T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/466 Esas
KARAR NO: 2023/246
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 16/07/2019
KARAR TARİHİ: 24/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkil şirket; Merkezi ... olan ...’nin ...Şubesi olup, ... Vergi Dairesi Müdürlüğü’nün ... Vergi Kimlik Numaralı Mükellefi olduğu, Müvekkil hali hazırda gayri faal olup, ticari defter ve muhasebe defterleri ile muhasebe kayıtları, muhasebe ve vergi işlemlerini yürüten ... A.Ş ünvanlı Firma nezdinde tutulmakta ve gerekli işlemler tesis edildiği, bu çerçevede müvekkil firmanın muhasebe defterleri ile muhasebe kayıtları arşiv depolama hizmeti
sunan ... A.Ş’nin deposunda saklandığı, ... A.Ş’nin ... adresinde kiralanan depoda 11.06.2019 tarihinde çıkan yangın sonucunda müvekkil firmanın 2011 yılı dönemine ilişkin Muhasebe defterleri ve 2013 yılı dönemine ilişkin muhasebe kayıtları yandığı, ... tarafından söz konusu yangına ilişkin düzenlenen 19.06.2019 tarihli yangın raporu ile tespit edildiği, Yangın felaketinin müvekkil firmaya 28.06.2019 tarihinde Elektronik Posta ile bildirildiği, 6102 sayılı TTK. “Belgelerin Saklanması, Saklama süresi” başlıklı 82/7 fıkrasında: “Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler, yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içerisinde zıyaa
uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren on beş gün içerisinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördiği delillerin toplanmasını da emredebilir..” hükmü gereğince Müvekkil firma tarafından yangın felaketi n,n 28.06.2019 tarihinde öğrenildiği gözetilerek ...82/7 fıkrası gereğince Müvekkil firmanının ...’in deposunda çıkan yangın sonucunda yanan 2011 dönemine ilişkin Muhasebe defterleri, 2013 dönemine ilişkin Tüm Muhasebe kayıtları (Fatura, Vergiye esas belgeler ve sair her türlü kayıt ve belge) Zayi olduğundan, Zayi Belgesi verilmesini talep etme zarureti hasıl olduğu, arz ve izah olunan sebeplerle Davanın kabulüne, Müvekkil firmanın 2011 yılına ilişkin Muhasebe defterleri ile 2013 yılına ilişkin Muhasebe kayıt ve belgelerinin zayi olduğuna dair zayi belgesi verilmesi talep edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davanın, çıkan yangın sebebiyle davacının belgelerinin zayi olması istemine dayalı açılan zayi belgesi verilmesi talebinden ibaret olduğu anlaşılmaktadır.
Davacı vekili delil ve belgelerini ibraz etmiş, itfaiye raporu, müvekkil firma'nın yangını öğrenme tarihine ilişkin yazışma ve her türlü yasal delile dayanmışlardır.
Zayi belgesine ilişkin ilgili vergi dairesi ve noterliğe müzekkere yazıldığı ve mahkememize müzekkere cevaplarının verildiği anlaşılmıştır.
Tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda dosyanın bilirkişiye verildiği, 16/07/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; a) Davacı şirketin, Dava dışı ... A.Ş’nin “...” adresindeki Arşivleme Deposunda 11.06.2019
tarihinde meydana gelen yangın olayında, arşiv deposunun içerisinde bulunan tüm malzemeler ile birlikte tamamen yanmış olduğu itfaiye raporu ile tespit edildiği, malzemeler içerisinde 480.000 Adet kutunun tamamen yandığı,
b) İtfaiye Raporu Ekinde Yangında Yana depoda hangi firmanın kaç kutu evrak ve belgesi zayi olduğuna ilişkin Bildirlen Listede yer alan listede kutuları yer alan şirketler arasında ... A.Ş firmasının yer almadığı, (Dava dışı ... A.Ş ile ... A.Ş -... Şti- arasındaki Sözleşme gereğince) c) Diğer yandan, Yanan malzemeler listesi içerisinde dava dışı ... A.Ş’ne ait 135 ADET Kutunun bulunduğu Dava dışı ... A.Ş tarafından Dava dışı ... A.Ş’ne 17.16.2019 tarihli yazı ile bildirildiği, Ancak Yazı ekinde yandığı bildirilen 135 kutu ile ilgili barkot ve içerik bilgilerinin de yer aldığı Listenin dosyaya sunulu olmadığı, d) İşbu Listede yandığı bildirlen listedeki 135 Kutu envanterin Davacı şirkete ait ticari defterleri ve kayıt belşgeleri olup olmadığının tespitine yarar her hangi bir somut belge dosyaya sunulmadığı, e)Arşivleme Depo İşletmecisi Dava dışı ... A.Ş ile Dava dışı ... A.Ş arasında Arşiv Hizmet alım Sözleşmesi imzalandığı, f) İşbu Sözleşme çerçevesinde, dava dışı ...A.Ş bir kısım Müşterilerine ait Ticari defter, kayıt ve belgelerini, dava dışı ... A.Ş’nin Arşiv deposunda arşivlendiği, g) Davacı yanın, Dava dışı... A.Ş ile yapılan Hizmet alım Sözleşmesi çerçevesinde, dava dışı ... A.Ş’nin uhdesinde olan ve 11.06.2019 tarihli Yangında zayi olduğu iddia edilen Davacıya ait 2011 -2013 yıllarına ait (Yevmiye Defteri kebir ve Envanter defterleri) Ticari defterler ile davacı yanın ek beyan dilekçesi ekinde
yer alan Tablodaki 01.01.2013 / 31.12.2013 tarihleri arasında toplamda 113 adet işleme ait fatura, gider makbuzu, Virman işlemi, fiş, vergi tahakkuk ve ödemeleri vb kayıtlardaki belgelerin söz konusu yangında zayi olduğuna, dosya kapsmına sunulu olan belgelerle sınırlı olmak üzere yapılan inceleme sonucunda, Söz konusu Ticari defter, kayıt ve belgelerin yangında zayi olduğuna dair kanaat oluşmadığı, h) Dava dışı ... A.Ş tarafından davacı şirkete ait 2011 ve 2013 yılı Ticari defterler ile 2013 yılına ait davacı vekili tarafından dosyaya sunulan ek beyan dilekçesi ekinde tabloda yer alan 01.01.2013 / 31.12.2013 tarihleri arasında toplamda 113 adet işleme ait fatura, gider makbuzu, virman işlemi, fiş, vergi tahakkuk ve ödemelerine ait makbuzlar vb kayıtlardaki belgelerin dava dışı ... A.Ş’ne teslim edildiğinin tevsiki ile söz konusu yangında zayi olduğuna ilişkin somut belgelerin dosyaya sunulması gerektiği, i) Dava dışı ...A.Ş’nin dava dışı ...A.Ş ile olan 24.04.2013 tarihli sözleşme kapsamında yangının çıktığı depoda davacı şirketin 2011-2013 yılı ticari defterlerinin ve 2013 yılına ilişkin kayıt ve belgelerinin (Fatura, makbuz, fiş, gider belgesi, vergi tahakkuk ve ödeme belgeleri gibi) zayi olduğuna ilişkin Somut belgelerin de dosyaya sunulması gerektiği, j) Diğer yandan, dava dışı... A.Ş’nden de davacı şirkete ait zayi belgesi talep edilen 2011 ve 2013 yılı Ticari defterlerini ve 2013 yılına ilişlkin ilgili belgeleri, dava dışı... A.Ş’nin Arşiv deposuna teslim edildiğinin Tevsiki gerektiği,01/03/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; 2011 yılına ilişkin:Yevmiye Defteri... tarih /... yev. Açılış tasdiki (...31 Noter)D.Kebir ... tarih/ ... yev. Açılış tasdiki (... 31. Noteri)Envanter defteri ... tarih/ ... yev. Açılış tasdiki (...31 Noteri)Tasdikli Ticari defterler 2013 yılına ilişkin Yevmiye Defteri...tarih /... yev. Açılış tasdiki (...31 Noter)D.Kebir ...tarih/ ... yev. Açılış tasdiki (... 31. Noteri) Envanter defteri ... tarih/.. yev. Açılış tasdiki (....31 Noteri)Tasdikli Ticari Defterler İle 2013 Yılına ilişkin, alınan veya verilen fatura, mahsup fişi, beyanname vb kıymetli evrakların tamamın söz konusu yangında zayi olduğunun kabulü gerektiğinin değerlendirilmesi gerekmiş olup, nihayi takdir mahkemenizde olduğu tespit ve rapor edilmiştir.
Dava dışı ... AŞ ve ... AŞ ne müzekkereler yazıldığı ve müzekkerelere cevap verildiği görüldü.
Tüm dosya kapsamından; davacının, zayi olan belgelerin esas içeriği hakkında bilgi verdiği, belgelerin ...' de bulunan kayıt depolama tesislerinin bir tanesinde çıkan yangın nedeniyle ziyaa uğradığı, dosya içerisinde mevcut ... İtfaiye Daire Başkanlığı'nın yazısı ve sunulan delillerin yeterli olması, SMMM bilirkişi tarafından mahkememize sunulan 01.03.2023 tarihli bilirkişi ek raporuna göre meydana gelen yangın nedeniyle zayi olduğu tespit edilen kutu sayısının 135 olduğu, 01.03.2023 tarihli ek bilirkişi raporunun da hüküm kurmaya elverişli olduğu anlaşıldığından; ... adlı depolama tesisinde 135 adet kutu içerisinde yer alan, detayları bilirkişi raporunda belirtilen 2011-2013 yıllarına ait ticari defterler, faturalar, mahsup fişi, beyanname ve diğer ticari evraklar ile 01.03.2023 tarihli bilirkişi ... imzalı bilirkişi raporunda detayları ve kutu içerikleri belirlenen 2011-2013 yıllarına ait ticari defterler, faturalar, mahsup fişi, beyanname ve diğer ticari evrakların Türk Ticaret Kanununun 82. Maddesi uyarınca zayi olduğunun tespitine, bu belgeler yönünden davacıya zayi belgesi verilmesine, bilirkişi raporuyla tespit olunduğu üzere davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-)Davacının davasının KABULÜ ile, davacı şirkete ait ...adlı depolama tesisinde 135 adet kutu içerisinde yer alan detayları bilirkişi raporunda belirtilen 2011-2013 yıllarına ait ticari defterler, faturalar, mahsup fişi, beyanname ve diğer ticari evraklar ile 01/03/2023 tarihli bilirkişi ... imzalı bilirkişi raporunda detayları ve kutu içerisinde belirlenen 2011-2013 yıllarını kapsayan fatura ve belgelerin TTK 'nın 82.maddesi uyarınca zayii olduğunun TESPİTİNE, bu belgeler yönünden davacıya zayii belgesinin verilmesine,
2-)Dosya kapsamında mevcut 01/03/2023 tarihli bilirkişi ... imzalı bilirkişi raporunun hükmen eki ve ayrılmaz parçası sayılmasına,
3-) Harçlar Yasası uyarınca alınması gerekli harç 179,90-TL olup başlangıçta olan 44,40 TL 'den mahsubu ile 135,50-TL 'nin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydınıa ,
4-) Davacının gider avansından artan bakiyenin davacıya/ vekiline iadesine,
5-) Yapılan yargılama giderinin davacı yan üzerinde bırakılmasına,
Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize verilecek bir dilekçe ile veya başka bir yer Mahkemesi aracılığı ile gönderilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/03/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır