T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/305 Esas
BİRLEŞEN DOSYA: ... Asliye Ticaret Mahkemesi 2013/132 Esas
KARAR NO: 2019/989
ESAS DAVA: Menfi Tespit
BİRLEŞEN DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan Semenin Tenzili)
ESAS DAVA T.: 20/02/2012
BİRLEŞEN DAVA T.: 22/05/2013
KARAR TARİHİ: 11/12/2019
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin Mahkememize vermiş olduğu 20/02/2012 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin kendisine ait fabrika binasına ve şirket binasına 04.09.2011 tarihinde meçhul şahıs tarafından girildiğini, 2 adet çelik kasanın fünye ile patlatılarak açıldığını ve kasada muhafaza edilen çekler ile senetler, para, altın, kıymetli evrakların çalındığını, Davacı yanın hırsızlık olayını 05.09.2011 tarihinde öğrendiğini ve ... Karakolu'na olayla ilgili şikayette bulunduğunu, çalındığı tespit edilen çeklerin bilgilerinin tutanaklara geçirildiğini, şikayet sonucu söz konusu çek ve senetler ile ilgili olarak ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E.sayılı dosyası ile çek ve senetlerin zayi ve iptali davası açıldığını, Bahse konu çeki elinde bulunduran şahıs tarafından bankaya ibraz edildiğinde, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E.sayılı dosyasında verilen 09.09.2011 tarihli men yasağı kararı gereğince işlem yapılamayacağı hususunun çekin arkasına banka memurunca yazıldığını, ancak çeklerin çalıntı olduğunu bilmesine rağmen davalı ...nin çekleri icra takibine koyduğunu belirterek vs. Açıklamalarda bulunmuş sonuç olarak, Müvekkillerinin takibe konu çeklerden dolayı borçlu olmadıklarının tespitini, davalı yanın kötü niyet tazminatı ödemesine hükmedilmesine, icra takibinin durdurulmasına ve iptaline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekilinin Mahkememize vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile dava dışı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında 08.08.2011 tarihli faktoring sözleşmesinin imzalandığını, müvekkili olan şirketin davacı şirketle arasında herhangi bir ticari ilişki olmadığını, Davalı şirketinsöz konusu çekleri ticari ilişkisi olduğu dava dışı firmadan ciro yolu silsilesi ile aldığını, çeklerin kambiyo evrakı vasfına haiz olduğu için icraya konulabileceğini, Müvekkili şirketin çeki ciro yoluyla aldığı için keşideci ve diğer cirantalar arasında geçen ilişkilerinden bağımsız olarak çek bedelini talep etme hakkı bulunduğununu belirtmiş vs açıklamalarda bulunarak sonuç olarak, davanın reddine, davacı yanın %40 dan aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Asli Müdahil vekilinin vermiş olduğu Asli Müdahale talep dilekçesinde özetle; müvekkili şirektin hamili olduğu çekler ve senetlerin, 04/09/2011 tarihinde müvekkili şirket binasında yapılan hırsızlık sonucu çalındığını, bu hırsızlık olayının 05/09/2011 tarihinde öğrenildiğini, ... Polis Karakolu'na olayla ilgili şikayette bulunulduğunu, çalındığı tespit edilen çeklerin bilgilerinin tutanaklara geçirildiğini, konuyla ilgili Savcılık dosyasının soruşturma aşamsında olduğunu, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E.sayılı dosyası ile çek senetlerin iptaline ilişkin dava açıldığını, ödemeden men yasağı kararı verildiğini, müvekkili şirket uhdesinde açılanan iş bu çeklerin Tek gerçek hamili olması ve ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E.sayılı dosyası ile halen devam eden iptal davası olması nedeni ile asli müdahil olarak davaya müdahale talebinde bulunduğunu, talebinin kabulüne, dava konusu çeklerin istirdadına, davalı şireketin kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemimze dosyası Mali Müşavir bilirkişi ... e verilmiş olup, bilirkişi rapor ve ek raporunu dosyaya sunmuştur. Birikişi raporunda, ... Dış Ticaret Paz. Ltd. Şti'nin ..., ...-... 'tan kaydi olarak 18.048,41 TL alacaklı görüldüğü, Söz konusu 31.01.2012 vade tarihli çekin birleşen dosya davacısı ... Dış Ticaret Paz. Ltd. Şti'ye ait ticari defterlerde kayıtlı olduğu, birleşen davanın davacısı ... Ltd. Şti. ile, esas davanın davacısı ... arasında oyuncak alımı içerikli ticari bir ilişki olduğu, dava konusu çekin ... Ltd. Şti. defterlerinde kayıtlı göründüğü, Somut olayda davalı ... dava dışı ... Elektrik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden devir aldığını iddia ettiği alacağın dayanağı olan irsaliyeli faturanın altında teslim alan imzasının olmadığı, İrsaliyeli faturalarda teslim işleminin gerçekleşmesinin esas olduğu göz önüne alınacak olursa; davalı yanın İşlemine dayanak olan irsaliyeli fatura üzerinde teslim eden/alan imzası bulunmayan belge ile işlem yapması hakkındaki hukuki yorum ve takdirin Sayın Mahkemenize ait olduğu kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.
Asıl dava ve birleşen dava, icra takibine ve davaya konu çeklerin çalındığı ve bu nedenle borçlu olmadıkları iddiasına dayalı menfi tespit ve istirdat istemine ilişkindir.
Mahkememizin ... Esas sayılı dosya üzerinden yapılan yargılamada Mahkemimze dosyası Mali Müşavir bilirkişi ... e verilmiş olup, bilirkişi rapor ve ek raporunu dosyaya sunmuştur. Birikişi raporunda, ... Dış Ticaret Paz. Ltd. Şti'nin ..., ...-... 'tan kaydi olarak 18.048,41 TL alacaklı görüldüğü, Söz konusu 31.01.2012 vade tarihli çekin birleşen dosya davacısı ... Dış Ticaret Paz. Ltd. Şti'ye ait ticari defterlerde kayıtlı olduğu, birleşen davanın davacısı ... Ltd. Şti. ile, esas davanın davacısı ... arasında oyuncak alımı içerikli ticari bir ilişki olduğu, dava konusu çekin ... Ltd. Şti. defterlerinde kayıtlı göründüğü,Somut olayda davalı ... dava dışı ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden devir aldığını iddia ettiği alacağın dayanağı olan irsaliyeli faturanın altında teslim alan imzasının olmadığı, İrsaliyeli faturalarda teslim işleminin gerçekleşmesinin esas olduğu göz önüne alınacak olursa; davalı yanın İşlemine dayanak olan irsaliyeli fatura üzerinde teslim eden/alan imzası bulunmayan belge ile işlem yapması hakkındaki hukuki yorum ve takdirin Sayın Mahkemenize ait olduğu kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce ... esas sayılı dosyada yapılan yargılama sonunda taraf vekillerinin beyanları, bilirkişi raporu ve dosya içerisindeki tüm evraklar kül halinde ele alındığında; davacılara ait fabrika binasına ve şirket binasına 04.09.2011 tarihinde meçhul şahıs tarafından girildiği, 2 adet çelik kasanın fünye ile patlatılarak açılmış olduğu ve kasada muhafaza edilen çekler ile senetler, para, altın, kıymetli evrakların çalınmış olduğu, Davacı tarafın hırsızlık olayını 05.09.2011 tarihinde öğrenmesi üzerine ... Polis Karakolu'na olayla ilgili şikayette bulunmuş olduğu, çalındığı tespit edilen çeklerin bilgilerinin tutanaklara geçirildiği, şikayet sonucu söz konusu çek ve senetler ile ilgili olarak ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E.sayılı dosyası ile çek ve senetlerin zayi ve iptali davası açıldığı, Bahse konu çeki elinde bulunduran şahıs tarafından bankaya ibraz edildiğinde, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E.sayılı dosyasında verilen 09.09.2011 tarihli men yasağı kararı gereğince işlem yapılamayacağı hususunun çekin arkasına banka memurunca yazılmış olduğu, ancak davalı olan ...nin çekleri icra takibine koyduğu buna istinaden davacı ve müdahil davacı tarafça ayrı ayrı davalar açıldığı, birleşen dosyanın davacısı olan ... Ltd. Şti. ile, esas davanın davacısı ... arasında oyuncak alımı içerikli ticari bir ilişki olduğu, dava konusu çekin ... Ltd. Şti. defterlerinde kayıtlı göründüğü,Somut olayda davalı ... dava dışı ... Elektrik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden devir aldığını iddia ettiği alacağın dayanağı olan irsaliyeli faturanın altında teslim alan imzasının olmadığı, İrsaliyeli faturalarda teslim işleminin gerçekleşmesinin esas olduğu göz önüne alınacak olursa; davalı tarafın İşlemine dayanak olan irsaliyeli fatura üzerinde teslim eden/alan imzası bulunmayan belge ile işlem yapmasının hukuka uygun olmadığı, dolayısıyla davacı ve birleşen dosyanın davacısı yönünden davalı tarafa .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası üzerinden borçlu olmadıklarının tespitine, Davaya konu olan ... Bankası ... Şubesine ait ... çek nolu 31/01/2012 vade tarihli 5.000-TL tutarlı çekin ve bu çeke ilişkin ödeme yapılmış ise ödenen paraların istirdadına, Davacıların kötü niyet tazminatı talebinin davanın mahiyeti ve hakkaniyet ilkesi dikkati nazara alınarak takdiren REDDİNE, Davalı tarafça .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasının takibinin durdurulmasına, ve icra takibinin iptaline, bu şekilde davacıların davalarının ayrı ayrı kabulüne karar verilmiş, Mahkememizin 01/10/2014 tarih ... esas ... karar sayılı kararı asıl dava ve birleşen davada davalı ...Ş. vekilince temyiz edilmiş, dosya temyiz incelemesi yapılmak üzere Yargıtay ilgili hukuk dairesine gönderilmiştir.
Yargıtay ... Hukuk Dairesi 28/03/2017 tarih ... Esas ... Karar sayılı ilamında, "Davalı ... şirketinin dava konusu çeki dava dışı ... Ltd. Şti ile arasındaki faktoring sözleşmesi çerçevesinde temlik almış olduğu ve temlik işleminin gerek sözleşme gerekse dava tarihinde yürürlükte bulunan 10/10/2006 tarihli Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketlerinin Kuruluş ve Faaliyet Esasları Hakkında Yönetmeliğin 22/2 maddesi hükmüne uygun bulunduğu, başka bir anlatımla çekte mündemiç alacağın, faktoring sözleşmesinin tarafı olan ... Ltd. Şti ile ondan önceki ciranta ... Ltd. Şti. arasındaki satış ilişkisinden kayanklandığının fatura ile belgelendirilmiş olduğu dosya içeriğinden anlaşılmaktadır. Yine dava tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı TTK'nun 704. maddesine göre Çek, herhangi bir surette hamilinin elinden çıkmış bulunursa ister hamile yazılı bir çek bahis mevzu olsun ister ciro suretiyle nakledilebilen bir çek bahis mevzuu olup da hamil hakkını 702. maddeye göre ispat etsin çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle mükelleftir. Bu açıklamalar karşısında somut olayın değerlendirilmesine gelince, yukarıda sözü edilen yönetmelik hükmü çerçevesinde gerçekleştirilen faktoring işleminde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı gibi 6762 sayılı TTK'nun 704. maddesinde öngörülen koşulların da somut olayda gerçekleştiği ispat edilememiştir.Faktoring işlemine ve temlike konu edilen dava konusu çekteki ciro silsilesinin düzgün olduğu ve çekin ilgili yönetmeliğin 22/2 maddesine uygun şekilde temlik edilmiş bulunduğu ve esasen birleşen dosya davacısı ... Dış. Tic. Ltd.Şti'nin çekte herhangi bir sıfatının da bulunmadığı dosya içeriğinden anlaşıldığından asıl davanın esastan birleşen davanın ise husumet yönünden ayrı ayrı reddine karar verilmesi gerekir..." gerekçesiyle Mahkememizin 01/10/2014 tarihli ... esas ... karar sayılı sayılı kararının bozulmasına karar verilmiş, bozma üzerine dosya Mahkememizin 2019/305 esas sırasına kaydedilmiştir.
Mahkememizce usul ve yasaya uygun olduğu değerlendirilen Yargıtay ... Hukuk Dairesinin 28/03/2017 tarih ... Esas ... Karar sayılı bozma ilamına uyulmasına karar verilmiş, bozma ilamında da belirtildiği üzere gerçekleştirilen faktoring işleminde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı gibi 6762 sayılı TTK'nun 704. maddesinde öngörülen koşulların da somut olayda gerçekleştiği ispat edilememiştir. Faktoring işlemine ve temlike konu edilen dava konusu çekteki ciro silsilesinin düzgün olduğu ve çekin ilgili yönetmeliğin 22/2 maddesine uygun şekilde temlik edilmiş bulunduğu ve esasen birleşen dosya davacısı ... Dış. Tic. Ltd.Şti'nin çekte herhangi bir sıfatının da bulunmadığı dosya içeriğinden anlaşıldığından asıl davanın esastan birleşen davanın ise aktif husumet yokluğu nedeniyle husumet yönünden ayrı ayrı reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah olunan nedenlerle;
A) 1-Asıl davanın reddine,
2-Asıl davada; Karar tarihi itibariyle alınması gereken 44,40-TL harcın peşin alınan 78,45 TL harçtan mahsubu ile bakiye 34,50 TL harcın karar kesinleştiğinde davacılara iadesine,
3-Asıl davada; Davacılar tarafından yapılan yargılama giderinin davacılar üzerinde bırakılmasına,
4-Asıl davada; Kendisini vekille temsil ettiren davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 2.725,00 TL maktu vekalet ücretinin davacılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davalıya verilmesine,
5-Asıl davada; Taraflarca yatırılan gider avansından artan bakiyenin karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
BİRLEŞEN ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN 2013/132 ESAS DOSYADA;
B) 1-Birleşen ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2013/132 esas sayılı davanın aktif husumet yokluğundan reddine,
2-Birleşen davada; Karar tarihi itibariyle alınması gereken 44,40-TL harcın peşin alınan 85,40 TL harçtan mahsubu ile bakiye 41,00 TL harcın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
3-Birleşen davada; Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Birleşen davada; Kendisini vekille temsil ettiren davalı lehine karar tarihinde yürürlükte buluna AAÜT uyarınca 2.725,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Birleşen davada; Taraflarca yatırılan gider avansından artan bakiyenin karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair asıl ve birleşen davada davacı vekili ve davalı vekili yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren onbeş gün içerisinde Mahkememize verilecek bir dilekçe ile veya başka bir yer Mahkemesi aracılığı ile gönderilecek bir dilekçe ile Yargıtay nezdinde Temyiz yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/12/2019
Katip ...
e-imzalıdır.
Hakim ...
e-imzalıdır.
"5070 sayılı yasanın 5. Ve 22. Maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur."¸
Bu belge elektronik imza ile imzalanmış olup ayrıca ıslak imza uygulanmayacaktır¸