T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2019/666 Esas
KARAR NO:2023/503
DAVA:Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ:25/11/2019
KARAR TARİHİ:23/06/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 08.08.2015 tarihinde, ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı ticari minibüs ile seyir halinde iken direksiyon hakimiyetini kaybederek devrilmesi neticesinde ölümlü, yaralamalı, maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, bahse konu kazanın meydana gelmesinde araç içinde bulunan müvekkile atfedilebilecek herhangi bir kusur bulunmadığını, başvuru konusu trafik kazasına sebebiyet veren ... plaka sayılı araç kaza tarihi itibariyle herhangi bir firma nezdinde Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigorta teminatı altında olmadığından ... Hesabı Yönetmeliği’nin 9-1/b maddesindeki “Rizikonun meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dâhilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar” düzenlemesi gereğince karşı yan müvekkilinin uğradığı zararları karşılamakla yükümlü olduğunu, dava konusu trafik kazasına sebebiyet veren ... plaka sayılı araç kaza tarihi itibariyle ... A.Ş. nezdinde Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigorta teminatı altında olup sigorta şirketiniz müvekkillerin uğradığı zararları tazmin ile yükümlü olduğunu, meydana gelen kaza sebebi ile vefat eden ...’in desteğinden müvekkiller yoksun kaldığını müvekkillerin desteğini kaybettiğini ve hayatta tek başına kaldıklarını müteveffa, müvekkillerin hayatını idame ettirmek için tek dayanağı, tek geçim kaynağı olduğunu, müvekkiller, şahsın ölümü ile perişan bir duruma düştüğünü, şu anda yakınların eşin dostun yardımı ile geçimini sağladıklarını, ancak bu destek ve yardımlar bir yere kadar yapılabilmekte olduklarını, müteveffanın ailesi geçimini sağlamak amacı ile canla başla mücadele etmekte ancak hem acısı hem de imkansızlıklar içinde sıkıntı çekmekte olduğunu destek bilindiği üzere, yakınlarına veya yakın ilişkide bulunduğu başka kimselere sürekli ve düzenli bir biçimde yardım eden, eğer ölmeseydi ilerde yardım etmesi beklenen veya büyük bir olasılıkla yardım edecek olan kişi olduğunu, dolayısıyla, müvekkillerin desteğini kaybetmesi nedeni ile destekten yoksun kaldığını, başvuru konusu trafik kazası sebebiyle; ... (Kapatılan) 2. Ağır Ceza Mahkemesi’nin... E. Sayılı dosyası kapsamında yargılama yapıldığını ve sanık hakkında ceza hükmü kurulduğunu, Karayolları Trafik Kanunu'nun 97. Maddesi gereği işbu davayı açmadan önce davalı Sigorta Şirketi'ne yazılı olarak başvuru yapıldığını, olup Sigorta Şirketi tarafından talebin teminat dışında olması sebebiyle olumsuz yanıt verildiğini, akabinde bahse konu icra takibinin durdurulması ve işbu davayı açabilmek adına ... Arabuluculuk Bürosu’na başvuru yapılmış olup ... Büro Dosya Numaralı, ... Arabuluculuk Numaralı dosya kapsamında herhangi bir anlaşma sağlanamadığını, dolayısıyla, açıkladığımız nedenlerle davalı nezdinde meydana gelen kazadan dolayı maddi tazminat ödenmesi karşı yan firmanın sorumluluğunda olduğunu, bu nedenle; 08.08.2015 tarihinde meydana gelen ölümlü trafik kazası neticesinde müvekkilinin desteği ...’in vefatı sebebiyle; HMK m.107 uyarınca belirsiz alacak davası niteliğinde olmak üzere ve HMK m.107/2 gereğince artırım hakkımız saklı kalmak kaydıyla müvekkil için şimdilik 5.000,00-TL destekten yoksun kalma tazminatının, kaza tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalılardan mütşereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkil davacıya ödenmesine karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.
CEVAP:
Davalı ... hesabı vekili cevap dilekçesinde: davaya konu olan kaza kaçakçılık suçunu oluşturmakta olup teminat kapsamı dışında olduğunu, diğer taraftan karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigortasının genel şartları a.4/e maddesi ile cürüm işlerken doğan zararları teminat dışı bırakıldığını, sorumluluğu kabul anlamına gelmemek kaydıyla öncelikle belirtmek gerekir ki; söz konusu ... plakalı minibüsün, karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası yaptırma zorunluluğu bulunup bulunmadığının tespit edilmesi gerektiğini, kazaya karışan tarafların kusur oranlarının tespiti adli tıp kurumu vasıtasıyla yapılması ve belirlenecek oranlara göre hüküm kurulması gerektiğini, davaya konu destekten yoksun kalma tazminatının uzman bilirkişilerce hesaplanması gerektiğini, davacının müterafik kusurunun varlığı halinde, tazminattan indirim yapılması gerektiğini, ... hesabı’nın sorumluluğu poliçedeki teminat limiti ve kusur oranı ile sınırlı olduğunu, sosyal güvenlik kurumu tarafından davacıya ödenmiş veya ödenen rücuya tabi tazminat miktarı tespit edilerek müvekkil kurum tarafından ödenecek tazminattan mahsup edilmesi gerektiğini, davacı tarafın kaza tarihinden itibaren avans faiz talebi mesnetsiz olup, müvekkili kurum yönünden ancak dava tarihinden itibaren yasal faiz talep edilebileceğini, Haksız ve mesnetsiz açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde: huzurda görülmekte olan davanın öncelikli olarak, zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, ... .... Şti. adına kayıtlı ... plakalı araç müvekkil şirket nezdinde ... poliçe no ile 21/04/2015-21/04/2016 tarihleri arasında geçerli olmak üzere karayolları trafik kanunu zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesi ile teminat altına alındığını, müvekkil şirketin poliçe kapsamında sorumluluğu, poliçe üzerinde yazılı azami teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere, poliçede yazılı özel şartlar ve trafik sigortası genel şartları kapsamı ile sınırlı olduğunu, dava konusu kazanın “karayolları taşıma kanunu” kapsamında yapılmış bir taşıma niteliğinde bulunması dolayısıyla öncelikli olarak zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigortasına başvuru yapılmasının zorunlu olduğunu, bir an için aksi düşünülse dahi, somut olayda taşımanın suç teşkil etmesi ve 2918 sayılı karayolları trafik kanunu ile 4925 sayılı karayolu taşıma kanunu anlamında bir taşıma söz konusu olmaması nedeniyle, talebin poliçe teminatı kapsamında değerlendirilemeyeceğini müvekkili şirket sigortalısının kusuru oranında tazminat ödemesi yapmakla yükümlü olduğunu, öncelikle davacı tarafından ... plakalı araç sürücüsünün dava konusu kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunduğunu ispat edilmesi gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydı ile davacı tarafından destekten yoksun kalma tazminatı istenebilmesi için müteveffanın davacının desteği olduğunun ispatlanması gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydı ile dava konusu kaza nedeniyle tazminat hesabı yapılmasına karar verilmesi halinde, destekten yoksun kalma tazminat hesabının, sigorta aktüerleri yönetmeliği uyarınca hazine müsteşarlığınca yetkilendirilen aktüerler listesine kayıtlı, lisanslı aktüerler tarafından ve trh 2010 ulusal mortalite tablosunda yer alan verilere göre yapılması gerekmekte olduğunu, davacının dava konusu trafik kazası nedeniyle elde ettiği gelir ve tazminatların mahsubu gerekli olabileceğini, her durumda, müvekkil şirketin sorumluluğu poliçede belirtilen limit ile sınırlı olduğunu, dava konusu kaza nedeniyle birden fazla kişinin zarar görmüş olması halinde teminatın paylaştırılması gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, dava konusu tazminat ancak dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte talep edilebileceğini, Haksız ve mesnetsiz açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davanın; 08/08/2015 tarihinde meydana gelen trafik kazasından kaynaklı destekten yoksun kalma tazminatına talebinden ibaret olduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekili davada; trafik kazası tespit tutanağı, poliçe işbu kaza sebebiyle açılan hasar dosyası, ilgili soruşturma ve hukuk davası dosyası, bilirkişi, Adli Tıp İncelemesi, tanık, sosyal-ekonomik durum araştırması, arabuluculuk dosyası, Yargıtay ve BAM kararları, delile dayanmıştır.
Tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda dosyanın bilirkişiye tevdii edildiği, 12.03.2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; müteveffanın yaşı dikkate alındığında, dava dışı annesi ...’ nın hayatta olmasının kuvvetli olasılık olduğu, bu nedenle; davacının nüfus kayıt örneği çıkarıldıktan sonra destekten yoksun kalan tüm hak sahipleri tespit edilerek davacının maddi zararının tespit edilebileceği tespit ve rapor edilmiştir.
Bilirkişinin 24/02/2022 Tarihli ek bilirkişi raporunda özetle; "... plakalı araç, 21.04.2015-21.04.2016 vadeli ve ölüm halinde zeyilnameye bakılmaksızın 290.000,00 TL teminatlı ZMSS poliçesi ile davalı ... A.Ş. tarafından sigortalanmıştır. Böylece davalı sigorta şirketi sigortalamış olduğu aracın sürücüsü ve işleteninin sorumluluklarını onların kusurları oranında üstlenmiştir. Davalı ... Hesabına sorumluluk yöneltilmesinin nedeni ... plakalı minibüs'ün kaza tarihinde geçerli Zorunlu Karayolu Taşımacılık Sigortası poliçesinin olmamasıdır. Bununla birlikte ... plakalı şehirler arası yolcu taşıma belgesi olup olmadığı ve buna göre taşımacılık sigortası yaptırma zorunluluğu olup olmadığı bilinmemektedir. Bu nedenle 2 seçenekli değerlendirme yapılacaktır. Taşımacılık sigortası yaptırma zorunluluğunun olması durumu; bu durumda sadece ZMSS (Trafik) poliçesinden davalı ... A.Ş.'nin sorumluluğa gidilebileceği ve buna göre; davacı ...'in nihai ve gerçek maddi zararının 110.969,60 TL olduğu, bu durumda sadece önce Taşımacılık Sigortası kapsamında davalı ... Hesabının sorumluluğuna gidilebileceği ve teminat limitini aşan kısım için ZMSS (Trafik) poliçesin kapsamında davalı ... A.Ş.'nin sorumluluğa gidilebileceği ve buna göre; davacı ...'in nihai ve gerçek maddi zararının 166.438,74 TL olduğu, bu tutarın 110.969,60 TL'nın davalı ... Hesabından ve 55.469,14 TL'nın davalı ... A.Ş.'den talep edilebileceği, temerrüt başlangıcının 12.08.2019 tarihi ve faiz nev'inin avans faizi olduğu,
Bilirkişi heyetinin 21/03/2023 tarihli raporunda özetle; Davalı ... Hesabının Zorunlu Taşımacılık Mali Mesuliyet Sigortası kapsamında kaza tarihindeki 290.000,00.- TL. azami teminat tutarı ile zarar sorumluluğunun bulunacağı, Zorunlu Taşımacılık Mali Mesuliyet Sigortası teminat limitini aşan bedensel zararlar sebebiyle ZMSS (Trafik) poliçesi kapsamında davalı ... A.Ş.’nin sorumlu olacağı, Davada husumet yöneltilen Poliçe türünün farklı olduğu; bu nedenle davalılar arasında müteselsil sorumluluk söz konusu olmadığı ve Sıralı Sorumluluk söz konusu olduğu; Her ne kadar davacının nihai ve gerçek maddi zararı 290.577,70 TL hesaplanmış ise de; davacının davalı ... Hesabı’ndan talep edebileceği maddi zararının garameten 107.303,63 TL ve davalı ... A.Ş.’den talep edebileceği maddi zararının garameten 107.303,63 TL olmak üzere talep edebileceği toplam zararının 214.607,26 TL tespit edildiği rapor edilmiştir.
Davacı vekilinin 01/07/2022 tarihli ıslah dilekçesi ile dava değerinin maddi tazminat yönünden 214.607,26 TL olarak arttırıldığı beyan etmiştir.
Tüm dosya kapsamı bilirkişi kök raporu ve ek raporu birlikte değerlendirildiğinde;
Trafik Kazası Tespit tutanağında tek taraflı olarak meydana geldiği anlaşılan kaza ile ilgili olarak 08.08.2015 tarihli davalı tarafa sigortalı ... plakalı aracın dava dışı sürücüsünden başka herhangi bir unsura kusur atfedilmediği, bu nedenle sigortalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu trafik kazası nedeniyle müteveffa ...' in vefat ettiği,
... plaka sayılı aracın kaza tarihinde ... Oto. Gıda Teks. Yedekparça şirketi adına kayıtlı aracın ruhsat bilgilerine göre ticari - yolcu nakil aracı olduğu ve 16 + 1 kişi taşıma kapasiteli olduğu Davalı ... Hesabının Zorunlu Taşımacılık Mali Mesuliyet Sigortası kapsamında kaza tarihindeki 290.000,00.- TL. azami teminat tutarı ile zarar sorumluluğunun bulunacağı, Zorunlu Taşımacılık Mali Mesuliyet Sigortası teminat limitini aşan bedensel zararlar sebebiyle ZMSS (Trafik) poliçesi kapsamında davalı ... A.Ş.’nin sorumlu olacağı,
Davada husumet yöneltilen Poliçe Türünün farklı olduğu; bu nedenle davalılar arasında müteselsil sorumluluk söz konusu olmadığı ve Sıralı Sorumluluk söz konusu olduğu;
Her ne kadar davacının nihai ve gerçek maddi zararı 290.577,70 TL hesaplanmış ise de; davacının davalı ... Hesabı’ndan talep edebileceği maddi zararının garameten 107.303,63 TL ve davalı ... A.Ş.’den talep edebileceği maddi zararının garameten 107.303,63 TL olmak üzere talep edebileceği toplam zararının 214.607,26 TL olduğu hususunun tespit ve rapor edildiği, denetlemeye ve hükme dayanak etmeye elverişli bilirkişi raporuna göre davanın kısmen kabulüne / reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-)Asıl ve ıslahla açılan davanın kabulüne, davacı davacı ... için 107.303,63-TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ... HESABI, 107.303,63-TL destekten yoksun kalma tazminatı için davalı ... A.Ş.' den 12/08/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
2-Harçlar Yasası uyarınca alınması gerekli 14.659,82 TL harçtan peşin alınan 44,0-TL ve ıslah harcı 552,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 14.063,42 TL harcın davalılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına
6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 26.maddesine göre; Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davalılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 44,40 TL başvurma harcı, 44,40 -TL peşin harç, 552,00 TL ıslah harcı, 6,40 TL vekalet harcı, 2.600,00 -TL bilirkişi ücreti, 788,95 TL davetiye ve teskere gideri olmak üzere toplam 4.036,15 -TL yargılama giderinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı duruşmalarda kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 11.315,17 TL nispi vekalet ücretinin davalı ... Hesabı' dan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı duruşmalarda kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 11.315,17 TL nispi vekalet ücretinin davalı ... A.Ş.' dan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacının / davalının gider / delil avanslarından artan bakiyelerinin davacı / davalı / vekillerine iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı/vekilinin yokluğunda; tarafların gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 23/06/2023
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza