T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/1262
KARAR NO: 2018/452
DAVA: Alacak (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 03/06/2014
KARAR TARİHİ: 24/05/2018
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde; Davacı vekilinin 03.06.2014 harçlandırma tarihli dava dilekçesinde özetle; 19.09.2010 tarihinden beri müvekkili şirketin davalı şirketlerin akaryakıt, LPG gaz satışı konusunda bayiliğini yaptığı, davalıların nakliyat masrafları ve maliyetleri olduğundan fazla hesaplayarak LPG maliyetine dahil edildiği, dolayısıyla kar marjının davalı şirketler tarafından sözleşme ve maddi gerçeğe aykırı olarak uygulanması neticesinde müvekkili şirketin maddi zararının ortaya çıktığı, müvekkili şirketin serbest piyasa rekabet gücünün olumsuz etkilendiği, kar payının paylaşımında kar marjının hesaplanmasının nasıl yapılacağı davalılardan ... A.Ş ile yapılan bayilik sözleşmesinin eki olan protokolün 6/g maddesinde açıkça belirlendiği, kar marjının hesaplanmasında nakliye giderlerinin fazla hesaplanması sonucunda kar marjı müvekkil aleyhine düşürülmek suretiyle müvekkilin zarara uğratıldığını, müvekkili şirketin bunu fark etmesi üzerine ... 5.Noterliğinin 18.02.2014 tarih ... yevmiye nolu ihtarnamesinin keşide edildiği, yapılan sözlü görüşmelerde yanlışlığın kabul edildiği ancak bedelinin 54.322 TL olduğu ve bunun ödenmesinin kabul edilmesi talep edildiği, müvekkil şirketin uğramış olduğu maddi zararının bunun çok üstünde olduğu sözlü olarak ifade edildiğini, ... 1.Noterliğinin 12.03.2014 tarih ... yevmiye nolu ihtarname keşide edilerek davalılardan ... A.Ş imzalanan bayilik sözleşmesinin eki protokolün 6/g maddesine göre satışı yapılan LPG ‘nin alımı konusunda kar marjının oluşturan LPG maliyeti ve nakliye masrafları ve buna ilişkin belgelerin gerçek zararın tespiti bakımından talep edildiğini, davalıların vekilinin ... 14 Noterliğinin 23.05.2014 tarih ... yevmiye nolu ihtarname ile bilgi ve belgelerin paylaşılamayacağının bildirildiğini, ürün ve nakliye bedellerinde mutabık kalındığını, sistemsel hatadan meydana gelen yanlışlıktan dolayı bedelin 54.322 TL olduğu ve bunun ödenebileceğini, ihtar muhatabının ...olması gerektiğinin beyan edildiğini, her iki davalı şirketin kardeş kuruluş olduğunu, akaryakıt istasyonlarında birlikte sözleşme yaptığını, davalı ...’nin diğer davalı ...adına hareket ettiğini, yapılan sözleşmeler gereği LPG gaz bayiliği nedeniyle müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, müvekkilinin kar marjını kabul ettiği şeklindeki beyanda yerinde olmadığını, ödeme bildirimlerinin şarta bağlı ve miktar olarak çok eksik olmakla kabul edilmediğini, ihtarnameye cevap hukuki olmadığı gibi maddi gerçeğe aykırı olduğunu, uğranılan zararın kabul ettikleri miktarın çok üzerinde olduğunu, bu nedenle şimdilik 100.000 TL asıl alacak üzerinden dava açıldığını, uğranılan zararın tazmini ile gerçeğe aykırı hesaplamaya ilişkin uygulamanın sona erdirilmesini, uğranılan zararın tahakkuk tarihinden itibaren ticari reeskont faizi ile ödenmesini, aksi halde yasal yollara müracaat edileceğine ilişkin ihtarnamelere rağmen gereği davalı şirketler tarafından yapılmadığını, bu nedenle işbu davanın açılması zaruretinin hasıl olduğunu beyanla; kar paylaşımı marjına uyulmamasından, yanlış ve gerçeğe aykırı hesaplamadan kaynaklanan fazlaya ilişkin haklar saklı tutulmak kaydı ile 100.000 TL asıl alacağın tahakkuk tarihlerinden itibaren ticari reeskont faizi ile birlikte tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı şirkete yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davacının ikame ettiği davada, 2010 yılından beri davalıların akaryakıt ve LPG bayiliğini üstlendiğini, davacı tarafın davaya konu taleplerinin müvekkili ... A.Ş’ne yöneltilemeyeceğini, davacı tarafa LPG satışı ve bunların bedellerinin tahsili diğer davalı ...ne ödediğini, LPG bedellerinin ...’den talep etmesinin hukuken mümkün olmadığını, bu nedenle davanın ... açısından husumet yokluğundan reddi gerektiğini, davacının davasının 54.322 TL + KDV tutarındaki kısmında hukuki yararı bulunmadığından davanın bu kısmının öncelikle hukuki yarar yokluğundan reddi gerektiğini, bir an için davacının müvekkili tarafından kabul edilen 54.322 TL + KDV yönünden dava açmakla hukuki yarar olduğu kabul edilirse, bu sefer davaya cevap süresi içerisinde bu tutar yönünden davacının alacak iddiası kabul edilmiş olduğundan, bu tutar yönünden hükmedilecek yargılama gideri ½ oranında belirlenmesi gerektiğini, davacının müvekkili tarafından kabul edilen 54.322 TL + KDV ‘ni aşan tutara ilişkin alacak iddiasının gerçeği yansıtmadığını, usul ve yasaya aykırı ikame edilen davanın reddi gerektiğini; müvekkili ...tarafından düzenlenen LPG faturalarında, davacının iddia ettiği anlaşmalara ve maddi gerçekliğe aykırı bir durum olmadığını, davacı şirket müvekkil tarafından düzenlenen LPG bedeli faturaları kayıtlarına işlediğini ve her hangi bir itirazi kayıt ileri sürmeksizin bedellerini müvekkiline ödediğini beyanla; haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olup reddine karar verilmesini savunmuştur.
GEREKÇE:
Dava; taraflar arasındaki ihtilafın likitgazın Dörtyol/... dolum tesislerindem davacının akaryakıt istasyonunun bulunduğu ... Merkezindeki istasyonu arasındaki yapılan nakliyeden dolayı, davalı şirketin faturalara nakliye ücretini yüksek yansıttığı ve sözleşmeye göre kar marjının hesaplanmasında nakliye giderlerinin fazla hesaplaması sonucunda kar marjı davacı aleyhine olduğu hesaplamada fahiş olarak faturalara yansıtılan nakliye ücretinden dolayı uğranılan zararın tazmini talebinden ibarettir.
Davacı vekili delil ve belgelerini ibraz etmiş; 19/09/2010 tarihli protokol, 19/09/2010 tarihli sözleşme, ... 5. Noterliğinin 18/02/2014 gün ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi, ... 1. Noterliğinin 12/05/2014 gün ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi, ... 34. Noterliğinin 23/05/2014 gün ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi, ticari kayıt, belge ve defterlere dayanmıştır.
Davalı ... vekilinin husumet itirazının bu davalının protokolün tarafı olduğu ve husumet yöneltilmesinde bir yanlışlık bulunmadığından bu itirazlarının reddine karar verilmiştir.
Mahkememizce davacı tarafın alacağının varlığı ve miktarının tespiti, davacının sözleşme tarihi olan 19/09/2010 tarihi ile dava tarihi arasında talep edebileceği kar marjı miktarının sözleşmenin 6/9 maddesi uyarınca miktarın tespiti, davacıya ödenen miktar, eksik kalan miktar, hesaplama yöntemi, tahakkuk tarihleri, ödenmesi gereken tarihler, uygulanan maliyet ve nakliye masraflarının oranları ve miktarı, fahiş olup olmadıkları hususlarında bilirkişi raporu alınmış, bilirkişiler 24/02/2016 tarihli kök raporlarında; dosyaya sunulanlar deliller, davalı şirketin ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan inceleme, tarafların beyanları, taraflar arasındaki ticari ilişki çerçevesinde fatura konusu LPG birim fiyatları, ... LPG birim fiyatı, taraflar arasındaki sözleşme, protokol gereği kar paylaşımına ilişkin hesaplama ve tüm dosya kapsamı belgeler üzerinde yapılan ve detayları işbu raporun ilgili bölümlerinde verilen inceleme, tespit ve hesaplamalar birlikte değerlendirildiğinde; davalı şirketin ticari defterlerinin usulüne uygun olarak tutulduğu, taraflar arasındaki ticari ilişki çerçevesinde davalı tarafından davacı adına düzenlenen LPG satış faturaları ile davacıdan yapılan tahsilatların usule uygun olarak ticari defter kayıtlarının yapıldığı, ticari ilişkiden kaynaklanan tarafların birbirlerine borç ve alacağı olmadığı, taraflar arasındaki ihtilafın, davalı tarafından davacıya satışı yapılan LPG-Otogaz’ın nakliyesi ile ilgili bayi kar marjının düşük kaldığı ve bu nedenle elde edilmesi gereken kardan daha düşük kar elde edilmesi karşısında kar kaybı yaşandığı, sözleşmenin başlangıcından dava tarihine kadar geçen süre içinde nakliye bedellerinden kaynaklanan kar kaybının talep edildiği, dosyaya sunulanlar ve tarafların beyanları ile faturalar üzerinde yapılan incelemeler neticesinde, sözleşme ve protokole göre tarafların kar paylaşımına ilişkin olarak hesaplama çerçevesinde 19.09.2010 tarihi ile dava tarihi arasında davalının davacıdan 368 adet nakliye için toplam 349.319.43 TL tahsilat yaptığı, davalı tarafından 06.01.2011 tarihi ile 04.06.2013 tarihleri arasındaki 175 adet taşıma için faturalara 54.322.00 TL (KDV hariç) fazla nakliye bedeli yansıtılarak tahsil edildiği ve fazla tahsil edilen KDV hariç 54.322.00 TL’nın davacı yana ödenebileceğini kabul ettiği, bu kabulle her bir taşıma için ortalama 310.41 TL fazla nakliye bedeli tahsil edildiği, tarafımızdan her bir fatura esas alınarak yapılan hesaplamada da 368 adet taşıma için toplam 349.319.43 TL nakliye bedelinin faturalara yansıtıldığı, fatura bazında hesaplanan nakliye bedellerinin genelde yüksek olduğu ve ortalama nakliye bedelinin KDV hariç 949.24 TL olduğu, bu hesaplamaya göre ortalama olarak her bir taşımanın KDV hariç 300.00 TL fazla nakliye bedeli ödendiği kabulüyle, davacıdan 368 x 300.00 TL = 110.400.00 TL + KDV fazla tahsilat yapıldığının kabulü gerektiği, hukuki değerlendirme sonucu, davalı ... tarafından bayilik sözleşmesine göre düzenlenen faturalarda birim fiyatın yer aldığı, birim fiyatın içerisinde nakliye bedelinin de yer aldığı, davacı tarafın TTK md.21/2 hükmüne göre faturalara itiraz etmediği, itiraz edilmemesi sebebiyle fatura içeriğinde yer alan bedelin kabul edilmiş sayılacağı, taraf ticari defterlerinde faturalara bağlı alacak/borç kaydının bulunmaması, davacı tarafın fatura ödemelerini ihtirazi kayıt koymaksızın yapmış olması sebepleriyle, davacı tarafın faturalarda yer alan nakliye bedelinin fazla hesaplandığı iddiasına bağlı kar kaybını talep edemeyeceği; 15/08/2016 tarihli ek raporlarında kök raporda hukuki değerlendirme ile ilgili hususlardaki görüş ve değerlendirmede her hangi bir değişiklik olmadığı, akaryakıt nakliye bedelleri ile ilgili yapılan hesaplamada 1 ton akaryakıt 54,86 TL/ton bedel üzğrinen taşındığı, akaryakıt taşımacılığı ile LPG taşımacılığı arasında %10 gibi bir fak olacağının kabul edilerek 1 ton LPG' nin 60,35 TL/ton birim fiyat üzerinen taşınabileceği, bu tespit ile taraflar arasında 19/09/2010 tarihi ile 03/06/2014 dava tarihi arasında 2.408,48 ton LPG için 1 ton LPG nakliye bedeli olarak yapılan ödemenin 145,04 TL olması karşısında, davlaının davacıdan 145,04 TL-60,35 TL=84,69 TL fazla nakliye bedeli tahsil ettiği ve davacının her bir ton LPG için 84,69 TL kar kaybına sebebiyet verdiği, toplamda ise; 2.408,48 ton LPGx84,69 TL/ton=203.974,17 TL (KDV hariç) fazla nakliye bedeli tahsil ettiği ve bu tutarın dava tarihinden itibaren ticari temerrüt faizi ile birlikte iade edilmesi gerektiği tespit ve rapor edilmiştir.
Davacı vekili 31/05/2017 tarihli dilekçesi ile davasını 203.974,17 TL' ye yükseltmiştir.
Dosyaya getirtilen yanlara ait tüm deliller, davacı şirketin ticari defter ve belgeleri üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen kök ve ek rapor ve tüm dosya kapsamından anlaşıldığı üzere;taraflar arasında imzalanan bayilik sözleşmesi çervesinde akaryakıt ve LPG gaz alımı satımı yapıldığı, davacı tarafından LPG gaz alımı ve satımı arasında karın taraflar arasındaki paylaşımın, taraflar arasında imzalanan protokolün 6g maddesinde belirtilen usuller çerçevesinde hesaplanmadığını, nakliye giderlerinin olduğundan fazla olarak maliyetlere yansıtıldığı ve paylaşılacak kar marjının davacı aleyhine hesaplandığından, zararı uğradığını iddia edilen huzurdaki davayı ikame ettiği, taraflar arasında imzalanan 19/09/2010 tarihli protokol çerçevesinde ... A.Ş. LPG dağıtım şirketi olarak, davalı ...Ş.' nin yetkili kılındığı, ... A.Ş. Tarafından LPG dağıtımını üstlenen ... İle davacı ... Petrol Ltd Şti. arasında 19/09/2010 tarihinde 8 yıl süreli bayilik sözleşmesi imzalandığı, sözleşme ve protokole göre tarafların kar paylaşımına ilişkin olarak hesaplama çerçevesinde 19.09.2010 tarihi ile dava tarihi arasında davalının davacıdan 368 adet nakliye için toplam 349.319.43 TL tahsilat yaptığı, taraflar arasındaki ticari ilişkiye ilişkin olarak, taraflardan davalı şirketin ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapıldığı ve tarafların birlerinden LPG alım satımından kaynaklanan borç ve alacağının bulunmadığı, taraflar arasındaki ihtilafın, davalı tarafından davacıya satışı yapılan LPG-Otogaz’ın nakliyesi ile ilgili bayi kar marjının düşük kaldığı ve bu nedenle elde edilmesi gereken kardan daha düşük kar elde edilmesi karşısında kar kaybı yaşandığı, sözleşmenin başlangıcından dava tarihine kadar geçen süre içinde nakliye bedellerinden kaynaklanan kar kaybının talep edildiği, taraflar arasında imzalanan 19.09.2010 tarihli sözleşme ve protokol çerçevesinde davacı tarafından 03.06.2014 dava tarihine kadar 368 adet fatura karşılığı 2.408.48 ton LPG alımını davalıdan yaptığı ve bu LPG nakliyesi için 349.319.43 TL nakliye bedelinin davalıya ödendiğinin tespit edildiği, davalı 06.01.2011 tarihi ile 04.06.2013 tarihleri arasındaki 175 adet taşıma için faturalara 54.322.00 TL (KDV hariç) fazla nakliye bedeli yansıtılarak tahsil ettiğini ve KDV hariç fazla tahsil edilen 54.322.00 TL’nın davacı yana ödenebileceğini kabul ettiği, taraflar arasındaki ticari ilişkinin başlangıcı olan 19.09.2010 tarihinden 03.06.2014 dava tarihine kadar olan dönemde davacı tarafından davalıdan 368 adet fatura karşılığı almış olduğu 2.408.48 ton LPG için ödediği nakliye bedelleri toplamının 349.319.43 TL olduğu, 1 ton LPG’nin birim taşıma bedelinin 145.04 TL/ton olduğu kök raporda ve eki tablolarındaki hesaplama yönteminde her hangi bir isabetsizlik olmadığı, 1 ton akaryakıt 54.86 TL /ton bedel üzerinden taşındığı, akaryakıt taşımacılığı ile LPG taşımacılığı arasında %10 gibi fark olacağı kabul edilerek 1 ton LPG’nin de 60.35 TL/ton birim fiyat üzerinden taşınabileceği hesaplandığı, bu tespit ile taraflar arasında 19.09.2010 tarihi ile 03.06.2014 dava tarihi arasında 2.408.48 Ton LPG için 1 ton LPG nakliye bedeli olarak yapılan ödemenin 145.04 TL olması karşısında, davalının davacıdan 145.04. TL – 60.35 TL = 84.69 TL fazla nakliye bedeli tahsil ettiği ve davacının her BİR TON LPG için 84..69 TL kar kaybına sebebiyet verdiği, toplamda ise: 2.408.48 ton LPG x 84.69 TL/ton = 203.974.17 TL (KDV hariç) fazla nakliye bedeli tahsil ettiği ve bu tutarın dava tarihinden itibaren ticari temerrüt faizi ile birlikte iade edilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Sözleşmenin ifa safhası ile ilili olarak düzerlenen faturanın şekli ve kapsamının ne olması gerektiği TTK' da özel bir hüküm bulunmadığı, anılan yasanın 23. Maddesinde neyi ifade ettiği açıklanmaksızın faturanın münderacatından söz edildiği, faturanın zorunlu içeriği ve şekil şartlarına ilişkin ayrıntılı düzenlemenin VUK' da yer almaktadır. Faturanın olağan içeriği akdin ifası ile ilgili hususlarla sınırlıdır. VUK 230. maddesine uygun olmadığı takdirde, sekiz günlük itiraz süresinin geçirilmesi, bu hususları yazılı delil haline getirmez. Faturaya itiraz, faturanın teslim alındığı tarihten itibaren sekiz gün içinde yapılmalıdır. İtirazın sekiz gün içinde karşı tarafa varması şart değildir. Sekiz günlük süre, hak düşürücü süre veya zamanaşımı süresi değildir. Sadece ispat yükünün yer değiştirmesi açısından önem taşır. Sekiz günlük süre içinde itiraz edildiği takdirde, fatura içeriğinin sözleşmeye uygun olduğunu ispat külfeti faturayı veren tarafa ait iken, sekiz günlük sürenin geçmesinden sonra itiraz edilmesi halinde, fatura içeriğinin sözleşmeye uygun olmadığını ispat külfeti faturayı alan tarafa ait olur. Faturayı alan her türlü ispat yükünü yerine getirebilir. Mahkememizce faturaya ilişkin belgeler incelenerek, ilgili faturaların tebliğ edildiği ve 8 günlük itiraz süresi içerisinde itiraz edilmediğinin tespit edildiği, faturanın içeriğinin sözleşmeye uygun olmadığı,taraflar arasında 19.09.2010 tarihi ile 03.06.2014 dava tarihi arasında 2.408.48 Ton LPG için 1 ton LPG nakliye bedeli olarak yapılan ödemenin 145.04 TL olması karşısında, davalının davacıdan 145.04. TL – 60.35 TL = 84.69 TL fazla nakliye bedeli tahsil ettiği ve davacının her BİR TON LPG için 84..69 TL kar kaybına sebebiyet verdiği, toplamda ise: 2.408.48 ton LPG x 84.69 TL/ton = 203.974.17 TL (KDV hariç) fazla nakliye bedeli tahsil ettiği, davalı ...Ş. Vekilinin 09/02/2015 tarihli celsede ... gaz yönünden 54.322,00 TL + %18 KDV ilavesi ile hesap alacak miktarı üzerinden davayı kabul ettiği hususları da göz önüne alınarak, davalı şirketin faturalara nakliye ücretini yüksek yansıttığı ve sözleşmeye göre kar marjının hesaplanmasında nakliye giderlerinin fazla hesaplandığı ve bu durumun davacı aleyhine olduğu, uğranılan zararın bilirkişilerce tespit edildiği anlaşılmakla, asıl ve ıslahla açılan davanın kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
Asıl ve ıslahla açılan davanın kabulü ile,
1-100.000,00 TL' nin dava tarihi olan 03/06/2014 tarihinden, 103.974,17 TL' nin 31/05/2017 tarihinden itibaren itibaren işleyecek ticari reeskont faizi olmak üzere davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-)Harçlar Yasası uyarınca alınması gerekli 13.933,47 TL harçtan peşin alınan 3.483,37 TL (peşin+ıslah) harcın mahsubu ile bakiye 10.450,10 TL harcın davalılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
-Davacı tarafından dava açıldığı sırada yatırılan 3.483,37 TL (peşin+ıslah) TL peşin nispi harcın davalılardan tahsiline, davacıya verilmesine,
3-)Davacı tarafından yapılan 25,20 başvurma harcı, 2.100,00 TL bilirkişi ücreti, 176,00 TL davetiye gideri olmak üzere toplam 2.301,20 TL yargılama giderinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-)Davacı duruşmalarda kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 18.188,45 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-)Karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacının / davalının gider / delil avanslarından artan bakiyelerinin davacı / davalı / vekillerine iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzünde; tarafların gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/05/2018
Katip Hakim
**Bu belge 5070 sayılı Kanun Kapsamında Elektronik İmza İle İmzalanmıştır.**