle; Davalı sürücü ...'nın, %85 (yüzde seksen beş) oranında kusurlu olduğu, ...plakalı çekiciye bağlı ... plakalı yarı römorktan sorumlu kişi ya da kişilerin kusursuz olduğu, Müteveffa yolcu ...'ın, %15 (yüzde on beş) oranında kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.
Taraflarca sunulan bilgi ve belgeler, mahkememizce celp edilen bilgi ve belgeler hep birlikte değerlendirilmiş, dosyanın bilirkişiye tevdi edilerek dosya kapsamında rapor aldırılmasına karar verilmiştir.
Mahkememize sunulan bilirkişi raporundan özetle; 1. SEÇENEKTE: Davalı sürücünün %100 kusurlu ve müteveffanın kusursuz olduğu durumda davacıların nihai ve gerçek maddi zararlarının; Davacı anne ...’ yönünden 97.916,28 TL olduğu, Davacı baba ... ’ yönünden 87.687,56 TL olduğu, 2. SEÇENEKTE: Müteveffanın %15 oranında müterafik kusurlu olduğu durumda davacıların nihai ve gerçek maddi zararlarının; Davacı anne ...’ yönünden 83.228,84 TL olduğu, Davacı baba ... ’ yönünden 74.534,43 TL olduğu, Temerrüt başlangıcının davalı ... şirketi yönünden 23.06.2017 tarihi, davalı sürücü ve işleten yönünden ise 24.12.2015 kaza tarihi olduğu, İşleyecek faizinin yasal faiz olduğu kanaatine varılmıştır.
Mahkememizin 24/03/2022 tarihli duruşma ara kararı gereğince; dosyanın isimi celse arasında mahkemece resen seçilecek bir aktüerya bilirkişisine tevdi edilerek rapor alınmasına karar verildiği görüldü.
Mahkememize sunulan bilirkişi raporundan özetle;Tüm delillerin takdir ve değerlendirmesi Yüce Mahkemeye ait olmak üzere, Davacıların desteği ...’ın Ölümü nedeniyle hak sahibibi babayla anneye ödenebilecek destekten yoksun kalma tazminatı tutarlarının, sahibi Yakınlığı Hesaplanan %20 hatır taşıması indirimiyle ... Babası 327.855,20.-TL. 262.044,20.-TL. ... Annesi 389.784,70.-TL. 311.827,80.-TL. Olduğu kanaatine varılmıştır.
Mahkememizin 29/12/2022 tarihli duruşma ara kararı gereğince; Taraf vekillerinin beyan ve itirazlarının 2 nolu ara karar gereği cevap yazısı geldikten sonra talep halinde değerlendirilerek gün beklenmeksizin tarafların beyan ve itirazları ayrı ayrı ve tek tek karşılanmak sureti ile vergi dairesi cevap yazısıda değerlendirilerek ek rapor alınmasına karar verildiği görüldü.
Mahkememize sunulan bilirkişi ek raporundan özetle; Tüm delillerin takdir ve değerlendirmesi Yüce Mahkemeye ait olmak üzere, Davacıların desteği ... ... Ölümü nedeniyle hak sahibibi babayla anneye ödenebilecek destekten yoksun kalma tazminatı tutarlarının şöyle olduğu, Hak Sahibi Yakınlığı Hesaplanan | %20 hatır taşıması indirimiyle ..., Babası 553.433,55.TL. 442.747,00.-TL.... Annesi | 684.838,00. 547.870,00.-TL olduğu kanaatine varılmıştır.
Mahkememizin 28/12/2023 tarihli duruşma ara kararı gereğince;Güncel asgari ücret değerleri dikkate alınarak hesaplama yapılması için dosyanın bilirkişiye tevdi edilerek ek rapor alınmasına karar verildiği görüldü.
Mahkememize sunulan bilirkişi ek raporundan özetle; Tüm delillerin takdir ve değerlendirmesi Yüce Mahkemeye ait olmak üzere, Davacıların desteği ...’ın Ölümü nedeniyle hak sahibibi babayla anneye ödenebilecek destekten yoksun kalma tazminatı tutarları şöyledir: Hak Sahibi Yakınlığı Hesaplanan %20 hatır taşıması indirimiyle ... Babası 979.415,16.-TL. 783.532,10.-TL. ... Annesi 1.241.951,89.-TL. 993.561,50.-TL.kanaatine varılmıştır.
