T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/625 Esas
KARAR NO:2024/819
DAVA:İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ:04/10/2021
KARAR TARİHİ:23/10/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket ... alanında uzman kadroya sahip olması ve basiretli tacir olması ile lojistik sektöründe nama sahip bir firma olduğu, her zaman müşterilerinin memnuniyetini öncelik alması ve çıkan uyuşmazlıklarda uzlaşmacı tavırlara sahip olması ile de bilindiği, müvekkil şirket ile davalı şirket ... .... Ltd Şti.’ye ait emtiaların Türkiye’den Norveç’e taşınması için anlaştığı, söz konusu hizmetlerin Müvekkil Şirket tarafından ifası için fiyat teklifleri e-mail yolu ile gönderildiği ve yine davalı şirket yetkilileri tarafından ilgili teklifler kabul edilmekle taşıma sözleşmesi kurulduğu, müvekkil şirket taşıma işinin usulüne uygun ifasından sonra alıcı konumda bulunan dava dışı ... ... ... şirketi adına konu taşımaya ilişkin 04.12.2020 tarihli ve ... seri numaralı 5.200.00 USD bedelli ... açıklamalı ve yine 04.12.2020 tarihli ... seri numaralı 75,00 USD bedelli ... açıklamalı faturalar tanzim edildiği, davacı şirket tüm sorumluluklarını anlaşmaya uygun olarak eksiksiz şekilde ifa ettiği, taşımayı organize etmiş, dava dışı alıcısına emtiayı eksiksiz ve hasarsız olarak teslime ettiği, müvekkil şirket emtianın taşınması için anlaştığı gönderici / satıcı sıfatını haiz davalı ... uyarınca alıcı firma dava dışı ... ... tarafından söz konusu navlun ücretinin ödenmemesi sonucunda sorumluluğunun doğacağı anlaşılan Davalı Şirket aleyhine icra takibi başlatıldığı, söz konusu navlun ücretinin asıl borçlusu dava dışı ... ... olup taşıma işleri organizatörü sıfatına haiz müvekkil firma emtiaların taşınmasındaki akdi taşıyıcı sıfatına uygun davranmış ve borcunu eksiksiz ifa ettiği, iki tarafa da borç yükleyen söz konusu navlun sözleşmesindeki alacağını müvekkil firma tahsil edemediği, söz konusu hukuki ilişki çerçevesinde biri 04.12.2020 tarihli ve ... seri no’lu 5.200.00 USD bedelli ve yine 04.12.2020 tarihinde düzenlenen ... seri no’lu 75,00 USD bedelli 2 adet fatura düzenlenmiş olup söz konusu faturaların bedeli ödenmediği, yukarıda açıklanan ve resen gözetilecek nedenlerle; davamızın kabulüne, haksız ve yasal dayanaktan yoksun itirazın iptali ile .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyası ile yapılan takibin kaldığı yerden devamına, Haksız ve yasal dayanaktan yoksun olarak takibe itiraz edilmesi nedeniyle, davalı aleyhine %20’den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkil firma ..., 1991 yılından bu yana müşterilerinin İhtiyaçlarına uygun son teknoloji ile çalışan entegre sistem projeleri tasarlayarak anahtar teslim hizmet sağladığı, örnek projeleri soğuk hava depoları, soğutma sistemleri, soğutucu reyon ve ekipmanları olduğu, bu ekipmanları ihtiyaca göre tasarlayıp müşterilerinin market vb. alanlarına kurulumunu gerçekleştirdiği, dava dışı ... ... Firması da müvekkil firmanın müşterileri arasında olduğu, müvekkil firma ile ilgili firma soğuk hava deposu vb. Ürünlerin müvekkil firma tarafından ... ... firmasının ihtiyaçlarına uygun olarak tasarlanıp ... ... firmasına teslimi konusunda anlaştığı, müvekkil firma ilgili ürünlerin taşımasını gerçekleştirmek için davacı firma ile anlaştığı, davacı firmanın sözleşmede kararlaştırılan edimlerini yerine getirmemesi üzerine ... ... firması ürünleri teslim almadığı ve müvekkil firma 25.000 EURO zarara uğradığı, davacı yan sözleşmede kararlaştırılan edimlerini yerine getirmediği, davacı yan yükü zıyaa uğrattığı, davacı yan dava konusu emtianın taşınmasında gecikme yaşamış, sonrasında yanlış yere teslimat yapmış bunun üzerine dava dışı firma malı kabul etmediği, malın CMR uyarınca zıya gerçekleştiği, yukarıda açıklanan nedenlerle, davanın REDDİNİ, takibinde haksız ve kötü niyetli olan alacaklı hakkında takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine,
Yargılama harç ve giderleriyle vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, taşıma sözleşmesinden kaynaklanan fatura alacağının tahsili amacıyla davalı aleyhine yapılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.
Dosyamıza getirtilen ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalı aleyhine toplam 5.275,00 EURO üzerinden icra takibi yapıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu, itirazın süresinde ve usulüne uygun yapıldığı, buna göre davanın, İİK.67.maddesinde yazılı 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Davalı tarafça icra dairesinin yetkisine itiraz edilmiş olup, bu itiraz kapsamında taraflar arasında akdedilen sözleşmenin/taahhüdün incelenmesinde uyuşmazlıklarda İstanbul (Çağlayan) Mahkemeleri ve icra dairelerinin münhasıran yetkili olacağının düzenlendiği anlaşılmıştır. 6100 sayılı HMK'nın 17. maddesine göre; "Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça, dava, sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır." denilmek suretiyle tacirler ve kamu tüzel kişilerinin sözleşme ile yetkili mahkemeyi belirleyebilecekleri öngörülmüştür. Dava konusu olayda da tarafların ikisinin de tacir olduğu ve aralarında yetkili mahkemeyi ve icra dairesini İstanbul Mahkemeleri ve icra daireleri olarak belirlemiş oldukları anlaşılmakla icra dairesinin yetkisine yapılan itirazın reddine karar verilmesi gerekmiştir.
İddia, savunma, toplanan deliller ve tarafların ilişki dönemlerine ait davacı taraf ticari defter ve kayıtları üzerinde ve talimat cevabı da değerlendirilerek bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş ve bilirkişi sunmuş olduğu 30/05/2022 tarihli raporunda özetle;
"Mali İnceleme yönünden;
-Davacı şirketin ticari defter ve kayıtlarına göre dava dışı ... ... ... firmasından işbu davaya konu iki adet faturadan kaynaklı gerek 24.06.2021 tarihli icra takibi gerekse 24.10.2021 huzurdaki dava tarihi itibariyle 5.275,00 Euro alacaklı olduğu,
-T.C. .... İcra Dairesi ... E. sayılı takip dosyasında, 23 Haziran 2021 (takip tarihi) günü TCMB verilerine göre 1 Euro efektif satış kuru olan 10,3167 TL tutar üzerinden (5.275,00 Euro X 10,3167 =) 54.420,59 TL karşılığı ile takip başlatıldığı,
Fatura Fatura Ticari
Fatura
Fatura Numarası Tutarı Üzerindeki Defterlerdeki
Tarihi
EURO Euro Kuru TL Karşılığı
4.12.2020 ... 5.200,00 10,3167 53.646,84
4.12.2020 ... 75,00 10,3167 773,75
Toplam 5.275,00 54.420,59
-İcra takip talebinde takip öncesi işlemiş faiz hesaplanmadığı,
-İşbu dava esas değerinin 54.239,13 TL, dava tarihinin 04.10.2021 olduğu, dava esas değerinin TCMB 01.10.2021 günü 1 Euro efektif satış kuru olan 10,2823 TL üzerinden 5.275,00 Euro X 10,2823 =54.239,13 TL olarak belirlendiği,
Fatura Fatura Ticari
Fatura
Fatura Numarası Tutarı Üzerindeki Defterlerdeki
Tarihi
EURO Euro Kuru TL Karşılığı
4.12.2020 ... 5.200,00 10,2823 53.467,96
4.12.2020 ... 75,00 10,2823 771,17
Toplam 5.275,00 54.239,13
Taşıma ilişkisi yönünden yapılan değerlendirmenin takdiri Sayın Mahkemeye ait olmakla beraber, bu doğrultuda her iki faturanın davacı tarafından davalıdan tahsilinin kabulü halinde;
İcra Takip Tarihi İtibariyle;
Fatura Fatura Ticari Fatura Fatura Numarası Tutarı Üzerindeki Defterlerdeki Tarihi
EURO Euro Kuru TL Karşılığı
4.12.2020 ... 5.200,00 10,3167 53.646,84
4.12.2020 ... 75,00 10,3167 773,75
Toplam 5.275,00 54.420,59
Takibin 5.275,00 Euro ve/veya 54.420,59 TL üzerinden devam edebileceği,
Dava Esas Değerinin İse;
Fatura Fatura Ticari Fatura Fatura Numarası Tutarı Üzerindeki Defterlerdeki Tarihi
EURO Euro Kuru TL Karşılığı
4.12.2020 ... 5.200,00 10,2823 53.467,96
4.12.2020 ... 75,00 10,2823 771,17
Toplam 5.275,00 54.239,13
5.275,00 Euro karşılığı 54.239,13 TL olabileceği,
Taşıma ilişkisi yönünden yapılan değerlendirmenin takdiri Sayın Mahkemeye ait olmakla beraber, bu doğrultuda sadece 5.200,00 Euro faturanın kabulü halinde;
İcra Takip Tarihi İtibariyle;
Fatura Fatura Ticari Fatura Fatura Numarası Tutarı Üzerindeki Defterlerdeki Tarihi EURO Euro Kuru TL Karşılığı
4.12.2020 ... 5.200,00 10,3167 53.646,84
Takibin 5.200,00 Euro ve/veya 53.646,84 TL üzerinden devam edebileceği,
Dava Esas Değerinin İse;
Fatura Fatura Ticari Fatura Fatura Numarası Tutarı Üzerindeki Defterlerdeki Tarihi EURO Euro Kuru TL Karşılığı
4.12.2020 ... 5.200,00 10,2823 53.467,96
5.200,00 Euro karşılığı 53.467,96 TL olabileceği,
Taşıma İlişkisi yönünden;
- Dava ve cevap dilekçesi ile dosyada mevcut CMR Senedinden davacı ile davalı şirketinin, taşıma konusu emtiayı dava dışı yurt dışında yerleşik alıcısına / gönderilene teslimi konusunda anlaştıklarını; davalı şirketin navlun faturası kesmesi sebebiyle akdi taşıyıcı ve taşıyıcı sayılan taşıma işleri komisyoncusu (TTK m. 921) olduğu, davalı şirketin ise gönderen sıfatına sahip olduğu; davacı şirketin taşıyıcı sıfatıyla taşıma sözleşmenin karşı tarafı olan davalı gönderenden taşıma ücretini (navlunu) isteyebileceği,
- Kaldı ki davalı şirketçe davacı şirkete hitaben yazılan ve imzalanan 21/09/2020 tarihli belgede “... A.Ş. tarafından taşıma organizatörlüğü ifade edilen tüm karayolu taşıma işlerinde veya alt taşıyanları tarafından yapılacak taşımaya ilişkin navlun ve diğer ücretlerin alıcı tarafından ödeneceğini, alıcının navlun ücretini ödememesi durumunda navlun ve diğer ücretlerin tamamından sorumlu olacağımızı, derhal ve defaten ödeme yapacağımızı, navlunun ve diğer ücretlerin ödenmemesi veya geç ödenmesi nedeniyle oluşan tüm zararlardan sorumlu olacağımızı beyan, kabul ve taahhüt ederiz.” denilerek, davacı şirketin organize ettiği taşımalardan kaynaklanan taşıma ücreti ve diğer ücretlerin ödeneceği taahhüt edildiği,
- Dosya örneği bulunan CMR Senedinde (24. Kısım) bir imza olmasına rağmen dava dışı alıcı / gönderilen ... ... şirketinin kaşesi ve tarih bulunmadığından, davalı şirketin de emtianın yanlış kişiye teslim edildiği, gecikme olduğu ve dava dışı alıcının / gönderilenin teslimi kabul etmediği yönünde iddiaları olması sebebiyle; taşıma konusu emtianın dava dışı alıcısına / gönderilene teslim edildiği, yani taşıma sözleşmesi konusu hizmetin davacı şirket tarafından yerine getirildiği hususunun kesin, net ve tartışmasız olarak tespit edilemediği; davacı şirketin taşıma konusu emtiaları dava dışı alıcısına / gönderilene teslim ettiğini ispatlaması gerektiği, takdirin Sayın Mahkemenizde olduğu,
- Sayın Mahkemece davacı şirketin taşıma konusu hizmeti yerine getirdiği, emtiaları dava dışı alıcısına / gönderilene teslim ettiği kanaatine varılması halinde, 4.12.2020 tarihli ... numaralı 5.200,00 bedelli navlun faturası alacağını; dava dışı alıcıdan / gönderilenden tahsil edilmemiş olması kaydıyla, talep edebileceği,
- 4.12.2020 tarihli ... nolu 75,00 USD bedelli faturanın açıklama kısmında “... / yurt dışı gümrük işlemleri” yazmakta olup, söz konusu hizmetin verildiğini / gümrük idaresine bu tutarda ödeme yapıldığını gösteren bilgi ve belge de dosyada bulunmadığından, takdirin Sayın Mahkemenizde olduğu" şeklinde görüş bildirilmiştir.
Mahkememizce dosyanın tarafların itiraz ve beyan dilekçeleri doğrultusunda ek rapor alınmak üzere yeniden bilirkişi heyetine tevdi edildiği, bilirkişi heyeti tarafından sunulan 13/03/2023 tarihli raporda kök rapordaki görüşün değişmediği belirtilmiştir.
5 nolu celse 2 nolu ara karar uyarınca dava dışı alıcı ... ... AŞ yetkililerinin tespiti amacıyla şirketin UYAP'ta şirkete ilişkin kayıt bulunamadığından ve İTO'nun resmi sitesinden de kayda ulaşılamadığından buna ilişkin işlem yapılamadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin hazır bulunduğu 03/04/2024 tarihli celsede, davacı vekiline dava dışı alıcı şirketin tam unvan bilgilerinin ve vergi kimlik numarası, ticaret sicil numarası gibi ayırt edici özelliklerinin bildirilmesi hususunda 2 haftalık kesin süre verilmesine, aksi halde dosyanın mevcut delil durumuna göre değerlendirme yapılacağı hususunun davacı vekiline ihtarına, 2 nolu ara karar gereğinin yerine getirilmesi halinde dava dışı alıcı şirketin UYAP sisteminden eklenerek bağlı olduğu Ticaret Sicili Müdürlüğüne müzekkere yazılarak, aktif - pasif şirket yetkililerini gösterir sicil kayıtlarının celbine ve davacı vekilinin yeni bilirkişi heyetinden rapor alınması veya ek rapor alınması talebinin 2 ve 3 nolu ara karar ikmalinin ardından değerlendirilmesine dair karar verildiği ancak ihtaratlı ara karar gereğince davacı vekili tarafından beyanda bulunulmadığı anlaşılmıştır.
Bu kapsamda somut olaya bakıldığında;
taraflar arasında kara yolu taşıma sözleşmesi akdedildiği, sözleşmeye göre davacının taşıyan davalının taşıtan emtia alıcısının ise dava dışı ... ... isimli şirket olduğu, davacı tarafça taşıma konusu emtianın dava dışı alıcı ... ...'a teslim edilmiş olmasına rağmen davalı tarafça navlun bedelinin ödenmediğinden bahisle icra takibi yapıldığı ve takibe itiraz edilmesi üzerine itirazın iptali istemi ile işbu davanın açıldığı, davalı tarafça ise taşıma konusu emtianın alıcısına teslim edilmediği ve bu sebeple zarara uğranıldığı savunması ile davanın reddine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmaktadır. Dosyada mevcut CMR senedinden davacı ile davalı şirketinin, taşıma
konusu emtiayı dava dışı yurt dışında yerleşik alıcısına / gönderilene teslimi konusunda anlaştıkları;
davalı şirketin navlun faturası kesmesi sebebiyle akdi taşıyıcı ve taşıyıcı sayılan taşıma işleri
komisyoncusu (TTK m. 921) olduğu, davalı şirketin ise gönderen sıfatına sahip olduğu; davacı şirketin
taşıyıcı sıfatıyla taşıma sözleşmenin karşı tarafı olan davalı gönderenden taşıma ücretini (navlunu)
isteyebileceği açık ise de, davalı tarafça emtianın dava dışı alıcısına teslim edilmediği yönündeki savunma sebebiyle emtianın tesliminin davacı tarafça ispat edilmesi gerekmektedir. CMR Senedinin 24. kısmında bir imza olmasına rağmen dava dışı alıcı /
gönderilen ... ... şirketinin kaşesi/ünvanı ve tarih bulunmadığından, davalı şirketin de emtianın yanlış
kişiye teslim edildiği, gecikme olduğu ve dava dışı alıcının / gönderilenin teslimi kabul etmediği
yönünde savunmada bulunmuş olması sebebiyle taşıma konusu emtianın dava dışı alıcısına / gönderilene teslim
edildiği, yani taşıma sözleşmesi konusu hizmetin davacı şirket tarafından yerine getirildiği
hususunun davacı tarafça ispatının zorunlu olmasına karşın bu hususu ispata elverişli delil sunulmadığı sunulan delillerin tek başına teslim olgusunun varlığını ispata yeterli olmadığı yukarıda ayrıntılarına yer verilen bilirkişi kök ve ek raporu ile de tespit edilmiş olup, ispatlanmayan davanın reddine, takibin kötü niyetli olduğu hususu davalı tarafça ispatlanamadığından kötü niyet tazminatı talebinin de reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Şartları oluşmadığından kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
3-Alınması gereken 427,60-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 654,17 TL harcın mahsubu ile fazla alınan 226,57-TL'nin karar kesinleştiğinde talep halinde davacı tarafa iadesine,
4-Yargılama giderlerinin davacının üzerinde bırakılmasına,
5-Karar kesinleşinceye kadar yapılacak giderlerin davacının yatırmış olduğu gider avansından karşılanmasına, karar kesinleştikten sonra bakiye avansın davacıya iadesine,
6-Davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden lehine Asgari Ücret Tarifesi gereği 30.000,00-TL ücret takdirine, bunun davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine
7-1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 23/10/2024
Katip ...
Hakim ...