T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/440 Esas
KARAR NO: 2019/908
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 04/03/2011
KARAR TARİHİ: 08/10/2019
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalının ... adına Türkiye de üretim yaptığını dava konusu kumaşlarla ilgili ilk isteğin 22.800 mt. Olarak ...'dan geldiğini 01/07/2010 tarihinden itibaren de bu kumaşların davalı tarafından satın alınacağı bildirilmekle görüşmelerin ... ile yapıldığını , davalının 05/07/2010 tarihinde 12.300 metre için termin sorduğunu ,06/07/2010 tarihinde siparişin 18.500 metre olacağını bildirip buna göre termin istediğini 09/07/2010 tarihinde ...siparişi 18.000-19.000 metre olacağını bildirdiğini buna göre fiyat belirlemeleri yazışmaları yapıldığını ve şirketin kumaş üretimine geçmiş olmasına rağmen davalının ancak 28/07/2010 tarihinde 22.200 metre için sipariş teyit mektubu ile istemini netleştirdiğini , tüm yazışmaların faks olarak gerçekleşmiş olup şirket merkezlerinde bulunduğunu, müvekkilinin bu anlaşmaya göre üretimini gerçekleştirdiğini kumaşları davalıya fatura , irsaliye , çek listeleri ve kontrol ile birlikte gönderdiğini , malların davalı tarafından teslim alındığını herhangi bir itiraz ileri sürülmediğini , Müvekkilinin teslim ettiği malların bedelinin ödenmesi için ...Noterliğinden 14/12/2010/7010 sayılı ihtarname keşide ettiğini ve ihtarnameye hesap özeti ile faturaları da ekleyerek 13/12/2010 tarihi itibariyle toplam 82.731,88 Euro karşılığı 163.438,42 TL alacağı bulunduğunu 3 gün içinde ödenmesini talep ettiğini , davalının 22/10/2010 günü ihtarnameye verdiği cevapta "...kumaş deposundan dolayı müşterilerimize gönderemediğimiz 2840 adet mamül , ürün karşılığında 34.506 Euro zarar ettiğini ; Hızlı tırla sevkiyat sebebiyle 762 Euro ek gider yaptığını ..." iddia ettiğini bu nedenle 35.258 Euro eksik ödemede bulunduğunu , davalı hakkında bu alacağın Şişli ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile takibe konulduğunu , davalının aynı gerekçelerle takibe itiraz ettiğini , davalının itirazlarının dayanaksız olduğunu , beyanla itirazın iptaline ve davanın alacak miktarının %40'ından az olmamak üzere tazminata mahkumiyete karar verilmesini talep ve dava etmiştir .
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının müvekkiline teslim edeceği kumaşlarla ilgili olarak ...bankasına verdikleri talimat ile davacı lehine 89.910 Euro tutarında Akreditif açıldığını ancak davacının akreditif şartlarına uymadığı için akreditif altında ödemenin gerçekleştirilemediğini , davacının sipariş formundaki imalat programına uyamiyacağını ifade etmesi ve değiştirilmesi konusunda ısrar etmesi üzerine akreditif de sonradan yapılan değişiklik ile ilk yüklemenin 19 Ağustos , 2. Yüklemenin 23 Ağustos , 3.yüklemenin 31 Ağustos , son yüklemenin 8 Eylülde yapılması gerektiği'nin davacıya bildirildiğini , davacının 2. yüklemeyi geç yaptığını ,hemde toplamda 1832,46 metre noksan kumaş teslim edildiğini zamanında yapılmayan ve noksan metrajlı gelen kumaşlarda hataların mevcut olduğunu kesim sırasında ortaya çıktığını , kumaşların hatalı olduğu hususu müvekkili şirket çalışanlarınca davacıya defalarca bildirilmişse de davacının müvekkilini oyaladığını sonrada olumsuz cevap verdiğini , Kumaş defosu ve kabul edilmiş toleransın çok ötesinde eksik gönderilen kumaştan dolayı müşterileri mangoya gönderemedikleri 2840 adet mamül ürün karşılığında zararlarının 34.506 Euroya ulaştığını, ayrıca kumaş yüklemelerinin kararlaştırılan tarihlerden geç yapılması nedeniyle ertelemek zorunda kalınan mamül mal yüklemelerinin bir kısmını nihai müşteri ...'nun talepleri doğrultusunda telafi etmek üzere hızlı tırla sevkiyat nedeniyle 762,00 Euro tutarında ek gider yapıldığını , bu zararları mahsup edildikten sonra davacının ... Bankası ... ... şubesindeki Euro hesabına ödeme yapıldığını , davacıya başka bir borçlarının bulunmadığını , icra takibine itirazlarının yerinde olup davacının alacağının olup olmadığının yargılama yapılarak anlaşılacağından , icra inkar tazminatı talebinin yerinde olmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.
Dava, taraflar arasındaki ticari ilişki nedeniyle başlatılan takibe davalı tarafından yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Şişli ... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasının yapılan incelemesinde; davacı tarafından 71.625,00 TL (35.268 Euro) asıl alacak ve 611,47 TL ihtarname gideri olmak üzere toplam 72.236,47 TL üzerinden takip başlatıldığı, davalı tarafça itiraz edilmesi üzerine takibin durduğu ve İİK 67 maddesi gereğince davacı tarafından süresi içerisinde iş bu davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İstanbul Kapatılan ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas, ... Karar sayılı davanın reddine dair verilen kararın, Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 2013/9983 Esas, 2013/14692 Karar sayılı ilamı ile "...Davacı yanca davalının zararının hesaplanmasına ilişkin rapora gerekçeleri de gösterilmek suretiyle itiraz edilmiştir. Mahkemece, davacının itirazlarının değerlendirilmesi için ek rapor yada yeni bir bilirkişi raporu alınmak suretiyle deliller eksiksiz toplanıp her birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmemesi doğru olmadığı gibi davalı yanca hızlı tır navlun farkı zararına ilişkin herhangi bir delil sunulmadığı halde bu zarar kaleminin davacı alacağından mahsubu da isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir. ..." gerekçesi ile bozulmuş olmakla, bozma ilamına uyularak Mahkememizce dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmişt, 13/02/2017 tarihli bilirkişi heyet raporunda; yapılan incelemede pantolonların hepsinde dokuma hataları olduğu ve bu hataların tamamen kumaş üreticisinden kaynaklı olduğu ve açık ayıp niteliğinde olduğu belirlenmiştir. Sipariş sözleşmelerine göre; kumaşın birim fiyatının 1 metre için 4,05 Euro, pantolonların birim fiyatının ise 1 adet için 12,15 Euro olduğu, davalıya teslim edilen kumaş miktarının 22.200metre±963 olması gerekirken 20.367,54 metre olarak tolerans dışı olduğu, kumaşta bulunan ayıp-hata sayısının davacı bulgularına göre toplamda 1319 adet olduğu, bu hatalara karşılık olarak verilen bonus kumaş (bedelsiz verilen) miktarının ise 337,75 metre olduğu, davalı ...çalışanı ... tarafından 16/08/2010 tarihinde yapılan kontrol sonucu Kalite-Kontrol Formunda ise 9 top=555,23 metre kumaşta yapılan kontrollerde, 65 adet hata bulunduğu, davacının bu kumaşlarda bulduğu hata sayısının ise 25 adet olduğu, bu durumda davacı tarafından kumaşın hatalı yerlerine takılması gereken ... (Plastik İşaretleyici) sayısının olması gerekenin yaklaşık üçte biri kadar olduğu tespit edilmiş, bu kapsamda davalı elinde kalan kumaş hatalı pantolonlar nedeniyle 1390 adetx12,15 Euro=16,888,5 Euro, davalı tarafından dikilemediği beyan edilen 1450 adet pantolon için kar bedeli (karın ortalama %15 olduğunu hesabı ile 1450 adetx12,15 Eurox%15=2.642,6 Euro), davalı tarafından belgelenmek suretiyle kalan malzeme bedeli (sadece ...yazılı etiketlerin bedeli), hızlı tır için yapılan 762 Euro'luk harcama olmak üzere davalının toplam zararının; 16880,5+2,642,6+762=20.293,10 Euro + Belgelenmek suretiyle elde kalan ... Etiket bedeli olduğu tespit edilmiş, davacı elinde kalan 2,000 metre kumaşın, eğer toplamda 2000/10=200 adet hataya kadar sahipse piyasada rahatlıkla satılabileceği, davalı elinde kalan 1884 adet pantolonun ise, hepsinde dokuma hatalarının mevcut olduğu, kesiminin İspanyol Paça şeklinde olduğu ve de ... Etiketli olduğu için piyasada değerlendirilmesinin zor olduğu belirlenmiş, yine davalı elinde kalan dikilemeyen 1450 adet pantolondan kalan ...yazılı malzemeler hariç diğer malzemelerin (düğme, fermuar, astar, ambalaj malzemeleri gibi) davalının başka üretimlerinde kullanabileceği belirtilmiştir. Taraf ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan mali inceleme neticesinde ise davacı şirketin 2010 yılına ait ticari defterlerinden yevmiye, kebir ve envanter defteri açılış ve kapanış onayları yasal sürelerde yaptırıldığı, davacı şirket alacağının takip tarihi itibariyle ticari defterlerde 71.625.78 TL (35.268 EURO) olduğu, davalı şirketin 2010 yılına ait ticari defterlerinden yevmiye, kebir ve envanter defteri açılış onaylarının yasal sürelerde yaptırıldığı, 2010 yılına ait ticari defterlerinden yevmiye ve envanter defterinin kapanış tasdikinin yasal sürede yaptırılmadığı, davalı defter kayıt ve belgelerin incelenmesi sonucu, davalı şirket borcunun takip tarihi itibariyle ticari defterlerde 67.504,43 TL (35.268 EURO) olduğu, hem davacı ve hem de davalı ticari defterlerinde 31/12/2010 tarihinde alacak-borç bakiyesi kur değerlemesi yapılarak her iki taraf defterlerinde de alacak-borç bakiyesi 72.267,66.TL olarak yer aldığı belirlenmiştir. Mahkememizce yapılan yargılama neticesinde 13/04/2017 tarih, ...Esas, 2017/277 Karar sayılı kararı ile dava konusu kumaşlardaki ayıbın açık ayıp olduğu, ihbar süresi "müşteriye sevk edilen tüm kumaşlarda kalite kontrol ve şikayet süresi 1 haftadır" şeklinde düzenleme ile 1 hafta olarak kararlaştırılmış ise de kanunun aradığı şekilde ayıp ihbarının yapılmadığı, bilirkişi heyetince davalı elinde kalan kumaş hatalı pantolonlar nedeniyle 1390 adet üzerinden yapılan hesaplama sonucu belirlenen 16,888,50 Euro, toplam borç miktarından tenzil edilmeyerek, yine davalı tarafından hızlı navlun bedeline ilişkin süresi içerisinde belge sunulmadığından ve bozma ilamı dikkate alınarak bu bedel hesaplamaya dahil edilmeyerek, davalı tarafından eksik teslim nedeniyle dikilemediği beyan edilen 1450 adet pantolon için kar bedeli (karın ortalama %15 olduğunu hesabı ile 1450 adetx12,15 Eurox%15=2.642,60 Euro toplam borçtan mahsup edilerek, bu kapsamda davacı alacağının 35.268,00 Euro-2.642,60 32.625,40 Euro (66.258,60-TL) olduğu hesabı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de kararın temyiz edilmesi sonucu Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 2017/3324 Esas, 2018/464 Karar sayılı ilamı ile "...Mahkemece verilen 14.12.2013 tarihli 2011/315 E-2013/30 K.sayılı kararda davacı tarafından davalıya satılan kumaşların ayıplı olduğu ve ayıbın da süresinde davalı tarafça davacıya ihbar edildiği ayrıca davalının bir kısım zararlarının da bulunduğu gözetilerek davanın reddine karar verilmiştir. Dairemizin 25/09/2013 gün 2013/9983 Esas, 2013/14692 Karar sayılı bozma ilamında, davacının ayıp ihbarının geçerli sayılmamasına yönelik temyiz itirazlarını da içeren sair temyiz itirazlarının reddine, davacının zararın hesaplanmasına yönelik bilirkişi raporuna ilişkin itirazların değerlendirilmesi için ek bilirkişi ya da yeni bir bilirkişi raporu alınmasına dair bozma yapılmıştır. Mahkemece bozmaya uyulmuş olmakla davacının sattığı kumaşların ayıplı olduğu ve davalının bu ayıbı süresi içinde usule uygun şekilde ihbar ettiği vakası yönünden davalı bakımından kazanılmış hak doğmuştur. Mahkemece bu kazanılmış hak olgusu gözden kaçırılarak verilen temyiz konusu kararda bu kere davalının davacıya usulüne uygun ayıp ihbarında bulunmadığının kabul edilmesi doğru olmamıştır. Bu durumda davacının davalıya sattığı kumaşların ayıplı olduğu ve ihbarın süresinde yapıldığı hususu artık kesinleştiğinden davacının ayıplı kumaş bedelini davalıdan talep etmesi mümkün değildir. Davacının davalıdan talep edebileceği bir alacağı olmayınca davalının da karşı davası olmayıp takas mahsup talebi olması karşısında artık davalının zararının hesaplanmasının bu dosyanın sonucuna etkisi kalmamıştır. Açıklanan nedenlerle mahkemece kazanılmış hak olgusuna dikkat edilip sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir..." gerekçesi ile bozulmuş olmakla Mahkememizce bozma ilamına uyulmak suretiyle yargılamaya devam olunmuş ve bozma ilamı doğrultusunda; davacının davalıya sattığı kumaşların ayıplı olduğu, ihbarın süresinde yapıldığı, davacının ayıplı kumaş bedelini davalıdan talep etmesinin mümkün olmadığı anlaşılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M:
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 44,40 TL ilam harcının peşin yatan 1.072,75 TL'den düşümü ile 1.028,35 TL fazla harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafça yapılan 90,00 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
4-Gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve istek halinde ilgili tarafa iadesine,
5-Davalı taraf vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 8.296,01 TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren 15 günlük süre içerisinde Yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza
BU EVRAK 5070 SAYILI KANUN GEREĞİ ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞTIR