T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2018/1192 Esas
KARAR NO:2021/676
DAVA:Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:30/12/2018
KARAR TARİHİ:17/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket ile davalı şirket arasında 2S.01.20I4 tarihinde Taşıt Tanıma Sistemi Sözleşmesi imzalandığını, İmzalanan sözleşme uyarınca taraflar arasında ticari ilişki kurulduğunu ve yakıt alımı yapıldığını, ancak davalı tarafın sözleşme hükümlerine uymadığını, bu nedenle sözleşmenin zamanından önce fesh olunduğunu,sözleşmenin fesh olmuş olması nedeniyle müvekkil şirket tarafından davalı tarafa sözleşmeni Maddesi uyarınca fesih faturası düzenlendiğini, müvekkil tarafından davalı tarafa 11 adet araç için 5.814,52TL tutarında fesih faturası düzenlendiğini, davalı tarafa fesih faturasının yanı sıra fesih faturası ile eş zamanlı olarak 9 adet araç için de 2.221.76 servis bedeli faturası düzenlendiğini, Bu faturada sözleşmenin 2.2.8 düzenlenmiş bulunmakta olduğunu, Müvekkil şirket 9 araç için gerekli hesaplamayı yaparak davalı tarafa fatura düzenlediğini, ayrıca davalı tarafın fatura bedellerini nedeni ile aleyhinde ..., İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, itiraz üzerine takibin durduğunu, itirazın iptali davasını açma süresinin taraflarınca kaçırıldığından iş bu alacak davasını açma zorunluğunun doğduğunu, dava tarihi itibariyle müvekkil şirketin davalı şirketten 9.098,29 TL fatura bedeli toplamı ile 3.674,80 Tl alacağı bulunduğunu, açıklanan nedenlerle dava tarihi itibariyle toplam 12.745,80 TL alacağın az olmamak üzere işleyecek ticari avans faiz ile birlikte davalıdan tahsiline yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı tarafa dava dilekçesi ekli duruşma gün ve saatini bildirir tebligatın yapıldığı, davalı tarafından cevap sunulmadığı anlaşıldı.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Dava dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.
Mahkememizde açılan dava, sözleşmeye dayalı alacak davasıdır.
Dava konusu ihtilaf; taraflar arasında imzalanan "Taşıt Tanıma Sistemi Sözleşmesi" kapsamında, davacı tarafından davalının sözleşme edimlerine uymaması nedeniyle cezai şart fatura bedellerinden davalının sorumlu olup olmadığı ve sorumlu ise miktarına ilişkindir.
İddia, savunma, toplanan deliller ve tarafların ilişki dönemlerine ait taraf ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiştir. Bilirkişi raporunda özetle; dava dosyası ile celp ve ibraz olunan belgeler ile davacı tarafından sunulan ticari defterler ve elde edilen diğer tüm veriler ile yapılan incelemesi neticesinde; taraflar arasındaki sözleşmenin süresinden önce sona erdirilmesinden kaynaklanan ceza koşulunun ödenmesi talebinin unsurlarının belirlenmesinden ibaret olduğunu, dosya kapsamında feshe dayanak olan sözleşmeye aykırılığın içeriği, bu aykırılığın gerçekleşip gerçekleşmediği, gerçekleşmiş olduğu kabul edildiğinde de bu durumun sözleşmenin hangi tarafından kaynaklandığına dair bilgi bulunmadığını, davacının dava dilekçesinde TKÜ monte edilen araçlara uygulanacak hükümlere dayanmışsa da dosya kapsamındaki araçların Taşıt Tanıma Sistemindeki hangi tür cihazla hizmet ve akarvakıt aldığı hususunda bilgi bulunmadığı, değerlendirmenin davacının beyanları uyarınca, TKÜ takılmış olan cihazlar üzerinden yapıldığı, Taşıt Tanıma Sözleşmesinde ise süresinden önce sözleşmenin sona erdirilmesine ilişkin ilk ceza koşulunun {her ne kadar davacı servis bedeli alarak ifade etse de) da m. 2.2.8 hükmünde düzenlendiği, ceza koşulunun talep edilebilmesi için TKÜ monte edilmiş araçların, sistemden 3 ay boyunca yakıt almamaları veya grup firmasına ait araç söz konusu ise gruba ait firmaların araçlarının toplamda % 50’sinin 3 ay boyunca yakıt almaması veya ilk sözleşme tarihinde sisteme giren araç sayısında % 50 düşüş olması veya müşterinin kötü niyetli olarak yakıt almadığının tespit edilmiş olması gerektiği (m. 2.2.8), Dosya kapsamında bulunan ve davacı tarafından ibraz edilen iki adet listede 9 adet araçtan ... plaka no’lu olanların 20.2.2014 tarihinde programlandığı, 07.03.2014 tarihinde iptal edildiğinin görüldüğü, ... plaka nolu olanların ise 12.03.2014 tarihinde programlandığı, 16.06.2014 tarihinde iptal edildiğinin görüldüğü, iptallerinin sebebinin davalının yakıt almaması olarak değerlendirilmesi halinde yakıt alımını kestiği andan itibaren edimini hiç ifa etmediği sonucuna varılacağı, davalının grup firması olması halinde ise yakıt alımını, kesen bu 9 adet aracın toplam araç sayısının % 50’sine karşılık olup olmadığı veya ilk sözleşme tarihine göre toplam araç sayısının % 50’nin altına düşüp düşmediği veya yakıtın veya yakıtın kötüniyetli alınıp alınmadığının tespit edilmesi gerektiği, dosya kapsamında bu konuya ilişkin bilgi bulunmadığı, bu şartlardan herhangi birinin gerçekleşmesi halinde aracın sistemden çıkarıldığının kabul edileceği, bu halde müşterinin sözleşmeyi feshettiği sonucuna ulaşılacağı, bu halde özel olarak belirlenmiş borca aykırı davranışları gerçekleştiren (3 ay boyunca yakıt almama vs.) müşterinin m. 2.2.8 uyarınca her bir araç için 100 ABD Doları ceza koşulu ödemekle yükümlü olduğunu, Sözleşmenin m. 7. hükmünde ise müşterinin sözleşmede yer alan edimlerini gereği gibi yerine getirmemesi veya sözleşmeyi süresinden önce feshetmesi durumunda araç başına 200 Amerikan Dolan + KDV ödeyeceğinin düzenlendiği, müşterinin sözleşmeyi süresinden önce feshetmesinin, ceza koşulunun talep edilebilmesi için, yeterli olduğu, müşterinin 2 yıldan önce akaryakıt almayarak aracın sistem dışına çıkmasına neden olmasının sözleşmenin feshi anlamına geldiğini, sözleşmenin m.2.2.8 ve m.7 hükümlerinde yer alan ceza koşullarının ikisinin de sözleşmenin süresinden önce sona erdirilmesine ilişkin olduğu, m.2.2.8 hükmünde feshin özel olarak 2 yıldan önce sistemden çıkma olarak ifade edildiği, m.7 hükmünde ise genel olarak süresinden önce fesih kavramına yer verildiği, her ikisinin birlikte talep edilip edilemeyeceği hususunun Mahkemenin takdirinde olduğu, davacı tarafından sunulan Ticari defter kayıtları üzerinde yapılan incelemede tarafa ait defter tasdiklerinin zamanında ve usulüne uygun olarak yapıldığı, davalı tarafın ise incelenmek üzere defter kaydı sunmadığını, davacının 30/12/2018 dava tarihi itibariyle 8.036,22 TL asıl alacak, 3.798,66 TL birimmiş avans faiz olmak üzere toplam 11.834,88 TL alacaklı olduğunu, davacının 2 adet fatura toplamı olan 8.036,22 TL asıl alacağına 30/12/2018/ dava tarihinden itibaren borç tamamen ödeninceye kadar davalıdan %19,50 oranında (TCMB değişen oranlarda)avans faizi talep edebileceği görüş ve kanaati sunulmuştur.
Mahkememizce ek rapor alınmasına karar verilmiştir. Bilirkişi ek raporunda özetle; Davacı ve davalı taraflar arasında 28.01.2014 tarihinde Taşıt Tanıma Sistemi Sözleşmesi imzalandığı, sözleşme imzalandıktan sonra 22.02.2014 tarihinde ... ve ... plakalı araçlarda servis tarafından sistem iptali yapıldığı ve VIU müşteriye teslim edildiği, ... plakalı aracında servis tarafından 22.02.2014 tarihinde sistem iptali yapıldığı ve VIU müşteriye teslim edildiği, ... plakalı araçla ilgili herhangi bir işlem bilgisi olmadığını, ... plakalı araçlara servis tarafından VIU montaj yapıldığı, VIU35 olarak adlandırılan cihazın tarafından araştırıldığında Taşıt Kimlik Ünitesi olduğu, araçlara monte edilmesi
gerektiği, km sayacına bağlanıp aracın km verisini de kaydedebileceği, hukuki sorunun, taraflar arasındaki sözleşmenin süresinden önce sona erdirilmesinden kaynaklanan ceza koşulunun ödenmesi talebinin unsurlarının belirlenmesinden ibaret olduğu, dosya kapsamında feshe dayanak olan sözleşmeye aykırılığın içeriği, bu aykırılığın gerçekleşip gerçekleşmediği, gerçekleşmiş olduğu kabul edildiğinde de bu durumun sözleşmenin hangi tarafından kaynaklandığına dair bilgi bulunmadığı, Taşıt Tanıma Sözleşmesinde ise süresinden önce sözleşmenin sona erdirilmesine ilişkin ilk ceza koşulunun ( her ne kadar davacı servis bedeli olarak ifade etse de) m.2.2.8 hükmünde düzenlendiği, ceza koşulunun talep edilebilmesi için TKÜ monte edilmiş araçların, sistemden 3 ay boyunca yakıt alamamaları veya grup firmasına ait aracın söz konusunun ise gruba ait firmaların araçlarının toplamda % 50’sinin 3 ay boyunca akıt almaması veya ilk sözleşme tarihinde sisteme giren araç sayısında % 50 düşüş olması veya müşterinin kötü niyetli olarak yakıt almadığının tespit edilmiş olması
gerektiği(m.2.2.8), Dosya kapsamında bulunan ve davacı tarafından ibraz edilen iki adet listede 9 adet araçtan ... plaka no’lu olanların 20.02.2014 tarihinde programlandığı, 07.03.2014 tarihinde iptal edildiğinin görüldüğü, ... plaka no’lu olanların ise 12.03.2014 tarihinde programlandığını, 16.06.2014 tarihinde iptal edildiğinin görüldüğü, iptallerin sebebinin davalının yakıt almaması olarak değerlendirilmesi
halinde yakıt alımını kestiği andan itibaren edimini hiç ifa etmediği sonucuna varılacağını, davalının grup firması olması halinde ise yakıt alımını kesen bu 9 adet aracın toplam araç sayısının % 50 sine karşılık olup olmadığı veya ilk sözleşme tarihine göre toplam araç sayısının % 50 nin altına düşüp düşmediği veya yakıtın kötü niyetli alınıp alınmadığı tespit edilmesi gerektiğini, dosya kapsamında bu konuya ilişkin bilgi bulunmadığı bu şartlardan herhangi birinin gerçekleşmesi halinde aracın sistemden çıkarıldığının kabul edileceği, bu halde müşterinin sözleşmeyi feshettiği sonucuna ulaşılacağını, bu halde özel olarak belirlenmiş borca aykırı davranışları gerçekleştiren (3
ay boyunca yakıt almama vs.) müşterinin m.2.2.8 uyarınca her bir araç için 100 ABD Doları ceza koşulu ödemekle yükümlü olduğunu,
Sözleşmenin m.7 hükmünde ise müşterinin sözleşmede yer alan edimlerini gereği gibi yerine getirmemesi veya sözleşmeyi süresinden önce feshetmesi durumunda araç başına 200 ABD Doları+KDV ödeyeceğinin düzenlendiği, müşterinin sözleşmeyi süresinden önce feshetmesinin, ceza koşulunun talep edilebilmesi için yeterli olduğu, müşterinin 2 yıldan önce akaryakıt almayarak aracın sistem dışına çıkmasına neden olmasına neden olmasının sözleşmenin feshi anlamına geldiği, Sözleşmenin m.2.2.8 ve m.7 hükümlerinde yer alan ceza koşullarının ikisinin de sözleşmenin süresinden önce sona erdirilmesine ilişkin olduğu, m.2.2.8 hükmünde feshin özel olarak 2 yıldan önce sistemden çıkma olarak ifade edildiği, m.7 hükmünde ise genel olarak süresinden önce fesih kavramına yer verildiğini, her ikisinin birlikte talep edilip edilmeyeceği hususunun Mahkemenin takdirinde olduğunu,davacı tarafından sunulan ticari defter kayıtları üzerinde yapılan incelemede, davacı tarafa ait defter tasdiklerinin zamanında ve usulüne uygun olarak yapıldığı, kayıtların genel kabul görmüş Muhasebe Standartları doğrultusunda tutulduğu ve sahibi lehine delil teşkil eder nitelikleri taşıdığını, davalı tarafın ise incelemek üzere defter kaydı
sunmadığını, Davacının 30.12.2008 Dava tarihi itibari ile 8.036,22 TL Asıl Alacak ,3.798,66 TL Birikmiş Avans Faiz olmak üzere 11.834,88 TL Alacaklı olduğu görüş ve kanaati bildirilmiştir.Dosya kapsamında, taraflar arasında taşıt tanıma sistemi sözleşmesi imzalandığı, davacının sözleşmenin m.2.2.8 ve m.7' sine göre cezai şart işletilerek, fatura düzenlendiği anlaşılmıştır. Sözleşmenin söz konusu maddelerinin feshe yönelik olduğu, feshin özel olarak 2 yıldan önce sistemden çıkma olarak ifade edildiği, m.7 hükmünde
ise genel olarak süresinden önce fesih kavramına yer verildiği, mahkememizce davacı vekiline 04/12/2019 tarihli duruşmada davalının sözleşmenin feshe yol açan hangi maddelerine aykırı davrandığına ilişkin beyanlarını sunması için kesin süre verildiği, davacı vekilince sözleşmenin m.7 göre cezai şartın işletildiğini bildirdiği, maddenin feshe yönelik genel bir hüküm olduğu, davalının aykırılığının hangi maddenin ihlali ile gerçekleştiğinin bildirilmediği, herhangi bir kayıtta sunulmadığı, dolayısıyla davacının cezai şarta ilişkin talep hakkı bulunduğunu ispat edemediği, davalıdan cezai şart alacağı bulunmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın reddine,
2-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 59,30 TL karar harcından peşin alınan 217,67 TL'nin mahsubu ile geri kalan 158, 37 TL bakiye harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
3-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin üstünde bırakılmasına,
4-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde artan gider avansının ilgili tarafa iadesine,
Dair, HMK 345 maddesi uyarınca kararın taraflara tebliğ edildiği tarihten başlayarak iki hafta içinde HMK 342 maddesi gereğince düzenlenmiş dilekçe ile HMK 343 maddesi uyarınca mahkememize veya başka bir mahkemeye yapılacak başvuru ile HMK 341/1 maddesi uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olarak davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup anlatıldı.17/11/2021
Katip ... Hakim ...
e-imzalıdır e-imzalıdır