T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/465 Esas
KARAR NO:2021/737
DAVA:İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:29/06/2020
KARAR TARİHİ:14/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesi ile; .... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasına konu çek ile ilgili çekin anapara meblağı olan 133.000TL ile ihtiyati haciz yargılama gideri ve vekalet ücreti dışındaki işlemiş faiz, çek tazminatı, çek komisyonu, icra takip masraf ve vekalet ücretleri ile tüm ferileri bakımından müvekkilinin borcu bulunmadığı halde haciz baskısı altında fazladan ödenen 41.698,81TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen istirdadına ve müvekkili zararının tazminine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin diğer davalı ...'ın babası olduğunu, oğlunun kendi cebinden habersiz olarak davaya konu çeki çaldığını, bu konuya ilişkin olarak oğlu hakkında suç duyurusunda bulunduğunu belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu çekin müvekkilinin ...'dan alacağına istinaden müvekkiline 23/12/2019 tarihinde geldiğini, davacının çeke ilişkin açılan davadan ve ödeme yasağından habersiz olmasının mümkün olmadığını, müvekkilinin yetkili ve iyi niyetli son hamil olduğunu belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ... ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin diğer davalı ... ile baba/oğul ilişkisi içinde olduğunu, bu akrabalık ilişkisi haricinde aralarında alacak-verecek ilişkisi bulunduğunu, davacı tarafından müvekkiline borçlarına istinaden davaya konu çeki verdiğini, müvekkilinin de işlerinin iyi gitmemesi nedeniyle arkadaşı ...'ya çeki cirolayarak verdiğini ve borç aldığını, müvekkilin bu çek üzerine bloke konulduğunu bilmesinin mümkün olmadığını, ...'ın cevap dilekçesinde yazanların gerçeği yansıtmadığını belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, kambiyo senedine dayınalırak yapılan icra takibinde haciz baskısı altında çek bedelinden fazla olarak yapılan ödemenin istirdadı istemine ilişkindir.
Dava dilekçesi, cevap dilekçeleri ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.
Davaya konu ... Şişli şubesi 31/03/2020 keşide tarihli, 133.000,00 TL bedelli çekin incelenmesinde; Keşidecisinin davacı ... ... A.Ş. olduğu, yine dava dışı ... Turizm ...AŞ. emrine düzenlendiği, lehtar dava dışı ... ..A.Ş. Tarafından dava dışı ... Restoran ...A.Ş. Adına ciro edildiği, sırasıyla ... Balıkçısı'na, davalı ...'a, davalı ...'a, davalı ... İklimlendirme...A.Ş'ye, davalı ...'ya ve son olarak dava dışı ... İklimlendirme.... A.Ş'ye ciro edilmiş olduğu davalı tarafından çekin muhatap bankaya ibrazında çek hakkında .... ATM 'nin ödemeden men kararı sebebiyle çekin iade edildiğine dair şerhin bulunduğu anlaşılmıştır.
Mahkememiz ... esas sayılı dava kapsamında işbu dosya davalısı ... tarafından işbu dosya davalılarından ..., ... ve dava dışı ciranta ... İklimlendirme aleyhine aynı çeke dayalı olarak çekin davalı ... tarafından çalındığı ve diğer davalılara bu şekilde ciro edildiği iddiası ile menfi tespit davası açılmış olup, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ile açılmış olan işbu davanın mahkememiz ... esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verildiği, dosyanın fiziki olarak mahkememiz dosyasına gönderildiği, dosyanın incelenmesinde davaya konu 133.000,00 TL bedelli çek sebebiyle davacı ... Tur .... Tic. A.Ş aleyhine yapılan takipte icra tehdidi altında fazladan ödendiği iddia edilen 41.698,81 TL yönünden istirdat talebine ilişkin olduğu, davalıların işbu dosya davacısı ..., işbu dava dosya davalılardan ..., ... ve dava dışı ... .... Ltd. Şti. olduğu, Mahkememizce 29/06/2021 tarihli celsede iki davaya konu çekin aynı olmasına karşın dava taraflarının, dava sebebinin ve talep sonuçlarının farklı olması gözetilerek Mahkememiz ... esas sayılı dava dosyası ile .... Asliye Ticaret Mahkemesince birleştirilmesine karar verilen ....Asliye Ticaret Mahkemesi ... esas sayılı dava dosyasının tefriki ile yeni bir esasa kaydına, söz konusu dosya yönünden yeni esas üzerinden yargılamanın devam olunmasına karar verildiği ve dosyanın mahkememiz işbu esasına kaydedildiği anlaşılmaktadır.
Mahkememizce bahse konu ... esas sayılı dosyanın yargılaması neticesinde; 29/06/2021 tarih, ... esas, 2021/437 karar sayılı kararı ile;
"...Davacı tarafından senedin doğrudan davalı ciranta olup, aynı zamanda davacının oğlu olan ... tarafından çalındığı iddia edilmiş olup, davacı tarafın dava konusu çekin davalı hamil tarafından çalındığına yönelik şikayet üzerine yürütülen soruşturmanın ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosya kapsamında devam ettiği anlaşılmıştır.
Bu kapsamda; çekin kambiyo senedi vasfı dolayısı ile sebepten soyut olduğu yönündeki kanuni karinenin aksine ispat yükü kendisinde olan davacının çekin rızası hilafına elinden çıktığını ve çeki elinde bulunduran davalıların kötüniyetli ve iktisapta ağır kusurlu olduklarını ispat etmesi gerekir. Çekin davacının oğlu olan davalılardan ...'a ciro edildiği, davacı tarafından imza inkarında bulunulmadığı, dava konusu çekin ciro silsilesinin görünüşte düzgün olduğu, ciro silsilesinde kopukluk bulunmadığı, davalıların çeki iktisapta kötü niyetli ve ağır kusurlu olduklarının ispatı bakımından ise davacının davalı ciranta olup aynı zamanda davacının oğlu olan ... ile diğer davalılar arasında ticari ilişki bulunmadığı ve dava konusu çekin ticari ilişki kapsamında davacıya verilmemiş olduğu dışında başkaca bir iddia ileri sürülmediği, sebepten soyut olan çek cirosu için davalılar arasında ticari ilişki bulunması zorunluluğu olmayıp, ticari ilişki bulunup bulunmamasının ise tek başına çekin rızası hilafına elinden çıktığı yani çalındığını ve davalıların çeki kötüniyetle iktisap ettiklerini ispata elverişli olmayacağı dikkate alınarak usul ekonomisi gereği bu iddia yönünden bilirkişi incelemesi yaptırılmasına gerek duyulmamıştır. Ayrıca davacı tarafından her ne kadar dava dilekçesi ile yemin deliline dayanılmış ise de; davacı tarafından davaya konu çekin oğlu olan davalı ... tarafından çalındığı iddia edilmiş ve söz konusu iddia ile şikayet üzerine savcılık soruşturması devam etmektedir. Bu hali ile somut olay bakımından yemine konu olamayacak vakıa söz konusudur. HMK m.226/1-c 'de, yemin edecek kimsenin namus ve onurunu etkileyecek veya onu ceza soruşturması ya da kovuşturması ile karşı karşıya bırakacak vakıaların yemine konu olamayacağı açıkça düzenlenmiştir. Bu açık yasal düzenleme sebebiyle davacı tarafa yemin delili hatırlatması yapılmamış, davacı tarafça ispat edilemeyen davanın reddine..." dair karar verildiği kararın istinaf aşamasında olduğu anlaşılmıştır.
Bu kapsamda somut olayımıza baktığımızda; davacı keşideci tarafından dava tarihi olan 18/09/2020 tarihinden evvel 22.06.2020 tarihinde davaya konu çeke dayalı yapılan .... İcra Dairesinin ... esas sayılı takip dosyası hesabına, 22/06/2020 tarihli kapak hesabına göre 175.597,81 TL toplam borcu EFT yolu ile ödediği, ancak çek bedelinin 133.000,00 TL olduğu çekin ibraz tarihinde bankada karşılığı olduğu, çek hakkında alınan ödeme yasağı kararı sebebiyle çek ödemesinin yapılamamasında kendisinin kusur ve sorumluluğu bulunmadığı iddiası ile kapak hesabı ile fazladan ödediği 41.698,81 TL bedelin istirdadı talep edilmiş ise de; çekin keşide tarihinin 31/03/2020 tarihi olduğu, davalı hamil ... tarafından çeke dayalı ihtiyati haciz kararının 16/06/2020 tarihli olduğu ve takibin de 18/06/2020 tarihinde yapıldığı gözetildiğinde davacı keşidecinin filli durumu, alacaklının olası bir icra takibi dolayısıyla zarara uğrayabileceği ihtimaline binaen Türk Ticaret Kanunu hükümleri gereğince Tevdi Mahali Tayini talep etmesi ve tayin edilen tevdi mahalline söz konusu çek bedelini depo etmesi suretiyle söz konusu zarardan kaçınabileceği, davalılardan yalnızca ciranta ...'ın dava konusu çek hakkında açtığı çek iptali davası kapsamında çek hakkında ödeme yasağı kararı verildiği, diğer ciranta olan davalıların çek iptali davasının tarafı olmadıkları, davalılardan takip alacaklısının çeki iktisapta ve takibe koymakta kötüniyetli ve ağır kusurlu olduğu noktasında herhangi bir ispat vasıtasının dosya kapsamında bulunmadığı hususları bir bütün olarak değerlendirildiğinde davacının çek bedeli dışında ödediği takip masrafları yönünden sorumluluğu bulunmadığı ve davalıların ödeme yasağı kararı bakımından kusurlu olduklarının ispat edilemediği anlaşılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere;:
1-Davanın reddine,
2-İşbu esas hakkındaki dava açılmadan önce davalılardan ... tarafından .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Değişik İş, ... Karar 16/06/2020 tarihli İhtiyati Haciz talebine dayanak çek bedeli olan 133.000,00 TL üzerinden %15 teminat karşılığında ihtiyati haciz talebinin kabulüne dair verilen karar gereğince, yatırılan teminatın davalı ...'ya iadesine,
3-Alınması gerekli 59,30-TL karar ve ilam harcının davacıdan alınarak Hazine'ye irad kaydına,
4-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafça yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Kalan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
7-Davalı taraflar vekil ile temsil olunduğundan, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve taktir olunan 6.220,85-TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalılara verilmesine,
Dair, davacı ve davalı ... vekillerinin yüzlerine karşı diğer davalıların yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.14/12/2021
Katip ...
(e-imza)
Hakim ...
(e-imza)