T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2019/52 Esas
KARAR NO:2021/478
DAVA:İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:28/01/2019
KARAR TARİHİ:22/06/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;.Davacı şirketin yurt içi ve yurt dışında kamu ve özel kesime ait prefabrik, sanayi sitesi, otel, okul, hastane, iş hanı, park, bahçe, spor salonları, çevre düzenlemesi, dolgu, tesfıye, kanal, kanalizasyon, havuz, su şebekesi, telefon hattı, doğalgaz hattı ve her türlü altyapı, kat karşılığı inşaat gibi her nitelik ve özellikte bina ve tesislerin yapı taahhüdünde bulunmak ve bunlara ait her türlü bilumum sıhhi tesisat, dekorasyon, restorasyon, çatı, plan, proje ihalelerine katılmak işi ile iştigal etmekte olduğu; davalının ise ... Mh. .... Sokak No:.../... adresinde kurulu olup davacı şirketin Kamu İhale Mevzuatı çerçevesinde ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nın iştiraki olan ... ... AŞ'den ihale yolu ile aldığı işte alt taşeron olarak "Çöp Suyu Nakli Hizmeti" temin işini yaptığı; davalı şirketin söz konusu alt taşeronluk ilişkisi nedeni ile davacının mülkiyetinde olan dorseleri de kullanarak hizmeti ifa etmeye başladığı ve davacı ile ticari ilişki içerisine girdiği; davalının söz konusu ticari ilişki nedeni ile işin sona ermesinin akabinde davacıya 15.000,00 TL borcunun kaldığı ve söz konusu alacak nedeni ile davalı hakkında 11/08/2018 tarihinde .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası üzerinden ilamsız icra takibine geçildiği; ancak davalı tarafından takibe itiraz edilerek takibin durdurulduğu; davalının aradaki ticari iş kapsamında bakiye borcunu zamanında ödemediği; icra takibinin açıldığı tarihe kadar söz konusu alacağa herhangi bir itirazının da olmadığı; davacı ve davacının yetkilisi tarafından söz konusu alacağın ödenmesi ve davacı şirketin mülkiyetindeki ... plakalı yarı römork (tanker kasa) aracın teslim edilmesinin davalıdan talep edilmesine rağmen davalı tarafından davacı şirket yetkilisine hakaret ve tehditlerde bulunulduğu; bunun üzerine de davacı tarafından davalı hakkında ... Cumhuriyet Başsavcılığına şikayette bulunulduğu; ... Soruşturma nolu dosyasından soruşturmasının devam ettiği öne sürülerek itirazın iptaline, alacağın %20'sinden az olmamak kaydıyla icra inkâr tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;ava dilekçesinde iddia edilen ve aleyhe olan hususların kabul edilmediği; 6100 sayılı HMK gereğince ispat yükünün davacı taraf üzerinde olduğu ve davacı tarafın dava dilekçesinde iddia etmiş olduğu hususları ispat etmesi gerektiği; davacı tarafın düzenlediğini iddia ettiği ve davalıya dava dilekçesinin ekinde dahi tebliğ edilmeyen faturaların kabulünün mümkün olmadığı; dava dilekçesinde belirtildiği şekli ile taraflar arasında herhangi bir hukuki ilişkinin mevcut olmadığı; davalının İmzalamadığı ya da almadığı bir hizmete dayalıolarak alacak talep edilmesinin mümkün olmadığı; davalının .../... adresinde nakliye işi ile iştigal ettiği; davacı tarafın ... Büyükşehir Başkanlığı'nın iştiraki olan ... ... A.Ş.'den ihale yolu ile aldığı ve ihale kapsamında alınan ... ... yerleşkesinde oluşan Çöp Suyunun ... Yerleşkesine Nakliyesi işinin, davacı şirket nam ve hesabına gerçekleştirildiği; taraflar arasındaki anlaşma gereğince, davalı tarafından ...-... yerleşkesinde biriken çöp suyunun ... yerleşkesine taşınması sureti ile davacı şirkete hizmet verildiği; bu hizmetin karşılığı olarak ise davalının hakediş alacağının oluştuğu; davacı tarafından, davalının davacı şirkete borcu olduğu beyan edilmiş olmasına rağmen bu borcun ne şekilde doğduğunun dahi açıkça belirtilemediği; davalının, davacı şirket nam ve hesabına hizmet vermiş iken nasıl bir hukuksal durum gereği davacı şirkete borçlanmış olduğu hususunun açıklanamadığı öne sürülerek davanın reddine karar verilmeni talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava; Taraflar arasındaki alacaktan kaynaklı alacağın tahsili için başlatılan icra takibine davalının iitrazı üzerine açılan İİK. 67. maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır.
Davacı vekili davada;.... İcra Müdürlüğü' nün ...-Esas sayılı takip dosyası, müvekkili tarafından davalı borçluya kesilen ve teslim edifen faturalar, müvekkili şirketin ticari defterler kayıtları, bilirkişi incelemesi, yemin, tanık ve diğer yasal delillere dayanmıştır.
Davalı vekili davada;Şirketi kayıtları, fotoğraflar, fatura kayıtları, ... ... A.Ş ihale şartname ve sözleşmesi ile tüm kayıtlar, tanık keşif ve bilirkişi incelemesi, yemin delillerine dayanmıştır.
Davaya dayanak .... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasında; alacaklı ... tarafından borçlu ... aleyhine 15.000,00 TL alacağın tahsili için 15.08.2018 tarihinde ilamsız genel haciz yoluyla takibe girişildiği, borçluya ödeme emrinin tebliğ edildiği ve borçlu tarafından süresinde borca itiraz edildiği anlaşılmaktadır.
Davalı vekili tarafından cevap dilekçesinde yetki itirazında bulunulmuştur.Taraflar arasında akdedilen Çöpsuyu Nakli Hizmetin sözleşme tasarısının 10. maddesi gereğince İstanbul Mahkemeleri yetkili kılınmış olması nedeniyle Mahkememiz tarafından davalı vekilinin yetki itirazının reddine karar verilmiştir.
Mahkememiz tarafından iddia savunma ve toplanan deliller ve tarafların ilişki dönemini kapsayan ticari defter ve dayanağı belgeler üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak davacı yanın icra takip tarihi itibariyle davalıdan alacağı varsa miktarın saptanmasına, taraf defterlerinin usulüne uygun düzenlenip düzenlenmediğinin belirlenmesi için dosyanın bilirkişiye tevdine karar verilmiş olup bilirkişi tarafından sunulan 29/11/2019 tarihli raporda ayrıntısı açıklandığı üzere sonuç olarak ".... Tarafların usul ve yasaya uygun olarak tutulmuş ticari defterlerinin sahipleri lehine delil kudretine haiz olduğu,
Dava konusu icra takibinin dayanağı hesap ilişkisinin 2017 ve 2018 yıllarındaki faturalar ve ödemelerden oluştuğu;
Davalı şirket tarafından dosyaya sunulan toplam 118 adet ... kantar fişinin incelenmesi neticesinde Haziran 2018 döneminde ... plakalı araç ile ... ...'ne ve ... Solaklarda toplam 3,892,50 ton çöp suyu taşınmış olduğu; taraflar arasında akdedilen Sözleşme Tasarısı ile ton üzerinden birim fiyatın 13.76 TL olarak belirlendiği; davalı tarafından düzenlenen 01/08/2018 tarihli, ... nolu ve 63.155,81 TL tutarlı faturanın, yapılan işe ve sözleşmede belirlenen birim fiyata uygun olduğu;
Her iki tarafın ticari defterlerinde kayıtlı toplam 507.113,88 TL tutarındaki faturalara 63.155,81 TL tutarındaki faturanın eklenmesiyle, davalı tarafından toplam 570.269,69 TL tutarındaki 11 adet fatura karşılığında mal veya hizmet verildiğine ilişkin ispat yükünün yerine getirilmiş olduğu;
Davalı şirket ticari defterlerinde kayıtlı ödemeler ve yansıtma faturaları toplamının 552.052,91 TL ve davacı şirket ticari defterlerinde kayıtlı ödemeler ve yansıtma faturaları toplamının 557.458,46 TL olduğu;
Davacı lehine olan kendi ticari defterlerinde kayıtlı ödemelerin ve yansıtma faturalarının yerinde olduğunun değerlendirilmesi durumunda dahi 15/08/2018 takip tarihi itibarıyla davacının davalıdan alacaklı olmadığı" tespit ve rapor edilmiştir.
Bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiştir.Davalı vekili tarafından bilirkişi raporuna karşı beyan dilekçesi sunulmuştur. Davacı vekili tarafından bilirkişi raporuna karşı beyan dilekçesi sunulmuş olup yeni bir bilirkişiden rapor alınması talebinde bulunulmuştur.Mahkememiz tarafından davacı vekilinin 01.08.2018 tarihli faturaya ilişkin beyanları doğrultusunda bilirkişiden ek rapor alınmasını, bilirkişiden 01.08.2018 tarihinde davalı tarafından düzenlenen faturanın taraflar arasında akdedilen sözleşmeye uygun olup olmadığı, sözleşmeye göre süresinde düzenlenip düzenlenmediği, davalı defterlerinden iş bu faturaya ilişkin iade çıkışı yapılıp yapılmadığı yönünde ek rapor tanziminin istenilmesine karar verildiği ve bilirkişi tarafından sunulan 28/02/2020 tarihli ek raporda ayrıntısı açıklandığı üzere sonuç olarak "... Kök raporda varılan sonuç ve kanaatin değiştirilmesini gerektirecek herhangi bir husus bulunmadığı;
Davalı tarafından düzenlenen 01/08/2018 tarihli, ... nolu ve 63,155,81 TL tutarlı faturanın yapılan işe ve sözleşmede belirlenen birim fiyata uygun olduğu,
Taraflar arasında akdedilen Çöp Suyu Nakli Hizmeti Temim Sözleşme Tasarısının Ödeme Yeri ve Şartları başlıklı 8. maddesinin c bendinde "Hakediş raporunun imzalanmasına müteakip 10 (on) takvim günü içinde taşeron faturayı kesecektir" hükmü yer almaktayken 27/06/2018 tarihinde tamamlanmış olan işin faturasının 01/08/2018 tarihinde düzenlenmiş olduğu:
Her iki tarafın ticari defterlerinde kayıtlı toplam 507.113,88 TL tutarındaki faturalara 63.155,81 TL tutarındaki faturanın eklenmesiyle, davalı tarafından toplam 570.260,69 TL tutarındaki 11 adet fatura karşılığında mal veya hizmet verildiğine ilişkin ispat yükünün yerine getirilmiş olduğu,
Davalı şirket ticari defterlerinde kayıtlı ödemeler ve yansıtma faturaları toplamının 552.052,91 TL ve davacı şirket ticari defterlerinde kayıtlı ödemeler ve yansıtma faturaları toplamının 557.458,46 TL olduğu;
Davacı lehine olan kendi ticari defterlerinde kayıtlı ödemelerin ve yansıtma faturalarının yerinde olduğunun değerlendirilmesi durumunda dahi 15/08/2018 takip tarihi itibarıyla davacının davalıdan alacaklı olmadığı " tespit ve rapor edilmiştir.
Bilirkişi ek raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiştir.Davacı vekili tarafından bilirkişi raporuna karşı beyan dilekçesi sunulmuş olup yeni bir bilirkişiden rapor alınması talebinde bulunulmuştur. Mahkememiz tarafından davacı vekilinin yeni bir bilirkişiden yeniden rapor alınması talebinin kabulü ile iddia savunma ve toplanan deliller ve tarafların ilişki dönemini kapsayan ticari defter ve dayanağı belgeler üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak bilirkişiden 01.08.2018 tarihinde davalı tarafından düzenlenen faturanın taraflar arasında akdedilen sözleşmeye uygun olup olmadığı, sözleşmeye göre süresinde düzenlenip düzenlenmediği, davalı defterlerinden iş bu faturaya ilişkin iade çıkışı yapılıp yapılmadığı tespiti ile davacı yanın icra takip tarihi itibariyle davalıdan alacağı varsa miktarın saptanmasına, taraf defterlerinin usulüne uygun düzenlenip düzenlenmediğinin belirlenmesi için dosyanın yeni bir bilirkişi tevdine karar verilmiş olup bilirkişi tarafından sunulan 12.02.2021 tarihli raporda ayrıntısı açıklandığı üzere sonuç olarak "...Davacı ve Davalı tarafın 2018 yılı ticari defterlerinde uyuşmazlığa konu kayıtlar aşağıdaki gibi olduğu,
Davacı taraf 15.06.2018 tarihli 92001 nolu 23.007,92 TL'lik yansıtma faturası ve 30.06.2018 tarihli ... nolu 12.336,62 TL'lik yansıtma faturası davalı tarafın ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı görülmüştür. Davacı ticari defter ve kayıtlarında 30.06.2018 tarihinde 50.344,58 TL bakiye olduğu, bu tutar icra takibindeki 15.000,04 TL ile 15.06.2018 tarihli 23.007,92 TL'lik ve 30.06.2018 tarihli 12.336,62 TL'lik fatura tutarının eklenmiş halidir. Davacı taraf 31.12.2018 tarihinde 50.344,58 TL (15.004,04TL + 23.007,92 TL + 12.336,62 TL) tutarı 159.01.76 nolu Verilen Sipariş Avansları hesabına virman ederek kapanış yaptığı,
Davacı tarafın 05/06/2018 tarihli yansıtma faturasının İse davalı şirket ticari defterlerinde 33.633,02 TL olarak kayıtlı olduğu,
Davalı tarafından dosyaya sunulan toplam 118 adet ... kantar fişi 2018 Haziran döneminde ... plakalı araç ile ... ...'ne ve ... Solaklar'a toplam 3.892,50 ton çöp suyu taşınmış olduğu; taraflar arasında akdedilen Sözleşme Tasarısı ile ton üzerinden birim fiyatın 13,75 TL olarak belirlendiği; davalı tarafından verilen hizmetin ifası için 01/08/2018 tarihli, ... nolu ve 63.155,81 TL tutarlı faturanın düzenlendiği görülmüş, işbu fatura içeriğinde yapılan işe ve sözleşmede belirlenen birim fiyata uygun olduğu ancak sözleşmenin 8.nci maddesi ile " kontrol teşkilatı her ayın sonunda, işin yürütülmesine ilişkin tutanaklarım düzenler ve hakediş servisine iletir. Bu tutanaklara göre hakediş hazırlanacak ve idare tarafından onaylanacaktır. Hakediş raporunun imzalanmasına müteakip Î0(on) takvim günü içinde taşeron faturayı kesecektir. İdare faturanın intikalinden İtibaren 10(on) gün içinde onaylayacaktır. Faturanın onaylandıktan sonra 10 (on) gün içinde 60 günlük (2 ay vadeli) çek ile ödeme yapılacağı" hükmüne göre sözleşmede belirtilen süre içerisinde fatura düzenlenmediği,
Sonuç olarak: Davacı ve davalı tarafın 2017 ve 2018 yıllarına ait ticari defter ve belgelerin de yapılan incelemeler neticesinde, Yevmiye Defteri, Defter-İ Kebir, ve Envanter defteri açılış tasdikinin TTK madde 64, 66 ile VUK madde 220-226 uyarınca yasal süresi içerisinde usulüne uygun şekilde yaptırıldığı, kapanış tasdiklerinin yapıldığı, Ticari Defter ve Muavin Defter kayıtlarının HMK 222.nci maddesi uyarınca delil olarak kabul edilip edilmeyeceğinin takdiri Sn. Mahkeme' ye ait olmak üzere,
B-)Davalı tarafından verilen hizmetin ifası için 01/08/2018 tarihli, ... nolu ve 63.155,81 TL tutarlı faturanın düzenlendiği görülmüş, işbu fatura içerisinin yapılan işe ve sözleşmede belirlenen birim fiyata uygun olduğu (EK; 2018/Haziran dönemi verilen hizmete dair evrak) ancak sözleşmenin 8.nci maddesi hükmüne göre sözleşmede belirtilen süre içerisinde fatura düzenlenmemiştir.
C-)B maddesinde belirtilen faturanın geçerliliği hususunda Sn. Mahkeme'nin takdiri;
a)Faturanın kayıtlara alınması yönünde olması halinde Davacı tarafın dava ve icra takibi (15.08.2018) tarihi itibariyle alacaklı olmadığı,
b)Faturanın kayıtlara alınmaması yönünde olması halinde davacı tarafın ticari defterlerinde dava ve icra takibi (15.08.2018) tarihi itibariyle 50.344,58 TL alacaklı olduğu davacı ticari defter kayıtlarında görüldüğü" tespit ve rapor edilmiştir.
Bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiştir. Davacı vekili tarafından bilirkişi raporuna karşı beyan ve itiraz dilekçesi sunulmuştur. Davalı vekili tarafından bilirkişi raporuna karşı beyan dilekçesi sunulmuştur.
Toplanan tüm delillere ve dosya kapsamına göre; davacı tarafından 15.000,00 TL alacağın tahsili için davalı aleyhine icra takibi başlatıldığı ancak davalı tarafça borca itiraz edildiği, davacı tarafından mahkememizde iş bu itirazın iptali davası açıldığı ve mahkememiz tarafından yapılan yargıla sırasında alınan hükme dayanak teşkil etmeye elverişli 12.02.2021 tarihli bilirkişi raporunda davacı ve davalı tarafın 2017 ve 2018 yıllarına ait ticari defter ve belgelerinin açılış tasdikinin TTK madde 64, 66 ile VUK madde 220-226 uyarınca yasal süresi içerisinde usulüne uygun şekilde yaptırıldığı, kapanış tasdiklerinin yapıldığı, davalı tarafından verilen hizmetin ifası için 01/08/2018 tarihli, ... nolu ve 63.155,81 TL tutarlı faturanın düzenlendiği, işbu fatura içerisinin yapılan işe ve sözleşmede belirlenen birim fiyata uygun olduğu, ancak sözleşmenin 8.nci maddesi hükmüne göre sözleşmede belirtilen süre içerisinde faturanın düzenlenmemiş olduğu, belirtilen faturanın geçerliliği hususunda takdirin mahkeme ait olduğu, faturanın kayıtlara alınması yönünde olması halinde davacı tarafın dava ve icra takibi (15.08.2018) tarihi itibariyle alacaklı olmadığının tespit edildiği, Türk Ticaret Kanunu'nun Fatura ve teyit mektubu başlıklı 21.nci maddesinin 1. Fıkrasında "Ticari işletmesi bağlamında bir mal satmış, üretmiş, bir iş görmüş veya birmenfaat sağlamış olan tacirden, diğer taraf, kendisine bir fatura verilmesini ve bedeli ödenmiş ise bunun da faturada gösterilmesini isteyebilir." ifadesi bulunduğu, faturanın, genel tanımıyla, alıcı ile satıcı arasında meydana gelen ticari ilişkiyi belgelendirmeye yarayan bir araç olduğu, faturanın isteğe bağlı olarak düzenlenebilecek bir belge olmayıp, malın teslimi ve/veya hizmetin ifasının gerçekleşmesi sonucu ortaya çıkmakta olduğu, faturanın, sadece Türk Ticaret Kanunu ile değil Vergi Usul Kanunu ile de kaideleri belirtilen bir belge niteliğinde olduğu, Vergi Usul Kanunu'nun "Fatura Kullanma Mecburiyeti" başlıklı 232. Maddesinde belirtilen hükümlere göre aynen; Birinci ve ikinci sınıf tüccarlar kazancı basit usulde tespit edilenlerle defter tutmak mecburiyetinde olan çiftçiler:Birinci ve ikinci sınıf tüccarlara; Serbest meslek erbabına; Kazançları basit usulde tesbit olunan tüccarlara; Defter tutmak mecburiyetinde olan çiftçilere; Vergiden muaf esnafa sattıkları emtia veya yaptıkları işler için fatura vermek ve bunlara da fatura istemek ve almak mecburiyetindedirler hükmü yer almakta olduğu bu nedenle Mahkememiz tarafından davalı tarafından verilen hizmetin ifası için 01/08/2018 tarihli, ... nolu ve 63.155,81 TL tutarlı düzenlenen faturanın içerisinin yapılan işe ve sözleşmede belirlenen birim fiyata uygun olduğu bilirkişi raporuyla da sabit olduğu bu nedenle faturanın geçerli olduğu anlaşılmakla davanın reddine karar vermek yasal ve yerinde görülmüştür.
Bu itibarla;
HÜKÜM:
1-)Davanın REDDİNE,
2-)Harçlar Yasası uyarınca alınması gerekli 59,30-TL harcın başlangıçta peşin alınan 256,17-TL harçtan mahsubu ile bakiye 196,87-TL harcın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
3-)Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-)Davalı duruşmalarda kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/1 maddesi uyarınca 4.080,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
5-)Davacının gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde re'sen davacıya/vekiline iadesine,
Dair davacı ve davalı vekilinin yüzünde; tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK 341. madde uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yoluna başvurma hakları hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/06/2021
Katip ...
(E-imzalı)
Hakim ...
(E-imzalı)