T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/71 Esas
KARAR NO:2023/113
DAVA:Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ:31/01/2022
KARAR TARİHİ:07/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı şirket tarafından trafik sigortası yapıldığını ve davacıların oğlu ... tarafından kullanılan ... plakalı aracın (yarış motosikleti) 31.10.2021 tarihinde seyir halinde iken ... bağlantı köprüsünü geçtiği esnada aşırı hız ve kuvvetli rüzgar nedeniyle direksiyon hakimiyetini kaybederek orta refüjde bulunan çelik bariyerlere çarpıp 113 metre ileriye savrulup düşmesi sonucunda tek taraflı meydana gelen trafik kazası, ...'ın ölümüyle sonuçlandığını, ...'ın ölümüne sebebiyet veren ... plakalı aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ... numaralı poliçe ile davalı şirket tarafından yapıldığını, Karayolları Trafik Kanunu gereği söz konusu poliçe kapsamında sigortalısının ölümü halinde sigorta şirketi, poliçe limitleri dahilinde yakınlarına tazminat ödemekle yükümlü olduğunu, dava dilekçesi ekinde sunulan .... Noterliği'nin ... yevmiye numaralı 05/11/2021 tarihli mirasçılık belgesinde görüleceği üzere davacı müvekkillerin, dava konusu trafik kazasında hayatını kaybeden ...'ın yasal mirasçıları olduğunu, müteveffa ...'ın tek taraflı trafik kazası sonucunda ölümü neticesinde davacı müvekkillerin müşterek oğullarının desteğinden yoksun kaldığını, davalı sigorta şirketin, poliçede belirtilen limitler dahilinde destekten yoksun kalma tazminatını ödemekle yükümlü olacağını, davalı sigorta şirketince ...-1 numaralı hasar dosyası açıldığını destekten yoksun kalma tazminatlarının taleplerinin hukuka aykırı olarak reddedildiğini, davalı sigorta şirketince sigortalanmış aracın neden olduğu trafik kazasında destekten yoksun kalma tazminatının ödenmesi gerektiği hasar dosyası ve delil olarak sundukları belgelerle sabit olduğunu, Arabuluculuk aşamasında tarafların anlaşamaması üzerene işbu davayı açmanın hasıl olduğunu, tüm bu nedenlerle fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik belirsiz alacakları olan destekten yoksun kalma tazminatı bedelinin 5.000,00- TL'lik kısmının, muaccel olduğu tarihten bu yana işleyecek yasal faizi ile birlikte ödemesine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin de karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı yan tarafından birden fazla kişi için alacak kalemi/tazminatı talep edilmiş olmasına rağmen tek bir dava değeri belirlendiğini, bu durumun usul hukukuna aykırı olduğunu, davacı tarafın işbu dava öncesinde müvekkil şirkete sunmuş olduğu 03.12.2021 tarihli başvuru dilekçesi ile başvuruda bulunduğunu, dava konusu hasara ilişkin müvekkil şirket nezdinde ...-1 nolu hasar dosyası açıldığını, hasar başvurusu reddedildiğini, dava dilekçesinde bahsi geçen ... plaka sayılı araç, müvekkil şirket nezdinde 27/04/2021 -27/04/2022 tarihleri arasında ... nolu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi (trafik) ile sigortalı olduğunu, kesinlikle kabul anlamına gelmemekle birlikte, sorumluluklarının sigortalının kusur oranı ve kaza tarihi olan tarihindeki poliçe limitleri olan kişi başı teminat ile sınırlı olacağını, kazaya ilişkin düzenlenen kaza tespit tutanağı ile vefat eden / davacıların desteği ...'ın müvekkil şirket nezdinde sigortalı ... plaka sayılı aracın sürücüsü olduğunun belirtildiğini, dava konusu kazanın vefat eden ...'ın kusuru ile meydana gelmiş olduğundan, ve vefat eden araç maliki ve araç sürücüsü olduğundan, vefat eden kişinin kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğundan destek tazminatı talepleri poliçe teminatı dışında olduğundan talebin reddine karar verildiğini, kusur raporunun adli tıp kurumu trafik ihtisas dairesinden ve vefata ilişkin Adli Tıp Kurumu 3. ihtisas dairesinden rapor alınması, tazminat hesabının hazine müsteşarlığına kayıtlı uzmanlarca yapılması gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla; hesaplamanın 19.06.2021 tarihinde yürürlüğe giren 7327 sayılı kanunun 18.maddesinde yer alan düzenlemeye göre yapılması gerektiğini, kabul anlamına gelmemekle ve kusurla ilgili itirazlarını tekrar ile beraber, müvekkil şirkete sigorta poliçesi ile bağlı aracın kusurlu olduğunun tespiti halinde tazminat hesabı için davacının gerçek gelirinin tespiti gerektiğini, ancak dava dilekçesinde gelir ile ilgili hiçbir delile dayanılmadığını, gelir konusunda beyan ve delil listesinde bununla ilgili delil olmadığını, bu sebeple davacının gelir konusunda delil sunma hakkı olmadığını, gelir durumunun tanıkla ispatlanmasının da mümkün olmadığını, bu sebeple davacının gelir ile ilgili delil ve beyanlarına itiraz ettiklerini, bu bu konuda delil bildirmesine şimdiden muvafakat etmediklerini, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası genel şartlarında; tazminat hesaplaması yapılırken kişinin belgelendirilen vergilendirilmiş gelirinin dikkate alınacağını, vergilendirilmiş gelir için herhangi bir belge sunulamaması durumunda ise hesaplamanın asgari ücret kullanılarak yapılacağı belirtildiğini, dava konusu olayda aracın vefat eden ...'ın kaza sırasında kask kullanmadığı tespit edildiğini, müteveffanın kaza sırasında kask ve koruyucu ekipman kullanmadığının aşikar olduğunu, bu durumda müteveffanın vefatında müterafik kusuru bulunmadığını, bu nedenle hesaplanacak olan tazminattan %20 müterafik kusur indirimi yapılmasını talep ettiklerini, davacının, temerrüt tarihinden itibaren faiz istemesi yasaya aykırı olduğunu, davacı tarafından şirkete yapılan müracaat değerlendirilmeye alındığını ve tazminat ödemesinin yasal süresinde yapılmış olup müvekkil şirketin temerrüdünden bahsedilemeyeceğini, neticeten davanın HMK M.115/2 maddesi uyarınca reddine, müvekkil şirketin usulüne uygun başvuru bulunmadığından davanın reddine, aksi kanaatte olması durumunda, vefat eden ...'ın müvekkil şirket nezdinde sigortalı araç sürücüsü olması nedeniyle, vefat eden kişi kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğundan destek tazminatı talepleri poliçe teminatı dışında olduğundan davanın reddine, aksi kanaatte olması durumunda, müteveffanın kaza sırasında kask ve koruyu ekipman kullanmaması nedeniyle müterafik kusur indirim yapılmasına, temerrüt tarihinden itibaren faiz talebinin reddi ile dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesine, müvekkil şirket dava açılmasına sebebiyet vermediği için yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
İddia, savunma hep birlikte değerlendirilmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki ihtilaf; davacıların davalıdan sigorta poliçesi kapsamında destekten yoksun kalma tazminatı talep edip edemeyecekleri noktalarında toplanmaktadır.
Taraflarca dava, hasar dosyası, poliçeler, kaza tespit tutanakları, CBS soruşturma dosyası, hizmet dökümü, trafik sicil kaydı, mirasçılık belgesi, fotoğraflar, bilirkişi incelemesi deliline dayandırılmıştır.
Taraflarca sunulan bilgi ve belgeler, mahkememizce celbine karar verilen bilgi ve belgeler ile ... CBS 2021/... soruşturma sayılı dosyası sureti dosyamız içine alınmıştır.
İddia, savunma, toplanan deliller hep birlikte değerlendirilmiş, taraflar arasındaki ihtilaf uzmanlık gerektirdiğinden dosyanın ... trafik kürsüsünden resen seçilecek 3 kişiden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilerek kusura ilişkin rapor alınmasına, karar verilmiştir.
Bilirkişi heyetince sunulan raporda özetle; ... plaka numaralı motosikletin ölen sürücüsünün, motosikletin, çelik oto korkuluklara çarpması sonunda savrularak 132 metre ileriye düşmesinden, motosikletin 342 metre daha savrulmasından, tanıkların, motosiklet sürücüsünün hızlanarak ilerlediğini belirten beyanlarından, çok yüksek/çok aşırı bir hızla seyrettiği, bu hatalı sevk ve idaresi ile ölümüne kendisinin sebebiyet verdiği kanaatine varıldığını. ölen ...’ın, tedbirsiz, dikkatsiz, trafik düzeni ve güvenliği ile ilgili dikkat ve özen yükümlülüklerine, hız sınırlamasına uyma zorunluluğuna aykırı şekilde seyrettiğini, bu hatalı sevk ve idaresinin, olayda, birinci (asli) derecede ve tam etkili bulunduğu mütalaa olunduğunu, Trafik Kazası Tespit Tutanağında belirtilen kanaatin, heyetlerinin görüşü ile örtüştüğü ve huzurdaki tazminat davası açısından da uygun olduğu kanaatine varıldığını, neticeten hukuki ve nihai karar tamamen Mahkemeye ait olmak üzere; iddia, savunma, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı üzerinde yapmış oldukları inceleme sonucunda, dava konusu somut olayda, heyetlerince davalı sigorta şirketine Trafik sigortalı, ... plaka numaralı motosikletin ölen sürücüsünün, davacıların oğlu ...’ın hatalı sevk ve idaresinin, birinci (asli) derecede ve tam, % 100 (yüzde yüz) oranında etkili olduğu görüş ve kanaatini bildirmişlerdir.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş rapora karşı beyan ve itirazlar sunulmuş, davacı vekilince dosyanın hesap bilirkişisine tevdiine karar verilmesi talep edilmiştir.
Mahkememizin 07/02/2023 tarihli duruşma ara kararı ile davacı vekilinin hesap bilirkişi talebinin reddine karar verilmiştir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun(TTK) 1425'inci maddesine göre sigorta poliçesi genel ve varsa özel şartları içerir. Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Yeni Genel Şartları 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Genel şartların C.10'uncu maddesiyle 12/8/2003 gün ve 25197 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları yürürlükten kaldırılmıştır.
Yeni genel şartların C.11'inci maddesine göre; yeni genel şartlar, genel şartların yürürlük tarihi olan 01/06/2015 tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanacaktır. Bunun doğal sonucu olarak artık eski genel şartların yeni genel şartların yürürlük tarihinden sonra düzenlenen poliçelerde uygulanma olanağı bulunmamaktadır. Sigortacılık Kanunu 11'inci madde hükmüne göre ise, sigorta sözleşmesinin ana muhtevası müsteşarlıkça onaylanan ve sigorta şirketlerince aynı şekilde uygulanacak olan genel şartlara uygun olarak düzenlenir.
01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1'inci maddesinde "Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir" biçiminde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3'üncü maddesinde "Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır" şeklinde düzenlenmiştir. Kapsama giren teminat türlerinin tanımlandığı A.5'inci maddesinin (ç) bendinde Destekten Yoksun Kalma (Ölüm) Teminatı "Üçüncü kişinin ölümü dolayısıyla ölenin desteğinden yoksun kalanların destek zararlarını karşılamak üzere bu genel şart ekinde yer alan esaslara göre belirlenecek tazminattır" biçiminde ifade edilmiştir. Anılan Genel Şartların A.6'ncı maddesinin (c) bendinde "İlgililerin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan tazminat talepleri" ve (d) bendinde "Destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan destek tazminatı talepleri ile destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı talepleri" zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatının dışında kalan hallerden sayılmıştır.
Somut olayda; sürücüsü olduğu ... plakalı araç ile seyir halinde bulunan destek ...’ın tam kusuruyla neden olduğu 31/10/2021 tarihinde meydana gelen kaza sonucu vefat ettiği; poliçenin 27/04/2021 başlangıç, 27/04/2022 bitiş tarihli olarak düzenlendiği anlaşılmaktadır. Davacılar, desteğin tam kusuru ile neden olduğu kaza nedeniyle, desteğin zorunlu mali sorumluluk sigortacısından destekten yoksun kalma tazminatı talebinde bulunmuştur.
Davalı sigorta şirketi tarafından düzenlenen poliçenin teminat başlangıç ve bitiş tarihleri 27/04/2021-27/04/2022 tarihleri olup, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun kapsamı ise 01.06.2015 tarihinde, yani poliçenin teminat başlangıç tarihinden önce yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartlarına göre belirlenecektir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları A.3'üncü maddesine ve A.5'inci maddesinin (ç) bendine göre, ancak üçüncü kişinin ölümü dolayısıyla oluşan destek zararları, destekten yoksun kalma (ölüm) teminatı kapsamındadır. Bunun sonucu olarak, sigortacının destek zararlarından sorumlu olması için, motorlu aracın işletilmesi sırasında ölen kişinin mutlaka üçüncü bir kişi olması gerekir. Açıklanan bu maddi ve hukuksal olgulara göre somut olayda işletenin eylemlerinden sorumlu olduğu sürücü murisin (destek) üçüncü kişi olarak kabulü olanaklı değildir. Yine Genel Şartların A.6'ncı maddesi (d) bendine göre destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber, destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı taleplerinin teminat kapsamı dışında tutulması nedeniyle, somut olayda tam kusuru ile kendi ölümüne neden olan sürücü murisin destek tazminatı sigorta teminatı kapsamında değildir. Poliçenin teminat başlangıcı tarihinde yürürlükte bulunan KTK'de sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan destek tazminatı talepleri ile sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber, destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı taleplerinin sigorta teminatı kapsamında olduğuna ilişkin bir düzenleme de yoktur. Bu sebeplerle; desteğin davaya konu trafik kazasında tam kusurlu olduğu ve davacıların desteğin idaresindeki aracın sigortacısı olan davalı sigorta şirketinden destek tazminatı talep etme hakkı bulunmadığının anlaşılması karşısında, davanın reddine karar dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın reddine,
2-Alınması gerekli 179,90-TL karar ve ilam harcının peşin alınan 80,70 TL'den mahsubu ile eksik olan 99,20 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafça yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı taraf vekil ile temsil olunduğundan, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve taktir olunan 5.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalı tarafa verilmesine,
6-Kalan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, HMK 345 maddesi uyarınca kararın taraflara tebliğ edildiği tarihten başlayarak iki hafta içinde HMK 342 maddesi gereğince düzenlenmiş dilekçe ile HMK 343 maddesi uyarınca mahkememize veya başka bir mahkemeye yapılacak başvuru ile HMK 341/1 maddesi uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olarak davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 07/02/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır