T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/288 Esas
KARAR NO: 2019/680
DAVA: Ticari Şirket (Şirketi inceleme,bilgi almaya izin ve özel denetçi atanması)
DAVA TARİHİ: 16/05/2019
KARAR TARİHİ: 08/07/2019
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Şirketi inceleme, bilgi almaya izin ve özel denetçi atanması) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davalı ...A.Ş'nin İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... E., ... K.sayılı kararı uyarınca kurulduğunu, müvekkili ... ile ...'nın 27.03.1985 tarihinde tescili gerçekleşmiş olan iş bu davalı şirkette pay sahibi olduklarını, davalı şirketin 2018 yılına ait olağan genel kurul toplantısının 25.03.2019 tarihinde şirket merkezinde gerçekleştirildiğini, davalı şirketin Ticaret Sicil Gazetesinde ilan etmiş olduğu gündem maddeleri doğrultusunda görüşmelere başlanıldığını, ancak söz konusu genel kurul toplantısında 6102 sayılı TTK'nun 437.maddesi uyarınca ve 07.02.2019 tarihli ihtarname ile bilgi alma ve inceleme hakkı çerçevesinde müvekkilleri incelemesine sunulması talep edilen belgelerde eksiklik mevcut olduğunu, keza incelemeye sunulabilmiş belgeler ise genel kurul toplantısından en az 15 gün önce şirket merkezinde hazır bulundurulmadığı için erteleme talebinde bulunulduğunu, söz konusu talebin kabul edilmesi ile toplantının 25.04.2019 tarihinde aynı yer ve aynı saatte görülmek üzere ertelendiğini, bunun üzerine pay sahiplerinin davalı şirketin ticaret sicil gazetesinde ilan olunan gündem maddelerini görüşmek için 25.04.2019 tarihinde şirket merkezinde toplanıldığını, davalı şirkete ait genel kurul toplantısı gündemine 25.04.2019 tarihinde geçildiğini, ne var ki; bir önceki toplantıda talep edilen hususların aydınlatılmamış olduğunu, bir önceki toplantıda mevcut olmayan bağımsız denetim raporunun bu toplantıda hazır edilmesi üzerine davalı şirket evraklarının karşılaştırılması ile tespit edilmiş çelişkili hususlar hakkında soru taleplerinin karşılıksız kaldığını, bu nedenle TTK 438.maddesi uyarınca özel denetim talebinde bulunduklarını, özel denetim talebinde bulunulmasının bir diğer nedeni ise; davalı şirketin faal, üretken ve karlı bir şirket olmasına rağmen, şirket hissedarlarının, şirketin kuruluşundan bu güne kadar temettü hakkından yoksun bırakılmış olmasından kaynaklandığını, keza bu hususta davalı şirketin yıllardır kar dağıtabilecek durumda olmasına rağmen kâr dağıtmak yerine, hissedarlarına borç vermek suretiyle geçici çözümler ürettiğini, bu şekilde hissedarların kâr hakkından yoksun bırakıldığı gibi bir de şirkete borçlandırıldığını, özel denetim yapılarak şirket kaqyıtlarının denetlenmesi talebinin hazirun oylamasında reddedildiğini, müvekkillerine ait payların, pay defterine olduğundan az şekilde kaydedildiğini, bununla ilgili davalı şirketten hisse devri sözleşmesi, yönetim kurulu kararları ve pay defteri kayıtlarını müvekkilleri ile paylaşmasının talep edildiğini, bu taleplere de haksız ve hukuka aykırı olarak cevap verilmediğini, bilgi alma ve inceleme hakkının mahkeme vasıtasıyla kullanılması istemli olarak İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... esas sayılı dosya ile dava açıldığını, müvekkillerinin bilgi alma ve inceleme hakkının davalı şirket tarafından haksız ve hukuka aykırı olarak engellendiğini, davalı şirketin haksız fiilleri nedeniyle zarara uğramış olduğundan; müvekkillerinin genel kurul toplantılarında yönelttiği soruların cevapları ve toplantı tutanağına düşülmüş muhalefet şerhleri ile ilgili tüm bilgi ve belgeler üzerinde inceleme yapılabilmesi adına davalı şirkete özel denetçi atanmasına, davalı şirketin solo mali tabloları ile şirket mizanı da dahil olmak üzere defter ve kayıtları üzerinde TTK 437/4 maddesi gereğince inceleme yetkisi verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davacının tüm iddia ve beyanlarının haksız, mesnetsiz, hayal ürünü, yalan mahiyetinde gerçek dışı ve mahkemeyi yanıltarak haksız çıkar sağlamaya yönelik, iftira niteliğinde iddialar olduğunu, davacının TTK md. 437/5 uyarına da davacıların bilgi alma ve inceleme taleplerine ilişkin dava açma sürelerinin dolduğunu, genel kurul toplantısından itibaren 10 günlük yasal süresi içinde dava açmadıklarını, davacı ...'nın “TTK 437/4 uyarınca davalı şirket defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapma yetkisi tanınması talebiyle” ilgili İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... E. sayılı dosyası ile daha evvel dava açtığını, işbu dava anılan talep yönünden derdest olduğunu, bu nedenle davacı ...’nın bu yöne ilişkin talebinin derdestlik nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, davalı ... şirketinin 2018 yılı olağan genel kurul toplantısına sunduğu 01.01.2018 - 31.12.2018 dönemi kar/zarar tablosu ile 31.12.2018 tarihli bilançonun, esasen davacı ...’nın yönetim kurulu başkan vekilliği görevinde bulunduğunu, 2017 yılı kar/zarar tablosu ve bilançosuyla karşılaştırmalı olarak düzenlendiğini, anılan kar/zarar tablosu ve bilanço, davacı ...’nın kendi yönetim kurulu üyeliği/başkan vekilliği dönemini de içerdiğini, dvacıların tüm iddia ve taleplerinin somut belirli olayları içermediğini, davacıların tüm iddiaları ve talepleri “kasa hareketleri, personel maaşları, zarar kalemleri, yapılan maliyetler, maliyet analizleri ve hesaplamaları, satın alma kalemleri, detay mizan incelemeleri, bankalardan kullanılan kredilere ilişkin onaylı kredi hareketleri ve faiz oranları” başlıkları altında davalı şirketin tüm iş ve işlemlerini kapsadığını, davacıların taleplerinın TTK madde 438.maddesine aykırı olduğunu, davacıların , işbu dava için yasal koşul olarak aranan “denetimin pay sahipliği haklarının kullanılabilmesi için gerekliliğini” ve “şirket organlarının, kanunu veya esas sözleşmeyi ihlâl ederek şirket veya pay sahiplerini zarara uğrattıklarını” ikna edici bir şekilde ortaya koyamadıklarını, hukuki yarardan da yoksun, TTK’nın amir hükümlerine ve TMK 2’de yer alan dürüstlük kuralına da aykırı davanın reddine, davanın derdestlik nedeniyle usul yönünden reddine, ayrıca davanın esas yönünden de reddine, tüm giderlerin, mahkeme masraflarının ve ücreti vekaletin davacılara yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, 6102 sayılı yasanın 437/4 maddesi uyarınca bilgi alma talebi reddedilen kişilerin aynı maddenin 5.fıkrasına göre açmış oldukları bilgi alma ve inceleme istemli izin alma ve 6102 sayılı yasanın 439 maddesi uyarınca genel kurulda reddedilen özel denetçi atanması talebine karşı açılan özel denetçi atanmasına ilişkindir.
Dosyadaki bilgi ve belgeler, sicil dosyası, genel kurul tutanağı ve tüm dosya kapsamınca, davacıların bilgi alma taleplerinin hak düşürücü süre nedeniyle reddine, özel denetçi atanması taleplerinin ise esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
6102 sayılı yasanın 437/4.maddesine dayalı dava açılabilmesi için, 437/4maddesi uyarınca talep edilen bilgi alma ve inceleme talepleri reddedilenlerin 6102 sayılı yasanın 437/5maddesi uyarınca genel kurul tarihinden sonraki 10 gün içinde mahkemeden talepte bulunması gerekir. Davacıların ortağı olduğu şirketin genel kurulu 25.04.2019 tarihinde yapılmış olmasına rağmen, davacılar davasını 16.05.2019 tarihinde açmış olup, genel kurulun üzerinden 21 gün geçtikten sonra yani 10 günlük hak düşürücü süre geçtikten sonra dava açılmış olduğundan bu talebinin hak düşürücü süre nedeniyle 6102 sayılı yasanın 437/5maddesi uyarınca kesin olarak reddine karar verilmiştir.
Davacıların ikinci isteği olan, genel kurulda özel denetçi atanması için gerekli olan, genel kurulda talebin reddedilmesi (6102 sayılı yasanın 439/1) ve en az 1/10 pay sahibi olması (... 7.661.618 adet + ... 968.610 nominal değerli= 8.630.528 TL nominal değerli hissesi / şirketin toplam hissesi olan 63.237.033 adet nominat değerli hissesinin =) % 13.56 yani 6102 sayılı yasanın 439/1 maddesinde öngörülen halka açık olmayan anonim şirket için %10 pay toplamının sağlandığı ve buna dayalı olarak 6102 sayılı yasanın 439/4.maddesinde öngörülen 3 ay içinde de davanın açılmış olduğu, bu talebi yönünden süre ve pay oranına ilişkin bir eksikliğin bulunmadığı, talebin dinlenebilir olduğu anlaşılmıştır. Davacıların davasının dinlenebilir şartı bulunmasına rağmen kabul için gerekli olan şartlarında bulunması gerekir. Bunlar; 1- Gereklilik yani oyunu kullanırken bilgi sahibi olması ve oyunu etkileyebilecek nitelikte olması gerekliliği sağlarken, 2-belirli olması yani, olay bağlamında tanımlanabilen içeriği ve sınırları belli olan, genel nitelik taşımayan şeklinde olan hususlara ilişkin olması, 3- 6102 sayılı yasanın 439/2.maddesindeki dilekçe sahiplerinini bu taleplerinin kabulü için kurucular veya şirket organlarının, kanunu veya esas sözleşmeyi ihlal ederek şirketi veya pay sahiplerini zarara uğrattıklarını ikna edici bir şekilde ortaya koymaları gerektiği, bu haller varsa özel denetçi atanabileceği, oysa bu şartların davacının bu talebi yönünden mevcut olmadığına kanaat getirildiğinden bu talepleri yönünden ise esastan davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Mahkememizce kısa karar kurulurken bilgisayar kısayollarından kaynaklanan yasa yoluna ilişkin şablonda bulunan İstinaf yolu açık hükmü sehven yazılmış olup, bu husus gerekçeli karar yazılırken farkedilmiştir. Zira davalının inceleme talebi yönünden 6102 sayılı yasanın 437/5maddesi uyarınca denetçi talebi yönünden de 6102 sayılı yasanın 440/2 maddesi uyarınca kesin olarak oy birliği ile karar verildiği belirtilmiş olmasına ve mahkememizce her iki talep yönünden de verilen kararların yasa koyucu tarafından kesin olarak karar verileceği şeklindeki düzenlemesi dikkate alındığında, mahkememizce yasa hükmünün değiştirilemeyeceği, bunun bir maddi hata olduğu ve her zaman düzeltileceği dikkate alınarak, gerekçeli karar yazılırken farkedilen bu maddi hatanın da düzeltilmiş şekliyle gerekçeli karar oluşturulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davacının 6102 sayılı yasanın 437/4 maddesi uyarınca talep ettikleri inceleme ve bilgi alma taleplerinin 6102 sayılı yasanın 437/5 maddesi uyarınca hak düşürücü süre nedeniyle reddine,
2-Davacıların özel denetçi atanması taleplerinin reddine,
3-Harç peşin alındığından yeniden belirlenmesine yer olmadığına,
4-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden lehine Asgari Ücret Tarifesi gereği 2.725,00 TL ücret takdirine, bunun davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
6-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde artan gider avansının ilgili tarafa iadesine,
Davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı inceleme talebi yönünden 6102 sayılı yasanın 437/5 maddesi uyarınca, denetçi talebi yönünden 6102 sayılı yasanın 440/2 maddesi uyarınca kesin olarak oy birliği ile karar verildi.
Başkan ...
E-İmza
Üye ...
E-İmza
Üye ...
E-İmza
Katip ...
E-İmza