T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2016/437 Esas
KARAR NO:2024/266
DAVA:İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:21/04/2016
KARAR TARİHİ:24/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;“,.. Davacı şirketin sigorta poliçesi tanzim ettiği müşterilerinden olan alacaklarına karşılık olarak aldığı hamili bulunduğu davaya konu çekin de içlerinde olduğu bir kısım çekler, rızası hilafına elinden çıktığını, olay adli makamlara intikal ettiğini, davacı şirket eski çalışanlarından ... isimli şahsın, davaya konu çekle birlikte onlarca çeki davacı şirket kasasından aldığını, müşterilerden teslim aldığı bir kısım çekleri de davacı şirkete teslim etmeyerek muhtemelen 3. Kişilere verdiği anlaşıldığını, bunun üzerine ilgili şahıs hakkında 03.11.2015 tarihinde ... Polis Merkez Amirliğine şikâyette bulunulduğunu, İlgili şahıs hakkında, ... 31.Asliye Ceza Mahkemesinin ...esas sayılı dosyası ile dava açıldığını, her ne kadar, olay ilk bakışta adi bir hırsızlık ve güveni kötüye kullanma olarak değerlendirilse de, ortaya çıkan belge ve bilgiler, olayın boyutunun düşünülenden daha farklı olduğunu gösterdiğini, Şirket bünyesinde yapılan araştırmalarda, şikayete konu çekler dışında bir çok müşteri çekinin ve şirket çekinin de kayıp çalıntı olduğu anlaşıldığını, şirketin çalıntı çeklerinden bir kısmı 3.Şahıslar tarafından bankaya ibraz edildiğini, tahsil edilmeye çalışıldığını, huzurdaki davaya konu çekte davacı tarafından bankaya ibraz edildiğini, yalnızca şirket personelinin değil, şirket dışından bir kısım kişilerinde bu eylemlere iştirak ettikleri anlaşıldığını ve söz konusu çeklerle birlikte, olaya karışan tüm kişiler hakkında olayın tüm yönleriyle araştırılmasını ve ilgililer hakkında adli işlemlerin yapılmasını teminen ... Cumhuriyet Başsavcılığı" na şikayet dilekçesi verilmiş olup, davalı ... hakkında da ek şikayet dilekçesi verilen bu soruşturma halen savcılığın ... soruşturma numaralı dosyasında işlem gördüğünü, tüm bu işlemlerle eş zamanlı olarak, çalınan çeklerle ilgili mahkemelerden tedbirler istenerek iptal davaları açıldığını, davaya konu çek hakkında da ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı davası ile çeklerin iptali ve ödeme yasağı konulması talep edildiğini, Mahkeme tarafından davaya konu çek hakkında ödeme yasağı kararı verilmiş olup, Mahkeme 24.02.2016 tarihinde verdiği karar ile henüz vade tarihi gelmeyen dava konusu çekin de içinde bulunduğu bir kısım çekler bakımından yargılamanın daha sağlıklı yürütülebilmesi için usul ekonomisi yönünden işbu davayı, dava konusu çek ve birtakım çekler yönünden tefrik ettiğini, ödeme yasağı halen devam eden çek hakkında ki iptal davası, ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosya ile görülmeye devam ettiğini, çekin hırsızlık mahsulü çek olmasının yanında, davacı şirketten çeki aldığı iddia edilen ... Ltd. Şti.' ye de davacı şirketin herhangi bir borcu olmadığını, Söz konusu çekin, hırsızlık mahsulü olduğu ve adli işlemlere konu olduğu bir yana, çekin arkasında yer alan davacı şirket cirosundan sonra çekin davalılardan ... Kiralama İnşaat Taahhü .... San. Ve Tic. Ltd. Şti' ne geçtiği, bu şirket tarafından da ciro edilmek sureti ile davalıya geçtiği görüldüğünü, davacı şirkettin cirosundan sonra çeki aldığı görülen davalılardan ... Kiralamız İişunt Taahhüt .... San. Ve Tic. Ltd. Şti' nin ise, kayıtlarına bakıldığında şirketinden bir alacağı olmadığını, aksine davacı şirketin bu şirketten alacaklı olduğu görüldüğünü, gerek davaya konu bu çek gerekse sahte imzalarla tahsil edilmeye çalışılan şirketin bir kısım çekleri incelendiğinde tamamında da ciranta olarak ... .... San. Ve Tic, Ltd. Şti. isimli şirketin yer aldığı görüldüğünü, bu şirketin, davacı şirketten çekleri almasını gerektiren bir alacağı olmadığı anlaşıldığından, söz konusu şirketin de hakkında dava açılan personelle iş birliği içerisinde olabileceğini, bu çekleri ele geçirerek piyasada kullandığı menfaat elde ettiği düşüncesi ile ilgili şirket yetkilileri hakkında da ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma numaralı dosyasında şikayette bulunulduğunu, davaya konu çek icra takibine konu edildiğini, ivedilikle tedbir kararı verilmesi gerektiğini, Davaya konu çek .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibine konulduğunu ve davacı şirkete ödeme emri tebliğ edildiğini, söz konusu icra takibi ile hem keşideci şirket hem de davacı şirket zarara uğratıldığırı, davaya konu çekin adli soruşturmaya ve ceza davasına konu olan çeklerden olduğu, hakkında ödeme yasağı verildiğini ve iptali istenen çeklerden olduğunu, söz konusu çekin çekte ciranta olarak görünen ... .... San. Ve Tic. Ltd. Şti' ne şirket tarafından verilmesini gerektiren bir borcu olmadığını ve hatta davacı şirketin bu şirketten alacaklı olduğu izah edildiğini belirterek, öncelikle hem keşideci hem de davacı şirket yönünden, bu olmadığı takdirde davacı şirket yönünden açıklanan nedenlerle teminatsız olarak, bu uygun görülmediği takdirde mahkemece belirlenecek teminat karşılığında tedbiren, dava konusu çekin konu olduğu .... İcra Müdürlüğü' nün ... Esas sayılı İcra Takibinin durdurulmasına, İcra kasasına ödenen bedellerin alacaklı davalıya ödenmemesine, karar verilmesini, davacı şirketin davalılara borçlu olmadığının tespiti ile davalıya bir bedel ödenmesi halinde bu bedelin ve dava konusu çekin istirdadı ile davacı şirkete iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılara usulüne uygun davetiye tebliğ edildiği, cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır.
Davanın; davacı yanın T.Halk bankası ... şubesine ait ... çek nolu 01.01.2016 tarihli 4.000,00-TLbedelli ... Ekip ve Mak. Tic.Ltd.Şti tarafından keşide edilmiş çekten dolayı haksız elinde bulundurduğu iddiası ile açılan istirdat davası olduğu anlaşılmıştır.
Dosya üzerine bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Bilirkişinin 26/11/2018 tarihli ön raporunda belirtilen eksiklikler giderildikten sonra alınan 13/03/2019 tarihli ek raporunda özetle; Davacının 2016 yılına ait ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, davacı yana dit incelenen 2018 yılına ait ticari defterlerinde, davalı yanlardan ... .... ... San. Tic. Ltd, Şti.'den 31.12.2016 tarihi itibariyle 136.01.01.0003 nolu diğer çeşitli alacaklar hesabında 512.729,84 TL alacaklı olduğu, Davaya konu Türkiye... ... Şubesi ... çek nolu 01.01.2016 tarihli 4.000,00 TL bedelli çekin 101.16.001.2016 nolu Alınan çekler hesabında 04.09.2015 tarihinde giriş kaydının yapıldığı, 31.12.2015 tarihinde ise Kayıp çek bedeli olarak çekin çıkış kaydının yapıldığı, Davaya konu çek hakkında da ... ... Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı davası ile çeklerin iptali ve ödeme yasağı konulması talep edildiği, Mahkeme tarafından davaya konu çek hakkında ödeme yasağı kararı verilmiş olup, Mahkeme 24.02.2016 tarihinde verdiği karar ile henüz vade tarihi gelmeyen dava konusu çekin de içinde bulunduğu bir kısım çekler bakımından yargılamanın daha sağlıklı yürütülebilmesi için usul ekonomisi yönünden İşbu davayı, dava konusu çek ve birtakım çekler yönünden tefrik ettiği ödeme yasağı halen devam eden çek hakkında ki iptal davası, ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosya İle görülmeye devam ettiği anlaşıldığı, davacı ticari defterlerine göre davaya konu Türkiye... ... Şubesi ... çek nolu 01.01.2016 tarihli 4.000,00 TL bedelli çekten dolayı davalı yanlara borçlu olmadığı hususu tespit ve rapor edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde ve değerlendirildiğinde;
Davacının, dava konusu çek ile ilgili imza inkarı bulunmaktadır, davacının imza inkarı bulunmamakla beraber Mahkememizce yapılan bilirkişi incelemesinde davacının muavin defter kaydından dava dışı keşideci ... Ekip. Ve Mak. Tic Ltd Şti'den 04/09/2015 tarihinde dava konusu olan 4.000,00-TL tutarlı çekin giriş kaydını yaptığı, giriş kaydı sonrasında 31/12/2015 tarihinde kayıp çek olarak çek çıkış kaydının bulunduğu, davacının ticari defter kayıtlarından davalılardan ... ile aralarında ticari ilişkinin bulunduğu belirlenmesine karşın dava konusu çekin davalı ... Ltd şirketine verildiğine ilişkin herhangi bir çıkış Muhasebe kaydına rastlanılamadığı gibi