Dava ve cevap dilekçeleri, bilirkişi raporu, aktüerya hesap uzman raporu, ATK raporu, kaza tespit tutanakları, ... 2 Ağır Ceza Mah'nin ... sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamının yapılan incelemesinde; davanın trafik kazasından kaynaklı destekten yoksun kalma ve manevi tazminata ilişkin olduğu, davacıların miras bırakanı ...'ın 24/10/2015 tarihinde meydana gelen trafik kazasında yaşamını yitirdiği, davacıların vefat edenin mirasçıları olması(anne ve babası) işbu davayı açmada hukuki menfaatlerinin bulunduğu, davalı sürücü ...'nın kullanmış olduğu ... plakalı aracın dava dışı... idaresindeki ...plakalı çekiciye bağlı ... plakalı römorka çarpması ile kazanın oluşmasına sebebiyet verdiği, kaza sırasında ...'nın alkollü olduğu ve 15/11/2017 tarihinde düzenlenen raporu ile %85 oranında kusurlu olduğu,olayın meydana gelmesinde miras bırakan ... ...'ın herhangi bir kusurunun bulunmadığı ...'nın ayrıca ... 2 Ağır Ceza Mah'nin ... sayılı dosyasında yargılandığı ve neticeten taksirle birden fazla kişinin ölümüne neden olması dolayısıyla 5 yıl 10 ay hapis cezası ile cezalandırıldığı ve davalı ...'nın asil derecede kusurlu olduğunun kabul edildiği, davalı ...'nın kullanmış olduğu aracın diğer davalı ... şirketince sigortalattırıldığı, kazanın poliçe teminat süresinde meydana geldiği, mahkememizce miras bırakanın ekonomik ve sosyal durumu, muhtemel geliri ve yargıtay içtahatları de dikkate alınarak, aktüerya bilirkişiden rapor aldırıldığı, düzenlenen bilirkişi raporunun gerekçeli, denetlenebilir ve hüküm kurmaya elverişli olması, son asgari ücret düzenlemelerindeki belirlemeler de dikkate alınarak rapor oluşturulması nedeniyle 07/03/2024 tarihli, bilirkişi raporunun hükme esas alınarak ve belirlenen tazminat miktarının hüküm altına alındığı, davacıların miras bırakanının araçta herhangi bir kiralama veya biletleme ile seyahat etmediği, hatır taşınması şeklinde yolculuk ettiği görüldüğünden %20 oranında hatır taşıması indiriminin mahkememizce takdir edildiği, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, kazanın meydana gelmesinde davalı ...'nın asli derecede kusurlu olması ve bunun Ağır Ceza Mahkemesi cezalandırma gerekçesine de konu edilerek davalının cezalandırılması hususu da dikkate alınarak manevi tazminat miktarının belirlendiği ve günün ekonomik koşulları ile kazanın meydana geldiği tarihteki ekonomik veriler dikkate alınarak manevi tazminat talebinin kısmen kabul edildiği,
Her ne kadar davalı ... yönünden de araç işleteni sıfatıyla sorumlu olduğu gerekçesiyle dava açılmış ise de bu davalının kazaya karışan ... plakalı aracı 01/08/2015 tarihli oto kiralama sözleşmesiyle dava dışı kiralama şirketi olan ...-... şirketine kiraladığı, bu hususta kiralama evraklarının dosyamız arasında bulunduğu, kiralama şirketince 12/08/2015 tarihinde ...'a aracın kiralandığı ve ... tarafından diğer davalı ...'ya aracın verildiği ve kazanın bu şekilde meydana geldiği, dolayısıyla davalı ...'in uzun süreli kiralama işlemini gerçekleştirerek işleten sıfatının sona erdiği anlaşıldığından bu davalıya karşı husumetin yöneltilemeyeceği, böylece bu davalı yönünden husumet nedeniyle davanın reddedildiği anlaşıldığından aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak düzenlendiği üzere;
1-1-Davacının davalı ... yönünden açmış olduğu davasının reddine
2-Davacının davalı ... şirketi ve ...ya karşı açmış olduğu davasının kabulü ile davacı baba için 783.532,10TL annı için 993.561,50 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ... yönünden 24/12/2015 tarihi, sigorta şirketi yönünden 23/06/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine, davalı ... şirketinin poliçe limiti ile sorumlu tutulmasına,
3-Davacıların manevi tazminat taleplerinin kısmın kabul kısmen reddi ile davacı anne için 50.00,00TL davacı baba için 50.000,00TLnin davalı ... Konyalıdan kaza tarihi olan 24/12/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahlisi ile davacılara verilmesine,
4-Alınması gerekli 128.224,26-TL karar ve ilam harcından 689,94-TL peşin harç ve 6.063,00 TL tamamlama harcının mahsubu ile geriye kalan 121.471,32-TL eksik harcın davalı ... ve ... Sigorta AŞ'den (... Sigorta AŞ'nin bu miktarın 6.831,00 TL'sinden muaf tutulmasına) tahsili ile hazineye irad kaydına,
6-Davacı tarafından yapılan 757,70 TL tebligat ve müzekkere masrafı, 3.050,00 TL bilirkişi kök ve ek rapor ücreti, 318,00 TL adli tıp rapor ücreti olmak üzere toplam 4.125,70 TL'nin davalılar ... Sigorta A.Ş ve ...'dan tahsili ile davacılara ödenmesine,
7-Davalı ... vekili tarafından yapılan 130,00 TL yargılama giderinin davalı üzerinden bırakılmasına,
8-Gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
9-Davacı taraflar maddi tazminat talebi yönünden vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 255.480,30 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Sigorta AŞ'den alınıp davacılara verilmesine,
10-Davacı taraflar manevi tazminat talebi yönünden vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalı ...'dan alınıp davacılara verilmesine,
11-Davalı ... maddi tazminat talebi yönünden vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınıp davalı ...'e verilmesine,
12-Davalılar ... ve ... manevi tazminat talebi yönünden vekille temsil olunduklarından Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınıp davalılar ... ve ...'ya verilmesine,
Dair, HMK 345 maddesi uyarınca kararın taraflara tebliğ edildiği tarihten başlayarak iki hafta içinde HMK 342 maddesi gereğince düzenlenmiş dilekçe ile HMK 343 maddesi uyarınca mahkememize veya başka bir mahkemeye yapılacak başvuru ile HMK 341/1 maddesi uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olarak taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 05/11/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır