T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2020/592 Esas
KARAR NO:2022/321
DAVA:Tazminat (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:03/11/2020
KARAR TARİHİ:19/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin 4.970,00 $ bedel karşılığında yurtdışından led ampul ithal ettiğini, müvekkili ile davalı ...Ş. arasındaki anlaşmaya göre müvekkili tarafından yurtdışından ithal edilen malların; yurda giriş ve gümrük sürecindeki tüm işlemleri ve malların müvekkili şirkete tam ve eksiksiz olarak teslimini davalı ...Ş'nin sağlayacağını, ancak müvekkilinin ithal ettiği malların; gümrükten ülkemize girdikten sonra davalı şirketçe dağıtım kanalı olarak belirlenen ... ... Nak. Tic. Ltd. Şti. İsimli şirkete ait ... ... Mah. ... Bulv. No:58 sayılı adreste bulunan depoda tutulmakta iken depoda gerçekleşen hırsızlık sonucu çalındığını, müvekkilinin sözleşme kapsamında anlaştığı ve kendisine sevki gereken otomobiller için led ampul bulunan 13 koli malın 11 kolisi 19/01/2020 tarihinde ... ... Nak. Tic. Ltd. Şti.'ne ait depodan çalındığını, buna ilişkin olarak şirket ortaklarından Kadir Yukarıkozan aynı gün kollukta şikayetçi olduğunu, şikayete ilişkin tutanağı ve davalı ile taşıyıcı firma arasında yapılmış olan durum tespit tutanağını sunduklarını, müvekkilinin doğan zararlarının karşılanması amacıyla davalı şirketin sigorta şirketine başvurulmuş ve ... Sigorta A.Ş. tarafından 14/04/2020 tarihinde müvekkiline 31.490,05 TL bedel ödeme yapıldığını, çalınmayan iki koli ürün ise müvekkiline iade edilmediğini, ancak iş bu ödeme müvekkilinin doğan zararlarını karşılamaktan çok uzak olduğunu, TBK hükümleri ve taraflar arasındaki anlaşma gereği tarafların üstlendikleri edimler satıcı için malın temini, dağıtıcı için malın teslim ve tevdii, alıcı için ise bedelin ödenmesi şeklinde olduğunu, yine malın yurtdışından ithali ile ödenmesi gereken gümrük vergisinin ve depoda bekletilirken ödenen bir kısım masrafların malı teslim alacak olan tarafından yapılması gerektiğini, zira; somut olayda müvekkili yurtdışından ithal ettiği ve davalının kusuru sonucu çalınan mallar ve bu malların gümrükteki sürecine ilişkin olarak Gümrük müşavirlik firması olan ... Ltd. Şti.'ne 25.01.2020 tarihinde 14.351,87 TL gümrük vergisi ve 345,95 TL ardiye bedeli olmak üzere toplam 14.697,82 TL ödediğini, yine müvekkili şirket davalı tarafa iş bu işlemlerden dolayı 10.01.2020 tarihinde 340,20-USD hizmet bedeli ödediğini, sigorta şirketinin ödeme yaptığı tarihte 1 dolar 6.77 TL değerinde olup 340,20 USD 2.303,254 TL'ye karşılık gelmekte olduğunu, müvekkilinin malları ithal etmek için sipariş verdiği ve ödemesini yaptığı 11/10/2019 tarihinde dolar kuru 5.77 TL civarı iken sigorta şirketinin ödeme yaptığı 14.04.2020 tarihinde 6.77 TL civarında olduğunu, müvekkilinin ithal ettiği mallar için 4.970,00 USD ödemiş olup sigorta şirketinin ödediği tutar ise ödeme tarihinde 4.651,00 USD'a denk geldiğini, aradaki 325,00 USD fark tutarında müvekkili şirket zarar etmiş ve mağdur olduğunu, müvekkili şirket kur farkından dolayı uğradığı 325 USD karşılığı zarar sigorta şirketi ve davalı şirket tarafından karşılanmadığını, müvekkilinin ödediği bedelin dolar cinsinden kendisine iadesi gerektiğini, müvekkili şirketin ithal ettiği malların çalınmasından dolayı aynı sınıf ürünleri tekrar ithal etmek zorunda kaldığı ve bu sebeple gümrük sürecinde 03.08.2020 tarihinde 9.108,59 TL ilave gümrük vergisi ödediğini, dolayısı ile müvekkilinin, davalı tarafın kusuru nedeniyle 28.676,90 TL ithal edilen mallar için yapılan ödeme 14.697,82 TL ardiye bedeli ve gümrük vergisi, 2.200,25 TL kur farkından uğranan zarar, 2.303,254 TL davalı şirkete ödenen hizmet bedeli, 9.108,59 TL ilave gümrük vergisi olmak üzere toplam 56.986,14 TL harcamış ancak sigorta şirketi müvekkilinin zararları ve harcamalarına ilişkin olarak 31.490,05 TL ödediğini, ayrıca müvekkiline iade edilen 2 koli malın bedeli de 700 USD bedelinde olduğunu, iade tarihinde 700 USD, 4.039,00 TL'ye karşılık geldiğini, bu durumda Müvekkilinin kendisine ödenmeyen zararı; 56.986,14 (toplam yapılan ödeme) 31.490,05 TL (Sigorta şirketinin müvekkile yaptığı ödeme) 4.039,00 TL (çalınmayan ve müvekkile iade edilen malların bedeli) 21.457,09 TL olduğunu, müvekkilinin uğradığı zararların tazminini davalıdan talep ettiği ancak bu talep davalı tarafında kabul görmediğini beyanla davalının kusuru nedeniyle müvekkilinin uğradığı ve yukarıda detaylı izahı yapılan 21.457,09 TL bedelin davalıdan tazmin edilerek müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın talep etmiş olduğu alacak kabul manasına gelmemek kaydıyla T.T.K. Hükümleri gereğince zamanaşımına uğradığı, davanın dava dışı ... ... Ve Tic. Ltd. Şti.'ne ihbar edilmesini, müvekkili şirket, taşıma komisyoncusu olarak davacı ... ile anlaşma yaptığı ve taşıma işi dava dışı ... ... ve Tic. Ltd. Şti.'ne taşıyıcı olarak verildiğini, dava konusu talebe ait emtia, 19/01/2020 tarihinde dava dışı ... ... ve Tic. Ltd. Şti sorumluluğunda iken meydana gelen hırsızlık olayı sonucu bir kısım emtianın çalındığını, dava dışı ... ... ve Tic. Ltd. Şti. yetkilileri tarafından suç duyurusunda bulunulmuşsa da tüm aramalara rağmen çalınan emtiaların bulunamadığını, olaya ilişkin Müvekkili Şirket tarafından dava dışı ... ... ve Tic. Ltd. Şti'e emtianın sorumlulukları altına çalınması sebebiyle Müvekkili Şirketin uğrayacağı tüm hukuki mali, cezai zararın kendilerine ait olacağı ve kendilerine rücu edileceği ... 57. Noterliği ... Yevmiye No, 19.06.2020 tarihli ihtarname ile bildirildiğini, neticeten taşıma işini Müvekkili Şirketin gerçekleştirmediğini, emtia dava dışı ... ... ve Tic. Ltd. Şti firması sorumluluğunda iken kaybolduğunu, hiçbir şekilde kabul manasına gelmemek üzere müvekkili şirketin CMR hükümleri uyarınca sorumluluğuna gidilmesi düşünüldüğünde dahi sorumluluğun sınırları ve niteliği ile üst sınırları açısından TTK. 880 maddesi gereğince tazminat hesabında esas alınacak değerin belirlenmesi gerektiğini, TTK 882/1. maddesine göre de gönderinin tamamının ziyaı veya hasarı halinde 880 ve 881. maddeler uyarınca ödenecek tazminat gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlı olduğunu, buna göre tazminat üst sınırı, çalınan emtia ağırlığı 11 Koli (13 Koli toplam ağırlığı 171,5 KG) ağırlığı 145,11 KG x 8,33 SDR = 1.208,76 SDR olduğunu, emtianın çalındığı ve zararın meydana geldiğinin fark edildiği tarih olan 19.01.2020 tarihinde 1 SDR'nin 8,14 TL olup 1.208,76 SDR x 8,14 TL = 9.839,30 TL tazminat üst sınırı bulunduğunu, müvekkili Şirketin sorumluluğuna gidildiğinde dahi 9.839,30 TL üst sınır ile sorumlu olacağı gözetildiğinde 21.457,09 TL'nin davaya konu edilmesi hukuka aykırı olup davanın bu yönüyle de reddine karar verilmesi gerektiğini, buna göre davacı tarafın ithal edilen mallar için yaptığı 28.676,90 TL ödemesine karşılık ... Sigorta A.Ş. tarafından 14/04/2020 tarihinde 31.490,05 TL ödeme yapıldığını beyanla davanın reddine karar verilmesini, vekalet ücreti ve yargılama giderinin davacı tarafa yüklenmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava; Maddi tazminat davasıdır.
Davacı vekili davada; Müvekkilinin ödeme yaptığı tarihteki dolar kurunu gösteren T.C Merkez Bankası çıktısı, bilirkişi, yemin, arabuluculuk tutanağı, tanık beyanları, ithal edilen malların listesi, müvekkilinin yaptığı ödemelere ilişkin makbuz ve ödeme belgeleri, şikayet tutanağı, mallara ilişkin sayım tutanağı, durum tespit tutanakları, her türlü yasal delile dayanmıştır.
Davalı vekili davada;Taşımaya ilişkin belgeler, e-mail yazışmaları, taşıma sözleşmeleri, ihtarnameler, bilirkişi incelemesi, yemin, ticari defterler, her türlü yasal delile dayanmıştır.
Davalı vekili tarafından cevap dilekçesinde zamanaşımı itirazında bulunulmuştur.
TTK.'nın 855. maddesi "(1)Bu Kitap hükümlerine tabi taşımalarda, yolcunun bir kaza sonucu ölmesi veya bedensel bütünlüğü zedeleyen bir zarara uğraması hâlinde istem hakları on yılda; diğer zararlarda ise bir yılda zamanaşımına uğrar..." şeklinde düzenlenmiştir.
Zamanaşımı süresi her alacak için o alacağın istenebileceği tarihte başlar. Bu nedenle somut olay özelinde, maddi tazminata konu olayın 19.01.2020 tarihinde meydana geldiği Mahkememiz tarafından tespit edilmiştir.
Somut olayda; maddi tazminata konu olayın 19.01.2020 tarihinde meydana geldiği ve davacı tarafından Mahkememizde iş bu davanın 03/11/2020 tarihinde açıldığı bu haliyle dava tarihi itibariyle 1 yıllık zamanaşımının dolmadığı mahkememiz tarafından tespit edilmiş ve davalı vekilinin zamanaşımı itirazının reddine karar verilmiştir.
Mahkememiz tarafından ... Sigorta A.Ş.'ye müzekkere yazılarak 19.01.2020 tarihinde davalının deposunda gerçekleştirilen hırsızlık olayına ilişkin davacıya yapılan ödemeye ait hasar dosyasının ve 246040883 nolu poliçenin Mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup ... Sigorta A.Ş. tarafından cevaben hasar dosyasının ve poliçenin bir suretinin Mahkememize gönderildiği bildirilmiştir.
Mahkememiz tarafından davalı vekilinin talebi üzerine dava ... ....Ltd. Şti.'ne ihbar edilmiştir.
Mahkememiz tarafından İddia, savunma ve dosya kapsamında toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek, davacının dava dilekçesindeki taleplerinin yerinde olup olmadığı, yerinde ise davalıdan talep edebileceği miktarının tespiti için dosyanın bilirkişiye tevdine karar verilmiş olup bilirkişi tarafından sunulan raporda ayrıntısı açıklandığı üzere sonuç olarak "... Davalının uluslararası taşımasını Çin’den denizyolu artı karayolu şeklinde kombine taşıma esasına göre davacı adresine kadar organize ettiği taşımada, İstanbul-Manavgat taşıması için yükün ihbar olunan ... ... adresinde taşıma sürecinde 13 kaptan 11 kap çalınmak suretiyle Kısmi Zayi olduğu,
11 kap zayii için dava dışı Sigortacından 14.04.2020 tarihinde tahsil edilen tazminatta 2.903,32 TL doğrudan emtia zararını aşan tazminat hesaplandığı,
Davacının TTK m.883 gereği doğrudan emtia zararını aşan miktarda uğradığı zarar ve talep edebileceği tazminatın 14.494,08 TL hesaplandığı,
Davacının doğrudan emtia zararına göre fazladan tahsil ettiği 2.903,32 TL düşüldüğünde, davacının talep edebileceği ek tazminatın 11.590,76 TL hesaplandığı,
Davacı yanca talep edilen kur farkı veya sonraki ithalatı için ödenmesi gereken gümrük vergisi gibi zarar taleplerinin somut olaya uymadığı, " tespit ve rapor edilmiştir.
Bilirkişi raporu taraf vekillerine ve ihbar olunan vekiline tebliğ edilmiştir. Davacı vekili tarafından bilirkişi raporuna karşı beyan ve itiraz dilekçesi sunulmuş olup ek rapor alınması talebinde bulunulmuştur. Davalıtarafından bilirkişi raporuna karşı beyan ve itiraz dilekçesi sunulmuş olup yeni bir bilirkişiden yeniden rapor aldırılması talebinde bulunulmuştur.
Mahkememiz tarafından taraf vekillerinin itirazları doğrultusunda rapor tanzimi için dosyanın önceki bilirkişiye tevdii ile ek rapor aldırılmasına karar verilmiş olup bilirkişi tarafından sunulan ek raporda ayrıntısı açıklandığı üzere sonuç olarak "... Ek görevlendirme kapsamında yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesi, KÖK rapor sonuç ve kanaatlerini değiştirecek yeni bir sonuç ve kanaat hasıl olmadığı" rapor edilmiştir.
Bilirkişi ek raporu taraf vekillerine ve ihbar olunan vekiline tebliğ edilmiştir. Davacı vekili tarafından bilirkişi ek raporuna karşı beyan ve itiraz dilekçesi sunulmuş olupyeni bir bilirkişiden yeniden rapor aldırılması talebinde bulunulmuştur. Davalı tarafından bilirkişi raporuna karşı beyan ve itiraz dilekçesi sunulmuştur. Bilirkişi ek raporunun dosya kapsamında toplanan delillere uygun olması ve kök raporunda hüküm kurmaya elverişli olması nedeniyle Mahkememiz tarafından davacı vekilinin yeniden rapor veya ek rapor alınması talebinin reddine ve davalı vekilinin yeniden rapor alınası talebinin reddine karar verilmiştir.
Toplanan tüm delillere ve dosya kapsamına göre; davacı tarafından, davalının uluslararası taşımasını Çin’den denizyolu artı karayolu şeklinde kombine taşıma esasına göre davacı adresine kadar organize ettiği taşımada İstanbul-Manavgat taşıması için yükün ihbar olunan ... ... adresinde taşıma sürecinde 13 kaptan 11 kap çalınmak suretiyle kısmi zayi olması nedeniyle davalının sigortası tarafından karşılanmayan bakiye maddi zararının tazmini istemiyle davalı aleyhine Mahkememizde açılan maddi tazminat davasında yapılan yargılama sırasında alınan hükme dayanak teşkil etmeye elverişli bilirkişi kök raporunda 11 kap zayii için dava dışı sigortacıdan 14.04.2020 tarihinde tahsil edilen tazminatta 2.903,32 TL doğrudan emtia zararını aşan tazminat hesaplandığı, davacının TTK m.883 gereği doğrudan emtia zararını aşan miktarda uğradığı zarar ve talep edebileceği tazminatın 14.494,08 TL hesaplandığı, davacının doğrudan emtia zararına göre fazladan tahsil ettiği 2.903,32 TL düşüldüğünde, davacının talep edebileceği ek tazminatın 11.590,76 TL hesaplandığı, davacı yanca talep edilen kur farkı veya sonraki ithalatı için ödenmesi gereken gümrük vergisi gibi zarar taleplerinin somut olaya uymadığının tespit edildiği anlaşılmakla 11.590,76 TL maddi tazminatın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek yerinde görülmüştür.
Bu itibarla;
HÜKÜM:
1-)11.590,76 TL maddi tazminatın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
-Fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-)Harçlar Yasası uyarınca alınması gerekli 791,76-TL karar ve ilam harcından başlangıçta peşin alınan 454,92-TL harcın mahsubu ile bakiye 366,84-TL harcın ve Zorunlu Arabulucuk sürecinde Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00-TL arabulucuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-)Davacı tarafından yapılan 54,40-TL başvuru harcı, 454,92-TL peşin harç ve 7,80-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 517,12-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-)Davacı tarafından yapılan bilirkişi ücreti ve müzekkere /davetiye gideri olmak üzere toplam 1.372,70-TL yargılama giderinen red ve kabul oranına göre hesaplanan 597,28-TL'sinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-)Davacı duruşmalarda kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/1 maddesi uyarınca 5.100,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-)Davalı duruşmalarda kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden red edilen miktar yönünden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/1 maddesi uyarınca 5.100,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-)Davalı tarafından yapılan 50,00-TL yargılama giderinen red ve kabul oranına göre hesaplanan 28,24-TL'sinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davalı üzerinde bırakılmasına,
8-)Davacı tarafından yatıralan gider avansından artan bakiyenin karar kesinleştiğinde re'sen davacıya/vekiline iadesine,
Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzünde, tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK 341. madde uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yoluna başvurma hakları hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/04/2022
Katip ...
(E-İmzalı)
Hakim ...
(E-İmzalı)