T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2020/192 Esas
KARAR NO:2022/487
DAVA:Alacak (Vekalet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:15/03/2020
KARAR TARİHİ:14/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Vekalet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ve davalılar arasında yazılı sözleşme bulunmamakta, yalnızca uzun süreli olarak devam etmiş olan bir sözleşmesel ilişki var olduğunu, davacı, davalıların yolculara (kullanıcı) verdiği taşıma hizmetinin gerçekleşebilmesi için minibüs tipi aracını sağladığını, davalılar, bu taşımacılık hizmetinden çok büyük miktarda gelir elde etmiş, davacıya da hizmetin bedeli olarak komisyon ödemesi yaptığını, taraflar arasındaki hukuki ilişki bir anda davalı tarafından tek taraflı olarak sona erdirildiğini, müvekkilinin, davalı ...’le olan uzun süreli ilişkisi uyarınca, çeşitli yatırımlar yapmış, ... standartlarında araçlar temin etmiş, bu araçları ... standartlarını göre dizayn etmiş, ... standartları gereği araçlarda sürücü istihdam ettiğini, ancak davalının tek taraflı olarak ilişkiyi sonlandırması müvekkilinin birçok zarara (araç satın alınması için kullanılan krediler, aracın dekorasyonu için yapılan masraflar, kazanç kaybı, gibi) uğramasına sebep olduğunu, davalının müvekkilinin zararlarını karşılamaması bu davanın açılmasını zorunlu kıldığını, davalıların haksız ve hukuka aykırı tek taraflı fesihleri nedeniyle davacının uğradığı zararın davalıdan tahsiline, davacının davalılar ile girdiği iş görme sözleşmesi hükümlerine göre yaptığı masrafların ve uğradığı zararların meydana geldiği tarihlerinden itibaren yasal faizi yürütülerek davalılarca ödenmesine ve vekalet verene başvurmanın muacceliyet kazandığı alacaklar bakımından, arabuluculuk başvuru tarihinin faiz başlangıç tarihi olarak dikkate alınmasına, davacının yoksun bırakıldığı ve eksik ödenen ücret, ikramiye, komisyon ve diğer alacaklar dahil tüm alacaklarının Arabuluculuk başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz oranı üzerinden hesaplanacak faiziyle davalı tarafça ödenmesine, davacının uğradığı zararlar ve yaptığı giderlerin karşılığı olarak fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik, Davalıların ... sistemine kaydolunması için Davacıdan istediği şirket kurulumu ve firmanın mutad giderleri 2.000 TL, D2 Belgesi, Ulaştırma Bakanlığı Taşıt Kartı, TÜRSAB üyelik ücreti, Kültür ve Turizm Bakanlığı A Grubu Seyahat Acentası İşletme Belgesi ücreti, Karayolları Motorlu Araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ücreti, karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigorta poliçesi için 2.000 TL, Araç servis ve bakım, muayene ücreti, Araç Kasko ücreti, Noter ücreti, İBB Yol ve Güzergah Belgesi ücreti, taşıt kira sözleşmesi ücreti için 500 TL, Davalıların şart koştuğu araç içi dizaynın yapılması için 3.300 TL, faiz ödemesi, değer kaybı vb. masraflar için 2.000 TL yoksun kalınan miktar için 100 TL, eksik ödenen komisyon ve alacak bedelleri için 100 TL olmak üzere toplam 10.000 TL’nin tahakkuk/arabuluculuk başvuru tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalılardan tahsil edilerek davacıya verilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... uygulaması, özetle; ulaşım hizmeti sağlamaya yetkili taşımacılar (araç sahibi şirketler veya gerçek kişi tacirler) ile bu ulaşım hizmetinden faydalanmak isteyen yolcuların (... uygulaması kullanıcılarının) çevrimiçi (online) bir platformda bir araya getirilmesine hizmet etmekte olduğunu, huzurdaki davanın ... ... yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, ... ... sözleşme'nin tarafı olmadığını, davalılar arasında müteselsil sorumluluk olmadığını, ... uygulamasına ilişkin tüm teknolojik hizmetler ve nakit akışı ... üzerinden gerçekleştiğini, ... ... ticari ilişkinin muhatabı olmadığını, ... ... ile diğer davalı ...V. arasında şube-merkez, acentelik veya temsilcilik ilişkisi olmadığını, davanın belirsiz alacak davası olarak açılması dürüstlük kuralına aykırı olduğunu, davacı ile ... ... arasında vekâlet benzeri bir iş görme ilişkisi olmadığını, ... ...'nin faaliyeti taşıma faaliyeti olmadığı gibi davacı da ifa yardımcısı konumunda olmadığını, taraflar arasındaki sözleşme vekâlet sözleşmesinin özelliklerini taşımadığını, davacı vekil sıfatıyla ... ...'e karşı iş görme borcu altına girmediğini, davacı taşımacılık işini kendi menfaatine olarak yürütmekte olduğunu, davacı taşımacılık işini tamamen kendi iradesine uygun ve bağımsız şekilde yürüttüğünü, davacı yaptığı işten sonuç elde edememesi riskini üzerinde taşımakta olduğunu, vekâlet veren herhangi bir gerekçe ileri sürmeksizin vekâleti her zaman sona erdirilebileceğini, davacı'nın tazminat taleplerinin reddi gerektiğini, müvekkilinin ... ...'nin kusur olmadığını, ...'in Türkiye'deki faaliyeti kendi kontrolü dışında gelişen hem fiili hem de hukuki imkânsızlık nedeniyle sona erdiğini, davacı ... ...'nin sağladığı pazarlama ve destek hizmetlerinin durması sebebiyle zarara uğradığını ispat edemediğini, müspet ve menfi zararın birlikte talep edilmesinin mümkün olmadığını, ... ...'nin pazarlama ve destek hizmetleri ifa imkânsızlığı nedeniyle sona erdiğinden müspet zararın tazmini talep edilemeyeceğini, taraflar arasında vekâlet benzeri bir iş görme sözleşmesi olsa dahi davacı iddia ettiği masraf kalemlerini nitelikleri itibariyle talep edemeyeceğini, talep edilebilecek menfi zarar olsa olsa uygun olmayan zamanda vekâletin sona ermesi sebebiyle ortaya çıkan zarar ile sınırlı olduğunu, davacı'nın talep ettiği zarar kalemlerinin reddi gerektiğini aracın satın alınması için yapıldığı iddia edilen masraflar ... ... Talep edilemeyeceğini, aracın satın alınması için kullanılan kredilerin faizlerine ilişkin taleplerin reddi gerektiğini, aracın değerinde herhangi bir düşüş yaşanmadığını, eksik ödendiği iddia edilen ücret, ikramiye, komisyon gibi alacaklar ile mahrum kalınan karın ... ... tahsili talebi hukuki temelden yoksun olduğunu, ... sistemine kaydolunması için yapıldığı iddia edilen şirket kurulumu masrafları ile şirketin mutad giderleri ... ... talep edilemeyeceğini, mevzuattan kaynaklanan idari izin ve belgeler için yapılan ödeme ve masraflar ... ... talep edilemeyeceğini, davacı'nın faiz ödemelerine ilişkin taleplerinin reddi gerektiğini, davacı'nın iddia ettiği zararlar hukuki imkânsızlığın oluştuğu 16.10.2019 tarihinde her halükarda meydana geleceğinden tazminat taleplerinin bu tarihten sonrası için geçerliliğini yitirdiğini, gerçek zararı aşan tazminat taleplerinin reddi gerektiğini, davacı zararı azaltma yükümlülüğünü yerine getirdiğini ispatlayamadığını, arz ve izah edilen nedenlerden, iddiasını ispatlayamayan davacı'nın mesnetsiz ve afaki tüm taleplerinin reddine karar verilmesini davada müvekkili şirkete pasif husumet tevcih edilemeyeceğinden davanın usulden reddine, mesnetsiz ve ispatlanamayan davanın esastan reddine, yargılama masrafları ve vekâlet ücretinin davacı'ya tahmiline, diğer davalı ...V.'nin savunmaları ve talepleri yerine kâim olmamak ve ileride dermeyan edebileceği savunmalarına, beyanlarına halel getirmemek ve her türlü hakları saklı kalmak kaydıyla karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava; alacak davasıdır.
Mahkememizin iş bu dava dosyasından davalı ...V. yönünden tefrik kararı verilerek Mahkememizin 2021/331 Esasına kayıt edilmiş ve dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde; davacı tarafından davalı ...V. aleyhine açılan iş bu davanın süresinde yenilenmediğinden HMK 150/5 madde gereğince açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.
Davacı vekili davada;Arabuluculuk tutanağı, bilirkişi incelemesi, tanıkların ifadeleri, araç alış ve satış belgeleri, ... uygulama görüntüleri, aracın içine yapılan masrafları gösterir belgeler, aracın taşımacılık yapabilmesi için aldığı izin ve belgeler, aracın taşımacılık yapabilmesi için yapılan masrafları gösterir belgeler, sigorta, poliçe, kasko, muayene, servis bakım belgeleri, yemin, keşif, davalının ilgili tüm kayıtları, banka hesabı kayıtları ve tüm yasal delillere dayanmıştır.
Davalı vekili davada; dilekçe ekindeki belgeler, bilirkişi incelemesi, ticaret sicil gazetesi kayıtları, keşif, tanık, uzman görüşü, sair yasal delillere dayanmıştır.
Mahkememiz tarafından iddia, savunma ve dosya kapsamında toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek ve tarafların ilişki dönemlerini kapsayan ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılarak taraflar arasında akdi ve ticari ilişkinin mevcut olup olmadığı, davacı tarafından dava dilekçesinde belirtilen şirket kurulumu ve firmanın mutad giderleri, D2 Belgesi ücreti, Ulaştırma Bakanlığı Taşıt Kartı ücreti, TÜRSAB üyelik ücreti, Kültür ve Turizm Bakanlığı A Grubu Seyahat Acentası İşletme Belgesi ücreti, Karayolları Motorlu Araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ücreti, Karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigorta poliçesi ücreti, araç servis ve bakım ücreti, muayene ücreti, araç Kasko ücreti, noter ücreti, İBB Yol ve Güzergah Belgesi ücreti, taşıt kira sözleşmesi ücreti, araç içi dizayn ücreti, yoksun kalınan miktar, eksik ödenen komisyon ve alacak bedeli, faiz ödemesi, değer kaybını davalıdan talep etme koşullarının oluşup oluşmadığı oluştu ise miktarının tespiti ve davacının kar mahrumiyetinin oluşup oluşmadığı oluştu ise miktarının tespiti için dosyanın bilirkişi heyetine tevdine karar verilmiş ancak yargılama sırasında davalı vekili tarafından sunulan 03.06.2022 tarihli beyan dilekçesi göz önünde bulundurularak dosya bilirkişi heyetinden işlemsiz olarak iade alınmıştır.
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi 2021/485 Es. Ve 2021/616 K sayılı ilamında ".... davacılar ile dava dışı ...arasındaki hizmet sözleşmesine konu, ... mobil uygulaması hizmetinin tedarikçisi olmadığı gibi, iştigal konusunun, aracı ulaşım hizmetleri sağlamak konusunda yazılım ve teknoloji desteği ve pazarlama hizmetleri sağlamak olduğu, dava dışı ...şirketinin temsilcisi veya acentesi olduğunun dosya kapsamı itibari ile delillendirilemediği hep birlikte gözetildiğinde, davalı ... ... Ltd Şti yönünden pasif husumet yokluğundan davanın reddi gerekmiştir. " yönünde karar verilmiş olup Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 18.04.2022 tarihli 2021/8133 E. ve 2022/3677 K. sayılı kararı ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi 2021/485 Es. Ve 2021/616 K sayılı kararının onanmasına karar verilmiştir.
Somut olayda, sözleşmenin hizmet sağlayıcısı dava dışı ...tarafından tek taraflı olarak sonlandırılması nedeniyle uğranılan zararların tazmini istemiyle davalı aleyhine açılan alacak davasında yukarıda belirtilen emsal istinaf kararında da değinildiği üzere davalı şirketin, davacı ile dava dışı ...arasındaki hizmet sözleşmesine konu, ... mobil uygulaması hizmetinin tedarikçisi olmadığı gibi, iştigal konusunun, aracı ulaşım hizmetleri sağlamak konusunda yazılım ve teknoloji desteği ve pazarlama hizmetleri sağlamak olmadığı, dava dışı ...şirketinin temsilcisi veya acentesi olduğunun dosya kapsamı itibari ile delillendirilemediği anlaşılmakla pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar vermek yerinde görülmüştür.
Bu itibarla;
HÜKÜM:
1-)Pasif husumet yokluğu nedeniyle DAVANIN USULDEN REDDİNE,
2-)Harçlar Yasası uyarınca alınması gerekli 80,70-TL maktu red harcından ve Zorunlu Arabulucuk sürecinde Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00-TL arabulucuk ücretinden başlangıçta peşin alınan 170,78-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.229,92-TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-)Davacı yanca yapılan giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-)Davalı duruşmalarda kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 7/2 ve 13/1 maddesi uyarınca 5.100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
5-)Davacı tarafından yatıralan gider avansından artan bakiyenin karar kesinleştiğinde re'sen davacıya/vekiline iadesine,
6-)Davalı tarafından yatıralan gider avansının karar kesinleştiğinde re'sen davalıya/vekiline iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzünde; tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK 341. madde uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yoluna başvurma hakları hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 14/06/2022
Katip ...
(E-İmzalı)
Hakim ...
(E-İmzalı)