T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/370 Esas
KARAR NO: 2020/593
DAVA: İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 14/04/2017
KARAR TARİHİ: 08/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirket ile davalı ... Sigorta Aracılık Hizmetleri Ltd. Şirketi arasında 09.07.2010 tarihinde acentelik ilişkisinin tesisi amacıyla acentelik sözleşmesinin imzalandığı, bu sözleşmenin eki olarak 23.07.2012 tarihinde Prefinansman Destek Protokolü düzenlendiği, sözleşme gereğince davacı şirket tarafınca davalı şirkete borç niteliğinde avans komisyon ödemesinin yapıldığı ve bu komisyonların sözleşmede azami sayısı belirlenen ürün satışı ile yine sözleşmede azami tutarı belirtilen kazanç ile geri ödenmesinin kararlaştırıldığı, davalı şirketin sözleşmenin 9. Mad. gereği prefinansman desteğinin geri ödenmesi konusunda temerrüde düştüğü ve acenteye 04.11.2015 tarihli fesih ihbarnamesi gönderildiği ve 7 gün içerisinde borcun ödenmesini aksi halde acentelik sözleşmesinin fesih edileceğinin bildirildiğini, borcun ödenmemesi sebebiyle 25.04.2016 tarihinde ilamsız icra takibinin başlatıldığını, davalı şirketin ödeme emrine ilgili borç tutarına ilişkin borcun olmadığı iddiası ile borca itiraz etmesi ve İstanbul icra dairesinin yetkisizliği de ele alınmak suretiyle ile T.C .... İcra Müdürlüğümün 2016/...E. Sayılı dosyası ile başlatılan icra takibinin durdurulduğunu, taraflar arasındaki acentelik sözleşmesi gereğince acentenin satış hedeflerine ulaşabilmesi için sigorta şirketinin acenteye avans komisyon ödemesi yaptığı, acentenin üretim yaptıkça söz konusu komisyonların bakiyeden düşüleceğini, acentelik ilişkisinin komisyon ödenmesi ile başladığını, acentenin yıllık kotasını 04.02.2019 tutturamaması nedeniyle borcun muaccel olduğunu, acente sözleşmesinin 17. ve 25. md. gereği taraflar arasında cari hesap şeklinde alacak/borç ilişkisinin düzenlendiğini, acentelik sözleşmesinin 25. Md. prefinansman destek protokolünün 12-0 md. belirtildiği üzere, İstanbul mahkemelerinin ve icra dairelerinin yetkili olduğunu, belirterek, haksız itirazın iptaline ve 04.11.2015 tarihli ihbarnameden itibaren başlayacak güncel faizi ile takibin devamına, alacağın %20 sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... İcra Müdürlüğü'nün 2016/...E. Sayılı dosyasında davacı şirkete borcun bulunmadığı ve yetki itirazında bulunduklarını, bu itirazlarını tekrar ettiklerini, davacı şirketin hangi borcun cari hesap alacağı, hangi miktarın avans borcu alacağı ve hangi miktarın ana sözleşmeden kaynaklı borç olduğunun bildirmesi ve ispatlaması gerektiğini, davacı şirket ile 09.07.2010 tarihinde "Bireysel Emeklilik Aracısı İstihdam Eden Sigorta Acenteliği İle Yapılan Sözleşme" akdedildiği ve devamında 23.07.2012 tarihinde prefinansman destek protokolü adı altında anasözleşmeye bağlı ek sözleşme-proje imzalandığım, bu protokolle davalı acentenin davacı sigorta şirketine sağlayacağı müşteri, imzalayacağı sözleşme ve bu sözleşmelerin bedellerinin devamlılığı esas alındığı, sözleşmelerde detaylı şekilde belirtildiği şekliyle acente asıl şirkete müşteri-katılımcı temin edecek, asıl şirketin de müşteriden sözleşme gereğince tahsil edeceği bedeli tahsil edeceğini, yasal takibin konusu olan alacağın, sigorta şirketinin, prefinansman destek protokolü adı altında acente ile imzaladığı ek sözleşme gereğince belli sayıda müşteri ile sözleşme akdedilmesi ve bu müşterilerden sözleşme gereğince sağlanan tahsilatlardan acenteye ödenmesi gereken avans olduğu, acentenin avansı hak etmesi için belli sayıda müşteri ile sözleşme imzalaması ve katılımcıların tahsilatlarının düzenli bir şekilde elde edilmesi gerektiğini, protokolde prefinansman tutarının ve süresinin aynen "Şirket, işbu protokol kapsamında yer alan acente faaliyetleri için acenteye 20.07.2010-20.10.2010 dönemi için (Aylık) 1.000 TL prefinansman desteği verecektir" ve devamında "acenteye şirket tarafından temin edilecek prefinansman desteği işbu protokolde yer alan kriterlerin gerçekleşmesi halinde şirket tarafından yen/c/en üç aylık bir dönem için uzatılabilir." olarak belirlendiği, nitekim taraflar arasında prefinansman desteği ilişkisinin 5 ayrı dönem olarak yaklaşık 15 ay sürdüğü, taraflar arasındaki protokolün üçer aylık dönemlerde hesaplanan ve devamında uzatılan bir protokol olduğu, yıllık bazda değerlendirme yapılmasının mümkün olmadığını, katılımcı ile acente tarafından akdedilmiş sözleşme gereği katılımcının hesabından şirket tarafından tahsil edilmesi gereken tutarın tahsili davalı acentenin yetkisi ve sorumluluğu kapsamında bulunmadığı, tahsilat devamlılık oranı sisteminin takibi, yürürlüğü ve kontrolünün davacı sigorta şirketi tarafından sağlandığı, sigorta şirketinin tahsilat sistemindeki kusur sebebiyle müşterilerden tahsilatların gerçekleştirilmediğini, acente şirketi olarak anasözleşme ve protokol kapsamında tüm edimlerinin yerine getirildiği ve herhangi bir borcunun bulunmadığını beyanla açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava; İİK 67. Maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır.
Davacı vekili davada; Acentelik Sözleşmesi, 2012/... numaralı Prefinansman Destek Protokolü, 04.11.2015 tarihli Fesih İhbarnamesi, ... İcra Müdürlüğü’nün 2016/... Esas numaralı dosyası, müvekkili şirkete ait defter ve kayıtlar, bilirkişi, yemin ve sair yasal delile dayanmıştır.
Davalı vekili davada; ... İcra Müd. 2016/... Esas sayılı dosya içeriği, taraflar arasında imzalanan ana sözleşme,ek sözleşmeler ve protokoller, davacı yan tarafından keşide edilmiş ... No terliği' n.in ... yev. Ve 11/01/2016 tarih sayılı ihtarnamesi ve cevaben keşide ettikleri ... Noterliğinin ... yev. Ve 19/01/2016 tarihli ihtarnamesi, ihtarnameler içeriğinde bahsedilen 21/10/2015 tarihli mutabakat formları vc buna lişkin itirazı beyanları, bilirkişi incelemesi, tarafların ticari defterleri, yemin ve şirket yetkilileri ... 'in adına kayıtlı mail hesabından şirket yetkilileri ile yapmış olduğu yazışmalara dayanmıştır.
Davaya dayanak ... İcra Müdürlüğünün 2016/... E. sayılı dosyasında; alacaklı ... tarafından borçlu ... aleyhine 25.707,80 TL cari hesaptan kaynaklı alacağın tahsili için 22.04.2016 tarihinde ilamsız genel haciz yoluyla takibe girişildiği, borçluya ödeme emrinin tebliğ edildiği ve borçlu tarafından süresinde icra dairesinin yetkisine ve borca itiraz edildiği anlaşılmaktadır.
Mahkememiz tarafından taraflar arasında akdedilen sözleşmelerin 25 ve 12. maddeleri ve HMK 17. Madde uyarınca davalı yanın takipte yetki itirazının reddine karar verilmiştir.
Mahkememiz tarafından davacı yanın ilişkiye mahsus ticari defter ve belgeleri üzerinde ve sözleşmeler kapsamında bilirkişi heyeti tarafından inceleme yaptırılmasına karar verilmiş olup bilirkişi heyeti tarafından sunulan 04.02.2019 tarihli raporda ayrıntısı açıklandığı üzere sonuç olarak "... Davacı ... AŞ ile davalı ... Ltd. Şti. arasında 09.07.2010-20.01.2016 tarihleri arasında yürürlükte bulunan acentelik sözleşmesi ile davalı şirketin bireysel emeklilik alanında çalışma konusunda sigorta şirketi acentesi olarak yetkilendirildiği, sigorta şirketi tarafından Prefinansman Destek Protokolü çerçevesinde acenteye ön komisyon ödemesi yapıldığı, buna ilişkin asıl sözleşmeye bağlı olarak 02.01.2012 tarihinde, 01.03.2012-01.03.2013 tarihleri arasında yürürlükte olmak üzere Prefinansman Destek Protokolü imzalandığı, ayrıca taraflar arasında 20.07.2010-2011 tarihleri arasında geçerli Gelir Paylaşım Sistemi Protokolünün imzalandığı,
Davaya konu alacağın dayanağının 'Prefinansman Destek Protokolü" çerçevesinde acenteye borç olarak verilen ön komisyon avans ödemesi bakiyesinin tahsiline
Dava konusu inceleme sırasında ibraz edilen, 2014 - 2015 yılı ticari defter kayıtları ve ilgili dönem mizanları üzerinde yapılan incelemeler neticesinde, Ticari Defter ve Muavin Defter kayıtlarının delil olarak kabul edilip edilmeyeceğinin takdiri Sn, Mahkeme' ye ait olacağı,
Davacı tarafın 2014-2015 yıllan Ticari Defter ve Muavin kayıtlarında dava tarihi itibariyle davalı taraftan toplam 21.638,11 TL Destek Komisyonu alacağı olduğu,
Davacı tarafın 2014-2015 yılları Ticari Defter ve Muavin kayıtlarında dava tarihi itibariyle davalı taraftan toplam 4.077,93 TL Emeklilik Komisyon alacağı olduğu, " tespit ve rapor edilmiştir.
Bilirkişi heyet raporu davacı vekiline tebliğ edilmiştir.Bilirkişi raporu davalıya ilanen tebliğ edilmiştir.
Toplanan tüm delillere ve dosya kapsamına göre; davacı tarafından davalı ile arasında akdedilen sözlemelerden kaynaklı cari hesap alacağı ve avans borcu alacağından kaynaklı 25.707,80 TL alacağın tahsili için davalı aleyhine icra takibi başlatıldığı ancak davalı tarafça borca itiraz edildiği, davacı tarafından mahkememizde iş bu itirazın iptali davası açıldığı ve mahkememiz tarafından yapılan yargıla sırasında alınan hükme dayanak teşkil etmeye elverişli 04.02.2019 tarihli bilirkişi heyet raporunda davacının dava tarihi itibariyle davalı taraftan toplam 21.638,11 TL Destek Komisyonu alacağı ve toplam 4.077,93 TL Emeklilik Komisyon alacağı olduğunun tespit edildiği anlaşılmakla davanın kabulü ile davalının ... İcra Müdürlüğünün 2016/... Esas sayılı dosyasında itirazının iptali ile takibin koşullarıyla devamına, alacağın likid olması nedeniyle davalının alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatına mahkumiyetine karar vermek yasal ve yerinde görülmüştür.
Bu itibarla;
HÜKÜM:
Davanın KABULÜ ile;
1-)Davalının ... İcra Müdürlüğünün 2016/... Esas sayılı dosyasında itirazının iptali ile takibin koşullarıyla devamına,
2-)Alacağın %20'si oranındaki 5.141,56 TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
3-)Harçlar Yasası uyarınca alınması gerekli 1.756,10-TL karar ve ilam harcından başlangıçta peşin alınan 310,49-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.445,61-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-)Davacı tarafından yapılan 31,40-TL başvuru harcı, 310,49-TL peşin harç, 4,60-TL vekalet harcı, 1.500,00-TL bilirkişi ücreti, 2.484,84-TL davetiye ve ilan gideri olmak üzere toplam 4.331,33-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-)Davacı duruşmalarda kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 4.080,00-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-)Davacının gider avanslarından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde re'sen davacıya / vekiline iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzünde, davalı/vekilinin yokluğunda; tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK 341. madde uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yoluna başvurma hakları hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/12/2020
Katip ...
¸
Hakim ...
¸