T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/389 Esas
KARAR NO: 2022/919
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/08/2020
KARAR TARİHİ: 20/12/2022
KARAR YAZIM
TARİHİ: 20/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalı arasında 21.10.2019 tarihinde Franchise sözleşmesi imzalandığını, müvekkili şirketin sözleşme kapsamında gerekli ön hazırlıklarını yaptıktan sonra 09.12.2019 tarihinde merkezini açarak çalışmalarına başlamış ise de açılış tarihi üzerinden daha 10 günlük bir süre dahi geçmeden taraflar arasında imzalanan sözleşmenin, davalı şirket tarafından ortada herhangi bir haklı veya geçerli sebep yokken tamamen sözleşmeye ve hukuka aykırı olarak son derece kötü niyetli bir şekilde tek taraflı ve ani bir şekilde müvekkili şirkete herhangi bir süre dahi verilmeksizin feshedildiğini, müvekkilinin 5 yıllık süre için peşin olarak ödediği 1 milyon TL'nin üzerinde Franchise ücretinin de müvekkili şirkete iade edilmediğini, sözleşmenin feshi akabinde müvekkili şirketin uğramış olduğu maddi manevi tüm zararların tazmini için .... Asliye Ticaret Mahkemesi 2020/... sayılı davanın ikame edildiğini, davanın hala derdest olduğunu, müvekkili şirketin davalı yan ile imzaladığı sözleşme kapsamında Alternatifbank'tan leasing aracılığı ile çeşitli makineler satın aldığını, banka tarafından makine bedellerinin davalı yana eksiksiz olarak ödendiğini, müvekkili şirket tarafından bedeli ödenerek alınan cihazlardan ... Seri nolu ... Makinesinin müvekkili şirkete teslim edildiği günden beri düzgün çalışmadığını, beklediği faydayı sağlayamadığı için zarara uğradığını, müvekkili şirketin arızanın giderilmesi amacıyla davalı şirkete ihtarname gönderildiğini, davalı tarafın ihtarnameye cevap vermediğini, müvekkili şirketin, makine onarımını üçüncü bir şirkete 1.911,60 Euro bedel karşılığında yaptırmak zorunda kaldığını, müvekkili şirket tarafından yapılan işbu masraftan davalı yanın sorumlu olması sebebiyle davalı yana ihtarname gönderildiğini, davalı yanın onarım bedelini ödememesi üzerine icra takibi başlatıldığını, davalı tarafın takibe itiraz ettiğini, arabuluculuk yoluna başvurulmuş iİise de uzlaşma sağlanamadığını, davalı borçlunun icra takibine yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına ve dava konusu alacağın likit olması sebebiyle haksız olarak takibe itiraz eden davalı şirketin asıl alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesi gerektiğini bildirerek, itirazın iptali ile takibin devamına, dava konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere davalı yanın icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı yan ile imzalanan sözleşmenin, davacı yanın tam ve ağır kusurlu hareketleri sebebiyle müvekkili tarafından feshedildiğini, davacı yana teslim edilen davaya konu makinenin tam, eksiksiz ve çalışır halde teslim edildiğini müvekkili şirketin kullanılan alet ve makinelerin Türkiye'deki tek yetkili distribütörü olduğunu, huzurdaki davanın haksız ve hukuka aykırı olduğunu, davacı yan tarafından 15.01.2019 tarihli ihtarname ile yapılan bildirimin yasa ve usul gereği öngörülen ayıp ve ihbar süreleri kapsamında yer almadığından haksız ve hukuka aykırı davanın reddi gerektiğini, davacı yanın iddiasının aksine makinede herhangi bir kusur ve arıza olmadığını, davacı yanın gerçek dışı beyanlarla ihtilaflar yaratıp, haksız kazanç peşinde olduğunu, makine üzerinde yapılacak bilirkişi incelemesinin makinada arıza olmadığını kanıtlayacağını, davaya konu faturanın gerçeği yansıtmaktan uzak olduğunu, nerdeyse makinanın bedeline eş bir bedelle tanzim edilen faturanın gerçeğe aykırı olduğunu belirterek, haksız ve hukuka aykırı davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yüklenilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava; ... Noterliğinin 27.2.2020 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesine konu fatura alacağının tahsili için başlatılan icra takibine davalının itirazı üzerine açılan İİK. 67. maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır.
... İcra Dairesinin 2020/... Esas sayılı dosyası sureti celp edilerek dosyamız arasına alınmış olup, takip dosyası incelendiğinde; alacaklının ... A.Ş., borçlunun ... Limited Şirketi olduğu, takibin 1.911,60 Eur alacağa ilişkin ilamsız takip olduğu, ödeme emrinin 12/03/2020 tarihinde borçluya tebliğ edildiği ve borçlunun 13/03/2020 tarihinde ödeme emrine, takibe, borca, faize ve borcun tüm ferilerine itiraz ettiği, itirazın süresi içerisinde yapıldığı anlaşılmıştır. İtiraz üzerine takibin durdurulmasına dair bir kararın alacaklı/vekiline tebliğine dair takip dosyası kapsamında mazbataya ve sair bilgi belgeye rastlanmamakla birlikte, eldeki itirazın iptali davasının 07/08/2020 tarihinde açıldığı görülmekle eldeki itirazın iptali davasının süresi içerisinde açıldığının kabulü gerektiği anlaşılmıştır.
İddia, savunma ve toplanan deliller kapsamında dosyanın bilirkişiye tevdi edildiği, Bilirkişi tarafından düzenlenen 22.03.2021 tarihli raporda özetle ; dosya, taraf kayıtları incelenmiş olup, davalının finansal kiralama yoluyla satmış olduğu ve davacıya teslim edilen cihazda teslimden kısa bir süre sonra arıza olması sebebiyle davalıya bildirimde bulunulduğu, arızanın giderimi için davalı tarafından herhangi bir işlem yapılmadığı, söz konusu arızanın teslim anında tespit edilebilecek bir arıza olmadığı, kullanım ile ortaya çıkabilecek gizli ayıp olduğu değerlendirmesinde takdirin Mahkemeye ait olup, davacının incelenen kayıtlarında takibe konu 1.911,60 Euro bedeli ödediği belirlenmiş olup, ödediği bedelin davalıdan talep edilebileceğine ilişkin takdirin Mahkemeye ait olacağı tespit ve rapor edilmiştir.
Bilirkişi heyeti tarafından tarafından alınan 27.09.2021 tarihli raporda; dava dosyasında mevcut olan bilgi ve belgeler incelendiğinde, ... serı Numaralı ... makinesinin, davacı şirkete 04.12.2019 tarihinde teslim edildiğine, ilişkin irsaliyeli fatura mevcut olduğu görüldüğü, sonrasında davacı şirketin .... Noterliği'nin 15.01.2020 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile ayıp ihbarında bulunulduğu, ihtara karşılık bir işlem yapılmamış olduğu, buna müteakip davacı tarafın dava dışı üçüncü bir şirketle anlaşarak dava konusu makineyi 1.911,60 Euro bedel karşılığında tamir ettirdiği, dava dosyasında mevcut olan bilgi ve belgelerden dava konusu makinenin “potansiyel fark elektroşok bölümü “nün arızalı olduğu, dava dilekçesi ve davacı tarafça keşide edilen ihtarnamelerde ... seri numaralı ... makinesinin, davacı şirkete teslim edildiği günden beri düzgün çalışmadığının belirtildiği, dolayısıyla davacı tarafça dava konusu maldaki ayıpların malın teslim edildiği günden (04.12.2019) beridir bilindiği, davacı tarafın uyuşmazlık konusu mala ilişkin ihbarını 15.01.2020 tarihli ihtarname ile gerçekleştirdiğini, bu kapsamda, davacı tarafından yasal süre içerisinde TTK madde 23/1-c hükmünde belirtilen ayıp ihbar sürelerine uygun hareket edilmediği kanaati oluşabileceği, ancak dava dosyasında yer alan dava dilekçesi ve davacı tarafça keşide edilen ihtarnamelerde söz konusu malın garanti kapsamında olduğundan bahsedildiği, ancak dosya kapsamında garanti belgesine ve garanti süresinin ne kadar olduğunu gösterir bir belgeye rastlanılmadığı tespit ve rapor edilmiştir.
Bilirkişi heyeti tarafından alınan 22.06.2022 tarihli ek raporda; makinadaki ayıbın gizli ayıp olduğu, davacının seçimlik hakları kullanabilmesi
için gözden geçirme ve ihbar külfetini yerine getirmediği, bu anlamda alacağın
tahsil koşulları oluşmadığı, kök rapordaki görüşlerimizin değişmediği,
mahkeme aksi kanaatte ise davacının, onarım nedeniyle yaptığı masrafları
talep edebileceği, buna bağlı olarak alacağın tahsili şartlarının oluştuğu
tespit ve rapor edilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan deliller, aldırılan bilirkişi raporları, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda ; davacı vekili vasıtası ile 10.03.2020 tarihinde ....İcra Müdürlüğünün 2020/... E. Sayılı dosyasından 1.911,60 EUR (1EUR-6,99TL) tutarında toplam alacağın tahsilini talep ettiği , borcun sebebi; ... Noterliğinin 27.02.2020 Tarih ve ... Yevmiye sayılı ihtarnamesine konu edilen 25.02.2020 tarihli ... nolu KDV dahil 1.911,60 EURO tutarlı fatura alacağı olarak bildirildiği , ödeme emri davalı borçlu şirkete 12.03.2020 tarihinde tebliğ edildiği , ödeme emrine davalı borçlu vekili 13.03.2020 tarihinde itiraz edildiği,
Davacının, davalı şirketten Finansal Kiralama yoluyla temin edilen “ ... “na ilişkin onarılmaması nedeniyle 3. Şahsa yaptırılan ve onarım bedeli olan 1.911,60 Euro bedelin davalıdan talebine ilişkin olduğu ;davalının ise cihazları çalışır vaziyette teslim edildiğine ilişkin itiraz ettiğinin tüm dosya kapsamında anlaşıldığı , davacı tarafından davalıdan Leasing kanalıyla alınan cihazın arızasından kaynaklı olarak arıza giderim bedeli takibe konu 1.911,60 Euro'yu talep ettiği iş bu davada davalı tarafından 04.12.2019 tarihinde ... A.Ş.'ye davaya konu cihaz dahil ürünleri fatura ettiği, ... tarafından teslim alındığı davacı tarafından 17.12.2019 tarihinde kabloyu akım gelmediğinin tespitine dair tutanak ve akabinde davalıya bildirim yapıldığı dosyada mevcut olduğu;
Taraflar arasında meydana gelen, iş bu davanın dayanağını oluşturan hukuki uyuşmazlık ; borcun dayanağı olan makinenin ayıplı olup olmadığı ve davacı tarafından icra takibine konu fatura alacağının davalıdan tahsil etme koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı ; ... seri numaralı ... ... makinesinin, davacı şirkete 04.12.2019 tarihinde teslim edildiğine ilişkin irsaliyeli fatura mevcut olduğu görüldüğü, sonrasında davacı şirketin ; ... 6. Noterliği'nin 15.01.2020 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtamamesi ile arıza ihbarında bulunulduğu, ihtara karşılık bir işlem yapılmamış olduğu, buna müteakip davacı: tarafın dava dışı üçüncü bir şirketle anlaşarak dava konusu makineyi 1.911,60 Euro bedel karşılığında tamir ettirdiğinin anlaşıldığı,
Türk Ticaret Kanunu'nun tacir olmanın genel hükümlerini konu alan 18. Maddesinde, Tacirler arasında, diğer tarafı temerrüde düşürmeye, sözleşmeyi feshe, sözleşmeden dönmeye ilişkin ihbarlar veya ihtarlar noter aracılığıyla, taahhütlü mektupla, telgrafla veya güvenli elektronik imza kullanılarak kayıtlı elektronik posta sistemi ile yapılacağının belirtildiği;
Türk Ticaret Kanunu 23. Maddesinde ise ; “Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre için satıcıya ihbarla yükümlüdür. Diğer durumlarda, Türk Borçlar Kanunu'nun 223. maddesinin ikinci fıkrası uygulanır.” hükmü bulunduğu;
Somut olayda, dava dilekçesi ve davacı tarafça keşide edilen ihtarnamelerde ... seri numaralı ... ... makinesinin, davacı şirkete teslim edildiği günden beri düzgün çalışmadığının belirtildiği, dolayısıyla davacı tarafça dava konusu maldaki ayıpların malın teslim edildiği günden (04.12.2019) beridir bilindiği ancak ayıp ihbarının 15.01.2020 tarihli ihtamame ile gerçekleştirdiğinin anlaşıldığı tüm bu nedenlerle davacının gözden geçirme ve ihbar külfetini basiretli bir tacir gibi yerine getirmediği , bu nedenle alacağın yasal koşulları oluşmadığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davacının davasının REDDİNE,
2-)Harçlar Yasası uyarınca alınması gerekli maktu 80,70-TL red karar ve ilam harcının başlangıçta peşin alınan 214,54-TL'den mahsubu ile bakiye 133,84-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-)Arabulucuk sürecinde Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00-TL arabulucuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-)Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-)Davalı duruşmalarda kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 7/2 ve 13/1 maddeleri uyarınca 9.200,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
6-)Davacının gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde re'sen davacıya/vekiline iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzünde; tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK 341. madde uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yoluna başvurma hakları hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/12/2022
Katip ...
(E-imzalı)
Hakim ...
(E-imzalı)