dava konusu çek hakkında çek tarihi olan 01/01/2016 tarihinden evvel 31/12/2015 tarihinde kayıp çek olarak çıkış kaydının bulunduğu ve 2016 yıl sonuna göre, davacı tarafın ticari defterlerine göre davalı ... Ltd Şirketinden 512.729,84-TL alacaklı olduğunun tespit edilmiştir. Dosyanın uyap sistemindeki evraklarının incelenmesinde müzekkere ile temin edilmediği anlaşılan ve davacı vekilince sunulduğu değerlendirilen ... CBS'nin ... soruşturma sayılı dosyasının bir kısım evraklarının dosya içerisinde fiziken bulunduğu görülmüş ve incelenmesinde dava konusu çekin de arasında olduğu birçok çek ile ilgili çeklerin rızası hilafına elinden çıktığından bahisle nitelikli hırsızlık, güveni kötüye kullanma, nitelikli dolandırıcılık ve resmi evrakta sahtecilik suçlarına ilişkin davacının şikayeti üzerine ... CBS'nin ... soruşturma sayılı dosyasında dava dışı ... ile davalı ... ve dava dışı ... hakkında ... CBS'nin ... soruşturma sayılı dosyasına 25/11/2015 tarihli ek şikayet dilekçesi sunduğu görülmüştür. Bu şikayet dilekçesinde 71 adet müşteri çeki ile ilgili şikayette bulunulduğu görülmüş, davacı vekilinin 15/11/2023 tarihli celse sırasındaki beyanında belirttiği İstanbul BAM 21. Ceza Dairesinin ... esas sayılı dosyası ve bu incelemeye konu ilk derece Mahkemesi kararı incelendiğinde ek şikayet dilekçesinde belirtilen bu 71 adet çek ile ilgili .... Asliye Ceza Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında dava dışı ... hakkında bu çeklerin şirketin bilgi ve rızası dışında başkalarına vererek kullandığı gerekçesiyle hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçundan mhkumiyetine karar verildiği ve kararın İstanbul BAM 21. Ceza Dairesinin ... esas 2023/142 karar sayılı başvurunun esastan reddi kararı ile kesinleştiği görülmüştür. Gerek anılan ve kesinleşen mahkumiyet kararı, gerek çek çıkış kaydının olmaması, gerekse davacının 2016 yılı sonuna göre davalı ...'dan alacaklı olması ve gerek çekin tarihinin 01/01/2016 olması dikkate alındığında anılan çekin de davacının rızası hilafına elinden çıktığı ve davacının kendisinden sonra gelen ciranta olan davalı ...'dan çek bedelinin çok üzerinde alacaklı olması dikkate alındığında anılan çek yönünden de davacının davalı ...'ya borçlu olmadığına karar vermek gerekmiş, davalı ... yönünden ise davacının imza inkarının bulunmaması ve davalı ...'in çeki diğer davalı olan ...'dan ciro yoluyla devralması, çekin iktisabında kötüniyetli veya ağır kusurlu olduğunun somut delillerle ispatlanamaması hususları dikkate alındığında son ciranta ve takip alacaklısı olan davalı ...'in kendinden önceki cirantalara ve keşideciye başvuru hakkı bulunduğundan ve davacının hamil olan davalı ...'e karşı sorumluluğu devam ettiğinden davalı ... yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın kısmen kabulüne,
Davacının .... İcra Dairesinin ... esas sayılı takip dosyasında takibe konu... AŞ ... şubesine ait keşidecisi ... Ekip. ve Mak. Tic. Ltd. Şti. olan ... çek nolu 01/01/2016 tarihli 4.000,00-TL bedelli çekten dolayı davalı ... Kiralama ... Ltd Şti'ye borçlu olmadığının TESPİTİNE,
Davalı ... yönünden davanın REDDİNE,
Koşulları oluşmadığından çekin istirdadı talebinin reddine,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 427,60-TL harçtan peşin alınan 68,31-TL mahsubu ile bakiye 359,29-TL harcın davalı ... Kiralama İnş. Taah. .... San. ve Tic. Ltd. Şti'den tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 418,75-TL tebligat/ posta gideri, 900,00-TL bilirkişi ücreti, 29,20-TL başvurma harcı, 68,31-TL peşin harç, 4,30-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 1.420,56-TL yargılama giderinin davalı ... Kiralama İnş. Taah. .... San. ve Tic. Ltd. Şti'den alınarak davacıya verilmesine,
4-Kendini vekille temsil ettiren davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 4.000,00-TL vekalet ücretinin davalı ... Kiralama İnş. Taah. .... San. ve Tic. Ltd. Şti'den alınarak davacıya verilmesine,
5-Yatırılan avanstan artan kısmın yatırana/ vekiline iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/04/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır