T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/376 Esas
KARAR NO: 2019/801
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 24/02/2017
KARAR TARİHİ: 17/10/2019
Mahkememizin ... Esas sayılı dosyası ile birleşen İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... -... E.K. Ssyılı dosyası yönünden verilen tefrik kararı uyarınca dosya mahkememizin ... Esasına kaydedilmiş olmakla, Menfi Tespit konulu iş bu davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA;
Davacı vekili dava dilekçesinde; Davacı şirket ile davalı şirket arasında 25.10.2016 tarihinde Antalya ili, Aksu ilçesi... Köyü .. ada, ... parselde yer alan arsa üzerindeki binanın C blok, 4 nolu bağımsız bölümün 17/52 hissesinin satışı hususunda harici sözleşme imzalandığını, 595.000-TL olarak belirlenen satış bedelinin, 446.250-TL'sinin Barter çeki ile vekiledeni tarafından davalıya ödendiğini, ancak vekiledeninin sözleşme edinimini yerine getirmiş olmasına rağmen, davalının sözleşmeden kaynaklı yükümlülüğünü yerine getirmediğini, bunun üzerine davalı yana 13/12/2016 tarihli ihtarname gönderilerek tapu devrinin yapılmasının talep edildiğini, davalının ihtarnameye cevap vermediğini, sözleşmeye aykırı davranan davalıya karşı, ... ile ödenen çekin tahsili için Konya 1 Asliye Ticaret Mahkemesinde dava açtıklarını, davanın halen derdest olduğunu, bahsi geçen sözleşme kapsamında, davacı tarafından davalıya 10.12.2016 vade tarihli, 148.750-TL miktarlı ve 10.12.2016 vadeli 26.329-TL miktarlı bonolarda verildiğini, taşınmaz devirlerinde tapudan devir dışında, harici satış sözleşlerinin geçerliliği bulunmadığından, tarafların aldıklarını geri vermekle yükümlü olduklarını, davalıya bonoların iadesi için ihtarnamede gönderilmesine rağmen bonoların iade edilmediğini beyanla; davacının söz konusu bonolardan dolayı davalıya borçlu olmadığının tesbitine karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.
CEVAP;
Davalı vekili cevap dilekçesinde; Taraflar arasında satış bedeli 595.000-TL bedelle taşınmaz satışı için harici satış sözleşmesi düzenlendiğini, satış bedelinin 446.250-TL'sinin barter çeki ile, kalan 148.750-TL'sinin 10.12.2016 vadeli senet ile, barter çeki komisyonu tutarı olan 26.329-TL'nin de 10.12.2016 vadeli senet ile ödenmesinin kararlaştırıldığını, ancak davacı tarafından ödeme yapılmadığından senetlerin protesto edildiğini, taşınmaz devrinin harici satış sözleşmesinde senetlerin ödenmesi şartına bağlı olduğunu, ancak davacı tarafın senet bedellerini ödemediğinden, davacı tarafça Konya ... Noterliğinden gönderilen 17/01/2017 tarih ve ...yevmiye nolu ihtarnameye karşı Bakırköy ... Noterliğinin 23/01/2017 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile verilen cevapta 148.750-Tl tutarındaki senedi şirket merkezinden bila bedel iade alabileceklerinin ihtar edildiğini, ancak 26.329-TL tutarındaki komisyona mahsuben verilen senedin iadesinin mümkün olmadığını bildirdiklerini beyanla haksız ve hukuka aykırı davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.
GEREKÇE:
Dava; İİK. 72. Maddeye dayalı menfi tespit davasıdır.
Taraflar arasında taşınmaz devri için 25/10/2016 tarihli satış sözleşmesi bağıtlandığı, sözleşme uyarınca 446.250-TL'lik bartır çekinin davalı hesabına geçtiği, ayrıca taşınmaz bedeline karşılık verilen ve dava konusu edilen 148.750-TL miktarlı bononun da ödenmediği hususunda herhangibir çekişme yoktur. Ancak, taşınmaz hissesinin devrinin gerçekleşmediği, gayrimenkul satışına ilişkin adi satış sözleşmesinin geçerliliğide bulunmadığı, bu kapsamda tarafların aldıklarını geri vermekle yükümlü oldukları anlaşılmaktadır.
Davalı yan 148.750-TL bedelli senedi iadeye amade olduklarını bildirmişlersede, dava açıldığı tarihe kadar bu konuda herhangibir işlem yapılmadığı, bonoların iade edilmediği anlaşılmaktadır. Keza davalı yan diğer 26.329-TL bedelli bononun ise Bartır çeki düzenlenmesinden dolayı komisyon bedeli olduğunu ve bunun iadesinin mümkün olmadığını savunmaktadır.
Aynı sözleşme sebebi ile verilen ve Konya ... ATM'nin... Esas sayılı dosyasına konu edilen 446.250-TL bedelli çek yönünden ilgili mahkemenin verdiği ... - ...E.K.sayılı 12/07/2017 tarihli yetkisizlik kararı üzerine dosya, İstanbul ...ATM'nin ...Esas sayısına tevzi edildiği, yapılıp bitirilen yargılama sonunda verilen 08/03/2018 tarihli karar ile 26.329-TL komisyon bedeli mahsubundan sonra bakiye 419.321-TL bartır çekinin kayden davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verildiği, iş bu kararın istinaf edilmesi üzerine İstanbul BAM 14. Hukuk Dairesinin 2018/962 - 2019/303 E.K.sayılı 01/03/2019 tarihli kararı ile mahkeme kararının kaldırılarak davanın esası hakkında yeniden verilen karar ile bartır çekinin nakit ödemeye ilişkin olmayıp, bartır sistemi içinde mal takası amacı taşımasına göre ve taraflar arasındaki 25/10/2016 tarihli taşınmaz satış sözleşmesi geçersiz olmakla, bu sözleşme kapsamında verilen dava konusu edilen bartır çeki yönünden bartır komisyon alacağı bulunmayacağı gerekçesi ile 446.250-TL'lik dava konusu bartır çeki yönünden, bartır şirketi nezdindeki kaydın düzeltilerek hesaptaki borçtan düşülmesine karar verildiği anlaşılmaktadır.
Mahkememizin 304.000-TL alacak konulu, ... Esas sayılı dosyası ile birleştirilen, ancak konu itibariyle doğrudan doğruya İstanbul 11 ATM'de görülen dava ile irtibatlı olup, mahkememizde açılan dava ile aynı veya birbirine benzeyen sebeplerden doğmadığı anlaşılan birleşen İstanbul 8 ATM'nin iş bu dava dosyasının HMK 167 madde uyarınca ayrılmasına karar verilmiş olup, yapılan yargılama sonunda toplanan tüm delillere, İstanbul ... ATM'nin ...Esas sayılı dosyası kapsamına, İstanbul BAM 14 Hukuk Dairesinin 2018/962 - 2019/303 E.K.sayılı 01/03/2019 tarihli karar kapsamına ve nihayet Yargıtay 19 Hukuk Dairesinin 2013/16582 - 17259 E.K.sayılı 05/11/2013 tarihli emsal kararına göre, taraflar arasındaki sözleşmenin geçersiz olmasına ve herkesin aldığını geri iade borcu altında olmasına göre ve taşınmaz satış sözleşmesi geçersiz olmakla bu sözleşme kapsamında verilen bartır çeki yönünden bartır komisyon alacağıda doğmayacağı anlaşılmakla davanın kabulüne, taşınmaz satış bedeli olarak davalı ...'a verilen 10/12/2016 vade tarihli 148.750-TL miktarlı bonodan dolayı ve aynı geçersiz sözleşmeden dolayı çek komisyonu olarak düzenlenen 10/12/2016 vadeli 26.329-TL bedelli ve halen davalı yedinde bulunan bonolardan dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, ancak sözleşme uyarınca davacı tarafından 148.750-TL bono bedeli ödenmemesi sebebiyle, taşınmaz devrinin yerine getirilemediği nazara alındığında, davalının kötüniyetli olduğu kabul edilemeyeceğinden, kötüniyet tazminatı taleplerinin koşulları oluşmadığından davacı yanın kötüniyet tazminatı taleplerinin reddine karar vermek yasal ve yerinde görülmüştür.
Bu itibarla;
HÜKÜM:
DAVANIN KABULÜNE,
1-)Davacının 10.12.2016 vade tarihli 148.750-TL bedelli ve 10.12.2016 vade tarihli 26.329-TL bedelli senetlerden dolayı DAVALIYA BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE,
2-)Davacı yanın kötüniyet tazminatı taleplerinin koşulları oluşmadığından REDDİNE,
3-)Alınması gereken 11.959,65-TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 2.989,92-TL harcın mahsubu ile bakiye 8.969,73-TL harcın davalıdan tahsili ile, hazineye gelir kaydına,
4-)Davacının yaptığı 31,40-TL başvuru harcı, 2.989,92-TL Peşin harç, 4,60-TL vekalet harcı, 9,00-TL davetiye gideri olmak üzere toplam 3.034,92-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-)Davacı, kendisini bir vekil ile temsil ettiğinden Avukatlık ücret tarifesi uyarınca 16.454,74-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-)Davacı gider avansından artan bakiyenin karar kesinleştiğinde davacıya / vekiline iadesine,
Davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK 341. madde uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yoluna başvurma hakları hatırlatılmak suretiyle oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.17/10/2019
Başkan ...
Üye ...
Üye ...
Katip ...