T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2017/999 Esas
KARAR NO:2025/1057
DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:13/11/2017
KARAR TARİHİ:25/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde: Müvekkili şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan davalıya ait araçlar ile ihlalli geçişleri nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla davalıya karşı ....İcra Müdürlüğü 2016/... Esas Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, icra takibinden gönderilen ödeme emri, davalıya 28.11.2016 tarihinde tebliğ edildiğini, davalı tarafından 02.12.2016 tarihinde dosya borcunun tamamı olan asıl alacak ile faiz ve ferilerine itirazda bulunulduğunu, itiraz konusu dosya alacağı hakkında takibin devamı amacıyla davayı ikame ettiklerini, yapılan itirazın haksız ve yersiz olduğunu, itirazın iptalinin gerektiğini, itiraz konusu dosya alacağı hakkında takibin devamı amacıyla işbu dava ikame edildiğini, yapılan itiraz haksız ve yersiz olup itirazın iptalinin gerektiğini, davalının borcun anapara, faiz ve ferilerine itiraz ettiğini, bu doğrultuda ihlalli geçiş vakıalarına itiraz etmemiş olduğunu, müvekkili şirket 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-lşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun ve 2011/... sayılı 3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-Îşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanunun Uygulama Usul ve Esaslarına İlişkin Bakanlar Kurula Kararı çerçevesinde özel yetkili bir anonim şirket olarak kurulmuş olup, ülkemizdeki en büyük alt yapı projelerinden biri olan ...-...-,,, Otoyolu Projesi'nin yap -işlet- devret modeli ile yapımı ve işletilmesini, Karayolları Genel Müdürlüğü ile imzalamış olduğu 27 Eylül 2010 tarihli Uygulama Sözleşmesi çerçevesinde üstlenmiş bulunduğunu, yapımı tamamlanan ...-... Kesimi K2 ,,, Kavşağı ile Kesim sonu arası ve ...-... kesimi başlangıcı ile ... Kavşağı arası 16 Nisan 2016 tarihli ve 29686 sayılı Resmi Gazete'de ilan edilmek suretiyle 21.04.2016 tarihinde işletmeye açıldığını, ... Köprüsü'nün de içinde bulunduğu ...-... Kesimi, K-l ... Kavağı ile K-2 ..., Kavşağı arası yapım işlerinin tamamlanması ile 24 Haziran 2016 tarihli ve 29752 sayılı Resmi Gazete'de ilan edilmek suretiyle 01.07.2016 tarihinde işletmeye açıldığını, davaya konu borcun sebebini teşkil eden ihlalli geçiş fiilinin tanımlanması gerektiğini, müvekkili şirket tarafından işletilen otoyolda yer t\m tüm gişelerden nakit, kredi kartı/banka kartı tahsilatı yapılabilmesi mümkün olduğunu, ücret toplama sisteminin süresi içerisinde OGS bankasından/HGS'den provizyon alınamaması ve bu nedenle OGS veya HGS'den geçiş ücreti tahsilatı yapılamaması halinde geçiş esnasında gişede yer alan bariyerler açılmamakta ve gişe memuru tarafından geçiş ücretinin gişede nakit, kredi kartı/banka kartı ile ödenmesi talep edildiğini, nakit, kredi kartı/banka kartı ile de ödeme de gerçekleşmez ise oluşan ihlalli geçiş kaydına ilişkin ihlalli geçiş bildirimi, her ne kadar müvekkili şirket için yasal bir yükümlülük olmasa da sadece bilgilendirme amaçlı olarak düzenlenerek ihlalli geçiş anında, araç sürücüsüne teslim edildiğini, söz konusu ihlalli geçiş bildiriminde Otoyoldan Geçiş Ücretini ödemeden çıkış yapmış bulunduğunu, 6001 Sayılı Kanun uyarınca geçiş tarihini izleyen 15 gün içinde geçiş ücretini cezasız ödeyebildiğini, geçiş ücretini ödemediğiniz takdirde, hukuki süreç başlatılacağını, geçiş ücreti ile birlikte geçiş ücretinin 10 katı tutarındaki ceza ve oluşacak tebligat, yargılama ve takip masrafları, avukatlık ücreti, işleyecek yasal faiz ve diğer her türlü yasal giderler de takip ve tahsil edilecektir ifadesinin yer aldığını, ihlalli geçiş, müvekkili şirket tarafından yapımı ve işletmesi üstlenilen otoyolun geçiş ücreti ödenmeksizin kullanılması ve tahakkuk eden ücretin geçişi takip eden 15 günlük kanuni ödeme süresi içinde de ödenmemiş olması anlamına geldiğini, ihlalli geçişi takip eden 15 günlük süre içerisinde geçiş ücretine herhangi bir ceza tahakkuk ettirilmediğini, kullanıcılar bu süre içerisinde sadece geçiş ücretini ödemekle yükümlü olduğunu, ilk 15 günlük cezasız sürenin dolmasını müteakip müvekkili şirket tarafından Karayolları Genel Müdürlüğü'nden, otoyoldan ihlalli geçiş yapan ve 15 günlük yasal süre içerisinde geçiş ücretlerini ödemeyerek cezaya düşen araçların sahiplik bilgileri talep edildiğini, müvekkili yasal olarak araç sahiplik bilgilerine ceza tahakkuk ettirilmeden erişememekte ve dolayısıyla bu süre içerisinde