T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/555 Esas
KARAR NO:2024/648
DAVA:Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ:22/08/2023
KARAR TARİHİ:17/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Keşidecisi ... San. Tic. Ltd. Şti. olan, ... Bankası A.ş. ... numaralı, 29.12.2023 vade tarihli 53.114,19 TL bedelli bir adet çek ticari ilişki gereği müvekkili şirkete 03/08/2023 tarihinde ... no ile ... Kargo ile iletildiğini ancak 04/08/2023 tarihinde teslim edilen kargodan çıkmadığını ya da şirket içerisinde kaybolduğunu, anılan çekin kötüniyetli kişilerin eline geçmesi halinde Müvekkil Şirketin ileride telafisi imkansız zararlara uğramasının önlenmesi açısından, müvekkili şirketin TTK ilgili maddeleri uyarınca zayi nedeniyle çek iptali davası açmakta hukuki menfaati bulunduğunu, bu nedenlerle müvekkil şirketin ve 3. kişilerin olası mağduriyetlerinin önlenmesi ve giderilmesi bakımından, davaya konu "... BANKASI A.Ş. ... numaralı, 29.12.2023 vade tarihli 53.114,19 TL kayıp çekle" ilgili olarak tedbiren ödeme yasağı kararı verilmesini, yapılacak yargılama sonucunda çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava ettiği görüldü.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.
Dava dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.
Zayi nedeniyle çek iptali davası açılabilmesi için öncelikle TTK'nın 780 ve 781. maddeleri uyarınca yasal unsurlara haiz bir çekin bulunması esastır. Bu unsurlara haiz olmayan bir belgenin kambiyo senedi vasfı taşımaması nedeniyle TTK hükümleri uyarınca zayi nedeniyle iptali istenilemez.
TTK'nın 818. maddesinde poliçeye ilişkin hangi hükümlerin çek hakkında da uygulanacağına dair düzenlemeye yer verilmiştir. Bu düzenlemede yapılan atıf uyarınca TTK'nın poliçenin iptaline dair 757 ilâ 763. maddeleriyle 764. maddesinin birinci fıkrası hükümlerinin çekin iptalinde de uygulanması zorunludur. TTK'nın 757. maddesinde belirtildiği üzere poliçenin iptali ancak lehtar veya yetkili hamil tarafından talep edilebilecektir.
Çek iptali davaları özelliği itibariyle hasımsız açılan davalardandır. Bu davalara ilişkin özel hüküm niteliğinde bulunan 6102 sayılı TTK'nin gerek 758. maddesi ve gerekse 763. maddesinde, yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması durumunda çek iptali davasını açan davacıya mevcut çek hamiline karşı görülmekte olan iptal davasından bağımsız bir dava olarak istirdat davası açmak üzere süre verileceği öngörülmektedir.
Dava konusu çekin ibraz bilgilerinin bildirilmesi hususunda muhatap Halkbankası'na yazılan müzekkereye çekin ibraz edilmediğini bildirir yanıt verildiği görülmüştür.
Davacının yetkili hamili olduğu dava konusu çeki elinde iken kaybettiğine dair yeterli kanaat oluştuğundan, TTK.nun 762. maddeleri gereğince çekin zayi edildiğine dair Ticaret Sicil Gazetesi aracılığı ile birer hafta ara ile 3 defa ilan yapılmış olup, yasal süre içerisinde, çekin Mahkememize herhangi bir hakiki ya da hükmi şahıs tarafından ibraz edilmediği anlaşılmakla davanın kabulü ile; davaya konu çekin zayi nedeniyle iptaline dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere;
1-Davanın KABULÜ İLE; keşidecesi ... SAN. TİC. LTD. ŞTİ. Olan ... Bankası A.Ş'ye ait ... çek seri numaralı, 29/12/2023 vade tarihli 53.114,19 TL bedelli çekin zayi nedeniyle İPTALİNE,
2-Alınması gerekli 427,60-TL karar ve ilam harcından 269,85-TL peşin harcın mahsubu ile geriye kalan 157,75-TL eksik harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Kalan gider avansı ile teminatın karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 17/07/2024
Katip ...
E-İmzalıdır
Hakim ...
E-İmzalıdır