T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/644 Esas
KARAR NO: 2020/146
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/07/2017
KARAR TARİHİ: 06/03/2020
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirket ile davalı/borçlu şirket arasında akdedilmiş akaryakıt ve bayilik sözleşmesi söz konusu olduğunu, taraflar arasında uzun süredir devam ticari iş ilişki bulunduğunu, ticari ilişki neticesinde borçlu şirketin müvekkili şirketten aldığı yağ, akaryakıt, gaz vb. ürünlerden kaynaklanan borçlar ile bayilik sözleşmesinin sona ermesinden kaynaklı ortaya çıkan otomasyon sökümü ve kimlik sökümü nedeniyle borcu bulunduğunu, davalı aleyhine ....İcra Müdürlüğü 2017/13751 E. sayılı dosyası ile asıl alacak olan 22.679,44 TL miktarında icra takibi başlatıldığını, borçlu davalının icra takibine haksız yere itiraz ettiğini beyanla, davanın kabulü ile itirazın iptalini, ....İcra Müdürlüğü 2017/13751 E. sayılı dosyası ile devamını ve davalı şirketin %20'den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hüküm edilmesini, ücret-i vekaletin ve tüm yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde; Müvekkili şirket ... ile davacı arasındaki bayilik sözleşmesi ve bu sözleşme kapsamında sürdürulen ticari ilişki, 30/01/2017 tarihi itibarıyla sona erdiğini, ticari ilişkinin sona erdiği tarih itibarıyla, müvekkili şirketin gerçekleştirmiş olduğu akaryakıt satışları nedeniyle davacı şirketten alacaklı olduğunu, ticari ilişkinin tasfiyesi sırasında, müvekkili tarafından davacıya olan borçları ödenirken müvekkilinin faturaya bağlı kesinleşmiş durumdaki alacaklarının mahsup edildiğini, művekkilinin davacıya ödemesi herhangi bir borcu bulunmadığını, müvekkili tarafından icra takibine itiraz edilirken, davacıya ödenmesi gereken ve ticari ilişkinin sona erdigi tarihte müvekkilimin cari hesabında görülmemesi nedeniyle müvekkilim tarafından ödenmemiş bulunan 3.101,76.-TL'lik fatura dışındaki alacaklara itiraz edildiğini itiraz edilmemiş bulunan 3.101,76-TL'lik tutar da müvekkili tarafından davacıya ödendiğini, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava; itirazın iptali davası olduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekili delil ve belgelerini ibraz etmişler, ....İcra Müdürlüğü 2017/13751 E. sayılı dosyasına, Ticari defter ve belgeler, Bayilik sözleşmesi Tanık, ve Bilirkişi vs. delile dayanmıştır.
Davaya dayanak ....İcra Müdürlüğü 2017/13751 E. sayılı dosyası alacaklı ... Petrol Şirketi tarafından, Borçlu ... Ltd. Şti. Aleyhine; 22.679,44-TL asıl alacak alacağının tahsili için 04/05/2017 tarihinde ilamsız genel haciz yoluyla takibe girişildiği, 09/05/2017 tarihinde tebligatın yapıldığı, borçlunun 15/05/2017 havale tarihli dilekçe ile kısmi borca ve tüm ferilerine itiraz ettiği anlaşılmıştır.
Davalının ikametgahının Bursa'da olması sebebiyle ....Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazıldığı ve mahkememizce toplanan delillere, iddia ve savunmaya göre alınan 23/03/2018 tarihli SMMM Bilirkişi Kök Raporunda özetle; davalıya ait 2017 yılı defterlerinin açılış tasdiklerinin T.T.K'nun 69, ile 213. Sayılı VUK'un 220. ve 222.Nci maddelerinde öngörülmüş olan esaslara uygun olarak yaptirilmiş olduğu, kapanış tasdiki için henüz yasal süre gelmemiş olduğundan yaptırılmamasının olağan olduğu, 2017 yıl defterlerinin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği'ne ve Muhasebe ilke ve kurallarına uygun olarak tutuldugu, tutulması zorunlu diğer defterlerin de birbirini doğruladığı, defterlerin Elektronik Defter olduğu ve Gelirler Idaresi Başkanlığı onaylı beratların görülmüş olduğunu, davacının takibe konu etmiş olduğu, 31.01.2017 Tarihli ... numaralı ve 743,40 TL tutarlı, 28.02.2017 tarih ve AAA... numarali ve 1.666,63 TL tutarli ve 28.02.2017 Tarih ... numaralı ve 3.186,00 TL tutarli faturaların davali ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davalının ticari defterlerinde davacıya ait iki ayrı hesap tutulduğu, ... nolu hesapta davalıdan davacıya kesilen faturaların kaydının olduğu, ... nolu hesapta davacının davalıya kestiği faturaların yer aldigi, ... Nolu hesaptan ... nolu hesaba 10.01.2017 Tarihinde 426.340,51 TL 31.01.2017 Tarihinde 395.424,95 TL ve 15.02.2017 Tarihinde 419.891,17 TL olmak üzere toplam 1.241.656,63 TL virman yapıldığı bu virmandan sonra icra takip tarihi itibariyle (03.05.2017) ... nolu hesapta davalının davacıdan 953.473,78 TL alacaklı göründüğünü, 07/05/2019 tarihli SMMM Bilirkişi Ek Raporunda özetle; davalıya ait 2012-2013-2014-2015-2016 ve 2017 yılları defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin T.T.K'nun 69. ile 213. sayili V.U.K.'nun 220. ve 222.inci maddelerinde öngörülmüş olan esaslara uygun olarak yaptırılmış olduğu, defterlerinin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği'ne ve Muhasebe ilke ve Kurallarına uygun olarak tutulduğu, tutulması zorunlu diğer defterlerinde birbirini doğruladiği, 2016 ve 2017 yıllar defterlerinin Elektronik Defter olduğu ve Gelirler İdaresi Başkanlığı onaylı beratların tarafından görülmüş olduğu, tarafından 2017'den önce gelen farkın nerden kaynaklandığı istenmişse de davacıya ait ticari defterler tarafından incelenmediği, dosyasında davacı kayıtlarinin 2017 öncesi bulunmadığından inceleme yapılmadığı tarafından davalı kayıtlarındaki 2012, 2013, 2014, 2015, 2016 ve 2017 yıllarına ait cari ekstreler rapor ekinde sunulduğundan bu karşılaştırmanın davacı defteri üzerinde inceleme yapan bilirkişi tarafından yapılabileceğini tespit ve rapor edilmiştir.
Mahkememizce toplanan delillere, iddia ve savunmaya göre davacının, davalı borçludan alacaklı olup olmadığı hususunda SMMM bilirkişiden kök rapor alınmış 28.06.2018 tarihli bilirkişi raporunda özetle: taraflar arasında 01/03/2012 tarihli bayilik sözleşmesinin mevcut oldugu, sözleşmenin altında her iki tarafında kaşe ve imzanın bulunduğu, davacının ticari defterlerinde/takip tarihi itibariyle davadan 22.679,44 TL alacaklı durumda olduğunu, davalı ticari defterleri üzerinde talimat ile alınan bilirkişi raporuna göre davalının davacı ile olan ticari münasebetini ... nolu ve ... nolu hesapta takip etmekte olduğu, davalı her ne kadar davacinin düzenlediği takibe ve davaya konu hesap ekstresinde mevcut 31/01/2017 tarihli ... numaralı ve 743,40.TL, tutarlı, 28/02/2017 tarih ve ... numaralı ve 1.666,63.-TL tutarlı ve 28/02/2017 tarih ... numaralı ve 186,00.TL tutarlı faturalara itiraz etse de söz konusu faturaların davalı ticari defterlerinde kayıtlı olduğunun anlaşıldığı, yine aynı tarihler arasında davalı tarafından yapılan ödemelerinde davalı ticari defterlerinde kayıtlı olduğunu, talimat ile davalı ticari defterlerine iliskin alinan raporda davalının 2017 yıl oncesi ticari defterleri incelenememiş olduğu, taraflar arasında 2017 öncesinden gelen farkın neden kaynaklandığını anlaşamadığı, davacı kayıtlarında mevcut olmayan 15/01/2017 tarihli 373.422,03,-TL ve 31/01/2017 tarihli 391.250,58-TL lik faturaların davalı tarafından neye istinaden düzenlenmiş olduğuna ilişkin dosyada herhangi bir doneye rastlanılmadıgı gibi, yine davalı tarafından hesaplarda yapılan virman işlemlerinin dayanaklarının da dosyada mevcut olması, 3.101,76.-TL'lik davanın kabulünde olunan ve davacıya ödenen faturanın ise davalı borcundan tenzil etmiş oldugu ve dava tarihi itibariyle davalıdan 19.577,68-TL alacaklı durumda olduğunu, 11.12.2018 tarihli SMMM bilirkişi ek raporunda özetle:Davalı itirazlarının Sayın Mahkemece kabulü halinde söz konusu 3 adet iade faturanın davacı alacağından tenzili ile davacının davalıdan toplam (19.577,68.-TL Asıl 5.207,25.-TL - 1.666,63.-TL - 3.186,00.-TL = ) 9.517,80-TL talep alacak edebileceğini, davalı itirazlarının Sayın Mahkemece kabul edilmemesi halinde ise kök raporumuzdaki kanaatimizde bir değişikliğe gidilmemiş olup, davacının dava tarihi itibariyle davalıdan 19.577,68.-TL alacaklı durumda olduğunu, SMMM bilirkişi ve sektör uzmanı bilirkişi heyetinden 2.ek rapor alınmış 21.11.2019 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle: talimat yoluyla her ne kadar 2017 yılından önceki davalı ticari defterlen incelenmiş ve tarafimizdan taraflar arasındaki farkın tespiti istenmis ise de taraflar astndaki ticari ilişkinin uzun süreden beri devam ettigi ve davalı tarafindan yaptlan virman işlemleri ile taraflar arasındaki diğer birçok kayıt birbiri ile örtüşmediginden ve aynca valinin virman işlemlerinin dayanağı belgeler sunucu olmadığından dolayı farkın hangi işlemlerden kaynaklandığını tarafımızca tespit edilmesinin mümkün olmadığını, buna göre davacı talebinin mahkemece kabulü olan 3.101,76-TL'nin takip talebi olan 22.679,44-TL'den tenzili ile kalan 19.577,68-TL'yi konu etmiş olduğu, 1.26/01/2017 tarihli, bakiye kalan tutar 14.133,37-TL, 2.31/01/2017 tarihli, Damga Vergisi Yansıtma Bedeli tutarı 743,40-TL, 3.28/02/2017 tarihli Kurumsal Kimlik Söküm Yansıtma Bedeli tutarı 1.666,63-TL, 4. 28/02/2017 tarihli Tank Pompa Otomasyon Söküm Yansıtma Bedeli tutarı 3.186,00-TL, 5. 30/03/2017 tarihli 0910412790 nolu fatura tutarının 3.101,76-TL, 6. 28/04/2017 tarihli Taraflar Kart Virmanı tutarı 151,72-TL olmak üzere toplam 22.982,88-TL olduğu, bu kayıtlardan 5. sıradaki 3.101.76.-TL sinin davalının kabulünde olduğu, kayıtlardan 1. ve 2,3.4. sıradaki kayıtların davalı ticari defterlerinde kayıtlı olduğunun tespit edildiğini, -2.3.,4. sıradaki kayıtlar için davalı tarafindan iade faturası düzenlendiği düzenlenen iade faturalarının davacı ticari defterlerinde kaydına rastlanmadığını, 6 sıradaki kayda ilişkin ise dosyada herhangi bir doneye rastlanmadığını, yapılan teknik incelemeye nazaran, 2.,3. ve 4. sıradaki kayıtların taraflar arasında akdedilen sözleşme ve protokol maddelerine uygun şekilde düzenlenmiş olduğu, dosyada herhangi bir açıklaması mevcut olmayan 28/04/2017 tarihli 151,72 11. lik faturanin tenzili ile 22.679,44-151,72 = ) takip tarihi itibarıyla davacının davalıdan 22.527,72 TL talep edebilecegi, dava tarihi itibariyle ise davalının kabulünde olan 3.101.76. Tinin tezli le ( 22.527,72.-TL 3.101,76. TL =) 19.425,96 TL talep edebileceğini, tespit ve rapor etmiştir.
Dosyaya getirtilen yanlara ait tüm deliller, getirtilen icra dosyası, tarafların defter ve belgeleri üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen rapor ve tüm dosya kapsamından anlaşıldığı üzere; taraflar arasındaki hukuki ihtilaf davacı yanın, 04/05/2017 tarihinde davalı borçlu aleyhine ... İcra Müdürlüğü 2017/13751 E. sayılı dosyası ile; 22.679,44-TL tutarlı alacağı için icra takibi başlatması karşısında, davalı yanın takibe kısmen itiraz etmesi üzerine çıkmış bulunduğu, taraflar arasında 01/03/2012 tarihli bayilik sözleşmesinin mevcut olduğu, sözleşmenin altında her iki tarafında kaşe ve imzasının bulunduğu, davacı tarafından huzurdaki davaya konu olan toplam 6 adet 22.982,88-TL'lik tutarın 22.679,44-TL'lik kısmı konu edildiği, davalının 30/03/2017 tarihli ... nolu 3.101,76-TL'lik fatura haricinde diğer faturalara itiraz ettiği, 31/01/2017 tarihli Damga Vergisi Yansıtma Bedeli açıklamalı 743,40-TL tutarlı, 28/02/2017 tarihli Kurumsal Kimlik Sökümü Yansıtma Bedeli açıklamalı ve 1.666,63-TL tutarlı, 28/02/2017 tarihli Tank Pompa Otomasyon Sökümü Yansıtma Bedeli açıklamalı 3.186,00-TL tutarlı bedellerin her iki tarafın defterlerinde kayıtla olduğu, davalı tarafından davacıya 3 adet iade faturası düzenlenerek iade edilmiş olduğunun iddia etmiş olup, ancak davacı ticari defterlerinde iade faturalarının mevcut olmadığı,
Takibe konu 30/03/2017 tarihli ... nolu 3.101,76.-TL lik faturanın her iki tarafında kabulünde olduğu, 26/01/2017 tarihli 14.133.37.-TL lik, "bakiye kalan" açıklamalı kaydın ise davacının davalıya düzenlediği 26/01/2017 tarihli ... seri nolu 128.942,13-TL faturadan kalan bakiye alacağı olduğu,
Davacı davalıya düzenlenen 28/02/2017 tarih ve ... numaralı, Kurumsal Kimlik Sökümü Yansıtma Bedeli açıklamalı, 1.666,63.-TL tutarlı ve 28/02/2017 ch ... numarali, Tank Pompa Otomasyon Sökümü Yansıtma Bedeli lumalt, 3.186,00.TL tutarlı faturaların ise; sözleşmenin 22. maddesine düzenlenmiş olduğu iddiasında olup, sözleşmenin 22. maddesi aynen "... İş bu sözleşmenin süresinin sona ermesi veya herhangi bir sebeple süresinden önce feshi halinde, bayi istasyonu, binalar, tesisleri her türlü malzeme ve teçhizati, mukavele süresi sonunda veya feshinin ihbarinda, başkaca ihbara ve mahkeme kararına gerek kalmaksızın kayıtsız şartsız, derhal ve iyi halde Lukoile teslim edecektir." şeklinde olduğu,
01/06/2014 tarihli Ariyet Demirbaş Belgesinde "...Standart Bayilik Sözleşmesi eki niteliğindeki Çerceve Protokol ve sair taahhütnamelerin ve anlaşmaların herhangi bir neden veya şekilde sona ermesi veya feshedilmesi halinde ... ve/veya ... Gaz'a iade ve teslim ediceği kabul ve taahhüt etmiştir..." şeklinde olduğu, davalı tarafından davacı ariyetlerin teslimine ilişkin herhangi bir doneye rastlanılmadığı davacı tarafından düzenlenen faturaların sözleşmeye uygun düzenlenmiş bulunduğu,
31/01/2017 tarihli ... numaralı damga vergisi yansıtma vergisi açıklamalı ve 743,40-TL tutarlı fatura ise taraflar arasında akdedilen 11/11/2016 tarihli borç yapılandırma protokolünün 5.maddesi uyarınca düzenlenmiş olup madde de "... İş bu protokolün uygulanmasından doğacak tüm damga vergisi bayiiye aittir..." şeklinde olduğu, davacının ticari defterlerinde/takip tarihi itibariyle davadan 22.679,44 TL alacaklı durumda olduğunu, davalı ticari defterleri üzerinde talimat ile alınan bilirkişi raporuna göre davalının davacı ile olan ticari münasebetini ... nolu ve ... nolu hesapta takip etmekte olduğu, davalı her ne kadar davacının düzenlediği takibe ve davaya konu hesap ekstresinde mevcut 31/01/2017 tarihli ... numaralı ve 743,40.TL, tutarlı, 28/02/2017 tarih ve ... numaralı ve 1.666,63.-TL tutarlı ve 28/02/2017 tarih ... numaralı ve 186,00.TL tutarlı faturalara itiraz etse de söz konusu faturaların davalı ticari defterlerinde kayıtlı olduğunun anlaşıldığı, 3.101,76.-TL'lik davanın kabulünde olunan ve davacıya ödenen faturanın ise davalı borcundan tenzil etmiş oldugu ve dava tarihi itibariyle davalıdan 19.577,68-TL alacaklı durumda olduğunu, ( Davacının sunduğu ekstre ve davacının 151.72-TL'lik tutarı davalı borcundan düşmüş olduğu ancak bilirkişi raporunda bunun fark edilmeyip tekrar düştüğü yani davacı alacağından mükerrer düşme olduğu, dava tarihi itibariyle alacağın 22.679,44-3.101,76= 19.577,68-TL olduğu) hususu tespit ve rapor edildiği anlaşılmakla, denetlemeye ve hükme dayanak etmeye elverişli bilirkişi raporlarına göre davanın kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davacının davasının KABULÜ İLE;
-Davalının ... İcra Müdürlüğünün 2017/13751 esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın 19.577,68-TL asıl alacak üzerinden iptaline, takibin 19.577,68-TL asıl alacağa işleyecek yıllık %9,75 oranında değişen oranlarda avans faizi uygulanmak suretiyle devamına,
2-Alacak üzerinden %20 icra inkar tazminatı 3.915,53-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine ,
3-Alınması gerekli harç 1.337,35 TL başlangıçta alınan 184,94 TL mahsubu ile bakiye 1.152,41 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına
-Davacı tarafından dava açıldığı sırada yatırılan 184,94 TL peşin nispi harcın davalıdan tahsiline, davacıya verilmesine,
4-)Davacı tarafından yapılan 31,40-TL Başvurma harcı, 2.200-TL bilirkişi ücreti, 250,50 TL davetiye gideri olmak üzere toplam 2.481,90-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-)Davacı duruşmalarda kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 3.400,00 TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacının / davalının gider / delil avanslarından artan bakiyelerinin davacı / davalı / vekillerine iadesine,
Dair, davacı ve davalı vekilinin yüzünde; tarafların gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.06/03/2020
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza