T.C.
İSTANBUL
12. TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/254 Esas
KARAR NO: 2020/11
DAVA: İstirdat (TTK 792.Maddesine Dayalı Çek İstirdadı)
DAVA TARİHİ: 07/03/2016
KARAR TARİHİ: 14/01/2020
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (TTK 792.Maddesine Dayalı Çek İstirdadı)davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin lehtarı olduğu keşidecisi ... A.Ş. olan ...Bank ... Şubesinin ... seri numaralı 20/03/2015 keşide tarihli, 53.600,00 TL bedelli çekin yetkili hamili olduğunu, iş bu çekin müvekkilinin rızası dışında elinden çıktığını, bunun üzerine Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...esas sayılı dosyası ile kıymetli evrakın ziyaı nedeniyle iptal davası açıldığını, iş bu davada ödemeden men kararı verilmekle birlikte taraflarına iki haftalık kesin süre içerisinde iade davası açmak üzere süre verildiğini, dava konusu çekin lehtarının müvekkil firma olduğunun sabit olduğunu, ancak iş bu çek müvekkili şirket yetkilisinin imzası olmaksızın ciro edilmiş olması nedeniyle ciro silsilesinin bozuk olduğunu, bu nedenle 3. Kişilerin hiç birinin meşru hamil olmadığını belirterek davanın kabulüne, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili bankaya ... Şti. Tarafından ciro ile devir ve temlik edilen bir adet ...Bank A.Ş. ... Şubesine ait, 20/03/2015 keşide tarihli, ...A.Ş. Tarafından keşide edilen, 53.600,00 TL bedelli çek takasa ibraz edilmiş olup, Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında verilen ödeme yasağı kararı gereği herhangi bir işlem yapılmadığını, söz konusu çekin müvekkil banka tarafından açılan kredi karşılığında alındığını, kredinin ödenmemesi nedeniyle iyiniyetli yetkili hamil sıfatı ile takibe konulduğunu, çekin son yetkili hamili olmaları sebebiyle söz konusu çeki yasal yollarla ciro ve devralan müvekkilinin hukuki durumunu etkiliyecek şekilde zayi nedeniyle iptal kararı da verilemeyeceğinin açık olduğunu belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.
Davacı lehtarı olduğu çekin rızası hilafına elinden çıktığını, bu nedenle Bakırköy ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile dava konusu çekin zayi nedeniyle iptali istemiyle dava açtığını, davalı bankanın meşru hamil olmadığını belirterek çekin istirdadını talep etmiş olup, dava 6102 sayılı TTK'nın 792.maddesi uyarınca çek istirdadı istemine ilişkindir.
Dava konusu çekin, ...Bank A.Ş. ...Şubesine ait, keşidecisi ...A.Ş., lehtarı ... olan, ... seri numaralı, 20/03/2015 keşide tarihli, 53.600,00 TL bedelli olduğu, çekin arka yüzünde sırasıyla ..., ...Şti. ile davalı ... A.Ş.'nin cirolarının bulunduğu, bankaya 20/03/2015 tarihinde ibraz edildiği ancak Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyası kapsamında verilen tedbir ve ödeme yasağı kararı nedeniyle işlem yapılamadığı anlaşılmıştır.
İstanbul ... İcra Hukuk Mahkemesinin...Esas sayılı dosyasının yapılan incelemesinde; tarafların dosyamız tarafları ile aynı olduğu, davalı banka tarafından ...Bank A.Ş. ...Şubesine ait ... seri numaralı ve 20/03/2015 keşide tarihli 53.600,00 TL bedelli çek ile...Bank A.Ş. ...Şubesine ait ... seri numaralı ve 30/04/2015 keşide tarihli 56.700,00 TL bedelli çekler bakımından davacı şirket hakkında İstanbul ... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyası ile başlatmış olduğu icra takibine ilişkin, davacı vekili tarafından ödeme emrine, borca, faize, faiz oranına, borcun tüm ferilerine, imzaya itiraz edilerek takibin durdurulması istemiyle dava açıldığı, mahkemece yapılan yargılama sırasında alınan bilirkişi raporu ile her iki çek yönünden ciranta imzasının davacı şirket yetkilisine ait olmadığının tespit edildiği, dava konusu 53.600,00 TL bedelli çekin dosyamıza konu çek olduğu anlaşılmıştır.
6102 sayılı TTK'nın 792. maddesinde "Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790'ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür'' hükmü yer almaktadır. Davacı iddiası ile yasal düzenleme değerlendirildiğinde, davacı çekin rızası dışında elinden çıktığını ve yetkili hamil olduğunu iddia ettiğinden, ispat yükü davacıya ait olup, davacının ayrıca davalının çeki kötüniyetle iktisap ettiği veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu ileri sürüp kanıtlaması gerekmektedir. Dosya kapsamı değerlendirildiğinde ise; davalı bankanın dava konusu çeki kendisinden önceki ciranta olan ...Şti. İle imzalanan bankacılık hizmet sözleşmesi kapsamında çek tevdi bordrosu ile teslim aldığı, ciro zincirinde kopukluk olmadığı, her ne kadar çekte lehtar olan davacı şirket cirosunun sahte olduğu İstanbul ...İcra Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası kapsamında alınan bilirkişi raporu ile tespit edilmiş ise de davalı bankanın lehtar cirosunun sahte olduğunu bilerek kötüniyetle yada ağır kusuru ile çeki iktisap ettiği davacı tarafça kanıtlanamadığından istirdat koşullarının oluşmadığı gerekçesi ile davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M:
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 54,40 TL ilam harcının peşin yatan 915,36 TL'den düşümü ile 860,96 TL fazla harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve istek halinde ilgili tarafa iadesine,
5-Davalı taraf vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 7.768,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza
BU EVRAK 5070 SAYILI KANUN GEREĞİ ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞTIR