T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2019/674 Esas
KARAR NO:2023/94
DAVA:Alacak (Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:12/03/2019
KARAR TARİH 01/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili olan şirket ile davalı şirket arasında 01/05/2018 tarihli İstanbul ili Avrupa Yakasında yer alan... (... dahil) Projesi ... (Bağlantı yollan dahil) kesimi kapsamındaki "operatörlü arazöz kiralanması" konulu iş makine temini ve işletme sözleşmesi imzalandığını, sözleşme gereğince müvekkilinin üzerine düşen tüm yükümlülükleri eksiksiz bir şekilde yerine getirmesine rağmen davalı şirketçe sözleşmede yerine getirilmesi gereken yükümlülükler eksik olarak ifa edildiğini, bu nedenle 08.08.2018 tarihinde sözleşmenin feshedildiğini, fesih tarihine kadar olan dönemde müvekkiline sözleşmeden kaynaklı hak edişleri eksik ödendiğini, dava konusu alacağın dayanağı olan Müvekkili ile davalı arasında imzalanan 01/05/2018 tarihli İstanbul ili Avrupa Yakasında yer alan... (... dahil) Projesi ... (Bağlantı yollan dahil) kesimi kapsamındaki "operatörlü arazöz kiralanması" konulu sözleşmeye istinaden davalı şirkete 2018 Mayıs ayında davalı şirkete ait olan A ve B şantiyelerinde çalışmak üzere 7 adet operatörlü arazöz, 2018 Haziran ayında davalı şirkete ait olan A ve B şantiyelerinde çalışmak üzere 9 adet operatörlü arazöz, 2018 Temmuz ayında davalı şirkete ait olan A ve B şantiyelerinde çalışmak üzere 10 adet operatörlü arazöz, 2018 Ağustos ayında davalı şirkete ait olan A ve B şantiyelerinde çalışmak üzere 8 adet operatörlü arazözü temin ettiklerini, temin edilen araçlar davalı şirket tarafından çalıştırıldığını, davalı şirket ile imzalanan 01/05/2018 tarihli sözleşme ile belirlenen ücretten her ay belirli miktarları yatırıldığını, fakat müvekkilinin sözleşme gereğince hak ettiği bedellerin eksik yatırıldığını ve müvekkilinin sözleşmeyi eksik ödenen ücretler nedeniyle feshetmek zorunda kaldığını, sözleşme maddelerine davalı şirketin aykırı olarak her ay sonunda puantaj kayıtlarında müvekkil şirketten kaynaklı olmayan yağmurlu günlerde arasözlerin çalışmaması, bayramlarda iş verilmemesi, aracın tesliminden sonra hemen stiker takılmamış olmasından dolayi işe başlatılamaması, puantajlara boşluk bırakılması, seçim günlerinde arasözlerin çalıştırılmaması, tatil günlerinde arasözlerin çalıştırılma gibi sebeplerle müvekkilinin araç başına sözleşmeden kaynaklı hak edişlerinde kesintiler yapılarak sözleşmeden kaynaklı alacağının eksik ödendiğini, sözleşme gereğince arasöz başına verilecek olan fazla mesai ücretlerini de aynı ve başkaca sebeplerle ödemediğini, dava konusu eksik ödemelere ilişkin davalı şirkete ... 58. Noterliği'nin 02/08/2018 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarı ile bu hususların ihtar olunduğunu, daha sonra ... 26. Noterliği'nin 14/12/2018 tarihli ...yevmiye numaralı ihtarı ile eksik ödemelerin olduğunu ve ilgili eksik ödemelerin nelerden kaynaklı olduğunun ihtarının yapıldığını, fakat davalı şirketin ihtara rağmen herhangi bir ödemede bulunmadığını, KMO-K1-KRLM-078 sözleşme numaralı 01/05/2018 tarihli iş makinesi temini ve işletme sözleşmesi başlıklı operatörlü arasöz kiralaması konulu sözleşmeden kaynaklı ödenmeyen hak edişler ve eksik ödenen alacaklara ilişkin arabuluculuk başvurusu yapıldığını ancak davalı şirket ile anlaşılamadığını, bu nedenle davalı ile imzalanan 01/05/2018 tarihli iş makinesi temini ve işletme sözleşmesi başlıklı operatörlü arasöz kiralaması konulu sözleşmeden kaynaklı alacağın fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydı ile şimdilik 1.000 TL' sinin her hakediş tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Mahkememizin yetkisiz olduğunu, İstanbul Mahkemeleri'nin Yetkili olduğunu, davanın her ne kadar davacının dava dilekçesinde alacağının hakedişe bağlı olduğunu belirtmesine rağmen şimdilik 1.000 TL'sini talep ve dava konusu yapmışsa da, belirsiz alacak davası veya kısmi dava olarak hangi türde arz ve ikame ettiğini açıkça belirtmediğinden, bu hususun açıklığa kavuşturulması için davacı tarafa kesin süre verilmesini, kesin süreye rağmen yerine getirmemesi halinde hukuku yarar yokluğundan reddine karar verilmesi gerektiğini, 6100 sayılı HMK 107 md. Gereğince belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını çünkü sözleşmeye istinaden hakediş alacağının olduğunu belirtmekte olduğunu, hakediş tanzim edilip imzalanmışsa artık belirsiz alacak kavramına giremeyeceğini, davacının belirsiz alacak davası kurumunu kötüye kullandığını, ayrıca müvekkilinin üzerine düşen tüm yükümlülüklerini tam ve zamanında yerine getirmiş ise de, davacının sözleşme ile yüklenmiş olduğu sorumluluklarını ve yükümlülüklerini yerine getirmekte temerrüde düştüğünü, işin konusu araçların davacı tarafından sözleşme başlangıcı olan 01/05/2018 tarihinden çok daha sonra edildiğini, haziran ayında araç sayısının sözleşmede belirtilen sayıya ancak tamamlanabildiğini, geç teslimatı yapılan araç yüzünden müvekkilinin çok ciddi maddi kayıplarının olduğunu, sözleşme gereği sahada formen bulunması gerekirken bulunmadığını, bundan dolayı sahada çalışan araçların verimsiz çalıştığını, 1. Dereceden kamu yararı olan projede maddi kayıplara da yol açıldığını, müvekkilinin idare Ulaştırma Bakanlığı'na sorumluluğunun doğmasına sebep olunduğunu, bu nedenle öncelikle yetki itirazlarının kabulüne, haksız ve TMK 2. Maddesine aykırı bihakkın suistimali mahiyet ve niteliğinde olan iyi niyetten yoksun açılan davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, cari hesap alacağından kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.
Mahkememizce dosyanın bilirkişi heyetine tevdi edildiği, bilirkişi heyeti tarafından sunulan 26/09/2021 tarihli raporunda özetle:
"4.1.Sözleşmede; Bir aracın kira ama bedeli 29.000-TL/ aylık ve çalışacak aracın bir aylık çalışması 28
gün üzerinden hesap edileceği, Sözleşme süresince kiralanan makinenin günlük çalışma süresi 1
saatlik yemek molası dahil 11 saat olarak belirlenmiş olduğu, Aracın 11 saati geçen günlük çalışma
süresinde saat çalışma ücreti olarak İşveren tarafından ödeneceği, Calışma günleri İçerisinde kar, yağmur. vb olaylarda da puantajdan kesinti yapılmayacağı, Makinenin bir aylık süre İçerisinde 2 gün
arızalanma hakkı olduğu, arıza sebebiyle çalışılamayan diğer günler için ücret ödenmeyeceği de
belirtilmiş olduğu tespit edildiği,
4.2. İncelenen Hakedişlerde puantajların günlük çalışma saati olarak tutulmuş olduğu tespit
edildiği, gece ve gündüz mesailerinde yapılan saatlik çalışmanın 11 saatin altındaki çalışmalarda, aylık
çalışma günü hesap edilirken 28 günün aşılması halinde, arasözün çalışması saat bazında
hesaplanmalı ve bu fark fazla mesai ücreti olarak tespit edilmeli ve hak edişe eklenmesini, aracın tam çalıştığı günlere, çalışmış olduğu saatler eklenerek (gündüz + gece) (2 gün arıza hakkı
dahil) yapılan çalışılan gün tespit edilmesi ve hesaplaması gerektiği, arasözün çalışması ay İçerisinde 28 günün altında ve günlük 11 saatin altında olduğu hallerde arıza
sebebi ile ise tutanak tutulmasını, incelenen hakedişlerde dosyasında tutanağa rastlanmadığı, arızalı olduğu belirtilmediği, iş makinelerinin çalıştığı puantajda görülen her gün için kiralama bedeli
1.035,71 TL/ gün ve 94,15 TL/sa kiralama bedeli ile hakedişin hesaplanması gerektiği kanaati ile
pauntaj üzerinden yapılan hesaplama yukarıda 3.1. (İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ YÖNÜNDEN
DEĞERLENDİRME) kısmında detayı ile gösterilmiş olup, toplam 765.942,18 TL+ KDV iş makine ve
operatör hakediş bedeli hesaplandığı,
4.3.Davacı ve davalı tarafın dava konusu döneme ait ticari defterlerinin açılış-kapanış tasdiklerinin
yasal süresi içinde usulen uygun olarak yapılmış olduğu,
4.4.Davacı şirketin davalı firma ile ilgili faturaları ve ödemeleri Muhasebe teknik ve usullerine uygun olarak
2018 yılı defter kayıtlarına işlediği eklerde yevmiye kaydı ile detayı verilen tüm faturalardan sonra oluşan
31.12.2018 tarihi itibariyle BORÇ-ALACAK gözükmediği,
4.5.Davalı şirketin davacı firma ile ilgili faturaları ve ödemeleri Muhasebe teknik ve usullerine uygun
olarak 2018 yılı defter kayıtlarına işlediği eklerde yevmiye kaydı ile detayı verilen tüm faturalardan
sonra oluşan 31.12.2018 tarihi itibariyle BORÇ-ALACAK gözükmediği," şeklinde görüş bildirilmiştir.
Mahkememizce dosyaya sunulan yukarıda ayrıntılarına yer verilen raporda heyete atanan bilirkişilerden birinin imza ve değerlendirmesinin olmadığından bahisle yeniden heyete tevdi edildiği bilirkişi heyeti tarafından sunulan 08/12/2022 Uyap havale tarihli raporda özetle;
1.Davacı ve davalı tarafın dava konusu döneme ait ticari defterlerinin açılış-
kapanış tasdiklerinin yasal süresi içinde usulen uygun olarak yapılmış olduğu,
2.Davacı şirketin davalı firma ile ilgili faturaları ve ödemeleri Muhasebe teknik ve
usullerine uygun olarak 2018 yılı defter kayıtlarına işlediği eklerde yevmiye
kaydı ile detayı verilen tüm faturalardan sonra oluşan 31.12.2018 tarihi
itibariyle BORÇ-ALACAK gözükmediği,
3.Davalı şirketin davacı firma ile ilgili faturaları ve ödemeleri Muhasebe teknik ve
usullerine uygun olarak 2018 yılı defter kayıtlarına işlediği eklerde yevmiye
kaydı ile detayı verilen tüm faturalardan sonra oluşan 31.12.2018 tarihi
itibariyle BORÇ-ALACAK gözükmediği,
4.Bilirkişi heyetince yapılan defter kayıtlarına ilişkin incelemede herhangi bir
muaccel borca rastlanamadığından borçlu temerrüdünün birincil şartı olan
“muaccel bir borcun bulunması” hususunun davacı tarafça kanıtlanamadığı," şeklinde görüş bildirilmiştir.
Bu kapsamda somut olaya bakıldığında, davacı vekili tarafından, taraflar arasında 01/05/2018 tarihli İstanbul ili Avrupa Yakasında yer alan... (... dahil) Projesi ... (Bağlantı yollan dahil) kesimi kapsamındaki "operatörlü arazöz kiralanması" konulu iş makine temini ve işletme sözleşmesi imzalandığı, davacının sözleşme gereğince üzerine düşen tüm yükümlülükleri eksiksiz bir şekilde yerine getirmesine rağmen davalı şirketçe sözleşmede yerine getirilmesi gereken yükümlülükler eksik olarak ifa edildiği, bu nedenle 08.08.2018 tarihinde sözleşmenin feshedildiği, fesih tarihine kadar olan dönemde davacıya sözleşmeden kaynaklı hak edişlerin eksik ödendiği iddiası ile işbu alacak davası açılmış, davalı tarafça davacının sözleşme konusu edimlerini eksik ve geç ifa ettiği ve bu sebeple kendilerinin zarara uğradığı ve davacının alacak hakkının bulunmadığı savunması ile davanın reddi talep edilmiştir.
Davacı tarafça her ne kadar operatörlü arasöz kiralamasından kaynaklı olarak davalı tarafça hakediş bedellerinin ödenmediği iddiası ile alacak istemli huzurdaki dava açılmış ise de; yukarıda ayrıntılarına yer verilen ve dosya kapsamına göre denetime elverişli bulunan 08/12/2022 Uyap havale tarihli raporda tespit edildiği üzere, her iki tarafın da incelenen ticari defter ve kayıtlarına göre tarafların alacak ve borç bakiyesinin bulunmadığı anlaşılmış olmakla, davacı tarafça ispatlanamayan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli 179,90-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 44,40-TL harcın mahsubu ile geriye kalan 135,50-TL eksik harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin üstünde bırakılmasına,
4-Davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden lehine Asgari Ücret Tarifesi gereği 1.000,00-TL ücret takdirine, bunun davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine
5-Karar kesinleştiğinde artan gider avansının ilgili tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 01/02/2023
Katip ...Hakim ...
e-imzalıdır e-imzalıdır