T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2019/313 Esas
KARAR NO:2021/119
DAVA:Alacak (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:24/05/2019
KARAR TARİHİ:10/02/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı, şirketleri nezdinde zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı ... plaka sayılı aracın 11.02.2018 tarihinde kazaya karıştığı, sigortalı araç sürücüsü ... in kazada tam kusurlu ve ehliyetsiz olduğunu, kazada ... plaka sayılı aracın zarar gördüğünü, kusur oranına göre zarar görene maddi tazminat olarak 2.551,00. TL. tazminat ödemesi yapıldığını, davalı adına kayıtlı aracı kullanan sürücünün ... vatandaşı olduğunu, ...'den alınan ehliyetin Türkiye’de geçerli olmadığını, bu nedenle sürücünün ehliyetsiz olduğunu, davalının zarardan sorumlu olacağını, davalı aleyhine .... İcra Müd. ... E. sayılı takibe girişildiğini, vaki itiraz üzerine huzurdaki davanın açıldığını beyan ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile; itirazın iptali ile %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini,yargılama gideri ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :Davalı vekilinin 25/10/2019 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Müvekkillerinin araç kiralama işi ile uğraştığını, olay tarihinde aracın ...'a a kiralanmış olduğunu, aracın kiralandığının ... kaydı ekran görüntüsünden anlaşılacağını,Aracın kiralanması sebebiyle müvekkillerinin işleten sıfatının ortadan kalktığını, bu nedenle zarardan sorumluluğunun bulunmayacağını, müvekkillerinin aracın sahibi olduğunu ancak, uzun süreli kiralama sebebiyle işleten sıfatının kiracıya ait olduğunu, araç işleten ve sürücüsü ...'ın noter onaylı B sınıfı ehliyeti bulunduğunu, davanın redid gerektiğini beyanla davanın redid ile %20 den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini
DELLİLLER VE GEREKÇE :
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.
Mahkememizde açılan dava; İİK.nun 67. maddesi gereğince itirazın iptali davasıdır.
Dosyamıza getirtilen .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasının dosyamız içine alındığı,dosyanın incelenmesinde davacı tarafından davalı aleyhine toplam 2.551,63 TL üzerinden icra takibi yapıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu, itirazın süresinde ve usulüne uygun yapıldığı, buna göre davanın, İİK.67.maddesinde yazılı 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Dava; davacı sigorta şirketine zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi sigortalı ve davalı şirkete ait aracın dava dışı araç ile karıştığı trafik kazası nedeniyle, davacı şirket tarafından, dava dışı kişilere yapılan ödemenin, davacı şirket sigortalısı araç sürüsünün ehliyetsiz olduğu iddiası ile TTK'nun 1472. maddesi gereğince davalı şirketten tahsili için başlatılan icra takibine, davalı tarafça yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davalı .... Ltd. Şti.'nin işleteni olduğu ... plakalı araca ilişkin Davacı Sigorta tarafından ... nolu 30/10/2017-30/10/2018 tarihleri arasında geçerli "ZMMS Poliçesi" tanzim ediği, kazanın poliçenin geçerli olduğu 15/02/2018 tarihinde gerçekleştiği anlaşılmıştır.
İddia, savunma, toplanan deliller üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş ve bilirkişi heyet raporunda özetle; dosya içinde taraflar arasında düzenlenen Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit tutanağı mevcut olduğu, tutanakta olay yeri krokisi çizilerek tarafların ifadelerine yer verildiği, davalı tarafa ait aracın sürücüsü ...'ın seyri sırasında ışıklarda duran aracın arka bagaj kapağına vurduğunu beyan etmiş olup, hasar gören aracın sürücüsü de ışıklarda durması sırasında diğer aracın arkadan çarptığını söylediği, mevcut ifade ve delillerden, kazanın oluş şekli konusunda taraflar arasında her hangi bir çekişme olmadığının anlaşıldığı, Kara Yolları Trafik Kanununun 52. Maddesine göre davalı tarafa ait aracın ehliyetsiz sürücüsü ...'ın belirtilen kurallara uymadan seyrini sürdürüp sinyalizasyonun bulunduğu kavşağa yaklaşması sırasında, tedbirli davranıp hızını azaltmadığından, böylece önünde seyrederken kırmızı ışık nedeni ile durmak zorunda kalan araca arkadan çarptığı, kazanın meydana geldiğini, davacı sigorta şirketi tarafından hasar bedeli ödenen aracın sürücüsü ...'ın olay sırasında trafik kurallarına uygun seyrederek kendisine kırmızı ışığın yanması sırasında durduğu sırada arkasından gelen aracın darbesine maruz kaldığından olayda kusurlu görülmemiş olup kazayı önleme imkanının bulanmamakta olduğu, davacı tarafından ödenen ve talep edilen 2.551,63 TL asıl alacağın uygun bulunduğu, davacı sigortacının da ZMMS Genel şartları gereğince işletene düşen hukuki sorumluluğu üstlenmesi sebebiyle ödediği tazminatı davalı işletene rücu hakkının bulunacağı, maddi zarar yönünden ise belirtilen hasar bedellerinin kadri maruf olduğu, davacı tarafından 2.551,00 TL maddi hasar tutarının 26/02/2018 fatura tarihinde ödendiğinin görüldüğü, takip tarihine kadar işlemiş faiz yönünden davacının zarar görene 26/02/2018 tarihinde 2.551,63 TL ödeme yaptığı, takip tarihinin 20/07/2018 olduğu, takip gün sayısının 144 olduğu ve yasal faiz oranının %9 olarak kabul edilmesi halinde takip tarihine kadar işlemiş faiz miktarının 2.551,00 TLx114 günx%90 = 91,83 TL olacağı, davacı tarafından takip talebinde 0,63 TL faiz talep olunduğunu, sonuç olarak Davalı tarafa ait aracın sürücü ...'ın olayda % 100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, Davacı sigorta şirketi tarafından hasar bedeli ödenen aracın sürücüsü ...'ın olayda kusursuz olduğu, Davacı sigorta şirketinin hasar nedeni ile ödediği tazminat miktarının 2.551,00 TL. Olacağı, Davacı sigorta şirket tarafından ödenen hasar bedelinin, davalı taraf sürücüsünün ehliyetsiz olması nedeni ile davalıdan rücu hakkı bulunduğu, davacının zarar bedellerini ödeme tarihinden itibaren yasal faiz talep hakkı bulunduğu hususlarında görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Mahkememizce alınan bilirkişi heyeti raporunun yeterli, gerekçeli, olaya ve oluşa uygun ve hüküm vermeye elverişli olduğu kanaatine varılarak hükme esas alınmıştır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91–101. maddelerinde Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası düzenlenmiştir. Bu sigortanın amacı trafik kazaları nedeniyle 3. kişilerin uğrayacakları zararların kolayca tazmin edilmesini sağlamaktır. Bu sigorta işleteni değil aracı takip etmektedir. Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası işletenin Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere yapılmaktadır. KTK’nın 91. maddesinde, işletenlerin bu kanunun 85/1. maddesine göre sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu, aynı yasanın 94. maddesinde, "sigortalı aracı işletenlerin değişmesi halinde, devreden kişi 15 gün içinde sigortacıya durumu bildirmek zorundadır. Sigortacı sigorta sözleşmesini durumun kendisine tebliği tarihi itibariyle 15 gün içinde fesh edebilir. Sigorta poliçesinin fesih tarihinden 15 gün sonrasına kadar geçerli olacağı" hükümlerine yer verilmiştir. Dosya kapsamından, davalı tarafça aracın uzun süreli kiralandığına ilişkin itirazları karşısında, sigortalı davalı tarafından işletenin değiştiğine dair davacı sigorta şirketine bildirimde bulunulduğuna ilişkin bir kayıt sunulmadığı, yalnızca ... sisteminde bildirimde bulunduğunun anlaşıldığı, ancak sunulan kayıtlarda, aracın 15/02/2018-17/02/2018 tarihlerinde 2 gün için kiralandığı, uzun süreli bir kiralamanın olmadığı anlaşıldığından, bu nedenle de davalının işleten olmadığı yönündeki itirazlara itibar edilmemiştir.
KTK' nun "İşleten ve araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin hukuki sorumluluğu" başlıklı 85. maddenin son fıkrası ise; "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." hükmünü havidir. 95/2. maddesinde ise; "Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir." hükmü ve Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4/2 maddesinde; “Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene rücu edebilir” düzenlemesi mevcuttur. Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın B.4.c maddesi uyarınca, tazminatı gerektiren olay, aracın Karayolları Trafik Kanunu hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan kimseler tarafından sevk edilmesi sonucunda meydana geldiği takdirde sigortacının sigorta ettirene rücu imkanı bulunmaktadır.
Karayolları Trafik Yönetmeliği' nin 88/b-1 ve b-2.maddelerinde "b) Yabancıların dış ülkelerden aldıkları sürücü belgeleri ile ülkemizde araç kullanmaları;
1) Dış ülkelerden alınan sürücü belgeleri ile ülkemize giriş yapıldığı tarihten itibaren en fazla altı ay süreyle araç kullanılabilir.
2) Altı ayın sonunda ülkemizde araç kullanılabilmesi için dış ülkelerden alınan sürücü belgelerinin ülkemiz sürücü belgesi ile değiştirilmesi zorunludur." düzenlemesinin yer almaktadır. Somut durumda, dosyada mevcut davalının maliki olduğu sigortalı aracın sevk ve idare eden dava dışı araç sürücüsüye ait hususi sürücü belgesinin Şanlıurfa 2..Noterliğinin 02803 yevmiye numarası ile tasdik edilen çevirisinin, noterlik tarafından 08/02/2016 tarihinde tasdik edildiği, bu durumda trafik kazasının meydana geldiği 15/12/2018 tarihine kadar yukarıda bahsedilen ehliyetin geçerli kabul edildiği 6 aylık sürenin sona ermiş olduğunun ve dava konusu trafik kazasına sebebiyet veren davalıya ait aracın kaza sırasında ki sürücüsünün ehliyetsiz olduğu kabul edilmesi gerektiği ve davacı sigortacının davalı sigorta ettirene rücu imkanı bulunduğu anlaşılmıştır.
Dosya kapsamı değerlendirildiğinde; Olayın 15/02/2018 günü, davalı adına kayıtlı ve davacı ... A.Ş.'ye ZMMS poliçesi ile sigortalı, ... plaka numaralı otomobilin dava dışı sürücü ... 'ın sevk ve idaresinde iken dava dışı ... ve idaresindeki araca çarpması neticesinde kazanın meydana geldiği, kazada Kara Yolları Trafik Kanununun 52. Maddesine göre davalı tarafa ait aracın ehliyetsiz sürücüsü ...'ın belirtilen kurallara uymadan seyrini sürdürüp sinyalizasyonun bulunduğu kavşağa yaklaşması sırasında, tedbirli davranıp hızını azaltmadığından, böylece önünde seyrederken kırmızı ışık nedeni ile durmak zorunda kalan araca arkadan çarptığı ve %100 oranında kusurlu olduğu, dava dışı araç sürücüsü ...'ın kusuru bulunmadığı, davacı sigorta şirketi tarafından ise ödenen ve talep edilen 2.551,63 TL olduğu anlaşıldığından, davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
İİK 67/2 maddesinde "...borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." hükmü yer almakta olup, dava değeri üzerinden hesaplanan tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM
1-Davacının davasının kabulü ile davalının .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasındaki itirazlarının iptali ile takibin aynı şartlarla devamına,
2-Dava değeri üzerinden takdiren %20 oranında hesaplanan 510,32 TL inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 174,26 TL karar harcından peşin alınan 44,40 TL'nin mahsubu ile geri kalan 129,86 TL bakiye harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
4-Davacının yaptığı 95,2 TL İlk masraf, 2.250,00 TL Bilirkişi ücreti ve 85,0TL tebligat gideri olmak üzere toplam 2.430,00 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı kendini vekille temsil ettirdiğinden lehine Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereği 2.551,63 TL vekalet ücreti takdirine, davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Tarafların zorunlu arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL'NİN DAVALIDAN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
6-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde artan gider avansının ilgili tarafa iadesine,
Dair. Miktar itibariyle yasa yolu kapalı kesin olarak davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 10/02/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır