T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/714 Esas
KARAR NO:2025/685
DAVA:Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:22/11/2024
KARAR TARİHİ:01/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkil şirket akaryakıt alanında hizmet veren bir firma olup bu hususta akaryakıt ile alakalı her nevi iş ve işlemleri yürütmektedir. Müvekkil yalnızca ulusal değil uluslararası da hizmet veren alanında saygın bir firmadır. Müvekkil şirketin merkezi Ankara olduğu, müvekkil şirket ile davalı yan arasında birçok kez satma/satın alma işlemi gerçekleşmiş olup işbu satın alma sonrası karşı taraftça müvekkil şirkete ödemeler yapıldığı, davalı şirket müvekkil şirketten 2023 yılında farklı tarihlerde ve farklı miktarlarda şirket araçlarına benzin aldığı, söz konusu satışlara dair seri numarası farklı birçok veresiye fişi düzenlendiği, söz konusu veresiye fişleri davalı şirket uhdesinde çalışan ...'a düzenlendiği, kaldı ki müvekkil şirket ile davalı şirket çalışanlarının olduğu bir Whatsapp grubu bulunmakta olup söz konusu araçlara dair alınacak akaryakıtlara ve söz konusu ticarete ilişkin haberleşme de buradan yapıldığı, buna ilişkin kayıtlar dilekçemiz ekinde mübrez olduğu, davalı şirketin şirket uhdesinde bulunan araçların plakaları şu şekildedir: "..., ..., " Davalı yan şirket uhdesinde bulunan yukarıda plakaları yazılı olan araçlara akaryakıtı müvekkil şirketten almış ancak bir kısım akaryakıtlara ilişkin ödemeleri yapmadığı, bu husus cari hesap ve otomasyon fişleriyle de sabittir. Dolayısıyla müvekkilin davalı yandan cari hesap alacağı var olduğu, yukarıda izah edilen ve mahkemenizce re'sen gözetilecek nedenler ışığında; müvekkil şirketin vermiş olduğu hizmet karşılığında müvekkil şirketin hak etmiş olduğu 10.000 TL (fazlaya ilişkin talep ve dava haklarımız saklı kalmak kaydıyla) bakiye cari hesap alacağının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek değişik oranlarda temerrüt faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile davacı müvekkile ödenmesine, her türlü yargılama harç ve giderleri ile vekâlet ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı yan dava dilekçesinde ...'ın müvekkil şirket çalışanı olduğunu iddia ettiği, ancak davacı yanın iddiasının aksine, müvekkil şirkette ... isimde bir çalışan bulunmadığı, bu kapsamda sgk kayıtlarının incelenmesi ile davacı yanın iddiasının gerçeğe aykırı olduğu ortaya çıkacağı, müvekkilin söz konusu akaryakıt fişleri ile bir ilgisi bulunmadığı, müvekkil şirket kamyon- iş makinası - otomobil kiralama işleri yaptığı, bu kapsamda davacının iddia ettiği tarihlerde söz konusu araçlar uzun dönem kiralamada olup müvekkilin işleten sıfatı bulunmadığı, bu doğrultuda müvekkilin sorumluluğundan bahsedilemeyeceği, kaldı ki müvekkilin davacı yandan böyle bir talebi de bulunmadığı yukarıda izah edilen ve mahkemenizce re'sen gözetilecek nedenler ile; davacının davasının reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, cari hesap alacağından kaynaklanan alacak tahsili istemine ilişkindir.
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.
İddia, savunma, toplanan deliller ve tarafların ilişki dönemlerine ait davacı taraf ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapılmasına karar verilmiş olup, öncelikle davalının ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi için mahal mahkemesine talimat yazılmıştır. Talimat mahkemesince davacıya defter ve kayıtların ibrazı için HMK 222. Madde ihtaratını içerir davetiye tebliğ edilmiş olmasına rağmen davacı tarafça ticari defter ve kayıtların sunulmadığından bahisle talimatın bila ikmal iade edildiği anlaşılmıştır.
Davalı tarafın ticari defter ve kayıtlarının incelendiği 17/09/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
"-Davalı şirketin incelemeye konu edilen 2023 yılları ticari defterlerinin V.U.K. 221 madde ile T.T.K. 64. madde hükümlerine göre yasal süreler içinde ve usulüne uygun şekilde tasdiklerinin yapıldığı tespit edilmiş olup, sahibi lehine delil olma vasfı taşıdığı, davacıya ait cari hesap olmadığı,
- ... TİC.LTD.ŞTİ.ünvanlı işyeri ... çalışan olmadığı,
Finansal olarak tespit;
- Aktif - Pasif tespitinde dava konusunu dönemi kapsayan ve davalı şirketin uhdesinde bulunan şirketin aracı için ilgili plakanın ... oldugu “OTOMASYON KAYITLARI ve VERESİYE FİŞLERİNİN karşılaştırılması” ile 10.663,23 LT satış yapıldığı karşılığında ise 206.134,15 TL satış yapılmış oldugu tespit edilmiştir.
- Otomasyon sisteminde; ... (206.134,15 TL ) , ..., TOPLAMDA = 1.745.922,06 TL olduğu,
- Davalı defter kaydının otomasyon listesi ile eşleştiği ve 1.745.922,06 TL mal satışı için (aşagıda ki) ödeme yapıldığı ve bakiyenin “0” oldugu davalı tarafın ticari defterinden tespit edilmiştir." şeklinde görüş bildirilmiştir.
Türk Medeni Kanunu'nun 6.maddesi hükmü uyarınca; kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça taraflardan herbiri hakkını dayandırdığı olguların varlığını kanıtlamakla yükümlüdür. HMK'nın 190.maddesinde de; ispat yükünün kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan lehine hak çıkaran tarafa ait olduğu vurgulanmıştır.
Bu kapsamda somut olaya bakıldığında; uyuşmazlık, davalı tarafından davacının petrol istasyonundan veresiye petrol alımı yapılıp yapılmadığı, petrol alımını gerçekleştiren dava dışı ...'ın davalı çalışanı olup olmadığı, petrol satışı sebebiyle davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır. Mahkememizce Sosyal Güvenlik Kurumu Genel Müdürlüğüne müzekkere yazılarak davalının 01/01/2020 tarihinden 31/12/2023 tarih aralığındaki tüm çalışanların isim ve soyisimlerinin bildirilmesi suretiyle çalışan listesinin mahkememize gönderilmesinin istenildiği, kayıtların gönderildiği, davacı vekilinin beyan dilekçesindeki talebi bakımından dava dışı ... San. Aş'ye müzekkere yazılarak 01/04/2023 başlangıç tarihi olmak üzere 01/08/2023 tarihleri arasındaki davacı ile davalı arasında olan tüm otomasyon kayıtlarının mahkememize gönderilmesinin istenildiği, kayıtların gönderildiği dosya arasına alındığı anlaşılmıştır.
Davacının petrol istasyonundan veresiye petrol alımı yapılıp yapılmadığı, petrol alımını gerçekleştiren dava dışı ...'ın davalı çalışanı olup olmadığı, petrol satışı sebebiyle davacının davalıdan alacaklı olup olmadığının tespit edilebilmesi bakımından davacının ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi için davacı tarafın muamele adresinin ... olduğu gözetilerek, davalının ticari defter ve kayıtlarının mali müşavir bilirkişi vasıtasıyla incelenmesi hususunda ...Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazıldığı, talimat mahkemesince davacı tarafa belirlenen inceleme gün ve saatinde ticari defter ve kayıtların ibrazı aksi halde karşı tarafın usulüne uygun tutulmuş ticari defter ve kayıtların esas alınacağı hususunda HMK 222.Maddesi gereği ihtar içerir davetiye tebliğ edilmiş olmasına rağmen davacı tarafça ticari defter ve kayıtların sunulmadığı, davalı tarafın ticari defter ve kayıtlarının incelendiği yukarıda ayrıntılarına yer verilen ve dosya kapsamına göre denetime elverişli bulunan bilirkişi raporu ile davalı defter kaydının celbedilen otomasyon listesi ile eşleştiği ve 1.745.922,06 TL mal satışı için davalı tarafça ödeme yapıldığı ve bakiyenin “0” olduğu tespit edilmiştir. Bu hali ile, HMK 222. vd maddeleri uyarınca davalı tarafın usulüne uygun tutulan ticari defter ve kayıtlarının esas alınması gerektiği anlaşılmakla ispatlanamayan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 615,40-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 427,60-TL harcın mahsubu ile geriye kalan 187,80-TL eksik harcın davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
3-Yargılama giderlerinin davacının üzerinde bırakılmasına,
4-Karar kesinleşinceye kadar yapılacak giderlerin davacının yatırmış olduğu gider avansından karşılanmasına, karar kesinleştikten sonra bakiye avansın davacıya iadesine,
5-Davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden lehine Asgari Ücret Tarifesi gereği 10.000,00-TL ücret takdirine, bunun davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine
6-3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 01/10/2025
Katip ...
Hakim ...