borçlulara herhangi bir bildirim yapamadığını, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 30.maddesinin 5. Fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte. bu ücretin on katı tutarında ceza, şenel hükümlere göre tahsil edildiğini, ücretin on katı fazlası olarak tahsil edilen ceza tutarının yüzde altmışı, tahsilini izleyen avın yedinci günü mesai bitimine kadar, işletici şirket tarafından hazine payı olarak, yıllık kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine sekli ve içeriği Maliye Bakanlığınca belirlenen bir bildirimle ödendiğini, işletici şirket tarafından Hazine payının eksik bildirilmesi veya hiç bildirilmemesi ya da bildirildiği halde süresinde ödenmemesi halinde, hazine payının ödenmesi gerektiği tarih ile tahsil edildiği tarih arasında geçen süreye 6183 sayılı kanunun 51 inci maddesine göre uygulanacak gecikme zammı ile birlikte ilgili vergi dairesince 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edildiği düzenlenmesi getirilerek müvekkili şirkete işletici şirket sıfatıyla geçiş tutarının 10 katı tutarındaki ceza tutarını genel hükümlere göre tahsil etme hak ve yetkisi verildiğini, geçiş ücretinin on katı fazlası olarak tahsil edilen ceza tutarının yüzde altmışı ise, tahsilini izleyen ayın yedinci günü mesai bitimine kadar, hazine payı olarak, müvekkili şirketin yıllık kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine müvekkili şirket tarafından ödendiğini, bahsi geçen ceza tutarının %60'ı hazine payı olduğunu, müvekkili şirketin söz konusu ceza tutarını takipten imtina etme seçeneği bulunmadığını, müvekkili şirket tahakkuk eden cezanın tahsili için azami çabayı göstermekle yükümlü olduğunu, otoyoldan ihlalli geçiş yapan aracın sahibinden, geçiş ücreti ile bu ücretin on katı tutarında ceza, müvekkili şirket tarafından genel hükümlere göre yani özel alacak olarak tahsil edildiğini, davalı borçlunun iddiasını destekler hiçbir belgeye dayanmayan itirazlarının hukuki dayanaktan yoksun icra takibini sürüncemede bırakmaya yönelik itirazlar olduğu açık olarak görüldüğünden itirazlarının tümden iptalinin gerektiğini, ihlalli geçiş yapan araçların plakaları, tarih ve saat bilgileri, giriş ve çıkış yapılan yol, güzergâh ve şerit bilgilerini gösterir ayrıntılı tablo mahkemenin bilgisine sunulduğunu, davalının ....İcra Müdürlüğü 2016/... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile toplam alacağın reeskonta avans faizi ve diğer tüm ferileri ile birlikte tahsili için takibin devamına ve borçlu aleyhine yüzde yirmiden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına ve lehimize vekalet ücretine hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde: İhlalli geçiş vakıalarına itiraz etmedikleri yönündeki iddiaları gerçek dışı olduğunu, müvekkili şirket, borcun esasına, faizine, ceza ücretlerine ve tüm ferilerine açıkça itiraz ettiğini, müvekkili şirket, davacı tarafından başlatılan icra takibine ait ödeme emrinine süresi içerisinde itiraz ettiğini, davacı her ne kadar ihlalli geçişlere açıkça itiraz edilmediğini, bu nedenle bu hususun kabul edilmiş sayılacağı şeklinde beyanda bulunduğunu, bu tespitin ne taraflarınca ne de hukuk yönünden kabulünün mümkün olmadığını, geçerliliğininde bulunmadığını, davacının, sözkonusu miktarın 10 katı tutarında idari para cezası kesmesi hukuken mümkün olmadığını, kesilen usulsüz cezaya ticari faiz işletebilmesininde hukuken mümkün olmadığını, müvekkili temerrüde düşürülmediğini, işlemiş herhangi bir faiz talebininde hukuken mümkün olmadığını, davacı şirketin idari ceza düzenleme ve uygulama yetkisi olmadığını, müvekkili şirketin dava dilekçesinde belirtildiği şekliyle bir borcu olmadığını, otoyol geçişinde gişelerde bariyer bulunduğunu, OGS veya HGS sisteminden ödeme yapılmadığı zaman bariyer açılmadığını, davacının dilekçesinde belirttiği şekliyle kaçak geçiş yapılabilmesi teknik olarak mümkün olmadığını, davacı da dilekçesinde hangi aracın ne zaman ve kaç defa geçiş yaptığını belirtmediğini, davacı taraf huzurdaki davada 6001 sayılı kanunun 30. maddesine göre geçiş ücretlerinin 10 katı tutarındaki cezaya yapılan itirazın iptalini de talep ettiğini, ihlal geçişlerin yapıldığı iddiasını kabul anlamına gelmemek üzere, müvekkili şirkete ait araçlar tarafından yapılan geçişlere ait ücretler süresi içerisinde ödenmeyerek ihlal geçişi yapılmış olsa dahi, davacı tarafından geçiş ücretinin 10 katı tutarındaki ceza ödeme talebi hukuka aykırı olduğunu, davaya konu para cezaları birçok şirket tarafından itiraza konu edildiğini, cezaların neredeyse tamamı usulsüz düzenlenmiş olması nedeniyle iptal edildiğini, resmi merciler tarafından Sulh Ceza Hakimliği nezdinde itiraza konu edilecek bir idari para cezası taraflarına ulaşmadığını, müvekkili şirkete herhangi bir tebligat yapılmadan keyfi şekilde geçiş ücreti ve ceza adı altında tahsile çalışılan bedellerin kabulü hukuken mümkün olmadığını, HGS geçişleri sebebiyle her yıl yüzlerce araç sahibi hakkında düzenlenen idari para cezaları, hesaplarda para olmasına rağmen tahsil edilmemesi, ücreti ödenen geçişlerin dahi cezalı işleme girmesi gibi sisteminin güvenilir olmaması sebepleriyle HGS cezalarına karşı Sulh Ceza Mahkemeleri nezdinde yapılan itirazların büyük kısmı kabul edilerek cezalar iptal edildiğini, kısa bir süre önce Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı tarafından ... ... gişelerindeki sistemsel hatalar sonucu HGS kaçak geçiş olarak işlem gören binlerce araç sahibine fazladan tahsil edilen geçiş ücretlerinin itirazlarına gerek olmadan hesaplarına iade edileceğinin açıklandığını, davacı tarafından Türkiye'nin en büyük otobüs işletmelerinden birisi olan ... Turizm hakkında da kaçak HGS geçişleri sebebiyle yaklaşık 300.000,00 TL miktarlı icra takibi yapıldığını, şirket de sistemin geçiş ücretlerini hesaplardan çekmemesi sebebiyle icra takine itiraz ettiğini, müvekkili şirketin yaptığı araştırmalara göre, geçiş tarihlerinde hesaplarda yeterli miktarda para bulunmasına rağmen HGS sistemi tarafından ücretlerin tahsil edilmediği yüzlerce geçişin olduğunu anlaşıldığını, davacı şirket tarafından işletilen köprü ve otoyollardan geçiş tarihinde hesapta para bulunmaması yada para bulunmasına rağmen sistem tarafından çekilmemesi halinde, hesaba sonradan para yatırılmış olsa da sistem tarafından çekilmediği belirtildiğini, bu nedenle güvenilir olmayan bir sistemden dolayı müvekkili şirketten ihlal geçiş iddiasıyla 10 kat ceza talep edilmesi de hukuka aykırı olduğunu, müvekkili şirketin davacı şirketle ihlal geçişlerde 10 kat cezai şart ödeyeceğine ilişkin herhangi bir sözleşmesi bulunmadığını, davacı şirket tarafından talep edilen ceza yasanın 30/1 maddesinde belirtilen idari para cezası olduğu aşikar olduğunu, davacı şirketin herhangi bir şekilde İdari Para Cezası düzenleme ve talep etme yetkisi söz konusu olamayacağı gibi, idare tarafından da belirtilen geçişlerle ilgili müvekkili şirket aleyhine düzenlenen yada tebliğ edilen kesinleşmiş herhangi bir idari para cezası bulunmadığını, davacı taraf da düzenlenen bir idari para cezası olmadığını kabul ettiğini, davacı tarafından ihlal geçiş sebebiyle geçiş ücretinin 10 katı tutarında idari para cezası talep etmesi hak, hukuk ve nesafet ilkelerine aykırı olduğunu, ortada düzenlenen bir idari para cezası olmadığını, bunu talep ve tahsil hakkınında olmadığını, davacı tarafından yasanın 30/5 maddesine göre bu cezaları talep edebilmesi ancak idare tarafından bu geçişlerle ilgili idari para cezası düzenlenerek tebliğ edilmesine rağmen müvekkili şirket tarafından ödenmemesi halinde mümkün olabileceğini, söz konusu geçiş ücretinin 10 katı tutarındaki ceza idari para cezası olduğunu, müvekkili şirketin bu idari para cezalarına karşı Sulh Ceza Mahkemeleri nezdinde itiraz hakkı bulunduğu gibi, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 17. maddesine göre idari para cezasının tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde ¼ indirimli ödeme hakkına veya 6001 sayılı kanunun 30/3 maddesine göre 1 aylık ödeme süresi hakkına ve idare nezdinde taksitlerle ödeme hakkına sahip olmadığını, bu hak taraflarına tanınmadığını, 6736 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına İlişkin Kanunun 2/c maddesine göre yapılacak başvuru ile 30.06.2016 tarihinden önce ödenmemiş idari para cezalarının tamamı ve yine 18.05.2017 tarihinde yürürlüğe giren 7020 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda ve Bir Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun hükümlerine göre yapılacak başvuru ile de 31.03.2017 tarihinden önce ödenmemiş idari para cezalarının tamamının tahsilinden vazgeçilme hakları getirildiğini, müvekkili şirketin bu yasalardan da yararlanma hakları bulunduğunu, bu hak taraflarına tanınmadığını, Kanunun 30/5 maddesini, idare tarafından idari para cezası düzenlenmesine gerek olmadan bu cezaları davacı tarafından tahsil etme hakkı bulunduğu şeklinde yorumlanamayacağını, Kanunun 30/6 fıkrasında özel şirketler tarafından ihlal geçişlerde 15 günlük ödeme süresinin bitimindeki ilk iş gününde en yakın trafik kuruluşuna bildirilmesi şartı konulduğunu, bu şartın gerek idarenin bu konudaki idari para cezası düzenlemesi amacıyla gerekse de özel şirketler tarafından tahsil edilecek olan paraların doğruluğunu teyit etmek amacıyla düzenlendiğini, davacı şirket tarafından bu şartın yerine getirilmediğini, davacı taraf kötü niyetle aylarca devam eden geçişlerle ilgili, kullanıcıların daha evvel öğrenerek önlem almasını da engellemek suretiyle mağdur edecek şekilde, kontrolü dahi yapılamayacak şekilde doğruluğu ispata muhtaç kayıtlar ileri sürerek cezalı geçiş ücretleri tahsil etmeye çalıştığını, bu nedenle söz konusu ihlal geçiş olduğu ileri sürülen geçişlere ait düzenlenen idari para cezası olmadığını, davacı şirket tarafından bu cezaların talep ve tahsil hakkınında bulunmadığını, bu nedenle açılan dava haksız ve mesnetsiz olduğunu, davanın reddine karar verilmesinin gerektiğini, ana geçiş ücretlerinin davacı şirket tarafından tahsil edilip edilmediğinin araştırılmasının gerektiğini, ... 5.Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapılmasının hukuken zorunluluk arzettiğini, müvekkil şirket hakkında müsadere kararı ihtimali bulunması sebebiyle, ... 5.Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapılmasını, davacının geçiş ücretinin 10 katı tutarında idari para cezası kesmesi hukuka aykırılık içerdiğini, haksız ve mesnetsiz davanın reddini, davacının kötüniyetli talebi nedeniyle % 20'den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, davacı şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan davalıya ait araçlar ile ihlalli geçişleri nedeniyle ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla davalıya karşı ....İcra Müdürlüğü 2016/... Esas Sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali talebine ilişkindir.
Mahkememizin ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip, deliller toplanmıştır.
.... İcra Müdürlüğü'nün 2016/... esas sayılı dosyası mahkememiz dosyasına celp edilmiş, yapılan incelemesinde: Alacağın tahsili için takip başlatıldığı, ...Ticaret Limited Şirketi vekilince hiçbir borçlarının bulunmadığını, icra takibine konu asıl alacak miktarının tümüne, tüm faiz ve ferilerine itiraz ettiğini, itirazları doğrultusunda takibin durdurulmasına karar verilmesini talep ettiği tespit edilmiştir.
Talimat mahkemesi vasıtasıyla mali müşavir bilirkişi ... tarafından hazırlanan 22.07.2019 tarihli talimat raporunda: "Davacı şirketin incelenen 2016 yılı ticari defterlerinin VUK ve TTK. hükümleri gereğince E-Defter mükellefiyeti tesis ettirdiği, Uygulama genel tebliğine uvgun olarak defterleri yasal süresi içerisinde Gelir İdaresi Başkanlığı sistemine yüklediği, mahkemenin vermiş olduğu yerinde inceleme yetkisine istinaden ... 7.İcra ve İflas Müdürlüğüne gidilmiş olup, yapılan görüşmeler sonucunda davalı şirkete ait e-defterlerin yer aldığı server ve bilgisayarların yedi emin deposunda olduğu belirtilmiştir. Davalı şirkete ait bilgisayarların ekte sunulan fotoğraflardan da görüleceği üzere yedi emin deposunda sökülmüş ve dağınık şekilde olduğu tespit edilmiştir. Daha önce Vergi Dairesi denetmenleri tarafından da bilgisayarları incelemek üzere gelindiği fakat bilgisayarların mevcut durumu nedeniyle incelenemediği, ayrıca Haciz ve Muhafaza tutanağında da yer aldığı üzere bilgisayarların bu işlerden anlar uzman kişiler marifetiyle server söküldü ve diğer uzmanlık gerektiren söküm işlerinde uzman kişiler marfiteyile söküldü ibaresinde de yer aldığı üzere bilgisayarların ve server in uzman kişilerce sökülerek muhafaza altına alındığı tespit edilmiştir. Konu uzmanlık alanımız dışında olduğundan ayrıca davalı şirketin ceza mahkemesinde devam eden davası da göz önüne alındığında bilgisayar ve server da ortaya çıkabilecek bir arızanın sonuçları da göz önüne alındığında davalı şirket bilgisayarları çalıştırılamadığından, davalı şirketin bilgisayarlarının ve e defterlerinin bu haliyle incelenemediği. Ayrıca davalı şirketin ceza düzenlenen dönemlere ilişkin banka hesap dökümleri de tarafımıza sunulamadığından cezalı geçişlerin olduğu tarihlerde banka hesaplarında bakiyelerin olup olmadığının tespil edilemediği. Davacı şirketin, davaya konu geçişe ilişkin tahakkuk eden 543.904.80 TL lutarlan Gelir olarak kayıt altına aldığı. Davalı için ayrı bîr hesap açılmadığı ... Alıcılar hesabını borçlandırdığı. Ayriyeten geç ödemeye istinaden yürütülen geçiş bedelinin 10 katı tutarındaki ceza tutarını ise 336 Diğer Çeşitli alacaklar ve 380 Gelecek aylara ail gelir tahakkukları hesaplarında kayıt altına aldığı.
Davacı şirketin .... İcra Müdürlüğü 2016/... Esas Dosyası ile 543.904,80 TL tutarında (Geçiş Ücreti) 5.439.048.00 TL Ceza Tutarı olmak üzere 5.982,952,80 TL Toplam Alacak üzerinden takip başlatmasına karşın 16.05.2018 Tarihinde Resmi Gazetede yayınlanan 7144 Sayılı Kanun ile yapılan değişiklikle ceza tutarının 10 katından 4 katına düşürüldüğü buna göre gecikme ceza tutarının (543.904,80x4-) 2.175.619,20 TL olacağı görüş ve kanaatini içerir" raporunu sunmuştur.
Bilirkişiler ... (Elektrik Elektronik Mühendisi) ve ... (Bankacılık Finans Uzmanı) tarafından hazırlanan 21.09.2020 tarihli raporda: "Takibe konu asıl alacak bedelinin davalı şirkete ait 2 ve 3.sınıf araçlar için ... Köprü geçiş tarife bedeli olduğu, bu hususta nihai karar mahkemeye ait olmak üzere, davacı şirket internet sitesinde de belirtildiği üzere, ...-...-... Otoyolu geçişlerinde geçiş ücretleri mevcut Karayolları Genel Müdürlüğü sisteminden farklı olarak OGS/HGS hesaplarından anlık bakiye sorgusu yapılarak tahsil edilmektedir. Yani eğer geçiş anında hesapta geçiş bedelini karşılayacak tutarda para varsa ancak o zaman HGS/OGS ile geçiş yapılabileceği açıkça belirtilmektedir. Şayet geçiş ihlalli yapılmış ise geçişe müteakip 15 gün içerisinde davacı şirketin ... ve ... hesaplarına geçiş bedelleri cezasız ödenebilmekte bu süreçte HGS/OGS hesaplarına davalı şirketçe bakiye yüklenmesi halinde ise geçiş bedeli tahsii edilebilmektedir. Bu kapsamda ... Bankası Pazarlama-1 Grup Başkanlığı'nın 27.02.2020 Tarihli Yazı içeriğinde; Sistemleri üzerinde yapılan kontrollerde sadece ... hesap numarasına ait OGS cihazına ulaşıldığı, bu hesaba bağlı olan 4 adet OGS cihazının da 2013 yılında iptal edildiği dolayısıyla 2016 yılında geçiş bilgisi bulunmadığı belirtilmiştir. Bu nedenle Sayın Mahkemenizce verilen ara karar gereği "Geçişler anında sisteme bağlanmada aksaklık olup olmadığı, geçiş anında yeterli bakiye yok ise bu kişiler tarafından 15 günlük ödeme süresi içerisinde eksik bakiyenin tamamlamasının yapılıp yapılmadığı, her bir geçiş için okunan OGS-HGS'nin yeterli bakiyesinin geçiş esnasında olup olmadığı, geçiş yapıldığı tarih baz alınarak geçiş anında bakiye yetersiz ise 15 günlük sürede bu bakiye eksikliğinin tamamlanıp tamamlanmadığı hususlarında değerlendirme yapılamamıştır. Davacı tarafça iddia edilen takibe esas geçiş bedellerinin davalı şirketçe ödendiğine, geçiş sonrasında hesaplara yeter bakiye yüklendiğine ilişkin belgeler (banka veya PTT den alınmış OGS - HGS ödeme dekontu) davalı tarafça da dosya kapsamına sunulmamıştır. ihlalli geçiş bildirim formu araç sürücüsüne tebliğ edilmeden bariyer açılmayacağından bildirimin yapıldığına kanaat getirilmiştir. Davacı şirketin Karayolları Genei Müdürlüğü ile imzalamış olduğu 27 Eylül 2010 tarihli Uygulama Sözleşmesi çerçevesinde davalı şirkete tahakkuk ettirdiği Yukarıda "Yönetmelik ve Kanun Maddeleri" baslık altındaki tespitler doğrultusunda. 7144 sayılı Torba Kanun ile, Torba Kanun'un yürürlük tarihi olan 25.05.2018 tarihi itibari ile ve sadece tahsil edilmemiş ceza tutarları hakkında uygulanmak üzere, geçiş ücretinin geçiş tarihinden itibaren 15 (onbeş) gün içerisinde ödenmemesi halinde tahakkuk eden geçiş ücretinin 10 katı tutarındaki ceza; 4 katı olarak değiştirilmiş ve hazine payı uygulaması ortadan kaldırılmıştır. Takibe konu ihlalli geçişler için, Geçiş ücreti; 543.904,80 TL, Ceza Ücreti; 2.175.619,20 TL (7144 sayılı Torba Kanun gereği geçiş ücretinin 4 katı) Toplam 2.719.524,00 TL Dosya kapsamında yer alan belgeler kapsamında Takibin toplam 2.719.524,00 TL üzerinden davalı ... ... Turizm Seyahat ve Otobüs İşlt.Ltd.Şti. adına devam edebileceği, hukuki değerlendirme sayın mahkemeye ait olmak üzere görüş ve kanaatimizi belirtir raporu" sunmuşlardır.
Bilirkişiler tarafından hazırlanan 01.07.2021 tarihli ek raporda: " ... Bankasından gelen Ekstreler: Sunulan ... bankası ekstre kayıtlarında anlık bakiye bilgileri bulunmamaktadır. bu nedenle takibe konu her bir plaka aracın iddia edilen ihlalli geçişi esnasındaki HGS bakiyesi belirlenememiş, bu nedenle de ihlalli geçiş esnasındaki HGS bakiyesi ile gişe geçiş bedel kıyaslaması yapılamamıştır. Davacı tarafın 4 kat ceza bedel talebi üzerine değerlendirme yapabilmek için araçların HGS hesaplarının ihlalli geçiş tarihi ve zamanı itibariyle belirlenmesi gerekeceği kanaatine varılmıştır Davalı vekilinin itirazları da bu doğrultudadır. Mahkemece de uygun görülmesi halinde, T.C. ... Bankası Genel MüdürlOğü'ne yazılan 30/11/2020 tarihli yazı içeriğinin aynısının İstanbul PTT Bölge Başmüdürlüğü'ne hitaben yazılması.Yazı içeriğinde; İlgili plakalı araçlara kayıtlı 36 adet HGS hesaplarının 01.04.2016 - 31.12.2016 tarihler arastadaki döneme ait gün bazında anlık hgs bakiye hesap kayıtlarının çizelge halinde gönderilmesinin istenmesi, gönderilecek kayıtlarda özellikle ANUK bakîye miktarlarının acıkca belirtilmesine dair vurgu yapılması, sonrasında yazı cevabının heyetimize ulaştırılması ile davalı vekilinin itirazları değerlendirilmek suretiyle ek raporumuzun hazırlanabileceği doğrultusundaki," görüş ve kanaatini içerir ek rapor sunulmuştur.
Bilirkişi heyetince hazırlanan 23.06.2022 ek raporda: "
Rapor ekinde, her bir plakalı aracın ihlalli geçişi esnasındaki HGS anlık bakiye tutarı tek tek belirlenmiştir. Her ne kadar bazı geçişler esnasında araçların HGS bakiyelerinde, gişe geçiş bedellerini karşılar yeter bakiye bulunmakta ise de; 1- İhlalli geçişlere esas gişelerdeki HGS/OGS tahsilatı hususunda davacı tarafa herhangi bir kanuni yükümlülük, yasal düzenleme ve protokol ile sorumluluk yüklenmemiş olması. 2- HGS/OGS protokolleri araç sahibi ile banka veya PTT arasında yapılmakta olması. 3- ihlalli geçişlerden haberdar olan davalı şirketin ihllalli geçişleri takip eden 15 gün içerisinde geçiş bedellerini cezasız ödeyebilecekken ödememiş olması gibi nedenlerle, ihlalli geçişler esnasında davalı araçlarının HGS hesabında gişe geçiş bedelini karşılar yeter bakiye bulunsa bile takibe konu ihlalli geçişlerin tamamı için davalı şirketin 4 kat ceza bedelleri toplamından da sorumlu tutulabileceği kanaatine varılmıştır. Takibin, 543.904,80 TL. (Geçiş Bedeli) + 2.175.619,20 TL. (4 kat ceza bedeli) = 2.719,524,00 TL. üzerinden davalı ... ... Turizm Seyahat ve Otobüs İşlt.Ltd.Şti. adına devam edebileceği kanaatine varılmıştır. Şayet sayın Mahkemece aksi yönde karar verilecek olur ise, rapor Ek-1 içeriğinde takibe konu her bir ihlalli geçiş esnasındaki davalıya ait plakalı araçların ihlalli geçişleri esnasındaki HGS anlık bakiye kayıtları, PTTBank Daire Başkanlığı'nca gönderilen kayıtlar doğrultusunda gişe geçiş bedelleri ile kıyas edilmiş, Yeter bakiye bulunan geçişlere 4 kat ceza bedeli yansıtılmadığı takdirde; Takibin 543.904,80 TL. (Geçiş Bedeli) + 1.915.851,60 TL. (ceza bedeli) = 2.459,756,40 TL. üzerinden davalı ... ... Turizm Seyahat ve Otobüs İşlt.Ltd.Şti. adına devam edebileceği, " görüş ve kanaatini içerir ek rapor sunulmuştur
Bilirkişi ... tarafından hazırlanan 22.08.2023 tarihli bilirkişi raporunda: " 6001 sayılı kanunun 30/7 maddesine göre 15 gün içerisinde ihlalli geçişler ödendiği takdirde gecikme cezası alınmayacağı hükmünün olduğu, bunun yanı sıra sürücülerin HGS ve OGS cihazlarını sürekli bakiyesi ... tutmakla ve kontrol etmekle sorumlu olduğu, Karayolları Genel Müdürlüğü Sitesinde OGS ve HGS ile ilgili açıklamalarda OGS sistemlerinden geçiş ihlali yapılması durumunda; geçiş ihlali yapılan plaka üzerine 15 (on beş) gün içinde OGS veya HGS abonesi olunması veya mevcut OGS veya HGS hesaplarında geçiş için yeterli bakiyesi olması durumunda cezalı geçiş ücreti uygulanmadığının duyurulduğu, Davalının, HGS/OGS cihazında yeterli bakiye varken geçiş anında değişik sebeplerden ücret alınamadığında cihazın uyarı sinyali vermesi sonucunda 15 gün içerisinde yanlışlığı giderecek yeterli süresi olduğu, davalının değişik kanallardan sahipliğindeki araçların plaklarını sorgulayarak borç durumunu öğrenebileceği, HGS/OGS cihazını doğru bir şekilde kullanmak, çalışır vaziyetinde tutmak ve cihazlara bağlı hesaplarını her zaman ... olarak tutma sorumluluğunda olduğu, 6001 Sayılı Kanun' da ve işletme protokolünde hiçbir şekilde ihlalli geçiş gerçekleştiren araç sahiplerine SMS, e-posta, ihtarname veya herhangi bir şekilde bildirim yapma yükümlülüğü ile ilgili bir düzenlemenin bulunmadığı, Karayollarında Geçiş Ücretlerinin Belirlenmesi ve Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik' in 5. Maddesinde belirtilen açıklamalar doğrultusunda davalının, dorse tabir edilen Tenteli Yarı römork araçlarının gişelerden ihlalli geçişlerinde öndeki çekicinin plakası okunamadığından Yarı römorkun ruhsat sahibine gecikme cezasının rücu etmesinin makul olduğu davalının tüzel kişi tacir olduğu, araçların yolcu taşımacılığında kullanılan 3. sınıf kategorisine giren ticari araçlar olduğu, avalının sahipliğinde olan 35 adet aracın HGS hesaplarında davaya konu geçişleri karşılayacak tutarlarının olmadığı, bakiye yüklemelerinin geçiş bedellerini karşılayamadığından tahsil edilemediği, dava dosyası içeriğinde mevcut delillerin ve İhlalli Geçiş Provizyon sorgulama listesinde görülen geçişlerin ve banka hesap hareketlerinin incelenmesi sonucunda, davalının sahipliğinde olan 96 adet aracın 01.05.2016- 07.11.2016 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin 4900 adet (dörtbindokuzyüz) ihlalli geçiş yapıldığı, davalının araçlarına 543.904,80 TL geçiş bedeli, 2.175.619,20 TL gecikme cezası olmak üzere TL 2.719.524,00 toplam borç tahakkuk ettirildiği, davacının 24.11.2016 tarihinde ....İcra Müdürlüğü'nün 2016/... E. sayılı dosyası davalı adına başlattığı icra takibinde yasa değişikliği öncesi gecikme cezalarının geçiş bedellerinin 10 katı tutarında hesaplayarak 543.904,80TL Geçiş bedeli ve 5.439.048,00 TL gecikme cezaları olmak üzere toplam 5.982.952,80 TL talep ettiği, takip öncesi için işlemiş faiz talebinde bulunmadığı, 25.05.2018 tarihinde yürürlüğe giren 7144 sayılı Kanun'un 18 inci maddesi gereği gecikme cezalarını geçiş bedellerinin dört katı olarak hesaplanarak geçiş bedeli ve gecikme cezasının talep edilmesi gerektiği, davacının bu konuda dava değerinin 2.719.524,00 TL' olarak düzeltilmesi için dilekçe verdiği, mahkemece itirazın iptaline ve takibin devamına karar verildiği takdirde davacının, 6001 sayılı yasa BAM ve yaygın Yargıtay kararları gereği davalıdan 543.904,80 TL geçiş bedeli 2.175.619,20 TL yasa gereği dört katı gecikme cezası olmak üzere toplam 2.719.524,00 TL asıl alacak ile takip tarihinden itibaren asıl alacak 2.719.524,00 TL üzerinden yıllık %10,50 işleyecek faizi değişen oranlarda talep edebileceği, nihai hukuki değerlendirmenin mahkemenin takdirinde olduğu, sonuç ve kanaatine varılmıştır. " şeklinde rapor sunulmuştur.
Yapılan yargılama sonucunda: Dosya kapsamında; davalıya ait çok 96 adet aracın 01.05.2016- 07.11.2016 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin davacının işletiminde olan otoyol ve gişelerden 4900 adet ihlalli geçiş yapıldığı, geçiş yaptığı gişe ücretlerinin ödenmediği, geçiş ücretinin cezasız 15 günlük süre içerisinde de davalı tarafından ödenmediği, geçiş tarihlerinde davalının HGS/OGS bağlı bulunduğu hesaplarda yeterli bakiyenin yeterli olmadığı, bu nedenle davalının geçiş ücretinden sorumlu olduğu, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun Geçiş Ücretini Ödememe ve Güvenliğin İhlali başlıklı 30’uncu maddesinin birinci fıkrasında otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı Karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücretinin on katı tutarında idarî para cezası uygulanacağının belirtildiği ancak takip ve dava tarihinden sonra 16/05/2018 tarihli 7144 sayılı yasanın 18.maddesi ile yapılan değişiklik sonucu ilgili maddenin "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı Karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir." şeklinde düzenlendiği, denetime elverişli bulunan ... tarafından sunulan bilirkişi raporu ile de tespit edildiği üzere davacının 543.904,80 TL geçiş bedeli 2.175.619,20 TL yasa gereği dört katı gecikme cezası olmak üzere toplam 2.719.524,00 TL asıl alacak talep edebileceği, takip öncesi için işlemiş faiz talebinde bulunmadığı, 25.05.2018 tarihinde yürürlüğe giren 7144 sayılı Kanun'un 18 inci maddesi gereği gecikme cezalarını geçiş bedellerinin dört katı olarak hesaplanarak geçiş bedeli ve gecikme cezasının talep edilmesi gerektiği, davacının bu konuda dava değerinin 2.719.524,00 TL' olarak düzeltilmesi için dilekçe verdiği anlaşılmakla davanın kısmen kabul kısmen reddine, davalının .... İcra Müdürlüğü'nün 2016/... esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptali ile, takibin 543.904,80 TL geçiş bedeli ve 2.175.619,20 TL gecikme cezası olmak üzere toplam 2.719.524,00 TL üzerinden aynı koşullar ile devamına, yasa değişikliği öncesi 10 katı tutarında talep edildiği için fazla talebin (AYM iptal kararı ve sonrasındaki yasa değişikliği uyarınca reddine karar verilmiş, yasa gereği reddedilen kısım yönünden davacının takip ve dava tarihi itibari ile haksız olmadığından davalı lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmolunmamıştır.
İİK 67/2 maddesinde "...borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." hükmü bulunmakla birlikte somut olay bakımından davalının ihlalli geçiş yapıp yapmadığı, yaptığının tespiti halinde geçiş ücreti ve ceza miktarının tespitinin yargılamayı gerektirdiği ve bu hali ile davalının itirazında itiraz anında haksız olmadığı ve alacağın likit olmadığı dikkate alınarak şartları oluşmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davanın kısmen kabul kısmen reddine,
Davalının .... İcra Müdürlüğü'nün 2016/... esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptali ile, takibin 543.904,80 TL geçiş bedeli ve 2.175.619,20 TL gecikme cezası olmak üzere toplam 2.719.524,00 TL üzerinden aynı koşullar ile devamına,
2-Fazla talebin (AYM iptal kararı uyarınca) reddine,
3-Koşulları oluşmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine,
4-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli 185.770,68 TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 72.259,12 TL harcın mahsubu ile 113.511,56 TL harcın davalı taraftan tahsili ile hazine adına irad kaydına,
5-Davacı tarafından dava açılırken peşin olarak yatırılan 31,40 TL başvurma harcı, 72.259,12 TL peşin nispi harç ve 4,60 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 72.295,12 TL'nin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 457,20 TL tebligat ve müzekkere gideri, 11.950,00 TL bilirkişi kök ve ek rapor ücretleri olmak üzere toplam 12.407,20 TL yargılama giderinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
7-Davalı tarafından yapılan 130,00 TL yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
8-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T'deki esaslara göre belirlenen 395.538,12 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Karar kesinleşene kadar yapılacak yargılama giderlerinin davacı gider avansından karşılanmasına, karar kesinleştikten sonra bakiye gider avansının istek halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, HMK 345 maddesi uyarınca kararın taraflara tebliğ edildiği tarihten başlayarak iki hafta içinde HMK 342 maddesi gereğince düzenlenmiş dilekçe ile HMK 343 maddesi uyarınca mahkememize veya başka bir mahkemeye yapılacak başvuru ile HMK 341/1 maddesi uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olarak davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı oy birliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 25/12/2025
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır