T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2020/476 Esas
KARAR NO:2024/164
DAVA:Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:14/09/2020
KARAR TARİHİ:01/03/2024
BİRLEŞEN .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN ... ESAS SAYILI DOSYASI
ESAS NO: ... Esas
KARAR NO:2023/755
DAVA:Alacak
DAVA TARİHİ:09/11/2023
KARAR TARİHİ:21/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davalı arasında 31.12.2018 tarihli ... Hizmet Sözleşmesi ve bu sözleşmeye ek olarak 15.09.2019 tarihinde Ek Protokol akdedildiğini, bu sözleşmeyle müvekkili şirketin sigorta poliçesi düzenlediği müşterilerine davalı şirket tarafından asistan hizmeti verilmesi konusunda mutabık kalındığını, davalının talebi ile clean-cut hesabı işletilerek verilen hizmet gerçekleşen hasar ve hak edilen prim tutarını belirlemek ve kesilen faturalar üzerinden iade-mahsup yapılacak miktarı belirlemek adına mutabakat sağlanamadığını, sözleşmenin 15. mad. çerçevesinde davalıdan hesaplama detayı talep edildiği ve davalı excell data paylaştığını ancak data üzerinde yapılan incelemede gerçekleşen hasar ödemelerinde şüphe doğuran kalemler tespit edildiğini, sözleşmenin 17. mad. belirtilen denetim hakkının davalı tarafından reddedildiğini, ek protokol ile ana sözleşmenin mali yükümlülüklerine ilişkin hükümler revize edildiğini ve buna göre ek protokol 2. mad. de ana sözleşmenin sadece ödeme parametresine ilişkin maddesi değiştirilerek *37.72.2020 tarihinde ... hizmetleri Ana Sözleşmesinde belirtilen hizmetlerin verilmesinden kaynaklanan ve Hasar/Prim rasyosu (ödenen hasar Akazanılan prim) 9690'ın altında kalması halinde, gerçekleşen rasyo ile 9690 arasındaki farkın prim ile çarpılması sonuç ortaya çıkan tutar ... Sigorta A.Ş. iade edilir.” hükmü kararlaştırıldığını, davalı şirket ile 2019 mali dönemi sonu mutabakat sağlanabilmesi 20.04.2020 tarihinde ihtarname keşide edildiğini, hizmet sözleşmesinin 17.1 mad. “ ... Sigorta A.Ş. Gerektiğinde, ...'ın taahhütlerine ilişkin hususları kontrol edebilecek/denetleyebilecek ” denildiği, ayrıca ana sözleşmenin 11. mad. “ ... ve ... herhangi bir anlaşmazlık/uyuşmazlık halinde tarafların ticari defter ve mali kayıtlarının kesin kanıt olduğu beyan, kabul ve taahhüt ederler.” denildiğini, davalı şirket tarafından keşide edilen 22.04.2020 tarihli cevabi ihtarnamesinde inceleme taleplerinin Pandemi sonrasında karşılanabileceği bildirildiğini, müvekkili şirket tarafından keşide edilen 15.05.2020 tarihli ihtarname ile borç alacak bakiyesinin öğrenilebilmesi adına üzerinde mutabık kalınacak denetim firması marifetiyle yapılması önerildiğini, davalı şirket 02.06.2020 tarihli cevabi ihtarnamesinde sözleşmenin 17. mad. deki denetim hakkının sözleşmenin 6.(a) bendinde belirtilen taahhütlere ilişkin olduğu bildirildiği ve sözleşmeye aykırılık iddialarımızı kabul etmediklerini, davalı tarafın savunduğunun aksine sadece 6. mad.
açıklanan yükümlülükleri ilişkin olmadığı sözleşmeyle yükümlenen tüm edimlerine ilişkin olduğunu, davalı şirket 13 adet ve toplamda 14.404.839.70 TL bedelli faturaları keserek müvekkili şirkete gönderdiğini, bu faturalara istinaden toplamda davalıya 11.611.545.17 TL ödeme yapıldığını, sözleşmenin 15. mad. “ Sözleşmenin sona ermesi durumunda ... fesih tarihine kadar yapılmış tüm poliçelerin primlerini Sözleşme şartlarına göre ödemeye devam edecek, buna mukabil “ ...” da sözleşme geçerlilik süresi sonrasında dahi olsa, bu poliçelerin vade bitim tarihine kadar, işbu sözleşme ve ekinde Teminat Özetleri ve Limitleri belirlenen hizmetleri devam ettirecektir. ... sözleşmenin sona ermesi durumunda “clean-cut” hesaplama yöntemini kullanma hakkını saklı tutar.” hükmü bulunduğunu, sigorta sözleşmelerinde tarafların yükümlülüklerinin ne zaman sona ereceğine dair öğretide ve uygulamada kabul görmüş 2 tür (... metodu ile sözleşme sona erdirme) bulunduğunu, müvekkili şirket defter ve kayıtlarında iade faturaya konu olarak belirlenen 9.356.786.26 TL için 30.06.2020 tarihli iade fatura düzenlendiğini, faturanın içeriğine 8 gün içerisinde itirazda bulunulmadığı takdirde sadece faturada belirtilen verilerin doğru olduğu karinesi doğacağı bu durumdan faturanın verilmesine neden olan iş veya hizmetin de yapılmış olduğunun kabul edildiği anlaşılamayacağını, müvekkili şirket kayıtları ve tevsik olan hesaplamalarına göre ve sözleşme 15. mad. gereğince clean-cut hesaplama yönteminin kullanılmasının kararlaştırılmış olması çerçevesinde davalı şirketten 30.06.2020 tarihi itibariyle alacaklı olduğu 4.684.635.12 TL davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava ettiği görüldü.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili Destek Hizmetleri Yönetmeliği'ne göre hizmet veren bir ... şirketi olduğunu, davacının poliçe üretimi yaptığı sigortalılarına kendi kaynakları ve/veya anlaşmalı hizmet sağlayıcı ağlarını kullanmak suretiyle hizmet sunduğunu, 31.12.2018 tarihli ... Hizmet Sözleşmesi 15.09.2019 tarihli Ek Protokol ile 31.12.2019 tarihinde sona erdirildiğini, 01.06.2018 tarihli ... Hizmet Sözleşmesi 15.09.2019 tarihli Ek Protokol ile 31.12.2019 tarihinde sona erdirildiğini, davacı sözleşmenin devamı sırasında kendi yükümlülüklerini azaltıcı müvekkili şirket aleyhine maliyetleri artırıcı değişiklik yapmak istediğini, iki ana sözleşme için ayrı ayrı protokol-1 ve protokol-2 düzenlendiğini, protokollerde yer alan hesaplama usul ve esasları aynı olduğunu, 15.09.2019 tarihli protokol-1 çerçevesinde sözleşme 17'de belirlenen hasar/prim rasyosu dikkate alınarak yeni usul ve esaslar kabul edilerek 37.72.2020'ye kadar geçerli olmak üzere değiştirildiğini, sözleşme-2 ve protokol-2'ye göre hesaplanan 1.037.605.85 TL davacıya ödendiğini, davacı sözleşme-1 ve protokol-1 çerçevesinde yapılan hesaplama sonucuna mutabık kalındığı ve müvekkiline 1.878.874.58 TL ödemesi gereken tutara itiraz ettiğini, davacı protokol-t ile sona eren sözleşme-|'in sona ermesinden birkaç ay sonra başka şirket ile anlaşmasını esas alarak 08.04.2020 tarihli mailde müvekkili şirketin fahiş fiyat yaptığı iddiası ile protokol-1'i yok saydığını, davacı 20.04.2020 tarihli ihtarnamesi ile ticari kayıtlarının üzerinde denetim talep ettiğini, sözleşmeye göre verilen denetim hakkı ... faaliyetinin kalitesine ilişkin olduğunu, davacı daha önce itiraz etmemiş olduğu 1.878.874.58 TL ödemesi gereken tutarı kazanılmamış primler için kestiği faturanın içine dahil ettiği faturayı 9 ay sonra 30.6.2020 tarihinde gönderdiğini, müvekkili şirketin 2019 yıl sonu hesaplama neticesinde 331.189.43 TL bakiye alacağı kaldığını, davacı sözleşme-1 ve protokol-1'e uymadığını, oto cam hizmet sözleşme-2 ve protokol-2”, iade tutarını müvekkili şirkete udedıgını davacı mutabık kaldığı saydığını, gösterildiği ancak sözleşme 31.12.2019 tar ihinde kmşılıklı mutabik kalınarak- değiştirildi tarafların mutabakatıyla protokol-t madde 2'de kabul edilen de; ik ile sözleşme 1'in md. 5 genel ve özel şartlar bölümüne ilave yapıldığını, 31.12.2018-31.08.2019 tarihleri arasında müvekkili şirket tarafından ödenen hasar tutarı 4.430.160.12 TL iken tahakkuk eden prim 3.043.525.55 TL gerçekleşerek aynı tarih itibariyle hasar/prim oranı 96145.5 olduğunu, davacı şirket hatası protokol-1'e göre 31.12.2019 tarihinde yapılması gereken mutabakata göre son durum noktası olduğu, 15.9.2020 imzası tarihi itibariyle taraflar arasında protokol-1'in 2. Mad. gereğince 1.1.2019-31.8.2019 tarihleri arası hesaplaşma yapıldığı ve tahakkuk ettirilecek prim tutarında mutabık kalındığını, davacı sözleşme-| çerçevesinde protokol- tarihi 15.9.2019 ile 31.12.2019 sonuna kadar herhangi bir “ewut-off” hakkını kullanmamış olduğunu, davacı şirket normalde son tarihi olan 31.12.2020 tarihinde “cut-off” hakkını kullanacağını beyanla başka bir şirket ile anlaşmak suretiyle sözleşme-1'e devam etmediğini, davacı aralarındaki sözleşme-1 ve eklerini 31.12.2019 tarihi itibariyle sonlandırmak suretiyle başka bi 'ketle aynı konuda anlaşma imzaladığını, protokol-1'e uygun olarak düzenledikleri ve içeriğine itiraz edilmeyen fatura kesinleştiğini, 8 gün içinde itiraz edilmemiş olması bu işlerin bedelinin faturada yazan miktar kadar olduğu her iki taraf için de kesinleşmiş anlamına geldiğini, davacının kazanılmayan primlerin iadesi için kestiği 9.356.786.26 TL fatura iade sebebi 31.8.2019 tarihli mutabakatla belirlenen 1.878.874.58 TL 'lik faturanın da içinde (7.477.929.654-1.878.874.58 TL=) toplanarak iade edilmesinden dolayı olduğunu, davacının denetim talebi haksız olduğunu zira denetim yapılan iş için verilmiş bir yetki olduğu, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı Müvekkili Şirket ile Davalı ... Sigorta A.Ş. arasında 31.12.2018 tarihli ... ... Ana Sözleşmesi ile 15.09.2019 tarihli Asistant Hizmet Sözleşmesi EK Protokolü imzalandığını, Davalı Sigorta Şirketi, Sözleşmelerin sonlandırılması öncesi, sözleşmeler gereğince gerçekleşen iş ve işlemlere dair 2019 yılı sonu itibarı ile mutabakat ve kapama, Sözleşme ve Protokol çerçevesinde yapılan hesaplamalar noktasında taraflar arasında uyuşmazlık meydana geldiğini, sözleşme ve Protokol'e aykırı davranmasına rağmen, Davalı Sigorta Şirketi 4.684.635,12 TL alacaklı olduğunu iddia ederek İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/476 E. Sayılı dosyası üzerinden alacak davası açtığını, işbu davanın derdest olduğunu, Davalı Sigorta Şirketi'nin müvekkili şirket aleyhine ikame ettiği işbu İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/476 E. Sayılı dosyasında alınan heyet raporları ile müvekkili şirketin davalıdan 331.189.43 TL alacaklı olduğunun ortaya çıktığını, beyanla; öncelikle; davanın İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/476 E. Sayılı dosya ile birleştirilmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği görüldü.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.
İddia, savunma, toplanan deliller kapsamında, taraflar arasındaki Asistant Hizmet Sözleşmesinin 15.maddesi gereğince taraflar arasında clean-cut hesaplama yönteminin kullanılmasının kararlaştırılmış olup olmadığı, bu sözleşme ve ek protokoller çerçevesinde davacı tarafın davalıdan 4.684.635,12-TL tutarında alacağının olup olmadığının tespiti için dosyanın bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişi sunmuş olduğu 17/12/2021 tarihli raporunda özetle;
"1- Söz konusu Ek Pratokol ile anlaşmanın Ana sözleşmede yer alan; TOPLAM ÖDEME - (İLGİLİ AY İÇİNDE ÜRETİLEN POLİÇE ADEDİ — İLGİLİ AY İÇİNDE YAPILAN PRİM İPTALLERİ) X POLİÇE BAŞI BEDEL ile ...'ın hak edeceği gelirin her halükarda ... firmasının maliyetterini göz önüne alacak şekilde toplam elde edeceği primin ortalama 490 maliyetini (azami maliyetlerin ne kadar olacağı ana sözleşmede (elde edilecek toplam gelir açısından veriten hesaplama yöntemine göre maliyetlerin bir önemi yoktur. Ek protokolde ise amaçlanın hukuki yorum gerektirdiği, bu nedenle hukuki değerlendirme ve takdirinin Sayın Mahkeme'nin görev alanına girecektir.) aşmayacak seviyeye çekecek bir anlaşma amacı taşıdığının kabulü halinde ise (Ek protokolün devamında: 31.12.2020 tarihinde ... hizmetleri ana sözleşmesinde belirtilen hizmetlerin verilmesinden kaynaklanan ve Hasar/prim rasyosu (ödenen hasar/kazanılan prim) 9690'ın altında kalması halinde, gerçekleşen rasyo ile X90 arasındaki farkın prim ile çarpılması sonucu ortaya çıkan tutar ... Sigorta'ya iade edilir.) bu durumda da Ek Protokol kapsamında ... firmasının tanzim ettiği fatura hususunda (süresinde itiraz edilmediği teknik bilirkişilerce belirlenmiştir.) tarafların mutabık kaldığı durum ile birlikte kazanılmayan primlerin teknik bilirkişi tarafından hesaplandığı dikkate alındığında, Trapordaki belirlemeye göre değerlendirme yapılması yerinde olacaktır. (Nitekim davalı taraf da Destek Hizmetleri Yönetmeliğine göre hizmet veren bir ... şirket olduğunu, Taraflar arasında; -... Hizmet Sözleşmesi / Sözleşme 1 ve protokol 1- davacı uymadığını, ve oto cam assist hizmet sözleşmesi / sözleşme 2 ve protokal 2 - davacı aynen uygulamış ve iade tutarını müvekkil şirket ödediğini, — 2 ana sözleşme olduğunu bunlardan dava konusu olanın 31.12.2018 tarihli ... hizmet sözleşmesi ve 15.09.2019 tarihli ... hizmet sözleşmesi ek protokolü olduğunu, bu protokollerin uygulama noktasında; sözleşme 2 ve protokol 2'ye göre hesaplanan tutarda mutabık kalan davacı sigorta şirketi, 22.11.2019 tarih ve ... ... numaralı faturayı düzenlemiş ve davalı müvekkine anılan fatura tutarı olan 1.037.605,85 TL'yi gecikmeksizin 6.12.2019 tarihinde Davacı Sigorta Şirketi'ne ödemiş olduğunu belirtmektedir. Bu durum da birinci görüşü/ana - bilirkişi raporundaki görüşü destekler nitelikte durumun varlığını göstermektedir.
2-Fakat aksi kanaatte, alternatif görüşün de Sayın Mahkeme'ye arz edilmesi gerekecektir. Zira hukuki takdir ve değerlendirmenin Sayın Mahkeme tarafından yapılması gerekeceğinden, eğer söz konusu tahakkuk ettirilecek prim tutarından kasıt, henüz poliçeleştirilmemiş sözleşmeler kapsamında önden ... firmasına ekonomik bir alan açma v.b. yönünde (90 hasar/prim rasyasu ile itgili olarak ek protokolde tahakkuk ettirilecek prim tutarı ile kastedilen ve amaçlanın ne olduğu net olarak anlaşılmamaktadır.) ise (hukuki takdirin Sayın Mahkeme tarafından ek protokol ve ana protokol açısından yapılması gerekecektir.) bu yönde alternatif bir hukuki kanaate Sayın Mahkemece varılması halinde ise (Yeri gelmişken yine vurgulamak gerekir ki; ek protokolde ana protokoldeki prim tahakkuklu yönteme dönülme açısından açık bir netlik olmayıp, bununla birlikte davalının da belirttiği gibi sözleşme 2 ve protokol 2'ye göre hesaplanan tutarda mutabık kalan davacı sigorta şirketinin 22.11.2019 tarih ve ... ... numaralı faturayı düzenlediği ve davalı müvekkiline anılan fatura tutarı olan 1.037.605,85 TL'yi gecikmeksizin 6.12.2019 tarihinde davacı Sigorta irketi'ne ödemiş olduğunu belirtilmiş belirtmiş, ayrıca sigorta şirketi tarafından 2690 hasar- prim rasyasundan dönülmediği şeklinde başka bir firmanın emsalleri (dava dışı ...) ile karsılaştırma yapıldığı da değerlendirildiğinde, AYRICA taraflar arasında akdedilen Ek Protokol'ün 2. Maddesinde Ana Sözleşme'nin sadece ödeme parametresine ilişkin maddesi değiştirilerek örneğin “31.12.2020 tarihinde Asistarıs hizmetleri Ana Sözleşmesinde belirtilen hizmetlerin verilmesinden kaynaklanan ve Hasar/Prim rasyosu (ödenen hasar/kazanılan prim) 9690'ın altında kalması halinde, gerçekleşen rasyo ile 690 arasındaki farkın prim ile çarpılması sonucu ortaya çıkan tutar ... Sigorta A.Ş.'ne iade edilir.” Hükmü de kararlaştırıldığından, sigortacı ve asistan firması lehine ayrı ayrı durumlar da yaratılmış durumdadır.- Ek protokoldeki hasar-prim rasyosu açısından iki tarafın mutabık olduğu hukuki olarak kabul edilecek ise (çoğunluk görüşü) 1. Maddedeki/ana bilirkişi raporundaki görüş varlığını YİNE sürdürmeye devam edecektir.) ... yöntemi ile ek protokolün sona erdirileceği kabul edilir ise, (ancak bu durumda ikinci bir alternatif olarak) gün esasına göre hak edilmemiş veya hiç doğmamış primlerin ... Sigorta A.Ş. hanesine alacak olarak yazılması gerekecektir. Aksi takdirde birinci teknik/ana bilirkişi raporundaki görüş geçerliliğini sürdürecektir kanaatindeyiz." şeklinde görüş bildirdiği görüldü.
Mahkememiz 15/05/2022 tarih 5 nolu celsesinde davacı taraf itirazlarının değerlendirilmesi ve terditli olarak ... yöntemi ile ek protokolün sona erdirildiğinin kabul edilecek olması halinde gün esasına göre hak edilmemiş veya hiç doğmamış primlere ilişkin hesabının yapılması hususunda ek rapor için dosyanın yeniden bilirkişiye tevdine karar verilmiş, bilirkişi 21/07/2022 tarihli ek raporunda özetle;
"1. Davacı Şirket'in kök rapora itirazlarının, kök rapordaki görüşlerimizi değiştirecek nitelikte olmadığı,
2. 31.12.2018 tarihli ... Hizmet Sözleşmesi'nin 15.maddesi gereğince verilen imkân uyarınca Dayacının seçimiyle taraflar arasında clean-cut hesaplama yönteminin kullanıldığı,
3. Taraflar arasındaki sözleşme ve ek protokoller çerçevesinde doğan tutarların dikkate alınması ile Davacı Şirket'in Davalı Şirket'ten alacağının bulunmadığı," şeklinde görüş bildirdiği görüldü.
Mahkememiz 26/12/2022 tarih 8 nolu celsesinde dosyanın yeni bir bilirkişi heyetine tevdine karar verilmiş, bilirkişi heyetinin 14/06/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
"-Davacı tarafça heyetimize herhangi bir belge sunulmadığı | sunulmak istenme
-Sözleşme ve protokoller kapsamında davalı hizmetlerinin hükümlere uygun olduğu,
-Davalının hizmetlerinden davacıya kazanılmayan prim iade borcunun bulunmadığı,
-Davalı kayıtlarında yapılan incelemelerde fiktif (gerçek olmayan) işleme rastlanmadığı,
-Mali kayıtlara göre; davalının davacıdan 331.189.43 TL alacağı olduğunun anlaşıldığı," şeklinde görüş bildirdikleri görüldü.
Mahkememiz 10/07/2023 tarih 11 nolu celsesinde dosyanın ek rapor tanzimi için yeniden son rapor alınan bilirkişi heyetine tevdi karar verildiği, bilirkişi heyetinin 11/09/2023 tarihli ek raporunda özetle;
"-Davacının davalıdan alacağına ilişkin herhangi yeni bir belge — veri tevdü edilmediği,
-Davacının davalıdan alacağı olmadığına dair kök rapor görüşümüz muhafaza edildiği,
-Bu kez; sunulu flash bellek listedeki poliçelerin isnat ettikleri karşılıkları belirtilmediği,
-Hal böyle olmasına rağmen; sunulu 200 adetlik poliçelerin huzurda yapılan örnek karşılaştırmasında; heyetimizce sorulan poliçeler ekrana yansıtılmakla bunların davalıdan hiçbir hizmet alınmadığının davacı teknik ilgilisince itade edildiği / görüldüğü, isnatsız bu 200 adedin tamamına bakılabileceği çalışmanın devamı önerimiz de karşılık bulmadığı,
-Davalının davacıya sağladığı 37.608 adet destek hizmette herhangi fiktiflik iddiası için; incelemede süre olarak beklendiği/beklenebileceği ifade edildiği ancak yine sunulamadığı,
-Davacı itirazı / sunulu poliçeler kök rapor görüş değişikliğine gidilmesini gerektirmediği," şeklinde görüş bildirdikleri görüldü.
Netice olarak; mahkememizce alınan bilirkişi raporları ve tüm dosya içeriğine göre ; taraflar arasındaki Sözleşme'nin 15. maddesi gereğince, clean-cut şeklinde ifade edilen tasfiye açısından ... Sigorta'ya seçim hakkı verildiği, taraflar arasında davacı ... Sigorta tarafından clean-cut esasının tercih hakkının kullanılarak, buna göre sözleşmenin sonlandırılması yoluna gidildiği, anlaşmanın clean-cut yöntemi uygulanması ile sona ermesi halinin; sigorta şirketinin, asist firmasına
bildirdiği portföydeki ( önceden R/O olarak hizmet primleri alınmış poliçeler ) primlerin, anlaşma fesih
tarihi sonrası vadeli işlere ait kalan kısmın primlerinin sigorta şirketine iade ile hizmetin sonlanması olarak değerlendirilmesi gerektiği, tarafların defter ve kayıtlarında 15.09.2019 Tarihli Ek Protokol gereğince yapılan hesaplama neticesi 1.878.874,58 TL olup bu yönden de taraflar arasında ihtilaf bulunmadığı, bu alacağın, Ek Protokol gereğince 31.08.2019 tarihi itibariyle hesaplanan, davacı şirket tarafından davalı şirket'e ödenecek prim tutarı olduğu, bu tutarın davalı kayıtlarına göre ödenmediği, davacı hesaplarında ise iade faturada mahsuba konu edildiği, iadeye konu fatura alacağının, davacı şirket'in 30.06.2020 tarihli ... fatura no'lu faturasında detayları verilen 2019 yılı Ocak ile Aralık ayları arasındaki kazanılmamış primlere ilişkin tutarlar ve Ek Protokol tutarı olan 1.878.874,58 TL'nin toplamından oluştuğu tespit edilmiştir.
Taraflar arasında düzenlenen Hizmet Ana Sözleşmesi’nin ilgili hükümlerine göre; 30.09.2019 tarihine kadar yapılan tüm hizmetlere ilişkin hesaplama / hizmet şekli “ Run - Off (R/O) “ yöntemi olarak kararlaştırılmış olup sözleşmenin 15. Maddesi ile Oto Cam Hizmet Sözleşmesi mad. 10 hükümlerinde yöntemin bu şekil olduğu da belirtilmektedir. Ayrıca tüm sözleşmelerde, sözleşmenin feshi / sonlanması hallerinde davacı Clean - Cut hesaplaşma yöntemini saklı tutmuş ve bu yöntemi dayanak göstermekle ve dolayısıyla hizmet verilen/verilecek olan sigorta poliçeleri de bir yıl vadeli olmakla, davacı sözleşmeyi de clean-cut yöntemi ile sonlandırmış olduğundan, hizmet alınmadığı beyan edilen sigorta poliçeleri prim tutarın tarafına iadesi gerektiği iddia edilmiş olmakla; 01.01.2019 ile 31.12.2019 dönemi portföydeki yazılan işlere/hizmete ilişkin hesaplaşma 15.09.2019 düzenlenme tarihli Ek Protokol mad. 5 hükmünde 31.08.2019 tarihine kadar olan kısım hesaplaşılmış ve hesaplaşma yöntemi 01.10.2019 tarihinden itibaren Hasar /Prim (ödenen hasar/kazanılan prim) Rasyosu’ na dönüşmüş olduğu ve ...’ ın sonlandırıldığı anlaşılmıştır. Vadeli sigorta poliçelerine verilecek hizmet/prim için hesaplaşıldığına dair anılan hükümde “ ... A.Ş. tarafından tahakkuk ettirilecek prim tutarının 1.878.874,58 TL olduğu belirtilmiş ve davalı şirketin 14.10.2019 düzenlenme tarihli faturasında da; “Mal/Hizmet: 15 Eylül 2019 tarihli Ek Protokol Bedeli“ şeklinde açıklama yazılmış ve geriye dönük hesaplaşmanın clean-cut ile sonlandığı/ rasyoya dönülmüştür. Zira Oto Cam Hizmet SözleĢmesi / Ek Protokol ( bkz. son hüküm; 2018 / 2019 tüm sözleşmelerin clean-cut olarak sonuçlandırıldığı belirtilen mutabakat kapsamında, davacının düzenlediği 22.11.2019 tarihli faturaya, davalının 06.12.2019 tarihli 1.037.605.85 TL davacıya prim iadesi yaptığı belirlenmiştir.
Clean -cut hesaplaşılması sonucu olarak Rasyo yöntemine geçilmesiyle, davacının davalıya ödemediği tahakkukla ilgili olarak vekilinin “…davalı şirketin ek protokol gereğince mutabık kalındığını belirttiği 14.10.2019 tarihli 1.878.874.85 TL’lık fatura içeriği geçici ve kesin olmayan bir hesaplamaya dayanmakta olup, bu husus tevil niteliğinde beyanı ve 08.04.2020 tarihli ... tarafından ...' e gönderilen e-posta ( uyuşmazlığın hizmet maliyetinden kaynaklandığını düşündüren ) içeriğinden anlaşılmaktadır. Davacının, ( salt, “ davalının hareketleri şüphe doğurduğu ” gerekçesini göstermekle ) hesaplaşmadan yaklaşık 9 + ay sonra 30.06.2020 tarihli 9.356.786.26 TL istirdat faturası düzenlenerek resen Rasyo yöntemden R/O (önceki) uygulamaya dönülmüş olması da sözleşmeye aykırılık olarak değerlendirilmiş ve davacının davalıdan, geriye dönük kazanılmayan prim alacağı bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Bilirkişiler tarafından davalı yerinde sistem kayıtlarında ve sunulu ( 01/2019 - 12.2019 ay bazlı ) belgelerde ( araç/plaka no.- hizmet/fiyat - random ) karşılaştırmalarında, davalının destek hizmetleri davacıya yazılan işlerde, gerçek olmayan ( fiktif ) işlemine rastlanmamış olup, ilk bilirkişi heyetinin mali tespitleri ile dosyada mevcut faturalar doğrultusunda Ek Protokol ( Rasyo ) Öncesi Dönem için 2019 yılında davalıya yazılan primin 14.404.839.70 TL, 2019 yılı için davalının kazandığı primin 6.926.910.05 TL ve buna göre de 2019 yılı için kazanılmayan primin 7.477.929.65 TL (davacıya iade edilen kısım) olduğu, davalının davacıya düzenlediği faturaların (14.404.839.70+1.878.874.58) 16.283.714.28 TL olup, 2019 yılı davacı fatura ödemelerinin 11.611.545.17 TL olduğu bu haliyle 2019 yılı için davacının davalıya kalan fatura bakiyesinin 4.672.169.11 TL (davacı borcu ) olduğu tespit edilmiş, ... ( 31.12.2019 ) Hesaplaşması olarak ta Rasyoya göre (90/100) hasar toplamının 11.942.734.60 TL, davalının kazandığı primin 6.926.910,05 TL ve buna göre de davacının davalıya ödemesi gereken 5.015.824.55 TL (davacı borcu) olduğu hesaplanmıştır.
Tüm bu değerlendirme ve hesaplamalar sonucunda ise
;
-Davacının davalıya borcu (4.672.169.11 + 5.015.824.55)….. 9.687.993.66 TL
- Davalının davacıya kazanılmayan prim iadesi…………… 7.477.929.65 TL
- Davacının davalıya ödemesi gereken kalan prim.…..…..... 2.210.064.01 TL
- Rasyoya geçişte davacının ödemediği fatura tenzili……… 1.878.874.58 TL
- Davacının davalıya ödemesi gereken alan prim. ……….. 331.189.43 TL (davacı borcu)
olduğu anlaşılmıştır.
Sözleşme ve protokoller kapsamında davalı hizmetlerinin hükümlere uygun olduğu, davalının hizmetlerinden davacıya kazanılmayan prim iade borcunun bulunmadığı,
davalı kayıtlarında yapılan incelemelerde fiktif (gerçek olmayan) işleme rastlanmadığı,
mali kayıtlara göre; davalının davacıdan 331.189.43 TL alacağı olduğunun anlaşılmış ve tespit edilmiş olmakla, asıl davanın reddine karar vermek gerektiği kanaatine varılmış olup, mahkememizce alınan bilirkişi raporlarında davalının davacıdan 331.189,43 TL alacağı olduğunun belirlenmiş olması ve birleşen dava ile bu alacağın tahsili talep edilmiş olmakla, birleşen davanın kabulü ile
331.189,43 TL'nin birleşen dava tarihi 09/11/2023'ten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte birleşen dosya davalısından alınarak birleşen dosya davacısına verilmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere;
1-Asıl davanın reddine,
2-Birleşen ... ATM'nin ... esas sayılı dosyasındaki davanın kabulü ile, 331.189,43 TL'nin birleşen dava tarihi 09/11/2023'ten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte birleşen dosya davalısından alınarak birleşen dosya davacısına verilmesine,
3-Asıl dava yönünden;
-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 427,60 TL ilam harcının peşin alınan 80.064,08-TL'den düşümü ile fazla alınmış olan 79.637,48-TL'nin karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin üstünde bırakılmasına,
-Davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden lehine Asgari Ücret Tarifesi gereği 339.692,72-TL ücret takdirine, bunun davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
-Karar kesinleştiğinde artan gider avansının ilgili tarafa iadesine,
4-Birleşen dava yönünden;
-Alınması gerekli 22.623,54-TL karar ve ilam harcından 5.655,89-TL peşin harcın mahsubu ile geriye kalan 16.967,65-TL eksik harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
-Davacı tarafça başlangıçta yapılan 5.964,14-TL yargılama gideri ile yargılama aşamasında yapılan 7,50-TL masraf olmak üzere toplam 5.971,64-TL yargılama giderinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
-Gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
-Davacı taraf vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 51.678,41-TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
Dair, HMK 345 maddesi uyarınca kararın taraflara tebliğ edildiği tarihten başlayarak iki hafta içinde HMK 342 maddesi gereğince düzenlenmiş dilekçe ile HMK 343 maddesi uyarınca mahkememize veya başka bir mahkemeye yapılacak başvuru ile HMK 341/1 maddesi uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olarak davacı- birleşen davalı vekili ile davalı - birleşen davacı vekilinin yüzüne karşı oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 01/03/2024
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır