T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2020/674 Esas
KARAR NO:2024/634
Asıl dosya 2020/674 Esas sayılı dosyasında:
DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:01/12/2020
Birleşen İstanbul 12.Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas ... Karar sayılı dosyasında:
DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :01/12/2020
Birleşen İstanbul 12.Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas ... Karar sayılı dosyasında:
DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:01/12/2020
Birleşen İstanbul 12.Asliye Ticaret Mahkemesi ... sayılı dosyasında:
DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:01/12/2020
Birleşen İstanbul 12.Asliye Ticaret Mahkemesi ... sayılı dosyasında:
DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:01/12/2020
Birleşen İstanbul 12.Asliye Ticaret Mahkemesi ... sayılı dosyasında:
DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:01/12/2020
KARAR TARİHİ:12/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Asıl dosya davacı vekili dava dilekçesinde: borçlunun müvekkili şirkete olan borcu sebebiyle aleyhinde başlatılan .... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasında, borçlu takibe itiraz ettiğini, takibin durduğunu, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, itirazın iptaline karar verilmesini, takip borçlusu ile müvekkili şirket arasında ... plakalı araç için 21,07.2016- 21.07.2017 tarihleri arasında, ... nolu poliçe numarası ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi düzenlendiğini, şehirlerarası yolcu taşımacılığı yapan sigortalı aracın 18.08.2016 tarihinde meydana gelen tek taraflı kazası sonucu çok sayıda yolcu vefat ettiğini, malul kaldığını, kaza sebebiyle ZMMS poliçesine dayanarak mağdurlar tarafından müvekkili şirkete çok sayıda hasar başvurusu yapıldığını, hasar dosyaları üzerinden müvekkili sigorta şirketi yüklü miktarlarda tazminatlar ödemek zorunda kaldığını, dava konusu kaza tespit tutanağı, müştekilere ve sanıklara ait ifade tutanakları ve ceza soruşturma ve dava dosyaları incelendiğinde kazanın meydana gelmesinde % 100 kusurun sigortalı araç sürücüsüne ait olduğunu, kaza anında aracı kullanan kişinin şofor olmadığı, yeterli belgelere sahip olmayan aracın muavini ... olduğu, araç seyir halinde iken şoförün direksiyonu muavine devrettiğinin sabit olduğunu, yeterli ehliyet ve belgelere sahip olan araç muavininin aracı kullanması ve hatta aracın park edilmeksizin sürüş esnasında sürücü değişikliği yapılması kazanın meydana gelmesinde kasla varan ağır kusurun olduğunu, davaya konu kaza sonucu cismani zarara uğrayan mağdurların başvurusu sonucu açılan hasar dosyaları üzerinden toplam 576.209,46 TL tazminat ödemesi yapıldığını, yasal düzenleme ve içtihatlar gereğince sigortalının kazanın meydana gelmesinde ağır kusur bulunduğu için, müvekkili şirket tarafından ödenen cismani zarar tazminatların rücuen sigortalıdan tazmini için sigortalı hakkında ....İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, borçlu, sigortalı sürücülerinin ağır kusuru ve seyir halindeyken sürücü değişikliği yapmalarına karşın haksız ve kötü niyetli olarak takibe itiraz ettiğini, davanın kabulü ile borçlunun icra takibine karşı yapmış olduğu haksız itirazın iptaline karar verilmesini, müvekkili şirket borçlunun haksız ve dayanaksız itirazı neticesinde zarara uğradığını, mağduriyetinin giderilmesi amacıyla takip bedelinin % 20'sinden az olmamak üzere icra tazminatına hüküm olunmasını talep ettiklerini, dava şartı arabuluculuk için yaptıkları başvuru sonucu ... sayılı arabuluculuk dosyası açıldığını, borçlu taraf toplantıya katılmadığını, arabuluculuk sürecinin çözümsüz tamamlandığını, borçlu tarafından ....İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin devamını, borçlu tarafından haksız ve dayanaksız olarak yapılmış bulunan itiraz sebebiyle takip bedelinin % 20'sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesine talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Otobüs Firması vekili tarafından sunulan 27/01/2021 tarihli dilekçesinde: belirtilen dosya trafik kazasına bağlı olan bir dava olduğunu, bu konudaki ceza davası halen ... ... Ceza Mahkemesinde devam ettiğini, dosyanın neticelenmediğini, kusur oranı yada diğer hususların belli olmadığını, dosyanın bekletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememiz dosyası ile birleşen İstanbul ...Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas ... Karar sayılı dosyasında davacı vekili dava dilekçesinde: davalı şirket ile müvekkili şirket arasında ... plakalı araç için 21/07/2016-21/07/2017 tarihleri arasında ... nolu poliçe ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi düzenlendiğini, şehirlerarası yolcu taşımacılığı yapan sigortalı aracın 18/08/2016 tarihinde meydana gelen tek taraflı kazası sonucu çok sayıda yolcunun vefat ettiğini ve malul kaldığını, iş bu kaza nedeniyle ZMSS poliçesine dayanarak mağdurlar tarafından müvekkili şirkete çok sayıda hasar başvurusu yapıldığını, bu hasar dosyaları nedeniyle müvekkili sigorta şirketinin yüklü miktarlarda tazminatlar ödemek zorunda kaldığını, yapılan soruşturma ve dava dosyaları incelendiğinde kazanın meydana gelmesinde %100 kusurun sigortalı araç sürücüsüne ait olduğu, kaza anında aracı kullanan kişinin şöfor olmadığı, yeterli belgelere sahip olmayan aracın muavininin kullandığının sabit olduğunu, davaya konu bu elim kaza sonucu cismani zarara uğrayan mağdurların başvuruları nedeniyle 15 0741270018 nolu hasar dosyası üzerinden toplam 39.104,00 TL tazminat ödemesi yapıldığını, davalı şirketin kazanın meydana gelmesinde ağır kusuru bulunduğu için müvekkili şirket tarafından ödenen cismani zarar tazminatlarının rucüen sigortalıdan tazmini için davalı hakkında ....İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek, icra dosyasına yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, haksız ve dayanaksız olarak yapılan itiraz sebebiyle takip bedelinin %20'sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkememiz dosyası ile birleşen İstanbul 12.Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas ... Karar sayılı dosyasında davacı vekili dava dilekçesinde: Borçlunun müvekkil şirkete olan borcu sebebiyle aleyhinde başlatılan ....İcra Müdürlüğü ... es. sayılı dosyasında, borçlu takibe itiraz ettiğini ve takibin durduğunu, Borçlunun İtirazı haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, Takip borçlusu İle müvekkil şirket arasında ... plakalı araç için 21.07.2016-21.07.2017 tarihleri arasında, ... nolu poliçe numarası ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi düzenlendiğini, Şehirlerarası yolcu taşımacılığı yapan sigortalı aracın 18.08.2016 tarihinde meydana gelen tek taraflı kazası sonucu çok sayıda yolcunun vefat ettiğini veya malul kaldığını, bu kaza sebebiyle ZMSS poliçesine dayanarak mağdurlar tarafından müvekkil şirkete çok sayıda hasar başvurusu yapıldığını ve bu hasar dosyaları üzerinden müvekkil sigorta şirketinin yüklü miktarlarda tazminatlar ödenmek zorunda kaldığını, Dava konusu kaza tespit tutanağının, müştekilere ve sanıklara ait İfade tutanakları ve ecza soruşturma ve dava dosyaları incelendiğinde kazanın meydana gelmesinde %1GG kusurun sigortalı araç sürücüsüne ait olduğu, kaza anında aracı kullanan kişinin şoför olmadığı, yeterli belgelere sahip olmayan aracın muavini ... olduğu, araç seyir halinde iken şoförün direksiyonu muavine devrettiğinin sabit olduğunu, Davaya konu bu elim kaza sonucu cismani zarara uğrayan mağdurun başvurusu sonucu açılan 15 0741270012 nolu.150741270017 nolu hasar dosyası üzerinden 321.587,61-TL tazminat ödemesi yapıldığını, ekte sunulan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.4, Zarar görenlerin haklarının saklı tutulması ve sigortacının sigortalıya rücu hakkı maddesi gereğince sigortalının kazanın meydana gelmesinde ağır kusur bulunduğundan müvekkil şirket tarafından ödenen cismani zarar tazminatlarının rücuen sigortalıdan tazmini için sigortalı hakkında .... İcra müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile icra takibinin başlatıldığını, ancak borçlunun izah edilen nedenlerden sigortalı sürücülerin ağır kusuru ve seyir halindeyken sürücü değişikliği yapmalarına karşın haksız ve kötü niyetli olarak takibe itiraz edildiğini, bu nedenlerle bu nedenlerle .... İcra müdürlüğünde görülen dosyada yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, borçlu tarafından haksız ve dayanaksız olarak yapılmış bulunan itiraz sebebiyle takip bedelinin %20 sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama gideri ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkememiz dosyası ile birleşen İstanbul 12.Asliye Ticaret Mahkemesi ... sayılı dosyasında davacı vekili dava dilekçesinde: Borçlunun müvekkil şirkete olan borcu sebebiyle aleyhinde başlatılan ....İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasında, borçlu takibe itiraz ettiğini ve takibin durduğunu, Borçlunun İtirazı haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, takip borçlusu İle müvekkil şirket arasında ... plakalı araç için 21.07.2016 -21.07.2017 tarihleri arasında, ... nolu poliçe numarası ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi düzenlendiğini, Şehirlerarası yolcu taşımacılığı yapan sigortalı aracın 18.08.2016 tarihinde meydana gelen tek taraflı kazası sonucu çok sayıda yolcunun vefat ettiğini veya malul kaldığını, bu kaza sebebiyle ZMSS poliçesine dayanarak mağdurlar tarafından müvekkil şirkete çok sayıda hasar başvurusu yapıldığını ve bu hasar dosyaları üzerinden müvekkil sigorta şirketinin yüklü miktarlarda tazminatlar ödenmek zorunda kaldığını, dava konusu kaza tespit tutanağının, müştekilere ve sanıklara ait İfade tutanakları ve ecza soruşturma ve dava dosyaları incelendiğinde kazanın meydana gelmesinde %1GG kusurun sigortalı araç sürücüsüne ait olduğu, kaza anında aracı kullanan kişinin şoför olmadığı, yeterli belgelere sahip olmayan aracın muavini ... olduğu, araç seyir halinde iken şoförün direksiyonu muavine devrettiğinin sabit olduğunu, davaya konu bu elim kaza sonucu cismani zarara uğrayan mağdurun başvurusu sonucu açılan ... nolu hasar dosyası üzerinden 139,331,00-TL tazminat ödemesi yapıldığını, ekte sunulan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.4, Zarar görenlerin haklarının saklı tutulması ve sigortacının sigortalıya rücu hakkı maddesi gereğince sigortalının kazanın meydana gelmesinde ağır kusur bulunduğundan müvekkil şirket tarafından ödenen cismani zarar tazminatlarının rücuen sigortalıdan tazmini için sigortalı hakkında .... İcra müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile icra takibinin başlatıldığını, ancak borçlunun izah edilen nedenlerden sigortalı sürücülerin ağır kusuru ve seyir halindeyken sürücü değişikliği yapmalarına karşın haksız ve kötü niyetli olarak takibe itiraz edildiğini, bu nedenlerle .... İcra müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, borçlu tarafından haksız ve dayanaksız olarak yapılmış bulunıan itiraz sebebiyle takip bedelinin %20 sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargilama gideri ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkememiz dosyası ile birleşen İstanbul 12.Asliye Ticaret Mahkemesi ... sayılı dosyasında davacı vekili dava dilekçesinde: davalı şirket ile müvekkili şirket arasında ... plakalı araç için 21/07/2016-21/07/2017 tarihleri arasında ... nolu poliçe ile karayolları zorunlu mali sorumluluk poliçesi düzenlendiğini, şehirlerarası yolcu taşımacılığı yapan sigortalı aracın 18/08/2016 tarihinde meydana gelen tek taraflı kazası sonucu çok sayıda yolcunun vefat ettiğini ve malul kaldığını, iş bu kaza nedeniyle ZMSS poliçesine dayanarak mağdurlar tarafından müvekkili şirkete çok sayıda hasar başvurusu yapıldığını, bu hasar dosyaları nedeniyle müvekkili sigorta şirketinin yüklü miktarlarda tazminatlar ödemek zorunda kaldığını, yapılan soruşturma ve dava dosyaları incelendiğinde kazanın meydana gelmesinde %100 kusurun sigortalı araç sürücüsüne ait olduğu, kaza anında aracı kullanan kişinin şöfor olmadığı, yeterli belgelere sahip olmayan aracın muavininin kullandığının sabit olduğunu, davaya konu bu elim kaza sonucu cismani zarara uğrayan mağdurların başvuruları nedeniyle ... nolu hasar dosyaları üzerinden toplam 676.419,45 TL tazminat ödemesi yapıldığını, davalı şirketin kazanın meydana gelmesinde ağır kusuru bulunduğu için müvekkili şirket tarafından ödenen cismani zarar tazminatlarının rucüen sigortalıdan tazmini için davalı hakkında ....İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek, icra dosyasına yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, haksız ve dayanaksız olarak yapılan itiraz sebebiyle takip bedelinin %20'sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkememiz dosyası ile birleşen İstanbul 12.Asliye Ticaret Mahkemesi ... sayılı dosyasında davacı vekili dava dilekçesinde: davalı şirket ile müvekkili şirket arasında ... plakalı araç için 21/07/2016-21/07/2017 tarihleri arasında ... nolu poliçe ile karayolları zorunlu mali sorumluluk poliçesi düzenlendiğini, şehirlerarası yolcu taşımacılığı yapan sigortalı aracın 18/08/2016 tarihinde meydana gelen tek taraflı kazası sonucu çok sayıda yolcunun vefat ettiğini ve malul kaldığını, iş bu kaza nedeniyle ZMSS poliçesine dayanarak mağdurlar tarafından müvekkili şirkete çok sayıda hasar başvurusu yapıldığını, bu hasar dosyaları nedeniyle müvekkili sigorta şirketinin yüklü miktarlarda tazminatlar ödemek zorunda kaldığını, yapılan soruşturma ve dava dosyaları incelendiğinde kazanın meydana gelmesinde %100 kusurun sigortalı araç sürücüsüne ait olduğu, kaza anında aracı kullanan kişinin şöfor olmadığı, yeterli belgelere sahip olmayan aracın muavininin kullandığının sabit olduğunu, davalı şirketin kazanın meydana gelmesinde ağır kusuru bulunduğu için müvekkili şirket tarafından ödenen cismani zarar tazminatlarının rucüen sigortalıdan tazmini için davalı hakkında .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek, icra dosyasına yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, haksız ve dayanaksız olarak yapılan itiraz sebebiyle takip bedelinin %20'sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, asıl ve birleşen dosyalar kapsamında icra dosyalarındaki hasar dosyası ödemelerine istinaden, davanın tarafları arasındaki sigorta sözleşmesi uyarınca rucüen tahsilinin mümkün olup olmadığı, icra dosyalarındaki itirazların iptalinin gerekip gerekmediği, davalı tarafından yapılan itirazın haklı olup olmadığı noktalarında toplandığı anlaşıldı.
Asıl ve birleşen dosya yönünden ... büro 2020/... arabuluculuk numaralı dosya ile; 7155 sayılı Yasa ile 6102 sayılı Yasaya 5/A maddesi eklenerek ticari davalarda arabuluculuk dava şartı haline getirilmiş olup, davacının dava şartı arabuluculuk koşulunu yerine getirdiği görülmüştür.
Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, mahkememizin ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip, deliller toplanmıştır.
....İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası üzerinde yapılan incelemesinde; davacı alacaklı tarafından davalı aleyhine 576.209,46 TL Asıl alacak ve 474.482,62 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 1.050.692,08 TL alacağın tahsili için takip başlatıldığı, takip dosyasında ödeme emrinin tebliği ile davalının takibe itiraz ederek borcunun bulunmadığını bildirdiği, itiraz dilekçesinin davacı tarafa tebliğ edilmediği, mahkememizde açılan davanın süresinde olduğu tespit edilmiştir.
....İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında yapılan incelemesinde; davacı alacaklı tarafından davalı aleyhine 39.104,00 TL Asıl alacak ve 2.193,57 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 41.297,57 TL alacağın tahsili için takip başlatıldığı, takip dosyasında ödeme emrinin tebliği ile davalının takibe itiraz ederek borcunun bulunmadığını bildirdiğini, ilamsız icra takibinin durdurulmasını talep ettiği tespit edilmiştir.
....İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında yapılan incelemesinde; davacı alacaklı tarafından davalı aleyhine 321.587,61 TL Asıl alacak ve 35.951,22 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 357.538,83 TL alacağın tahsili için takip başlatıldığı, takip dosyasında ödeme emrinin tebliği ile davalının takibe itiraz ederek borcunun bulunmadığını bildirdiğini, ilamsız icra takibinin durdurulmasını talep ettiği tespit edilmiştir.
....İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında yapılan incelemesinde; davacı alacaklı tarafından davalı aleyhine 139.331,00 TL Asıl alacak ve 3.749,54 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 143.080,54 TL alacağın tahsili için takip başlatıldığı, takip dosyasında ödeme emrinin tebliği ile davalının takibe itiraz ederek haciz işleminin durdurulmasını talep ettiği tespit edilmiştir.
....İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında yapılan incelemesinde; davacı alacaklı tarafından davalı aleyhine 676.419,45 TL Asıl alacak ve 79.197,94 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 755.617,39 TL alacağın tahsili için takip başlatıldığı, takip dosyasında ödeme emrinin tebliği ile davalının takibe itiraz ederek haciz işleminin durdurulmasını talep ettiği tespit edilmiştir.
....İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında yapılan incelemesinde; davacı alacaklı tarafından davalı aleyhine 98.907,00 TL Asıl alacak ve 5.487,31 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 104.394,31 TL alacağın tahsili için takip başlatıldığı, takip dosyasında ödeme emrinin tebliği ile davalının borca itiraz ederek ödeme emrinin kaldırılmasını talep ettiği tespit edilmiştir.
Bilirkişiler ... tarafından hazırlanan 13/05/2022 tarihli bilirkişi kök raporunda:
Kusur durumu değerlendirmesi neticesinde;
A-... plakalı şehirler arası otobüs sürücüsü ...'ın idaresindeki otobüsü rahatsızlanması nedeni ile otobüsün idaresini hareket halinde iken yeterlilik belgesi ve gerekli otobüs sürme evrakları bulunmayan otobüsün muavini ...'ya verdiğinden dolayı, ölüm ve yaralanma ile neticelenen dava konusu trafik kazasında % 20 (yüzde yirmi) oranında tali derecede kusurlu,
B-... plakalı şehirler arası otobüs sürücüsü ...'nın ölüml ve yaralanma ile neticelenen dava konusu trafik kazasında % 80 (yüzde seksen) oranında asli derecede kusurlu olduğu kanaatinre varılmıştır.
Sigorta kapması yönünden değerlendirme neticesinde ;
Davalı .... ve Tic. Ltd. Şti'nin maliki olduğu ... plakalı araç Davacı ... Sigorta A.Ş. tarafından 21/07/2016- 21/07/2017 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ... nolu "Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu,
Uyuşmazlık konusu kaza 18/08/2016 tarihinde meydana gelmiş olup, kaza tarihi itibariyle ... nolu poliçe yürürlükte olduğundan davacı Şirketin, tazminat şartları sağlandığı takdirde zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatı sunma yükümlülüğünün mevcut olduğu,
ZMMS Genel Şartları B.4. a ve b maddelerinin sigorta şirketine rücu imkânı verdiği, dava konusu olayda ZMMS Genel Şartlar B.4. maddesinde sayılan ve sigorta şirketine rücu imkânı veren a ve b maddelerinin gerçekleştiğine karar vermesi sonucunda sigorta şirketinin rücu imkanının söz konusu olabileceği,
Ancak bu rücu imkanının sigortalının kusuru oranında söz konusu olabileceği,
Sigortalının kusurunun ispatının ise TTK 1409 - (2) hükmü tarafından ispat yükü üzerinde olan sigortacı tarafından sağlanması gerekeceği,
Tazminat hesaplaması yönünden denetime elverişli sonuç bildirir rapor tanzim edebilmemiz için aşağıda detayları belirtilen evrakların dosyaya celp edilmesi gerektiği ve bu kapsamda inceleme yapılarak rapor tanzim edilebileceği şeklinde rapor ibraz edilmiştir.
Bilirkişiler ... tarafından hazırlanan 04/10/2023 tarihli bilirkişi ek raporu düzenlenmiş, düzenlenen ek raporda dosyalar bazında hesaplamalar yapılmıştır.
Dosyamız ile ilgili olan ZMMS Genel Şartlar B.4. ZARAR GÖRENLERİN HAKLARININ SAKLI TUTULMASI VE SİGORTACININ SİGORTALIYA RÜCU HAKKI başlıklı maddesine göre;
Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez.
(Değişik:RG-2/2/2016-29612)
1) Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasınısağlayabileceği oranda kazaya sebebiyet veren sigortalıya rücu edebilir.
Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir:
a) Tazminatı gerektiren olay, sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise,
b)(Değişik:RG-2/2/2016-29612)
(1) Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekliel konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile ihlali sonucunda meydana gelmiş ise,sigortacının sigortalıya rücu edebileceği hüküm altına alınmıştır.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında, sigortacının sigortalısına rücu etme hakkı, sadece Genel Şartlarda öngörülen istisnai hallerde tanınmıştır. Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın B.4-a maddesinde de; tazminatı gerektiren olay, sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise, sigortacının rücu edilebileceği düzenlenmiş, yine B.4-b maddesinde de trafik kurallarının ağır kusur ile ihlali halinden bahsedilmiştir. Söz konusu düzenlemede, sadece kişilerin ağır kusurları sonucunda meydana gelmiş olma olgusuna yer verildiği için, rücu davalarında, her somut olayın kendi özelliği çerçevesinde mahkemece değerlendirilmesi gerekecektir. Ağır kusur ile tam kusur rücu nedeni bakımından farklıdır. Yargıtay’ın yerleşik uygulamalarında da tam kusur başlı başına rücu sebebi olarak sayılmamıştır. Çünkü bir sürücünün karışmış olduğu kazada %100 oranında/tam kusurlu bulunması, ağır kusurlu olduğunu göstermez. Somut olayda da her ne kadar kazaya sebebiyet veren ... trafik kurallarını ihlal etmiş ise de mahkememizce bu ihlalin ağır kusur boyutunda olmadığı yönünde olup ağır kusur sebebi ile rücu imkanı doğmadığı değerlendirilmiştir.
Mahkememizce Emniyet Genel Müdürlüğü ve Ulaştırma Bakanlığı'na müzekkereler yazılarak; dava konusu olan trafik kazası sebebi ile Sigorta Şirketi tarafından ödenmiş olan tazminat bedellerinin rücu edilip edilemeyeceğinin belirlenmesine yönelik olarak; kaza esnasında şehirlerarası yolcu otobüsünü kullanan (otobüs muavini) ... TC kimlik nolu ...'nın 2016 yılında sahip olduğu ehliyet, src belgesi, otobüs sürme/yolcu taşımacılığı yeterlilik belgesi, sertifikalar vs bütün bilgi ve belgelerin araştırılarak, tespit edilen bütün bilgi ve belgelerin gönderilmesi istenilmiş ve evraklar gönderilmiştir.
Sürücü ... ile ilgili olarak gönderilen evrakların incelenmesinde, sürücünün kaza tarihinde E sınıfı ehliyetinin olduğu görülmüş, SRC1 belgesinin ise kaza tarihinden sonra 01/04/2018 tarihinde verildiği görülmüştür.
ZMMS Genel Şartlar B.4-b maddesinde " tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekliel konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi" ifadesi yer almakta olup gereken ehliyetnameye sahip olmayan sürücüden bahsedilmiştir. Sürücü ...'nın E sınıfı ehliyetinin olduğu ortada olup, diğer belge olan SRC1 belgesi ise yalnızca şehirlerarası yolculuk yapmak için ilgili Bakanlık tarafından belirlenmiş düzenleyici bir kural olduğundan, bu belgenin Genel Şartlarda sayılan ehliyetname ve sertifika türünden olmadığı, dolayısıyla SRC1 belgesinin olmamasının davacı sigorta şirketine rücu imkanı vermeyeceği kanaatine varılmıştır.
Netice olarak açıklanan gerekçeler ve mahkememizde oluşan kanaate göre, sürücü ... kazanın meydana gelmesinde % 100 kusurlu ise de, kazada ZMMS Genel Şartla ilgili maddesinde belirtilen ağır kusur durumunun olmadığı, E sınıfı ehliyetinin olduğu, her ne kadar SRC1 belgesi yok ise de bu belgenin ehliyetname ve sertifika olarak değerlendirilemeyeceği sonucuna ulaşılmış olmakla, davacı sigorta şirketinin asıl ve birleşen dosyalarda talep ettiği rücu istemlerinin ayrı ayrı reddine karar verilmiştir.
Her ne kadar kısa kararda davanın reddine şeklinde hüküm kurulmuş ise de, yukarıda açıklanan gerekçeler de dikkate alınarak, birleşen dosyalar için de aynı kararın verildiğinden, kısa karardaki bu eksiklik usul ekonomisi açısından gerekçeli kararda "asıl ve birleşen davalar yönünden ayrı ayrı" iadesi eklenmek suretiyle giderilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Asıl ve Birleşen davalar yönünden davaların ayrı ayrı reddine,
2-Asıl dosya yönünden:
a-)Karar harcı 427,60 TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 17.943,20 TL harcın mahsubu ile bakiye 17.515,60 TL harcın karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
b-)Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T' 13/4 maddesine göre belirlenen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
3-)Birleşen İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas ... Karar sayılı dosyasında:
Karar harcı 427,60 TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 705,18 TL harcın mahsubu ile bakiye 277,58 TL harcın karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
4-)Birleşen İstanbul 12.Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas ... Karar sayılı dosyasında:
Karar harcı 427,60 TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 6.105,87 TL harcın mahsubu ile bakiye 5.678,27 TL harcın karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
5-Birleşen İstanbul 12.Asliye Ticaret Mahkemesi ... sayılı dosyasında:
Karar harcı 427,60 TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 2.443,46 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.015,86 TL harcın karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
6-Birleşen İstanbul 12.Asliye Ticaret Mahkemesi ... sayılı dosyasında:
Karar harcı 427,60 TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 12.904,06 TL harcın mahsubu ile bakiye 12.476,46 TL harcın karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
7-Birleşen İstanbul 12.Asliye Ticaret Mahkemesi ... sayılı dosyasında:
Karar harcı 427,60 TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 1.782,80 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.355,20 TL harcın karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
8-Asıl ve birleşen dosyalar yönünden: 7155 sayılı Kanun ile 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 13.fıkrası ve yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Hazine tarafından karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davacı taraftan tahsili ile hazine adına irad kaydına,
9-Asıl ve birleşen dosyalar yönünden davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
10-Asıl ve birleşen dosyalar yönünden davalı tarafından yapılan bir yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
11-Asıl ve birleşen dosyalar yönünden karar kesinleşene kadar yapılacak yargılama giderlerinin davacı gider avansından karşılanmasına, karar kesinleştikten sonra bakiye gider avansının istek halinde davacıya iadesine,
Dair, HMK 345 maddesi uyarınca kararın taraflara tebliğ edildiği tarihten başlayarak iki hafta içinde HMK 342 maddesi gereğince düzenlenmiş dilekçe ile HMK 343 maddesi uyarınca mahkememize veya başka bir mahkemeye yapılacak başvuru ile HMK 341/1 maddesi uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olarak davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen karar oybirliğiyle açıkça okunup anlatıldı. 12/07/2024
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır