T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2018/248 Esas
KARAR NO:2021/615
DAVA:Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:14/03/2018
KARAR TARİHİ:21/09/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;18.10.2015 tarihinde sigortalı ... plakalı araç ile ... sayılı forkliftin yapmış olduğu kazada yolcu ... yaralandığını, ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde ...2 nolu, 06.07.2015-06.07.2016 vadeli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, yaralanan ... tarafından, müvekkili şirket aleyhine, ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... E. sayılı davası ile maddi tazminat davası açıldığını, iş bu yargılama sırasında alınan bilirkişi raporu ile ...'un kaza sebebiyle uğramış olduğu sürekli ve geçici iş göremezlik zararının ; 359.901,93-TL olarak tespit edildiğini, 2015 yılı itibariyle poliçe limitinin 290.000,00 TL olduğundan, söz konusu bilirkişi raporuna istinaden davacılar vekiline 290.000,00 TL ana alacak ve faiz ve fer'ileri ile birlikte 15.09.2017 tarihinde 363.199,05 TL ödenerek, davacının zararının müvekkili şirket tarafından tazmin edildiğini, hem yargılama sırasında alınan bilirkişi raporları hem de ceza yargılaması sırasında alınan bilirkişi raporlarında sigortalı araç sürücüsü ...'a % 25, ... nolu forklift sürücüsü ...'a ise % 75 oranında kusur atfedildiğini, müvekkili şirket tarafından zararın tamamı ödendiğinden ve kazaya karışan forkliftin Trafik Sigorta Poliçesi bulunmadığından davalı ... Hesabına işbu davanın açılması zorunluluğunın doğduğunu , beyanla fazlava ilişkin talep hakları saklı kalmak üzere; 272.399,29-TL'nin ödeme tarihleri olan olan 15.09.2017 tarihinden itibaren işlemiş avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davalıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davayı kabul anlamına gelmemek kaydı ile, bu poliçelerden dolayı sorumluluklarının davacının kusuru oranında olmak üzere, yaralanma ve sürekli sakatlık halinde olay tarihi itibariyle kişi başı azami 290.000,00-TL ile sınırlı olduğu, kaza tarihi itibarı ile 01/06/2015 tarihinden sonra gerçekleşmiş kazalar için açılmış olan davalarda karayolları zorunlu mali sorumluluk sigortası yeni genel şartlarının uygulanması gerektiğini, davayı kabul anlamına gelemek kaydı ile; ayrıca yine aktüer raporunda, ... 18. asliye ceza mahkemesi .../... e. sayılı dosyasından alınan kusur raporunda asli kusur tali kusur değerlendirmesi yapılmış olup, hesap bilikişisi tarafından kusur oranı yüzdelikleri kendisine tevdi edilen bilirkişilik görevi dışında yapılmış olan görev sınır aşımı şeklinde bir değerlendirme olduğu, bu halde, bir değerlendirme ve hesaplama yapılması üzerine davacı tarafından sulhen yapılan ödemenin ve yine kusur yüzdeliği net olmayan tutarın müvekkili kurumun sorumluluğu gibi yöneltilmesinin kabul edilemez olduğunu, yeniden bir kusur değerlendirmesi yapılması ve yüzdelik kısımlarının açıkça belirlenmediği halde sorumluluk dağılımlarının davacı tarafından yapılmasının hakkaniyet ve hukuka aykırı olduğunu, davanın kabülü anlamına gelmemekle birlikte müvekkili şirketin dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu olduğunu beyanla haksız açılan davanın tümden reddine, maluliyet oranının tespiti açısından Adli Tıp Kurumundan veya 30/03/2013 tarih ve 28603 Sayılı Resmi Gazete’ de yayımlanarak yürürlüğe giren Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliği çerçevesinde yetkili bir hastaneden rapor alınmasını, kusur durumunun tespiti açısından dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas dairesine gönderilmesini, poliçe teminatına girmeyen kazanç kaybı, tedavi gideri, bakım, yol masrafı ve diğer dolaylı zararların tümden reddini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydı ile, dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesini, davanın reddedilen kısmı açısından yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava; davacı sigorta şirketine ZMM Sigortası ile sigortalı ... plakalı araca 18/10/2015 tarihinde ... sayılı forkliftin çarpması sonucu ... plakalı sayılı araçta bulunan ...'un yaralanması sonucu ZMM sigortasından yapılan ödemenin kusuru oranında ve kazaya karışan forkliftin ZMM Sigortası bulunmadığından dolayısıyla davalı ... Hesabından rücuen tahsili talebinden ibarettir.
Davacı vekili davada;... nolu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile plaka değişikliği zeylnamesi, trafik kazası tespit tutanağı, ... 3.ATM ... E. sayılı dava bilirkişi raporu, 2 adet banka havale dekontu ile sulh ve ibra sözleşmesi, bilirkişi kusur raporu, ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. sayılı dosyası, müvekkili şirket nezdindeki ...-...-2 nolu hasar dosyası, tanık - yemin, bilirkişi incelemesi - keşif ve ilgili her türlü delile dayanmıştır.
Davalı vekili davada; ... ve ...-2 nolu hasar dosyaları , SGK kayıtları, bilirkişi raporu ve sair delillere dayanmıştır.
Mahkememiz tarafından ... Trafik Tescil Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ... plaka sayılı aracın kaza tarihi olan 18/10/2015 tarihinde ve halen kimin adına kayıtlı olduğunun tespit edilip Mahkememize bilgi verilmesi istenilmiş olup ... Trafik Tescil Müdürlüğü tarafından cevaben Mahkememiz tarafından istenilen ilgi ve belgelerin Mahkememize gönderildiği bildirilmiştir.
Mahkememiz tarafından ... Sigorta Anonim Şirketi'ne müzekkere yazılarak ... plaka sayılı aracın 18/10/2015 tarihinde karıştığı kaza nedeniyle düzenlenen hasar dosyasının (1... nolu poliçe, poliçenin özel şartları, davacıların tazminat ödenmesi taleplerini içerir dilekçenin hangi tarihte şirkete ulaştığını gösterir belge örneği, var ise aktüer hesabına ilişkin belge, yapılan tazminat ödemesine ilişkin dekont, örneği kaza tutanağı örneği dahil tüm hasar dosyasının) çıkartılarak Mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından cevaben hasar dosyasının Mahkememize gönderildiği bildirilmiştir.
Mahkememiz tarafından ... Karayolları Genel Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ... sayılı forkliftin motorlu araç statüsünde olup olmadığı hususunun araştırılarak mahkememize bilgi verilmesi istenilmiş olup ... Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından cevaben Milli Eğitim Bakanlığı tarafından 2918 sayılı Trafik Kanunun 42. Maddesine dayanılarak çıkartılan ve amacı iş makineleri sürücülerinin eğitimlerini veren kursların açılış, işleyiş, sınav ve sınavda başarılı olanlara verilecek operatörlük belgesi ile ilgili iş ve işlemleri düzenlemek olan 'îş Makineleri Sürücü Eğitim Kursları île İlgili Yönergesi nde forklift tanımı "Yükleri çatallı kolları ile alıp kaldıran, muhtelif yerlere taşımaya, yüklemeye ve istiflemeye yarayan ve en az 15 kw-20 hp motor gücüne sahip taşıma kapasitesi 600 kg ve yükleme yüksekliği 2 metre olan makineyi' şeklinde olduğu, aynı yönergede iş makinesi tanımının ise "Kazıma-yükleme-tesviye, kaldırma-yükleme-taşıma, serme sıkıştırma-yüzey kazıma, kırma-eleme, zemin delme-sondaj yapma, iş kamyonları ve tarım makineleri gibi işin amacına göre üzerine çeşitli ekipmanlar monte edilmiş sabit veya hareketli motorlu aracı" şeklinde olduğu, 2918 sayılı Trafik Kanununda ise iş makineleri "Yol inşaat makineleri ile benzeri tarım, sanayi, bayındırlık, milli savunma ile çeşitli kuruluşların iş ve hizmetlerinde kullanılan; iş amacına göre üzerine çeşitli ekipmanlar monte edilmiş; karayolunda insan, hayvan, yük taşımasında kullanılamayan moturlu araçlardır" şeklinde tanımlandığı, sonuç olarak ilgili tanımlar incelendiğinde forkliftin yüklemeye ve istiflemeye yarayan motorlu araç olduğu bildirilmiştir.
Mahkememiz tarafından ... Trafik Tescil Büro Amirliği'ne müzekkere yazılarak ... sayılı forkliftin motorlu araç statüsünde olup olmadığı hususunun araştırılarak mahkememize bilgi verilmesi istenilmiş olup İstanbul Trafik Tescil Büro Amirliği tarafından cevaben Araçların Satış, Devir ve Tescil Hizmetlerinin Yürütülmesi Hakkında Yönetmeliğin Tanımlar" başlıklı 3'ncü maddesinde "Araç:Karayollarmda kullanılabilen motorlu, motorsuz ve özel amaçlı taşıtlar ile iş makineleri ve lastik tekerlekli traktörlerin genel adıdır." şeklinde belirtildiği, aynı Yönetmeliğin "İş makinelerinin tescili ite tescil plakaları" başlıklı 20'nci maddesinin a fıkrasının 3'ncü bendinde "Bu araçlarla karayoluna çıkılmasının gerekli olduğu hallerde, tescilini yapan kuruluşça iş makinası tescil belgesinin trafiğe çıkış iznine ait bölüm doldurularak tasdik edilir" hükmü ile 4'nci maddesinde "Bu şekilde karayoluna çıkacak araçların zorunlu mali sorumluluk sigortası yaptırmış olmaları zorunludur." hükmü bulunduğu bildirilmiştir.
Mahkememiz tarafından ... 18. Asliye Ceza Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak .../... Esas sayılı dosyasının fiziki olarak Mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup Konya 18. Asliye Ceza Mahkemesi tarafından cevaben .../... Esas sayılı dosyasının fiziki olarak Mahkememize gönderildiği bildirilmiştir.
Mahkememiz tarafından ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak .../... Es. sayılı dosyasının UYAP üzerinden ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından cevaben .../... Esas sayılı dosyanın uyap sistemi üzerinden Mahkememize gönderildiği bildirilmiştir.
Mahkememiz tarafından kusur oranının tespiti için dosyanın İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesine gönderilmesine karar verilmiş olup İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından sunulan 01/10/2020 tarihli raporda ayrıntısı açıklandığı üzere sonuç olarak " Sürücü ... idaresindeki otomobil ile meskun mahaldeki seyri sırasında far ışığı altındaki görüş mesafesini de kontrol edecek şekilde seyrini sürdürmediği, ilerisinde yolu kapatacak şekilde olan forklifte karşı dikkatsizliği sonucunda tedbir alamadan çarptığı olayda kusurlu olduğu,
Sürücü ... idaresindeki forklift ile kavşak mahallinde yaptığı çalışmayı iki yönlü yol üzerindeki araç trafiğini tehlikeye atmayacak şekilde gerçekleştirmediği, arızalanan aracına ilişkin yolun her iki yönünde seyreden araçların güvenli seyrini koruyacak şekilde gerekli uyarıcıları bulundurmadığı olayda kusurlu olduğu,
Sonuç olarak olayda; sürücü ...’un %30 (yüzde otuz) oranında kusurlu, sürücü ...’ın %70 (yüzde yetmiş) oranında kusurlu olduğu" rapor edilmiştir.
Kusur raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiştir. Davalı vekili tarafından rapora karşı beyan dilekçesi sunulmuştur.
Mahkememiz tarafından iddia, savunma, kusur raporu ve dosya kapsamında toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek davacının davalıya karşı rücu koşullarının oluşup oluşmadığı, oluştu ise miktarının tespiti için dosyanın aktüerya bilirkişisi ve sigorta bilirkişisinden oluşan heyete tevdii ile rapor tanziminin istenilmesine karar verilmiş olup bilirkişi heyeti tarafından sunulan 20.04.2021 tarihli raporda ayrıntısı açıklandığı üzere sonuç olarak "... Dava konusu kazaya karışan forkliftin Karayollarında taşımacılıkta kullanılan bir iş makinesi olmadığı forkliftin işyerinde yükleme-boşaltma işinde kullanılan bir iş makinesi olduğu, bu itibarla 2918 sayılı KYTK'nun 34.Maddesine göre Karayolunda Taşımacılık yapmayan ve sadece işyerinde Yükleme-Boşaltma işinde kullanılan İş Makinesi Forklifin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası yaptırılması zorunluluğu söz konusu olmayıp, bu nedenle davalı ... Hesabının dava konusu olay nedeniyle sorumluluğunun bulunmadığı,
Sayın Mahkemece davalı ... Hesabının sorumluluğuna gidilebileceğinin kabulü halinde ve o takdirde; davacı ... A.Ş' nin rücuen alacağının 240.299,26 TL olduğu," tespit ve rapor edilmiştir.
Bilirkişi heyeti raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiştir. Davalı vekili tarafından bilirkişi heyet raporuna karşı itiraz dilekçesi sunul sunulmuştur. Davacı vekili tarafından heyet raporuna karşı itiraz dilekçesi sunulmuş olup yeniden rapor alınması talebinde bulunulmuştur. Bilirkişi heyet raporunun dosya kapsamında toplanan delillere uygun olması nedeniyle Mahkememiz tarafından davacı vekilinin yeniden rapor alınması talebinin reddine karar verilmiştir.
Yargıtay 10.Hukuk Dairesi 2011/123 Esas ve 2012/11463 Karar sayılı ilamında ".... Karayolları Trafik Kanunu'nun 103. maddesi ile, motorsuz taşıtlar ile motorlu bisiklet sürücülerinin hukuki sorumluluğunun genel hükümleri tabi olduğu düzenlenerek, motorsuz taşıtlar ile motorlu bisikletler kanun kapsamı dışına alınmıştır. Kanunun 3. maddesinde, iş makinesi; yol inşaa makineleri ile benzeri tarım, sanayi, bayındırlık işlerinde kullanılan insan, hayvan ve yük taşımasında kullanılamayan motorlu araçlar olarak tanımlanmış olup, aynı yasanın 22/c maddesi gereği tarım kesiminde kullanılanların ziraat odaları, sanayi, bayındırlık ve diğer kesimde kullanılanlar için üyesi oldukları ticaret veya sanayi odalarınca tescilinin yapılacağı öngörülmüş, 85/1. maddesi ile, bir motorlu aracın işletilmesi sonucu bir kimsenin ölümü, yaralanması veya zarara sebebiyet vermesi halinde işletenlerin sorumlu olacağı düzenlenmiştir. 91. maddesinde ise, işletenlerin bu sorumluluklarının karşılanması bakımından zorunlu mali mesuliyet sigortası yaptırmaları mecburiyeti getirilmiş, 92. maddesinde ise, bu sigortanın kapsamı dışında tutulanların içinde iş makineleri sayılmamıştır. Bu açıklamalar sonucunda, karayoluna çıkarılan forklift ile yapılan trafik kazası nedeniyle, işletenin sorumlu olması halinde, zorunlu mali mesuliyet sigortasını yaptırmayan, işletenin sorumluluğunu üstlenen ... hesabının da sorumlu olacağının kabulü gerekir. " yönünde karar verilmiştir.
Tazminata konu trafik kazası 18.10.2015 günü saat 04:50 sıralarında sürücü ... idaresindeki 34.NF.4124 plakalı otomobil ile Demiryolu Caddesi istikametinden Abdül Basri Sokak istikametine doğru Demirlenk Sokak üzerinde seyirle Çatalçam Sokak kavşağına yaklaştığı sırada aracının ön kısımlarıyla, kavşak mahallinde yük taşıma işi yapmaktayken aracının arıza yapması sonucu yolu kapatacak şekilde dik vaziyette park halinde bulunan sürücü ... idaresindeki ... seri numaralı forkliftin yan kısımlarına çarpması sonucu meydana gelmiştir.
Toplanan delillere ve dosya kapsamına göre; davacı tarafından, davacı sigorta şirketine ZMM Sigortası ile sigortalı ... plakalı araca 18/10/2015 tarihinde ... sayılı forkliftin çarpması sonucu ... plakalı sayılı araçta bulunan ...'un yaralanması sonucu ... plakalı sayılı aracın ZMM sigortacısı olan davacı tarafından dava dışı ...'a yapılan ödemenin ... sayılı forklift sürücüsünün kusuru oranında ve kazaya karışan forkliftin ZMM Sigortası bulunmadığından davalı ... Hesabına karşı açılan rücuen alacak davasında Mahkememiz tarafından yapılan yargılama sırasında İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Kurulu'ndan alınan 01.10.2020 tarihli raporda sürücü ...’un %30 (yüzde otuz) oranında kusurlu, sürücü ...’ın %70 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği, 20.04.2021 tarihli bilirkişi heyet raporunda 2918 sayılı KYTK'nun 34.Maddesine göre Karayolunda Taşımacılık yapmayan ve sadece işyerinde Yükleme-Boşaltma işinde kullanılan İş Makinesi Forklifin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası yaptırılması zorunluluğu söz konusu olmayıp, bu nedenle davalı ... Hesabının dava konusu olay nedeniyle sorumluluğunun bulunmadığı, davalı ... Hesabının sorumluluğuna gidilebileceğinin kabulü halinde ve o takdirde; davacı ... A.Ş' nin rücuen alacağının 240.299,26 TL olduğunun tespit edildiği, bilirkişi heyet raporunda her ne kadar 2918 sayılı KYTK'nun 34.Maddesine göre davalı ... Hesabının dava konusu olay nedeniyle sorumluluğunun bulunmadığı rapor edilmiş ise de rücuya konu trafik kazasının yukarıda açıklandığı üzere forkliftin kara yoluna çıkartılması neticesinde kara yolunda meydana geldiği ve yukarıda belirtilen emsal Yargıtay kararında da değinildiği üzere karayoluna çıkarılan forklift ile yapılan trafik kazası nedeniyle, işletenin sorumlu olması halinde, zorunlu mali mesuliyet sigortasını yaptırmayan, işletenin sorumluluğunu üstlenen ... hesabının da sorumlu olacağının kabulünün gerektiği anlaşılmakla davanın kısmen kabulü ile 240.299,26-TL rücuen alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek yasal ve yerinde görülmüştür.
Bu itibarla;
HÜKÜM:
Davanın KISMEN KABULÜ ile;
1-)240.299,26-TL rücuen alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
-Fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-)Harçlar Yasası uyarınca alınması gerekli 16.414,84-TL nisbi karar ve ilam harcından başlangıçta peşin alınan 4.651,90-TL harcının mahsubu ile bakiye 11.762,94-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-)Davacı tarafından yapılan 35,90-TL başvuru harcı, 4.651,90-TL peşin harç ve 5,20-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 4.693,00-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-)Davacı tarafından yapılan bilirkişi ücreti ve müzekkere /davetiye gideri olmak üzere toplam 1.770,20-TL yargılama giderinen red ve kabul oranına göre hesaplanan 1.561,59-TL'sinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-)Davacı duruşmalarda kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 25.270,95-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-)Davalı duruşmalarda kendilerini bir vekil ile temsil ettirdiğinden red edilen miktar yönünden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 4.815,00-TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-)Davacı tarafından yatıralan gider avansından artan bakiyenin karar kesinleştiğinde re'sen davacıya/vekiline iadesine,
Dair davacı ve davalı vekilinin yüzünde; tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK 341. madde uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yoluna başvurma hakları hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 21/09/2021
Katip ...
(E-imzalı)
Hakim ...
(E-imzalı)