T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/489 Esas
KARAR NO :2026/421
DAVA:İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ:19/07/2023
KARAR TARİHİ:18/05/2026
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;... İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. (...) 1976 yılında kurulmuş olup havalimanları, limanlar, otoyollar, barajlar, hidroelektrik santralleri, arıtma tesisleri, fabrikalar, endüstriyel tesisler, gıda tesisleri, boru hatları, karma kullanımlı kompleks yapılar ve oteller dahil olmak üzere tüm altyapı ve üstyapı projelerinde uzmanlığı ile ...’un (...) en büyük 250 uluslararası inşaat şirketi sıralamasında yer alan ülkemizin önde gelen şirketlerinden olduğu, dava dışı ... tarafından, otelin faaliyeti kapsamında iş yapmış olduğu ... Gıda Sanayi ve Ticaret Ltd Şti. adına düzenleyerek keşide ettiği dava konusu çek,... Gıda Sanayi ve Ticaret Ltd Şti. yedinde iken zayi olduğu, tarafımızca lehtar müvekkilin davacısı olduğu ... 11. 2022/... E sayılı çek iptal davası ikame edildiği, çek İptal davası kapsamında 02.01.2023 tarihli tensip kararı ile ödeme yasağına hükmedildiği, muhakeme esnasında Bankalardan gelen yazı cevaplarından dava konusu çekin davalı yedinde bulunduğu ve ... takas banka ibraz edilerek tahsil edildiği ortaya çıktığı, mahkeme tarafından 05.07.2023 tarihinde görülen celsede ,istirdat davası açmak için süre verildiği, huzurdaki iş bu davanın ikamesi zaruri olduğu, çek müvekkil lehtar nezdinde iken zayi olmuş, çek iptal davası ve ödeme yasağı bulunduğu, davalının kötü niyeti açıktır, çekin istirdatı hukuken gereklilik olduğu, yukarıda da açıkladığımız üzere ;çek müvekkil lehtar nezdinde iken zayi olduğu, çeki ele geçiren kötü niyetli davalı tarafından müvekkil ... Gıda Sanayi ve Ticaret Ltd Şti. imzası taklit edilmek sureti ile ve ... 11. 2022/... E sayılı çek iptal davası nezdinde ödeme yasağı bulunmasına rağmen, bu hususu öngörerek ve/veya bilerek ... bankasından takas sureti ile ibraz edilmiş ve çek bedeli keşideci hesabından ödeme yasağına rağmen tahsil edildiği, çek üzerindeki lehtar imzası sahte olarak atıldığından davalı yetkili hamil olmadığı, yukarıda belirtildiği üzere, dava dışı ... tarafından keşide edilen çek diğer müvekkil lehtar yedinde iken zayi olduğu, dolayısı ile söz konusu çek müvekkil lehtar tarafından ciro ve devir edilmediği, çek üzerindeki müvekkil kaşe ve imzası taklit edilerek, geçersiz/sahte imza ile sırası ile davalıya ciro ve devir edilmiş gibi gösterildiği, bu durum, müvekkil lehtar adına çek imzalamaya yetkili kişilerin imzası ile çek üzerindeki imzanın karşılaştırılması sureti ile de açıkça anlaşılacağı, yukarıda arz ve izah edilen ve Sayın Mahkemece re’sen gözetilecek nedenlerle, keşidecisi ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. Lehtarı ... Gıda Sanayi ve Ticaret Ltd Şti. olan 25.12.2022 keşide tarihli 5.142,85 TL bedelli ... seri numaralı çekin istirdatına, müvekkilin davalıya borcu bulunmadığının tespitine, tahsil edilen bedelin iadesine ,yargılama gideri ve avukatlık ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Müvekkil firma ise söz konusu çeki ticari faaliyetleri neticesinde iktisap etmiş, ticari defter ve kayıtlarını da intikal ettirmiş ve akabinde nakit ihtiyacı sebebi ile iktisap etmiş olduğu söz konusu çeki yasaya ve usule uygun olarak tahsili yoluna gittiği, bu sebeple iyiniyetli üçüncü kişi olan davalı müvekkil firma dava konusu çekin sıhhatli biçimde birbirini takip eden ciro zinciri içerisinde bulunan yetkili ve meşru hamili olduğundan davanın reddi gerektiği, söz konusu çekin üzerindeki ciro silsilesi tam ve birbirini düzgünce takip eden cirolardan oluşmakta olup Türk Ticaret Kanunu Madde 790 göz önüne alındığında davalı müvekkilin çekin meşru hamili olduğu açıktır. Davacı taraf işbu çekin zayi olduğunu iddia etmiştir. TTK Madde 792 uyarınca çekin rıza dışı elden çıktığının iddia edilmesi halinde ispat yükü, çekin yetkili hamili olduğunu ve rızası hilafına elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup, davacının iddiasını kesin ve inandırıcı delillerle kanıtlaması gerektiği, her ne kadar müvekkil firmanın çeki kendisine ciro eden firma ile arasındaki ticari ilişkiyi ve çekin hangi ticari faaliyet ile ilgili olarak verildiğini ispat etmek gibi bir yükümlülüğü bulunmasa da durumun meşruiyetine ilişkin Sayın Mahkemeniz nezdinde herhangi bir kuşku oluşmaması açısından müvekkil firmanın çeki ne suretle iktisap ettiğini ve çeki müvekkil firmaya ciro eden firma ile arasındaki ticari ilişkiyi ve mal alım satımını gösterir evraklarımızı sunmaktayız. Ayrıca ticari defter ve belgelerimizin de incelenmesini davacı yan müvekkilin kötüniyetli olduğunu iddia etmiş olsada davalı müvekkil şirket tarafından dava konusu çekin tahsili amacıyla gerçekleştirilen tüm işlemler yasaların tanıdığı hak ve yetkiler kapsamında gerçekleştirilmiş olup söz konusu işlemlere dayanılarak müvekkili kötüniyetli olmak ile itham etmek mümkün olmadığı, Davacı tarafça davalı müvekkile yönelik pek çok asılsız ithamda bulunulmuşsa da davacı tarafın tüm iddiaları haksız ve mesnetsizdir.Yukarıda izah edilen ve Mahkemenizce re'sen nazara alınacak sair nedenlere dayanarak davacı tarafça haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olarak ikame edilen işbu davanın reddine, davacı aleyhine alacağın %20 oranında tazminata ve %10'u oranında para cezasına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.
Mahkememizce dosyanın bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişi tarafından sunulan 08/12/2025 tarihli raporda özetle;
"SONUÇ :
Yukarıda belirtilen bulgular doğrultusunda;
Dava konusu, ... Bankası ... Kurumsal Şubesine ait keşidecisi “... İNŞAAT SANAYİ VE TİCARET A Ş” olan, “... GIDA SAN TİC LTD STI” emrine düzenlenmiş 25.12.2022 keşide tarihli “...” çek numaralı “5.142,85” TL’lik çekin arka yüzünde “... GIDA SANAYİ VE TİC. LTD. ŞTİ. …” içerikli kaşe izi üzerinde atılı bulunan ciranta imzanın, mevcut mukayese imzalarına kıyasen ... elinden çıkmadığı kanaatine varılmıştır." şeklinde görüş bildirilmiştir.
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, bilirkişi raporu, soruşturma dosyası, davaya konu senet ve tüm dosya kapsamının yapılan incelemesinde; davanın, 25.12.2022 keşide tarihli 5.142,85 TL bedelli ... seri numaralı çekten dolayı borçlu olmadığının tespiti ve çekin istirdatı talebine ilişkin olduğu, davacının 25.12.2022 keşide tarihli 5.142,85 TL bedelli ... seri numaralı çek altındaki imzanın kendisine ait olmadığını dolayısıyla bu çekten dolayı borçlu olmadığını talep ettiği, mahkememizce davacının imza ve yazı örnekleri ile karşılaştırmalı imza ve yazı örnekleri getirilerek bilirkişiden rapor aldırıldığı, bilirkişinin hazırlayarak dosyaya sunduğu bilirkişi raporu ile davaya konu senet altındaki imzanın davacıya ait olmadığını rapor ettiği, imzanın kendisine ait olmadığına ilişkin definin herkese karşı ileri sürüleceği, senet altındaki imzanın davacıya ait olmaması nedeniyle davacının senetten dolayı borçlu olmadığının tespiti ile davacı tarafta ödenen bedelin davacıya ödenmesine şeklinde karar verilmesi gerektiği, her ne kadar davacı davaya konu senedin istirdatını da talep etmiş ise de davacının davaya konu senedin keşidecisi olmadığı, lehtarı pozisyonunda olduğu davaya konu senetten dolayı davalının kendisine müracaat etmesi, imzanın kendisine ait olmadı nedeniyle mümkün değilse de hak sahibi hamil açısından senet dolayısıyla diğer alacaklara başvuru hakkını ortadan kaldırmayacağı anlaşıldığından davacının senedin istirdatının talebinin ise reddedildiği anlaşıldığından aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere;
1-Davacının davasının kısmen kabul kısmen reddi ile, 25/12/2022 keşide tarihli, ... numaralı 5.142,85 TL bedelli çekten dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti ile çek karşılığının ödenmesi nedeniyle ödenen bedelin davalıdan alınarak davacıya iadesine, 2-Davacının çek istirdatına ilişkin talebinin reddine, 3-Alınması gereken 351,30-TL karar ve ilam harcından 269,85-TL peşin harcın mahsubu ile geriye kalan 81,45-TL eksik harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 4-Davacı tarafça başlangıçta yapılan 578,10-TL yargılama gideri ile yargılama aşamasında yapılan 8.897,00-TL masraf olmak üzere toplam 9.475,10-TL yargılama giderinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine, 5-Gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine, 6-Davacı taraf vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 5.142,85-TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine, 7-Mahkememizin 1883 Kasa numarası ile kasaya alınmış olan evrak asıllarının kararın kesinleşmesiyle birlikte ilgili kurumlara iadesine, Dair. Miktar itibariyle yasa yolu kapalı kesin olarak davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 18/05/2026 Katip ...
Hakim ...
Full & Egal Universal Law Academy