T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/56 Esas
KARAR NO: 2024/108
DAVA: Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 25/01/2023
KARAR TARİHİ: 21/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait ...plakalı araç 01.10.2022 tarihinde sürücü ...'ın sevk ve idaresinde ... mevkiinde saha içi hafriyat işlemi yapmakta iken aracın kontrolünü kaybettiğini, aracın devrileceğini anlayan sürücü araçtan atladığını, bu esnada araç 2 metre yükseklikteki çalışma sahasından ... karayoluna düşerek hasarlandığını, dava konusu araç davalı Sigorta Şirketi'ne 07.05.2022/2023 tarihleri arasında ... nolu Kasko Poliçesi ile sigortalı olduğunu, meydana gelen kaza derhal Sigorta Şirketi'ne ihbar edilmiş olup, ... nolu hasar dosyası açıldığını, Sigorta Şirketi tarafından ekspertiz incelemesi yaptırılmış olup, hazırlanan ekspertiz raporuna istinaden araç sürücüsünün "D" sınıfı sürücü belgesinin süresinin 27.05.2021 tarihinde bittiği, süre bitiminde sürücü belgesi yenilenmediği için kaza sırasında yetersiz sürücü belgesi ile araç kullanıldığından bahisle hasarın teminat dışı olduğu bildirildiğini, uyuşmazlığın çözümü için ... Arabuluculuk Bürosu'na başvurulmuş olup, yapılan görüşmeler neticesinde anlaşma sağlanamadığını, Kasko Sigortası Genel Şartları'nın Teminat Dışında Kalan Zararlar başlıklı A.5 maddesinin 5.4. Bendi ile "poliçede gösterilen aracın, ilgili mevzuat hükümlerine göre gerekli sürücü belgesine sahip olmayan kimseler tarafından kullanılması sırasında meydana gelen zararlar" ın teminat dışı olduğu belirtildiğini, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nde yapılan 17.04.2015 tarihli değişiklik ile ehliyet yenileme kavramı geldiğini, kazaya konu kamyon sürücüsü D sınıfı ehliyetini 25.04.2015 tarihinde almış olup, uzun yıllardır kamyon şoförlüğü yaptığını, Yönetmeliğin değişen 87. Maddesi ile D sınıfı ehliyetlerin 5 yılda bir "yenilenmesi" gerektiği hüküm altına alındığını, kaza konusu araç sürücüsünün kaza tarihi olan 01.10.2022 tarihinde D sınıfı ehliyetinin süresinin dolmuş olduğunu, ancak bu durum, kusurundan kaynaklanmadığını, araç sürücüsünün ehliyet alma şartlarında herhangi bir değişliklik (sağlık durumu, ehliyete el konma vs.) bulunmadığını, sürücü "D" sınıfı ehliyetinin süresinin dolduğunun tespit edilmesi ile birlikte derhal ehliyetini yenilediğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, kaza ile sürücünün ehliyetinin süresinin bitmiş olması arasında herhangi bir illiyet bağı da bulunmadığını, sürücünün ehliyetinin yenileme süresi dolduktan sonra alınmış 25.02.2022 tarihli SRC belgesi bulunduğunu beyanla HMK 107 uyarınca fazlaya ilişkin talep hakkı saklı kalmak kaydıyla şimdilik 20.000,00-TL olmak üzere hesaplanacak hasar bedelinin Sigorta Şirketi'ne başvuru tarihinden itibaren işleyecek avans faizi, yargılama giderleri ve vekalet ücreti ile birlikte davalı Sigorta Şirketi'nden tahsiline karar verilmesini talep ve dava ettiği görüldü.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu ...plakalı 2010 Model Kamyon araç müvekkili sigortacı nezdinde ... Numaralı Kasko Sigortası Genel ve Özel Şartları kapsamında sigorta teminatına alındığını, ... plakalı aracın, 01.10.2022 tarihinde sürücü ...'ın sevk ve idaresinde iken kazaya karıştığı; kaza tarihinde adı geçenin "D" sınıfı sürücü belgesinin süresinin 27.05.2021 tarihinde bittiği süre bitiminden sonra yenilenmediği bir başka ifade ile kaza tarihinde sürücünün kamyon cinsi aracı kullanmak için yeterli ehliyeti "C sınıfı" ehliyeti haiz olmadığı ihtilaf dışı olduğunu, Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları A.5 Teminat Dışında Kalan Zararlar kenar başlığı altında "5.4.Poliçede gösterilen aracın, ilgili mevzuat hükümlerine göre gerekli sürücü belgesine sahip olmayan kimseler tarafından kullanılması sırasında meydana gelen zararlar," teminat dışında kaldığı düzenlendiğini, dava dışı sürücünün "D" sınıfı sürücü belgesinin (aynı zamanda C sınıfı kamyon kullanabilmekte) süresi 27.05.2021 tarihinde bittiği halde süre bitiminden sonra yenilenmediğini, sürücünün ehliyeti kaza tarihinde yenilenmediğinden sebeple geçersiz olup sürücünün, sigortalı kamyonu sürme ehliyeti olmadığını, davacı iddiaları yersiz ve dayanaksız olduğunu, sürücünün yasal düzenlemeyi bilmediğini ileri sürmesi mazeret sayılamayacağı gibi geçimini kamyon kullanarak sağlayan s ün ehliyetini yenilememesi meslek bilgi ve tecrübesine aykırı pervasız bir davranış olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi hasar sebebiyle hasar tazminatının mali mesuliyet sigortacısı davalıdan tahsili istemine ilişkindir.
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.
İddia, savunma, toplanan deliller kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş ve bilirkişi heyetince sunulan 04/01/2024 tarihli raporda özetle;
"1-... plakalı araç sürücüsü ...'ın %100 oranında tam derecede etkili olduğu, başkasına atfedilecek kusur olmadığı anlaşılmıştır.
2- Kaza sırasında süresi dolmuş ehliyetnamenin varlığı teminat harici kalan bir sebep teşkil ettiği sigortacının zararı ödemekle yükümlü olmadığı" şeklinde görüş bildirdiği görüldü.
Davacı vekili her ne kadar meydana gelen trafik kazasından kaynaklı olarak kasko sigortacısı davalıdan hasar tazminatı isteminde bulunmuş ise de; TTK'nın 1301/2 maddesi 2918 sayılı KTK'nın 95/2 maddesi ile Zorunlu mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında düzenlemeye tabi tutulduğu, ZMSS poliçe genel şartlarının B.4. Maddesinde düzenlenen "ağır kusur veya kasıt hali, ehliyetsiz araç kullanma, uyuşturucu ve alkollü araç kullanmak istiap haddinin aşılması, aracın çalınması veya gasp edilmesi vb. " haller teminat dışı bırakılmıştır.
Bu kapsamda, TTK ‘ nun 1282. Maddesi uyarınca sigortacı, geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra oluşan rizikolardan sorumlu olduğu gibi aynı yasanın 1281. Maddesi hükmü uyarınca da, kural olarak rizikonun
teminat dışında kaldığına ilişkin savunmanın sigortacı tarafından ispatlanması gerekmektedir ki davacının sürücü belgesinin süresinin dolmuş olduğu dosya kapsamı ile sabit olup, bu husus tarafların da kabulündedir. Ancak davacı hiç sürücü belgesi sahibi olmayan biri ile sürücü belgesinin süresinin dolmuş olmasının aynı şey olmadığından bahisle bu yöndeki savunmaya itiraz edilmiştir.
Yukarıda ayrıntılarına yer verilen Genel Şartlardaki hüküm uyarınca ehliyetsiz araç kullanmak teminat dışı hal olarak düzenlenmiş olup, dava dışı sürücünün ehliyetinin geçerlilik süresinin dolmuş olduğu dolayısı ile geçerli bir ehliyetin varlığından söz edilmesinin somut olay bakımından mümkün olmadığı açıktır. Kaldı ki, hasar tazminatına konu aracın hafriyat kamyonu olduğu, (D) sınıfı sürücü belgesinin süresinin geçerliliğinin 27/05/2021 tarihinde sona erdiği, kazanın ise, 01/10/2022 tarihinde meydana geldiği bu hali ile, araç, araç ile yapılan işin niteliği ve önemi, ehliyet yenileme işlemlerinin yapılabilmesi adına uzun bir zaman aralığı bulunduğu da gözetildiğinde somut olayın teminat dışı olması sebebiyle davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli 427,60-TL karar ve ilam harcından 341,55-TL peşin harcın mahsubu ile geriye kalan 86,05-TL eksik harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin üstünde bırakılmasına
4-Davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden lehine Asgari Ücret Tarifesi gereği 17.900,00-TL ücret takdirine, bunun davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine
5-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde artan gider avansının ilgili tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 21/02/2024
Katip
E-İmzalıdır
Hakim
E-İmzalıdır